Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

यशः सौभाग्यमतुलं क्षमासत्यादयो गुणाः । सुलभं तपसा नित्यं तपश्चर्त्तुं न शक्यते

yaśaḥ saubhāgyamatulaṃ kṣamāsatyādayo guṇāḥ | sulabhaṃ tapasā nityaṃ tapaścarttuṃ na śakyate

ชื่อเสียง โชคอันหาที่เปรียบมิได้ และคุณธรรมเช่นขันติและสัจจะ ย่อมได้มาเป็นนิตย์ด้วยตบะ; แต่การทรงตบะให้ยั่งยืนนั้นมิใช่สิ่งทำได้โดยง่าย

यशःfame
यशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयशस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सौभाग्यम्good fortune
सौभाग्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसौभाग्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अतुलम्incomparable
अतुलम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअतुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
क्षमाforbearance
क्षमा:
Karta (Member of subject list)
TypeNoun
Rootक्षमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व/समुच्चय-गण में प्रथम पद)
सत्यtruth
सत्य:
Karta (Member of subject list)
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समाहार-गण में)
आदयःand the like
आदयः:
Sambandha (Etc.-marker)
TypeIndeclinable
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formसमासान्त-प्रयोगे बहुवचन-प्रथमा (ādi as ‘etc.’ marker); गणवाचक-अव्ययवत् प्रयोग
गुणाःqualities
गुणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
सुलभम्easy to obtain
सुलभम्:
Visheshana (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + लभ्य (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
तपसाby austerity
तपसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
नित्यम्always
नित्यम्:
Adhikarana (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverbial accusative)
तपःausterity
तपः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
चर्त्तुम्to practice, to undertake
चर्त्तुम्:
Prayojana (Purpose/Infinitival complement)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (Infinitive), परस्मैपद-धातु; अर्थे ‘to practice’
not
:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
शक्यतेis possible
शक्यते:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootशक् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive)

Īśvara (Śiva)

Scene: A contemplative teacher-figure enumerates virtues—kṣamā and satya—while an ascetic in the background struggles with severe penance, emphasizing difficulty and restraint.

T
Tapas
K
Kṣamā
S
Satya
Y
Yaśas

FAQs

Tapas is shown to refine character—producing truthfulness and forbearance—though it demands steady endurance.

No named site appears in this verse.

General emphasis on practicing tapas consistently; no particular vrata-procedure is detailed.