Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6

स्कंद उवाच । सच्छूद्राः के समाख्यातास्तांश्च विस्तरतो वद । के संतः के च शूद्राश्च सच्छूद्रा नामतश्च के

skaṃda uvāca | sacchūdrāḥ ke samākhyātāstāṃśca vistarato vada | ke saṃtaḥ ke ca śūdrāśca sacchūdrā nāmataśca ke

สกันทตรัสว่า: ผู้ใดเล่าถูกเรียกว่า ‘สัจจูทร’? ขอทรงอธิบายโดยพิสดาร ใครคือผู้มีคุณธรรม ใครคือศูทร และใครโดยเฉพาะที่มีนามว่า ‘สัจจูทร’

स्कंदःSkanda
स्कंदः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सच्छूद्राःgood śūdras
सच्छूद्राः:
Karta (Topic/subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक) + शूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/nominative), बहुवचन; कर्मधारय (“good śūdras”)
केwho? which ones?
के:
Karta (Interrogative predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/nominative), बहुवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
समाख्याताःare called
समाख्याताः:
Karta (Predicate adjective/कर्ता-समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootसम्-आ-ख्या (धातु) + क्त (कृत् प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/nominative), बहुवचन; भूतकृदन्त (past passive participle: “called/known”)
तान्them
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/accusative), बहुवचन; सर्वनाम
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
विस्तरतःin detail
विस्तरतः:
Sambandha (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootविस्तरतः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb “in detail”)
वदtell
वद:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
केwho?
के:
Karta (Interrogative predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; प्रश्नवाचक
सन्तःthe good/saints
सन्तः:
Karta (Predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस् (धातु) → सन्त् (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; वर्तमानकृदन्त (शतृ) “being; good people/saints”
केwho?
के:
Karta (Interrogative predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; प्रश्नवाचक
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
शूद्राःśūdras
शूद्राः:
Karta (Predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
सच्छूद्राःgood śūdras
सच्छूद्राः:
Karta (Predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक) + शूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय
नामतःby name; nominally
नामतः:
Sambandha (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootनामतः (अव्यय)
Formअव्यय; हेतौ/प्रकारे (adverb “by name; nominally”)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
केwho?
के:
Karta (Interrogative predicate/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; प्रश्नवाचक

Skanda (Kārtikeya)

Listener: Īśvara

Scene: Skanda rises respectfully and asks a pointed question; Īśvara sits composed, ready to define terms; sages lean in, indicating a shift from injunction to definition.

S
Skanda
S
Sacchūdra
Ś
Śūdra
S
Santaḥ (the virtuous)

FAQs

It seeks clarity and precise definition in dharma discourse—asking how ‘good conduct’ and social designation are distinguished.

No tīrtha is named in this verse; it is part of an explanatory dialogue.

None directly; it requests definitional teaching that will govern subsequent prescriptions.