Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 25

ततस्ते शर्मसंयुक्ताः सर्व एव द्विजोत्तमाः । चक्रुस्तपःक्रियां सर्वे दुष्करां सर्वजन्तुभिः

tataste śarmasaṃyuktāḥ sarva eva dvijottamāḥ | cakrustapaḥkriyāṃ sarve duṣkarāṃ sarvajantubhiḥ

แล้วบรรดาทวิชผู้ประเสริฐเหล่านั้น ผู้เปี่ยมด้วยความมุ่งมั่นอันเป็นมงคล ต่างพร้อมใจกันประกอบตบะ—ข้อปฏิบัติอันยากยิ่งสำหรับสรรพสัตว์ทั้งปวง

ततःthen/thereupon
ततः:
Kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअपादान/क्रमवाचक-अव्यय (adverb: ‘then/from that’)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
शर्मसंयुक्ताःassociated with happiness/comfort (or ‘named Śarman-’)
शर्मसंयुक्ताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशर्मन् + संयुक्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (शर्मणा संयुक्ताः / शर्म-सम्बद्धाः)
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (particle of emphasis: ‘indeed/only’)
द्विजोत्तमाःbest of the twice-born (excellent Brahmins)
द्विजोत्तमाः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (द्विजानाम् उत्तमाः)
चक्रुःdid/performed
चक्रुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
तपःक्रियाम्austerity-practice
तपःक्रियाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् + क्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (तपसः क्रिया)
सर्वेall
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तृ-सम्बन्धे पुनरुक्त-विशेषण
दुष्कराम्difficult
दुष्कराम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुष्कर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘तपःक्रियाम्’ विशेषयति
सर्वजन्तुभिःby/for all beings (i.e., difficult for all creatures)
सर्वजन्तुभिः:
Karana/Comparison (Instrumental of comparison/तृतीया)
TypeNoun
Rootसर्व + जन्तु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय-समासः (सर्वे जन्तवः)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating (deduced)

Type: kshetra

Scene: A circle of brāhmaṇa sages, faces serene yet intense, performing harsh austerities—standing on one leg, arms raised, meditating near a liṅga; the air shimmers with heat and mantra शक्ति.

D
dvijottamāḥ (foremost brāhmaṇas)
T
tapas

FAQs

High spiritual aims require disciplined, difficult practice; tapas refines intention and draws divine favor.

The adhyāya’s central tīrtha is implied as the setting where these brāhmaṇas perform their austerities, enhancing the site’s sanctity.

Undertaking severe tapas as a formal religious practice (tapaḥ-kriyā).