Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4

किमर्थं च समाचक्ष्व सूतपुत्रात्र विस्तरात् । कौतुकं परमं जातं सर्वेषां नो द्विजन्मनाम्

kimarthaṃ ca samācakṣva sūtaputrātra vistarāt | kautukaṃ paramaṃ jātaṃ sarveṣāṃ no dvijanmanām

แล้วเหตุใดจึงเป็นเช่นนั้น? โอ บุตรแห่งสูตะ จงอธิบาย ณ ที่นี้โดยพิสดาร; ความใคร่รู้ยิ่งใหญ่ได้บังเกิดแก่พวกเราทั้งปวงผู้เป็นทวิชะ

किमर्थम्for what reason? why?
किमर्थम्:
Prashna (Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रश्नवाचक (interrogative adverb) ; तत्पुरुष-समास (कस्य अर्थः/किमर्थम्)
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक (conjunction)
समाचक्ष्वtell; explain
समाचक्ष्व:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + आ + चक्ष् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
सूतपुत्रO son of Sūta
सूतपुत्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक) + पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सूतस्य पुत्रः)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
विस्तरात्in detail; at length
विस्तरात्:
Kriya-visheshana (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; अव्ययीभावार्थे (in sense 'in detail')
कौतुकम्curiosity; wonder
कौतुकम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकौतुक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
परमम्great; supreme
परमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (कौतुकम्)
जातम्arisen; born
जातम्:
Kriya-samānādhikaraṇa (Predicate/समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootजन् (धातु) → जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
नःof us
नः:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; सर्वनाम
द्विजन्मनाम्of the twice-born (Brahmins etc.)
द्विजन्मनाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक) + जन्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समास (द्वे जन्मनी यस्य/द्विजन्मा)

Ṛṣis (Sages)

Listener: Sūta

Scene: The dvija sages collectively bow and request elaboration; Sūta is addressed as ‘sūta-putra’, indicating respectful familiarity. The scene is a formal satsanga with heightened anticipation.

Ṛṣis
S
Sūtaputra

FAQs

Dharma is learned through humble inquiry—asking for the causes behind sacred narratives deepens understanding of tīrtha-glory.

The verse functions as a transition within the tīrthamāhātmya, inviting the detailed account that will reveal the tīrtha’s greatness.

None directly; the prescription is narrative—listen to the detailed māhātmya explanation.