Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 33

यस्तां चैत्रसिते पक्षे संप श्येदष्टमीदिने । तस्याभीष्टा भवेत्सिद्धिः सर्वदैव द्विजोत्तमाः

yastāṃ caitrasite pakṣe saṃpa śyedaṣṭamīdine | tasyābhīṣṭā bhavetsiddhiḥ sarvadaiva dvijottamāḥ

โอผู้ประเสริฐในหมู่ทวิชะ ผู้ใดได้ดาร์ศนะพระนางในวันอัษฏมี แห่งปักษ์มืดของเดือนไจตรา ผู้นั้นจักบรรลุสิทธิ์ตามปรารถนา ความสำเร็จย่อมมาถึงโดยแน่นอน

यःwhoever (he who)
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
चैत्रसितेin the bright (śukla) fortnight of Caitra
चैत्रसिते:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचैत्रसित (प्रातिपदिक; चैत्र + सित)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; ‘चैत्रे सितः’ इति कर्मधारय; पक्षे इति विशेषणम्
पक्षेin the fortnight
पक्षे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
सम्पश्येत्should see
सम्पश्येत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + पश्य् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
अष्टमीदिनेon the day of the eighth lunar day (Aṣṭamī)
अष्टमीदिने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअष्टमीदिन (प्रातिपदिक; अष्टमी + दिन)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (अष्टम्याः दिनम्)
तस्यfor him/of him
तस्य:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
अभीष्टाdesired
अभीष्टा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअभीष्ट (प्रातिपदिक; अभि + इष् (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सिद्धिः इति विशेषणम् (desired)
भवेत्would be/should occur
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
सिद्धिःsuccess/attainment
सिद्धिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
सर्वदाalways
सर्वदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootसर्वदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (always)
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (indeed)
द्विजोत्तमाःO best of the twice-born
द्विजोत्तमाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विजोत्तम (प्रातिपदिक; द्विज + उत्तम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; संबोधनार्थे प्रयुक्तः (vocative sense)

Sūta (deduced)

Tirtha: Kṣemaṃkarī/Kātyāyanī

Type: kshetra

Listener: dvijottamāḥ

Scene: Night of Caitra dark fortnight; aṣṭamī worship at the Devī temple—rows of lamps, devotees queue for darśana; the narrator promises iṣṭa-siddhi to the faithful.

K
Kṣemaṃkarī (Devī)
C
Caitra (month)
A
Aṣṭamī (tithi)
D
Dvijas (twice-born)

FAQs

Sacred timing (tithi) joined with Devī-darśana in a holy place is taught as a powerful means for attaining siddhi and auspicious fulfillment.

The Devī’s darśana is framed within the Hāṭakeśvara-kṣetra/Tīrthamāhātmya narrative of the Nāgara Khaṇḍa.

Darśana (beholding the Devī) specifically on Caitra kṛṣṇa Aṣṭamī is prescribed as a merit-bearing observance.