Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 7

संस्थापितानि लिंगानि चतुर्वक्त्राणि तत्र वै । राक्षसेंद्रैः स्वमन्त्रैस्तैस्तस्य क्षेत्रस्य पश्चिमे

saṃsthāpitāni liṃgāni caturvaktrāṇi tatra vai | rākṣaseṃdraiḥ svamantraistaistasya kṣetrasya paścime

ณ ส่วนตะวันตกของแดนศักดิ์สิทธิ์นั้น เหล่าจอมรากษสได้สถาปนาลึงค์สี่พักตร์ ด้วยมนตร์ของตนเอง

संस्थापितानिwere स्थापित/installed
संस्थापितानि:
Kriya (Predicate/क्रिया-विशेषण)
TypeVerb
Rootसम्-स्था + णिच् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्तः (causative sense: स्थापित); नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (past participle, nominative plural neuter)
लिङ्गानिliṅgas (Śiva-emblems)
लिङ्गानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम् (nominative plural neuter)
चतुर्वक्त्राणिfour-faced
चतुर्वक्त्राणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् + वक्त्र (प्रातिपदिक)
Formद्विगु/तत्पुरुषभावः (चत्वारि वक्त्राणि यस्य/येषाम्); नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-बहुवचनम्; विशेषणम् (nominative plural neuter, qualifying लिङ्गानि)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place)
वैindeed
वै:
Sambandha/Emphasis
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-निपातः (particle: indeed)
राक्षसेन्द्रैःby the lords of rākṣasas
राक्षसेन्द्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootराक्षस + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (राक्षसानाम् इन्द्राः); पुल्लिङ्गे तृतीया-बहुवचनम् (instrumental plural masculine)
स्वमन्त्रैःwith their own mantras
स्वमन्त्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्व + मन्त्र (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (स्वाः मन्त्राः); पुल्लिङ्गे तृतीया-बहुवचनम् (instrumental plural masculine)
तैःby them
तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुल्लिङ्गे तृतीया-बहुवचनम् (instrumental plural masculine)
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-एकवचनम् (genitive singular: of that)
क्षेत्रस्यof the region
क्षेत्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे षष्ठी-एकवचनम् (genitive singular neuter)
पश्चिमेin the west
पश्चिमे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे सप्तमी-एकवचनम् (locative singular: in the west/western side)

Petitioners/reporters to King Kuśa (continuation of the report)

Tirtha: Hāṭakeśvara (western sector sub-shrines)

Type: kshetra

Listener: Kuśa (addressed earlier as nṛpa)

Scene: In the western quarter of the sacred field, rākṣasa chiefs perform a consecration rite: a newly raised liṅga with four faces (suggesting Brahmā-like caturmukha iconography) stands on a pedestal; offerings, fire, and mantra-gestures surround it.

L
Liṅga
R
Rākṣasa-lords
H
Hāṭakeśvara-kṣetra

FAQs

Outer ritual forms can be misused; purity of intention and dharmic authorization matter in kṣetra-worship.

The episode continues within Hāṭakeśvara-kṣetra, specifying its western side.

It mentions mantra-based installation of liṅgas, but as a problematic act performed by rākṣasa-lords, not as a recommended rite.