Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 15

गतिस्त्वमम्बेव पितेव पुत्रांस्त्वं पाहि नो यावदिमं युगान्तम् । कालं त्वनावृष्टिहतं सुघोरं यावत्तरामस्तव सुप्रसादात्

gatistvamambeva piteva putrāṃstvaṃ pāhi no yāvadimaṃ yugāntam | kālaṃ tvanāvṛṣṭihataṃ sughoraṃ yāvattarāmastava suprasādāt

พระองค์ทรงเป็นที่พึ่งของเรา—ดุจมารดา ดุจบิดาต่อบุตรทั้งหลาย ขอทรงคุ้มครองเราจนถึงปลายยุคนี้ เพื่อด้วยพระปรสาทะอันยิ่งใหญ่ของพระองค์ เราจะข้ามพ้นกาลอันน่าสะพรึงนี้ซึ่งถูกภัยแล้งทำร้าย

गतिःrefuge; course; protector
गतिः:
Karta (Predicate-noun/विधेय)
TypeNoun
Rootगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
अम्बाmother
अम्बा:
Upamana (Comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootअम्बा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपमान (मातृवाचक)
इवlike
इव:
Upamana (Comparison/उपमान)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमानवाचक-अव्यय
पिताfather
पिता:
Upamana (Comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपमान
इवlike
इव:
Upamana (Comparison/उपमान)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमानवाचक-अव्यय
पुत्रान्sons/children
पुत्रान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
पाहिprotect
पाहि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपा (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन; धातु: पा (पालने)
नःus
नः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी-एकवचनस्य बहुवचनरूपम् (enclitic); अत्र द्वितीया-प्रयोगेण कर्मरूपेण (us)
यावत्until
यावत्:
Sambandha (Limit-marker/पर्यन्तसूचक)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (पर्यन्तवाचक)
इमम्this
इमम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (युगान्तम्)
युगान्तम्the end of the age
युगान्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुग-अन्त (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (युगस्य अन्तः); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कालम्time; period
कालम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तुbut; indeed
तु:
Nipata (Contrast/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (विरोध/विशेषार्थक; but/indeed)
अनावृष्टिहतम्struck by lack of rain (drought-afflicted)
अनावृष्टिहतम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्-आ-वृष्टि-हत (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (अनावृष्ट्या हतः); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (कालम्)
सुघोरम्very terrible
सुघोरम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootसु-घोर (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (अतिघोरः); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (कालम्)
यावत्until
यावत्:
Sambandha (Limit-marker/पर्यन्तसूचक)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (पर्यन्तवाचक)
तरामःwe cross over
तरामः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootतॄ (धातु)
Formलट् (वर्तमानकाल), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, बहुवचन; धातु: तॄ (तरणे)
तवyour
तव:
Shashthi-sambandha (Genitive/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन; सर्वनाम
सुप्रसादात्from (your) great grace
सुप्रसादात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootसु-प्रसाद (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (सुन्दरः प्रसादः); पुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन

Ṛṣis/devotees praising Revā (Narmadā) (deduced from stotra context)

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: kshetra

Scene: A drought-stricken land with cracked earth and withered crops; anxious families gather at Revā’s bank, addressing her as mother and father; the river appears as a compassionate goddess extending protection, while a symbolic ‘yugānta’ storm-cloud is held at bay by her grace.

R
Revā (Narmadā)
K
Kali-yuga (implied by ‘terrible time’)

FAQs

Approaching the tīrtha as a compassionate divine parent grants protection and the power to endure and transcend calamity.

Revā/Narmadā, invoked as the protective, salvific river-goddess.

No explicit rite is detailed; the emphasis is on surrender and prayer for protection and passage through hardship.