Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 11

संधारयसि पापात्मन्नेष्टं भोज्यं प्रयच्छसि । तस्मात्तस्याः पितुर्देहि त्वं सुवर्णायुतं ध्रुवम्

saṃdhārayasi pāpātmanneṣṭaṃ bhojyaṃ prayacchasi | tasmāttasyāḥ piturdehi tvaṃ suvarṇāyutaṃ dhruvam

“โอ้ผู้มีจิตชั่ว! เจ้าค้ำจุนเลี้ยงดูนาง และมอบอาหารอันพึงปรารถนาแก่เธอ ดังนั้นเจ้าจงมอบทองคำหนึ่งหมื่นแก่บิดาของนางโดยแน่นอน”

संधारयसिyou maintain/support
संधारयसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + √धृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
पापात्मन्O evil-souled one
पापात्मन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपापात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; समासः—बहुव्रीहि (पापः आत्मा यस्य)
इष्टम्desired, choice
इष्टम्:
Karman-anvayi (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootइष्ट (कृदन्त, √इष् (धातु), क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन; विशेषणम् (भोज्यं प्रति)
भोज्यम्food
भोज्यम्:
Karman (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootभोज्य (कृदन्त, √भुज् (धातु), यत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘भोज्य’ = खाने योग्य (that which is to be eaten)
प्रयच्छसिyou give
प्रयच्छसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √यम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (हेतु/Cause)
TypeNoun
Rootतस्मात् (सर्वनाम-प्रातिपदिक तद्)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (Ablative/5th), एकवचन; हेत्वर्थे (therefore/from that reason)
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (Genitive/6th), एकवचन
पितुःof (her) father
पितुः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive/6th), एकवचन
देहिgive
देहि:
Kriya (क्रिया; आदेश)
TypeVerb
Root√दा (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
सुवर्ण-अयुतम्ten thousand (pieces) of gold
सुवर्ण-अयुतम्:
Karman (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसुवर्ण (प्रातिपदिक) + अयुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (सुवर्णस्य अयुतम् = ten-thousand of gold)
ध्रुवम्certainly
ध्रुवम्:
Kriya-vishesana (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formनिश्चयार्थक-अव्ययप्रयोग (indeclinable usage: certainly)

Vīrabhadra (contextual, injunction within reprimand)

Type: kshetra

Scene: Vīrabhadra delivers a firm command: give the father a vast sum of gold; the scene feels like a dharma-court pronouncement amid sacred surroundings.

V
Vīrabhadra

FAQs

Wrongdoing should be corrected through restitution; dharma emphasizes making amends, not merely enjoying benefits.

No tīrtha is specified in this verse.

A form of dāna/restitution is stated: giving suvarṇāyuta (ten thousand in gold) to the maiden’s father.