Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6

श्राद्धार्हैर्ब्राह्मणैः प्राप्तैर्द्रव्यैर्वा पितृवल्लभैः । अपर्वण्यपि कर्तव्यं सदा श्राद्धं विचक्षणैः

śrāddhārhairbrāhmaṇaiḥ prāptairdravyairvā pitṛvallabhaiḥ | aparvaṇyapi kartavyaṃ sadā śrāddhaṃ vicakṣaṇaiḥ

เมื่อมีพราหมณ์ผู้ควรแก่ศราทธะมาถึง หรือมีวัตถุทานอันเป็นที่รักของปิตฤแล้ว ผู้รู้พึงกระทำศราทธะได้แม้ในวันมิใช่ปัรวะ (วันเทศกาลตามติติ) และควรกระทำเสมอเมื่อมีโอกาส

श्राद्धार्हैःby śrāddha-worthy
श्राद्धार्हैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootश्राद्धार्ह (प्रातिपदिक: श्राद्ध + अर्ह)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; विशेषण (ब्राह्मणैः)
ब्राह्मणैःby Brahmins
ब्राह्मणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
प्राप्तैःwho have come/arrived
प्राप्तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootप्र + आप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; विशेषण (ब्राह्मणैः)
द्रव्यैःwith materials/wealth
द्रव्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
वाor
वा:
None
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पबोधक-अव्यय (or)
पितृवल्लभैःdear to the ancestors
पितृवल्लभैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootपितृवल्लभ (प्रातिपदिक: पितृ + वल्लभ)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; विशेषण (द्रव्यैः)
अपर्वणिon a non-parvan day
अपर्वणि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअपर्वन् (प्रातिपदिक: अ + पर्वन्)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘non-festival/non-parvan day’
अपिeven, also
अपि:
None
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावना/समुच्चयार्थक-अव्यय (also/even)
कर्तव्यम्should be done
कर्तव्यम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeAdjective
Rootकृ (धातु)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/obligatory), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विधेय (predicate)
सदाalways
सदा:
None
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
श्राद्धम्śrāddha rite
श्राद्धम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; (कर्तव्यम् इत्यस्य कर्तृस्थानीयं कर्म)
विचक्षणैःby the discerning/wise
विचक्षणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootविचक्षण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; विशेषण (कर्तृ/कर्तृसाधन)

Bhartṛyajña (sage)

Type: kshetra

Scene: A pilgrim-householder meets learned brāhmaṇas on the road near a sacred waterbody; he promptly arranges a simple śrāddha with available offerings, showing dharma as responsive action.

B
Brāhmaṇa
P
Pitṛ
Ś
Śrāddha
P
Parvan (implied)

FAQs

Ancestral duty is not merely calendrical—readiness, sincerity, and proper recipients make Śrāddha timely at any time.

No specific site is named; the instruction belongs to the Hāṭakeśvara-kṣetra śrāddha teaching framework.

Perform Śrāddha even outside parvan days when suitable brāhmaṇas and appropriate offerings are available.