Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 74

Devanagari script

महादंष्ट्रा महाकाया पिङ्गाक्षी लम्बकर्णिका । आदेशो दीयतां देव को यास्यति यमालयम्

Transliteration

mahādaṃṣṭrā mahākāyā piṅgākṣī lambakarṇikā | ādeśo dīyatāṃ deva ko yāsyati yamālayam

Translation

“ผู้มีเขี้ยวใหญ่ กายมหึมา ดวงตาสีทองแดง หูยาว—ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า โปรดประทานบัญชา ผู้ใดจักถูกส่งไปยังวิมานแห่งยม?”

Word by Word

• महादंष्ट्रा: great-fanged
• महादंष्ट्रा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: महा (प्रातिपदिक) + दंष्ट्रा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (महती दंष्ट्रा यस्याः)

• महाकाया: huge-bodied
• महाकाया: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: महा (प्रातिपदिक) + काय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (महान् कायः यस्याः)

• पिङ्गाक्षी: yellow/brown-eyed
• पिङ्गाक्षी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पिङ्ग (प्रातिपदिक) + अक्षि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (पिङ्गे अक्षिणी यस्याः)

• लम्बकर्णिका: long-eared
• लम्बकर्णिका: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: लम्ब (प्रातिपदिक) + कर्णिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (लम्बा कर्णिका/कर्णौ यस्याः)

• आदेशः: command
• आदेशः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आदेश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• दीयताम्: let (it) be given
• दीयताम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; आत्मनेपदम्; कर्मणि/भावे प्रयोगः—'let it be given'

• देव: O god
• देव: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्

• कः: who
• कः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; प्रश्नवाचक-सर्वनाम

• यास्यति: will go
• यास्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लृट्-लकारः (Simple Future), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• यमालयम्: Yama’s abode
• यमालयम्: Gati/Karma (Destination/गन्तव्य-कर्म)
• Type: Noun
• Root: यम (प्रातिपदिक) + आलय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (यमस्य आलयः)

Speaker

Durgā/Cāmuṇḍā (addressing Śiva/Devadeva)

Visual Art Cues

Scene: Cāmuṇḍā stands towering—great tusks, massive body, tawny eyes, long ears—leaning forward with fierce eagerness, asking for the Lord’s command and naming Yama’s abode as the demon’s destination.

Characters & Entities

• Durgā/Cāmuṇḍā
• Yama

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine power is disciplined and purposeful—Śakti acts by rightful command, not by chaos.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is specified in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the verse highlights ājñā (divine command) as the governing principle of righteous action.