Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 86

ततस्तैर्दर्शितं तोयं समीपे यन्महीपतेः । सोऽपि पीत्वाऽवगाह्याथ वितृष्णः समपद्यत

tatastairdarśitaṃ toyaṃ samīpe yanmahīpateḥ | so'pi pītvā'vagāhyātha vitṛṣṇaḥ samapadyata

แล้วพวกเขาชี้ให้เห็นสายน้ำที่อยู่ใกล้พระราชา พระองค์ทรงดื่มและลงอาบในน้ำนั้น แล้วก็พ้นจากความกระหายโดยสิ้นเชิง

ततःthen/thereupon
ततः:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formदेश/काल-अव्यय (Ablatival adverb: then/thereupon)
तैःby them
तैः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), बहुवचनम्
दर्शितम्shown/pointed out
दर्शितम्:
Karma (Object described/कर्म)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; (तोयम् इति विशेषणम्)
तोयम्water
तोयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottoya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्
समीपेnear/nearby
समीपे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootsamīpa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्
यत्which
यत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; सम्बन्धक (relative pronoun)
महीपतेःof the king
महीपतेः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmahīpati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), एकवचनम्
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसम्भावना/समुच्चय-अव्यय (Particle: also/even)
पीत्वाhaving drunk
पीत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootpā (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वकालिक-क्रिया (having drunk)
अवगाह्यhaving immersed/bathed
अवगाह्य:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootava+gāh (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive; Vedic/epic variant in -ya), पूर्वकालिक-क्रिया (having plunged/bathed)
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअनन्तर-अव्यय (then)
वितृष्णःfree from thirst
वितृष्णः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootvi-tṛṣṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; विशेषणम् (सः इति)
समपद्यतbecame/attained
समपद्यत:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootsam+pad (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्

Narrator (Purāṇic storyteller; not explicit in snippet)

Type: kund

Scene: Locals point out the nearby water; the king drinks, then immerses. After bathing, his posture relaxes—thirst and distress vanish, suggesting the water’s sanctity.

FAQs

Tīrtha-water is portrayed as both physically restorative and spiritually purifying when approached with reverence.

A nearby water-body/spring is praised implicitly; the verse does not name it.

Drinking tīrtha-water and performing avagāha (ritual immersion/bath).