Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 39

अथ प्राह सहस्राक्षो देवाचार्यं बृहस्पतिम् । मातुर्द्रोहकृतं पापं कथं यास्यति संक्ष यम्

atha prāha sahasrākṣo devācāryaṃ bṛhaspatim | māturdrohakṛtaṃ pāpaṃ kathaṃ yāsyati saṃkṣa yam

แล้วสหัสรากษะ (อินทรา) ตรัสแก่พรหสปติ อาจารย์แห่งเทวะว่า: “บาปที่เกิดจากการทรยศต่อมารดานั้น จะถูกทำลายให้สิ้นไปได้อย่างไร?”

अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः: अनुक्रम/आरम्भसूचक (conjunctive particle: 'then/now')
प्राहsaid
प्राह:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + अह्/ब्रू (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
सहस्राक्षःthe thousand-eyed one (Indra)
सहस्राक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसहस्र + अक्ष (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास (‘सहस्रम् अक्षाणि यस्य’), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
देवाचार्यम्the preceptor of the gods
देवाचार्यम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव + आचार्य (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (‘देवानाम् आचार्यः’), पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
बृहस्पतिम्Bṛhaspati
बृहस्पतिम्:
Karman (Apposition/कर्म)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
मातुःof (one's) mother
मातुः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
द्रोहकृतम्committed as treachery
द्रोहकृतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्रोह + कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (‘द्रोहं कृतम्’), क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘पापम्’ इति विशेषणम्
पापम्sin
पापम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कथम्how
कथम्:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
यास्यतिwill go; will be removed/come to (an end)
यास्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
संक्षयम्destruction; cessation
संक्षयम्:
Gati/Karma (Goal/Object/गति/कर्म)
TypeNoun
Rootसं + क्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (गन्तव्य-रूपेण)

Sahasrākṣa (Śakra/Indra)

Scene: Indra, humbled, approaches Bṛhaspati in a quiet celestial grove; the guru listens gravely as Indra asks how maternal betrayal can be cleansed.

I
Indra (Sahasrākṣa/Śakra)
B
Bṛhaspati

FAQs

Even the powerful must seek dhārmic guidance; grave wrongdoing requires humility and proper expiation.

The question leads into the tīrtha-linked remedy (liṅga worship and related practice) presented later in the same Adhyāya.

The verse itself asks about expiation; the following narrative answers through worship and installation of a liṅga.