Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 10

विश्वामित्रोऽपि राज्यस्थो द्विजसंपूजने रतः । द्विजैः सर्वैश्चचाराथ स्नानजाप्यपरायणः

viśvāmitro'pi rājyastho dvijasaṃpūjane rataḥ | dvijaiḥ sarvaiścacārātha snānajāpyaparāyaṇaḥ

วิศวามิตรก็เช่นกัน แม้อยู่มั่นในราชอาณาจักร ก็ยินดีในการบูชานอบน้อมเหล่าทวิชะ; และพร้อมพราหมณ์ทั้งหลาย เขาเที่ยวไปโดยตั้งมั่นในพิธีสรงน้ำและการภาวนา (ชปะ)

विश्वामित्रःViśvāmitra
विश्वामित्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविश्वामित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (also/even)
राज्यस्थःstaying in the kingdom
राज्यस्थः:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootराज्य (प्रातिपदिक) + स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (राज्ये स्थितः)
द्विजसंपूजनेin the worship/honouring of Brahmins
द्विजसंपूजने:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + संपूजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (द्विजानां संपूजनम्)
रतःdevoted
रतः:
Karta (Predicate adjective/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरम् (धातु) → रत (कृदन्त, क्त)
Formभूतकृदन्तः (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
द्विजैःwith/by the Brahmins
द्विजैः:
Sahakari (Association/सहकारी)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
सर्वैःall
सर्वैः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण
चचारhe moved/went about
चचार:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय
स्नानजाप्यपरायणःdevoted to bathing and (Vedic) recitation
स्नानजाप्यपरायणः:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्नान (प्रातिपदिक) + जाप्य (प्रातिपदिक) + परायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; द्वन्द्व-समासपूर्वक तत्पुरुषभावः (स्नानं च जाप्यं च तयोः परायणः = devoted to bathing and recitation)

Sūta (deduced; Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narration style)

Type: ghat

Scene: Viśvāmitra as a royal figure offers respectful worship to brāhmaṇas; then a procession to a riverbank where the group performs snāna and japa with rosaries and water-offerings.

V
Viśvāmitra

FAQs

Worldly responsibility can coexist with spiritual practice: honoring the learned, performing snāna, and sustaining japa.

The verse implies tīrtha-oriented conduct (snāna), but does not name a specific site in this line alone.

Snāna (sacred bathing) and japa (repetitive recitation) are explicitly presented as his steady observances.