Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 5

श्रीमार्कण्डेय उवाच । एष प्रश्नो महाराज यस्त्वया परिपृच्छितः । तत्सर्वं कथयिष्यामि शृणुष्वैकमना नृप

śrīmārkaṇḍeya uvāca | eṣa praśno mahārāja yastvayā paripṛcchitaḥ | tatsarvaṃ kathayiṣyāmi śṛṇuṣvaikamanā nṛpa

ศรีมารกัณฑेयกล่าวว่า: โอ้มหาราช คำถามที่ท่านได้ทูลถามนั้น ข้าพเจ้าจะเล่าทั้งหมดให้ฟัง ขอพระองค์ทรงสดับด้วยจิตแน่วแน่เถิด

श्रीमार्कण्डेयःthe venerable Mārkaṇḍeya
श्रीमार्कण्डेयः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री + मार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formसमास: कर्मधारय (श्रीमान् मार्कण्डेयः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Rootवच् (√वच् धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
एषःthis
एषः:
Karta/Predicate qualifier
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (प्रश्नः-विशेषण)
प्रश्नःquestion
प्रश्नः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootप्रश्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहा + राजन् (प्रातिपदिक)
Formसमास: कर्मधारय (महान् राजा), पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
यःwhich
यः:
Karta (Relative subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धवाचक
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Instrumental), एकवचन; सर्वनाम
परिपृच्छितःhas been asked
परिपृच्छितः:
Kriya (Relative clause predicate)
TypeVerb
Rootपरि-प्रच्छ् (√प्रच्छ् धातु; क्त/कृदन्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि—‘has been asked’
तत्that
तत्:
Karma (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (सर्वम्-विशेषण)
सर्वम्all (of it)
सर्वम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कथयिष्यामिI will tell
कथयिष्यामि:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Rootकथ् (√कथ् धातु)
Formलृट् (Simple Future), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
शृणुष्वlisten
शृणुष्व:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootश्रु (√श्रु धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद (शृणुṣ्व)
एकमनाO single-minded one
एकमना:
Sambodhana (Qualifier in address)
TypeAdjective
Rootएक + मनस् (प्रातिपदिक)
Formसमास: बहुव्रीहि (एकं मनः यस्य सः), पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; विशेषण (नृप-विशेषण)
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Mārkaṇḍeya

Listener: Yudhiṣṭhira

Scene: Mārkaṇḍeya raises a hand in teaching gesture; Yudhiṣṭhira sits with folded hands, eyes lowered in concentration; a palm-leaf manuscript rests nearby, signaling authoritative narration.

M
Mārkaṇḍeya
Y
Yudhiṣṭhira

FAQs

Single-pointed listening (ekāgratā in śravaṇa) is presented as the proper vessel for receiving tīrtha-māhātmya and dharmic history.

Indirectly, Bhṛgu-tīrtha/Vṛṣakhāta—since the narration about it is being promised.

Attentive listening with a focused mind (ekamanasā śravaṇa).