Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 17

भार्यां च पतितां दृष्ट्वा पुत्रशोकेन पीडिताम् । चुकोप स मुनिस्तत्र चित्रसेनाय भूभृते

bhāryāṃ ca patitāṃ dṛṣṭvā putraśokena pīḍitām | cukopa sa munistatra citrasenāya bhūbhṛte

ครั้นเห็นภรรยาล้มลง ถูกความโศกถึงบุตรบีบคั้น ฤๅษีนั้น ณ ที่นั้นก็เดือดดาลต่อพระเจ้าจิตรเสน ผู้ครองแผ่นดิน

भार्याम्(his) wife
भार्याम्:
Karman (Object)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक निपात (conjunction)
पतिताम्fallen
पतिताम्:
Karman (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootपत् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम्
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund)
पुत्रशोकेनby grief for (her) son
पुत्रशोकेन:
Hetu/Kāraṇa (Cause)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक) + शोक (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष; पुल्लिङ्ग, तृतीया, एकवचन
पीडिताम्afflicted
पीडिताम्:
Karman (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootपीड् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम्
चुकोपbecame angry
चुकोप:
Kriyā (Main action)
TypeVerb
Rootकुप् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन
he
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
मुनिःthe sage
मुनिः:
Karta (Apposition to subject)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
चित्रसेनायtowards Citraseṇa
चित्रसेनाय:
Sampradāna (Recipient/target)
TypeNoun
Rootचित्रसेन (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, चतुर्थी (4th), एकवचन; संप्रदानार्थे (dative)
भूभृतेto the king (earth-bearer)
भूभृते:
Sampradāna (Recipient qualifier)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक) + भृत् (प्रातिपदिक)
Formभूमेः भर्ता इति षष्ठी-तत्पुरुष; पुल्लिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; चित्रसेनस्य विशेषणम्

Narrator (Purāṇic narration within Revā Khaṇḍa)

Tirtha: Revā (Narmadā) context

Type: river

Scene: A sage, seeing his wife collapsed, turns sharply toward a crowned king; the sage’s face shows controlled fury, while the king appears startled and defensive.

D
Dīrghatapā (sage, context)
C
Citrasena (king)
B
Bhāryā (wife)

FAQs

Even a sage can be stirred by grief into anger; the episode moves toward the higher dharma of self-control and measured speech.

The narrative belongs to the Revā/Narmadā sacred geography, but this line focuses on the interpersonal crisis.

None.