Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 70

ततः स पार्थिवस्तेषां दत्त्वार्घं प्रांजलिः स्थितः । प्रोवाच स्वर्गवृत्तांतमास्यतामिति सादरम्

tataḥ sa pārthivasteṣāṃ dattvārghaṃ prāṃjaliḥ sthitaḥ | provāca svargavṛttāṃtamāsyatāmiti sādaram

แล้วพระราชาทรงถวายอรฺฆยะแก่ท่านทั้งหลาย และยืนประนมมืออยู่ด้วยความเคารพ จากนั้นตรัสอย่างนอบน้อมว่า “ขอเชิญนั่งเถิด และโปรดเล่าเรื่องราวเหตุการณ์แห่งสวรรค์ให้ฟัง”

ततःthen
ततः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रमवाचक-अव्यय (adverb: ‘then/thereupon’)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पार्थिवःthe king
पार्थिवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तेषाम्to them/of them
तेषाम्:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund)
अर्घम्honorary offering (arghya)
अर्घम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्राञ्जलिःwith folded hands
प्राञ्जलिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्राञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘पार्थिवः’ इत्यस्य विशेषणम्
स्थितःstood/was standing
स्थितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृदन्तः—क्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘सः पार्थिवः’ इत्यस्य विशेषणम्
प्रोवाचsaid/told
प्रोवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र- वच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
स्वर्गवृत्तान्तम्the account of heaven
स्वर्गवृत्तान्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक) + वृत्तान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (स्वर्गस्य वृत्तान्तः)
आस्यताम्let (him)/please sit
आस्यताम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआस् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद; आज्ञार्थे (let him/please sit)
इतिthus/‘…’
इति:
Vacana-parisamapti (Quotation marker/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
सादरम्respectfully
सादरम्:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसादर (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण नपुंसक-एकवचन (adverbial accusative: ‘respectfully’)

Narrator (contextual Purāṇic storyteller within Nāgarakhaṇḍa)

Tirtha: Gartā-tīrtha (contextual)

Type: tirtha

Scene: The king stands with folded hands, offering arghya to the arriving brāhmaṇas, then invites them to sit and narrate the celestial account; a respectful, orderly reception scene.

K
king (pārthiva)
B
brāhmaṇas
A
arghya

FAQs

Honoring brāhmaṇas and guests with arghya and humility is upheld as dharma that sanctifies rulers and places.

The scene unfolds in the Gartā-tīrtha narrative orbit, though this verse emphasizes hospitality rather than location.

Offering arghya (a formal honor-offering) and receiving guests with folded hands—an expression of atithi-dharma.