Adhyaya 178

Verse 1

लक्ष्मीरुवाच । एवं राज्यं मया प्राप्तं गौरीपूजा कृते विभो । सौभाग्यं परमं चैव दुर्लभं सर्वयोषिताम्

లక్ష్మీ పలికెను—హే విభో! గౌరీపూజ వలన నాకు రాజ్యము లభించింది; సర్వ స్త్రీలకు దుర్లభమైన పరమ సౌభాగ్యమును కూడా పొందితిని।

Verse 2

न चापत्यं मया लब्धं तथापि परमेश्वर । तादृशेऽपि च सौभाग्ये तारुण्ये तादृशे स्थिते

అయినను, హే పరమేశ్వరా! నాకు సంతానం లభించలేదు; ఇంతటి సౌభాగ్యముతో, ఇంతటి యౌవనస్థితిలో ఉన్నప్పటికీ।

Verse 3

दह्यामि तेन दुःखेन दिवानक्तं सुखं न मे । कस्यचित्त्वथ कालस्य दुर्वासा मुनिसत्तमः

ఆ దుఃఖముతో నేను దగ్ధమగుచున్నాను; పగలు-రాత్రి నాకు సుఖము లేదు. ఆపై కొంతకాలానికి మునిశ్రేష్ఠుడు దుర్వాసుడు (అక్కడికి) వచ్చెను।

Verse 4

आनर्ताधिपतेर्हर्म्यं संप्राप्तो गौरवाय सः । चातुर्मास्यकृते चैव मृत्तिकाग्रहणाय च

ఆయన ఆనర్తాధిపతి భవనమునకు ఆ గృహ గౌరవార్థముగా చేరెను; చాతుర్మాస్య వ్రతాచరణకై మరియు పవిత్ర మృత్తికా గ్రహణార్థముగా కూడా।

Verse 5

ततः संपूजितो राज्ञा आनर्तेन यथाक्रमम् । दत्त्वार्घ्यं मधुपर्कं च ततः प्रोक्तं प्रणम्य च

అనంతరం ఆనర్తరాజు విధిపూర్వకముగా క్రమంగా ఆయనను పూజించెను; అర్ఘ్యము, మధుపర్కము సమర్పించి, తరువాత నమస్కరించి (రాజు) పలికెను।

Verse 6

स्वागतं ते मुनिश्रेष्ठ भूयः सुस्वागतं च ते । नान्यो धन्यतमो लोके भूयोऽस्ति सदृशो मया

ఓ మునిశ్రేష్ఠా, మీకు స్వాగతం; మరల మీకు మహాసుస్వాగతం. లోకంలో నన్ను మించిన ధన్యుడు ఎవరూ లేరు, మీ దర్శనాగమనమే నా అపూర్వ భాగ్యం కాబట్టి.

Verse 7

यौ ते पादौ रजोध्वस्तौ केशैर्मे निर्मलीकृतौ । तद्ब्रूहि किंकरोम्यद्य गृहायातस्य ते मुने

మీ ఆ రెండు పాదాలు ధూళితో కప్పబడి ఉండగా, నేను నమస్కరించి నా కేశాలతో వాటిని శుద్ధి చేసాను. ఇప్పుడు చెప్పండి, ఓ మునీ, మీరు నా గృహానికి వచ్చిన ఈ రోజు నేను ఏ సేవ చేయాలి?

Verse 8

अपि राज्यं प्रयच्छामि का वार्तान्येषु वस्तुषु

నేను నా రాజ్యాన్నికూడా సమర్పిస్తాను; మరి ఇతర వస్తువుల సంగతి ఏముంది?

Verse 9

दुर्वासा उवाच । चातुर्मासीविधानं ते करिष्ये नृप मंदिरे । मृत्तिकाग्रहणं तावच्छुश्रूषा क्रियतां मम । स तथेति प्रतिज्ञाय मामूचे पार्थिवोत्तमः

దుర్వాసుడు అన్నాడు—ఓ రాజా, నీ మందిరంలో నేను చాతుర్మాస్య విధానాన్ని ఆచరిస్తాను. పవిత్ర మృత్తికాగ్రహణం జరిగే వరకు నా శుశ్రూష (సేవ) చేయబడాలి. అప్పుడు ఉత్తమ రాజు ‘అలాగే’ అని ప్రతిజ్ఞ చేసి నాతో పలికెను.

Verse 10

शुश्रूषा चास्य कर्तव्या सर्व दैव वरानने । चातुर्मासीव्रतं यावद्देवतार्चनपूर्वकम्

ఓ సుందరముఖీ, చాతుర్మాస్య వ్రతం ఉన్నంతకాలం—దేవతార్చనతో ప్రారంభించి—అతనికి అన్ని విధాల శుశ్రూష (సేవ) చేయవలెను.

Verse 11

बाढमित्येवमुक्त्वाथ मया सर्वमनुष्ठितम् । शुश्रूषार्हं च यत्कर्म दुहितेव पितुर्यथा

“అలాగే” అని చెప్పి నేను ఆపై అన్నిటినీ విధివిధానంగా నిర్వహించాను. సేవకు తగిన కార్యమేదైనా, తండ్రిని సేవించే కుమార్తెవలె నేను ఆచరించాను।

Verse 12

चातुर्मास्यां व्यतीतायां यदा संप्रस्थितो मुनिः । तदा प्रोवाच मां तुष्टः पुत्रि किं करवाणि ते

చాతుర్మాస్యము గడిచిన తరువాత ముని ప్రయాణానికి సిద్ధమైనప్పుడు, సంతోషించి ఆయన నన్ను ఇలా పలికాడు—“పుత్రికా, నీకు నేను ఏమి చేయగలను?”

Verse 13

ततः स भगवान्प्रोक्तः प्रणिपत्य मया मुहुः । अपत्यं नास्ति मे ब्रह्मंस्तेन दह्याम्यहर्निशम्

అప్పుడు నేను మళ్లీ మళ్లీ నమస్కరించి ఆ పూజ్యునితో చెప్పాను—“హే బ్రాహ్మణా, నాకు సంతానం లేదు; అందువల్ల నేను పగలు రాత్రి దహించబడుతున్నాను.”

Verse 14

ईदृशे सति राज्ञोऽपि यौवने च महत्तरे । तत्त्वं वद मुनिश्रेष्ठ येन स्यान्मम संततिः

“రాజు మహా యౌవనంలో ఉన్నప్పటికీ పరిస్థితి ఇలానే ఉంది. హే మునిశ్రేష్ఠా, నాకు సంతానం కలిగే నిజమైన ఉపాయాన్ని చెప్పండి.”

Verse 15

व्रतेन नियमेनाथ दानेन च हुतेन च । ततः स सुचिरं ध्यात्वा मामुवाच स्मयन्निव

“వ్రతంతో, నియమ-సంయమంతో, దానంతో, అగ్నిలో హోమాహుతులతో…” అని చెప్పి, ఆయన చాలాసేపు ధ్యానించి, మృదువుగా చిరునవ్వుతో నన్ను ఉద్దేశించి పలికాడు।

Verse 16

अन्यदेहांतरे पुत्रि त्वया गौरी प्रपूजिता । तप्ताभिर्वालुकाभिः सा मृत्युकाल उपस्थिते

అతడు అన్నాడు—కుమార్తె, పూర్వదేహంలో మరణకాలం సమీపించినప్పుడు నీవు వేడెక్కిన ఇసుకకణాలతో గౌరీదేవిని విధివిధానంగా పూజించావు।

Verse 17

तद्भक्त्या लब्धराज्यापि दाहेन परियुज्यसे । गौरी यत्तापसंयुक्ता बालुकाभिः कृता त्वया

ఆ భక్తితో రాజ్యాన్ని పొందినప్పటికీ నీవు దహనవేదనతో బాధపడుతున్నావు; ఎందుకంటే నీవు వేడి-సంబంధమైన ఇసుకతో గౌరీమూర్తిని నిర్మించావు।

Verse 18

न देवो विद्यते काष्ठे पाषाणे मृत्तिकासु च । भावेषु विद्यते देवो मन्त्रसंयोगसंयुतः

దేవుడు స్వతహాగా కట్టెలో, రాయిలో, మట్టిలో ఉండడు; సరైన మంత్రసంయోగంతో కూడిన భక్తిభావంలోనే దేవుడు నివసిస్తాడు।

Verse 19

भावभक्तिसमा युक्ता मंत्रसंयोजनेन च । देवी मन्त्रसमायाता त्वया वालुकयाऽर्चिता

హృదయభక్తితోను, సరైన మంత్రసంయోజనంతోను, మంత్రసన్నిధానమైన దేవిని నీవు ఇసుకతో అర్చించావు।

Verse 21

वृषस्थे भास्करे पश्चात्तस्या उपरि स्रावि यत् । जलयन्त्रं दिवारात्रं धारयस्व प्रयत्नतः

తర్వాత సూర్యుడు వృషభరాశిలో ప్రవేశించినప్పుడు, ఆమెపై రోజు-రాత్రి జలధార చిందించే జలయంత్రాన్ని శ్రద్ధగా నిలిపి ఉంచు।

Verse 22

ततो यथायथा तस्याः शीतभावो भविष्यति । तथातथा च ते दाहः शांतिं यास्यत्यहर्निशम्

ఆమె శీతలభావం యథాయథా పెరుగుతుందో, తథాతథా నీ దాహవేదన కూడా అదే మేరకు పగలు-రాత్రి శాంతిని పొందుతుంది।

Verse 23

दाहांते भविता गर्भस्ततः पुत्रमवाप्स्यसि । राज्यभारक्षमं शूरं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्

దాహపరీక్ష ముగిసిన తరువాత నీవు గర్భం ధరించెదవు; ఆపై నీకు ఒక కుమారుడు లభించును—వీరుడు, రాజ్యభారాన్ని మోయగలవాడు, త్రిలోకములలో ప్రసిద్ధుడు।

Verse 24

अन्यापि कामिनी यात्र एवं तां पूजयिष्यति । ज्येष्ठे मासे तथा सापि यथा त्वं प्रभविष्यति

ఇతర స్త్రీయైనా ఇదే విధంగా యాత్ర చేసి, ఇదే రీతిగా ఆమెను పూజిస్తే, ఆమె కూడా జ్యేష్ఠమాసంలో నీవు పొందినట్లే అభ్యుదయము మరియు సిద్ధిని పొందుతుంది।

Verse 25

लक्ष्मीरुवाच । ततो मया पुनः प्रोक्तो भगवान्स मुनीश्वरः । मानुषत्वे न मे रागो विरक्तिर्महती स्थिता

లక్ష్మీ చెప్పింది: అప్పుడు నేను మళ్లీ ఆ మునీశ్వర భగవంతునితో పలికితిని—‘మానవత్వంలో నాకు ఆసక్తి లేదు; నాలో మహా వైరాగ్యం స్థితమై ఉంది।’

Verse 26

नदीवेगोपमं दृष्ट्वा जीवितंसर्वदेहिनाम् । तन्मे वद महाभाग यत्किंचिद् व्रतमुत्तमम्

సర్వ దేహధారుల జీవితం నది ప్రవాహ వేగంలా చంచలమని చూచి, ఓ మహాభాగ, ఏదైనా శ్రేష్ఠ వ్రతాన్ని నాకు ఉపదేశించుము।

Verse 27

मानुषत्वं न येन स्यात्सम्यक्चीर्णेन सद्द्विज । ततः स सुचिरं ध्यात्वा मामाह परमेश्वर

హే సద్ది్వజ బ్రాహ్మణా! సమ్యగ్విధిగా ఆచరించినప్పుడు మళ్లీ మానవస్థితికి తిరిగి రాకుండా చేసే వ్రతం ఏదో చెప్పుము. అప్పుడు పరమేశ్వరసమానుడైన ముని దీర్ఘంగా ధ్యానించి నాతో పలికెను.

Verse 28

अस्ति पुत्रि व्रतं पुण्यं गौरी तुष्टिकरं परम् । येन चीर्णेन वै सम्यग्योषिद्देवत्वमाप्नुयात्

కుమార్తె! దేవి గౌరీని పరమంగా తృప్తిపరచే పుణ్యవ్రతం ఒకటి ఉంది. దానిని సమ్యగ్విధిగా ఆచరిస్తే స్త్రీ దేవత్వాన్ని పొందగలదు.

Verse 29

गोमयाख्या महादेवी कृता वै गोमयेन सा । ततो गोलोकमापन्नाः सर्वास्ता वरवर्णिनि

‘గోమయా’ అనే మహాదేవి గోమయంతో నిర్మితమైంది. ఆపై, ఓ సుందరవర్ణినీ, ఆ స్త్రీలందరూ గోలోకాన్ని పొందారు.

Verse 30

तां त्वं कुरुष्व कल्याणि येन देवत्वमाप्स्यसि । ततो मया पुनः प्रोक्तः स मुनिः सुरसत्तम

హే కల్యాణీ! నీవు ఆ వ్రతాన్ని ఆచరించు; దాని ద్వారా నీవు దేవత్వాన్ని పొందుతావు. ఆపై, హే దేవశ్రేష్ఠా, నేను మళ్లీ ఆ మునితో పలికాను.

Verse 31

कस्मिन्काले प्रकर्तव्या विधिना केन सन्मुने । सर्वं विस्तरतो ब्रूहि येन तां प्रकरोम्यहम्

హే సన్మునీ! ఇది ఏ కాలంలో చేయవలెను, ఏ విధానంతో? నేను దానిని ఆచరించగలిగేలా సమస్తాన్ని విస్తారంగా చెప్పుము.

Verse 32

दुर्वासा उवाच । नभस्ये चासिते पक्षे तृतीयादिवसे स्थिते । प्रातरुत्थाय पश्चाच्च भक्षयेद्दंतधावनम्

దుర్వాసుడు పలికెను—నభస్య మాసము కృష్ణపక్షములో తృతీయ తిథి వచ్చినప్పుడు, ప్రాతఃకాలమున లేచి తరువాత దంతధావనము (దాతున్/మంజనం) మాత్రమే ఆహారముగా స్వీకరించవలెను।

Verse 33

ततश्च नियमं कृत्वा उपवाससमुद्भवम् । गौरीनामसमुच्चार्य श्रद्धापूतेन चेतसा

అనంతరం ఉపవాసమునుండి ఉద్భవించిన నియమవ్రతమును స్వీకరించి, గౌరీనామమును ఉచ్చరించుచు, శ్రద్ధతో పవిత్రమైన మనస్సుతో నియమబద్ధంగా ఆచరించవలెను।

Verse 34

ततो निशागमे प्राप्ते कृत्वा गौरीचतुष्टयम् । मृन्मयं यादृशं चैव तदिहैकमनाः शृणु

తదుపరి రాత్రి సమయము వచ్చినప్పుడు గౌరీచతుష్టయమును నిర్మించి, ఆ మృణ్మయ రూపాలు ఏ విధంగా ఉండవలెనో—ఇక్కడ ఏకాగ్రచిత్తముతో వినుము।

Verse 35

एका गौरी प्रकर्तव्या पंचपिंडा यथोदिता । प्रहरेप्रहरे प्राप्ते तासु पूजां समाचरेत् । यैर्मंत्रैस्तान्निबोध त्वमेकैकस्याः पृथक्पृथक्

ఒక గౌరీమూర్తిని విధిగా చెప్పినట్లే ఐదు పిండములతో తయారు చేయవలెను. ప్రతి ప్రహరము వచ్చినప్పుడు వాటికి పూజ చేయవలెను. ఇప్పుడు ఒక్కొక్కదానికి వేరువేరుగా ఏ మంత్రాలతో పూజించాలో తెలుసుకొనుము।

Verse 36

हिमाचलगृहे जाता देवि त्वं शंकरप्रिये । मेनागर्भसमुद्भूता पूजां गृह्ण नमोस्तु ते

హే దేవీ! నీవు హిమాచల గృహమున జన్మించినది, శంకరప్రియ, మేనా గర్భమునుండి ఉద్భవించినది—ఈ పూజను స్వీకరించుము; నీకు నమస్కారము।

Verse 37

धूपं दद्यात्ततश्चैव कर्पूरं श्रद्धया सह । रक्तसूत्रेण दीपं च घृतेन परिकल्पयेत्

ఆపై శ్రద్ధతో ధూపం, కర్పూరం సమర్పించాలి; అలాగే నెయ్యితో ఎర్ర దారపు వత్తి పెట్టి దీపం సిద్ధం చేయాలి।

Verse 38

जातिपुष्पैः समभ्यर्च्य नैवेद्ये मोदकान्न्यसेत् । रक्तवस्त्रेण संछाद्य अर्घ्यं दत्त्वा ततः परम्

జాజి పుష్పాలతో విధిగా అర్చించి నైవేద్యంగా మోదకాలు ఉంచాలి; తరువాత ఎర్ర వస్త్రంతో కప్పి, ఆపై అర్ఘ్యం సమర్పించాలి।

Verse 39

यस्य वृक्षस्य पुष्पं च तस्य स्याद्दन्तधावनम् । मातुलिंगेन तस्यास्तु मन्त्रेणानेन भक्तितः

ఏ వృక్షపు పుష్పం సమర్పించబడుతుందో, అదే వృక్షం నుండి దంతధావనానికి దాతున తీసుకోవాలి; అలాగే మాతులింగం (సిట్రన్)తో, ఈ మంత్రంతో భక్తితో ఆమెకు చేయాలి।

Verse 40

अर्घ्यं दद्यात्प्रयत्नेन गन्धपुष्पाक्षतान्वितम् । शंकरस्य प्रिये देवि हिमाचलसुते शुभे । अर्घ्यमेनं मया दत्तं प्रतिगृह्ण नमोऽस्तु ते

శ్రద్ధతో గంధం, పుష్పాలు, అక్షతలతో కూడిన అర్ఘ్యాన్ని జాగ్రత్తగా సమర్పించాలి— ఓ శంకరప్రియే దేవీ, హిమాచలసుతే శుభే! ఈ అర్ఘ్యాన్ని నేను సమర్పించాను; స్వీకరించు, నీకు నమస్కారం।

Verse 41

तदेव प्राशनं कुर्यात्ततः कायविशुद्धये । प्रहरांते च संपूज्य अर्धनारीश्वरं ततः

ఆపై దేహశుద్ధి కోసం అదే ప్రసాదాన్ని స్వీకరించాలి; మరియు ప్రహరాంతంలో విధిగా పూజించి, తదనంతరం అర్ధనారీశ్వరుని ఆరాధించాలి।

Verse 42

सुरभ्या पूजयेद्भक्त्या मन्त्रेणानेन पार्वति । वाममर्धं शरीरस्य या हरस्य व्यवस्थिता । सा मे पूजां प्रगृह्णातु तस्यै देव्यै नमोऽस्तु ते

సుగంధ ద్రవ్యాలతో భక్తితో ఈ మంత్రంతో పార్వతీదేవిని పూజించాలి—హరుని దేహంలో వామార్ధరూపంగా స్థితమైన ఆ దేవి నా పూజను స్వీకరించుగాక; ఆ దేవికి నమస్కారం।

Verse 43

अगरुं च ततो भक्त्या धूपं दद्यात्तथा शुभे । नैवेद्ये गुणकांश्चैव नालिकेरेण चार्घकम्

తర్వాత, ఓ శుభాంగి, భక్తితో అగరు ధూపాన్ని అర్పించాలి; నైవేద్యంగా గుణకా మిఠాయిని సమర్పించి, కొబ్బరికాయతో అర్ఘ్యాన్ని సిద్ధం చేసి అర్పించాలి।

Verse 44

मन्त्रेणानेन दातव्यं तदेव प्राशनं स्मृतम् । अर्धनारीश्वरौ यौ च संस्थितौ परमेश्वरौ

ఈ మంత్రంతోనే సమర్పించాలి; అదే ప్రసాదంగా ప్రాశనం చేయవలెనని చెప్పబడింది. అర్ధనారీశ్వరరూపంగా స్థితమైన ఆ పరమేశ్వరులను స్మరించాలి।

Verse 45

अर्घ्यो मे गृह्यतां देवौ स्यातं सर्वसुखप्रदौ । तृतीये प्रहरे प्राप्ते शतपत्र्या प्रपूजयेत्

‘ఓ దివ్య దంపతులారా! నా అర్ఘ్యాన్ని స్వీకరించండి; మీరు ఇద్దరూ సమస్త సుఖాలను ప్రసాదించుగాక.’ మూడవ ప్రహరం వచ్చినప్పుడు శతపత్రీ పుష్పంతో విశేష పూజ చేయాలి।

Verse 46

उमामहेश्वरौ देवौ मंत्रेणानेन पूजयेत्

ఈ మంత్రంతో ఉమా-మహేశ్వరులైన ఆ దివ్య దంపతులను పూజించాలి।

Verse 47

उमामहेश्वरौ देवौ यौ तौ सृष्टिलयान्वितौ । तौ गृह्णीतामिमां पूजां मया दत्तां प्रभक्तितः

ఉమా మరియు మహేశ్వరులు—సృష్టి, ప్రళయాలను నియమించే దివ్య దంపతులు—నా గాఢ భక్తితో సమర్పించిన ఈ పూజను స్వీకరించుగాక।

Verse 48

गुग्गुलोत्थं ततो धूपं नैवेद्यं घारिकात्मकम् । जातीफलेन चार्घ्यं च तदेव प्राशनं स्मृतम्

ఆపై గుగ్గులు నుండి చేసిన ధూపాన్ని సమర్పించాలి; నైవేద్యంగా ఘారికా వంటకాన్ని ఉంచాలి; అర్ఘ్యాన్ని జాతిఫలం (జాజికాయ)తో చేయాలి—అదే ప్రసాదంగా స్వీకరించవలెనని చెప్పబడింది।

Verse 49

ततश्चार्घ्यः प्रदातव्यो मंत्रेणानेन भक्तितः । ग्रंथिचूर्णेन धूपं च अर्घ्यं मदनजं फलम्

తర్వాత భక్తితో ఈ మంత్రంతో అర్ఘ్యాన్ని సమర్పించాలి. ధూపం గ్రంథి-చూర్ణంతో చేయాలి; అర్ఘ్యంలో మదనజ (కామదేవుని జన్యమైన) ఫలాన్ని ఉంచాలి।

Verse 50

तदेव प्राशनं कार्यं ततः कायविशुद्धये

అదే ప్రసాదాన్ని స్వీకరించాలి; దానివల్ల శరీర శుద్ధి కలుగుతుంది।

Verse 52

चतुर्थे प्रहरे प्राप्ते तां गौरीं पंचपिंडिकाम् । भृंगराजेन संपूज्य मंत्रेणानेन भक्तितः

నాల్గవ ప్రహరం వచ్చినప్పుడు, ఆ గౌరీని పంచపిండికా రూపంగా భావించి, భృంగరాజంతో సమ్యక్ పూజించి, ఈ మంత్రంతో భక్తితో ఆరాధించాలి।

Verse 53

पृथिव्यादीनि भूतानि यानि प्रोक्तानि पंच च । पंचरूपाणि देवेशि पूजां गृह्ण नमोऽस्तु ते

పృథివి మొదలైన ఐదు భూతాలు చెప్పబడినవే, ఓ దేవేశీ, అవే నీ పంచరూపాలు. ఈ పూజను స్వీకరించుము; నీకు నమస్కారం.

Verse 54

नैवेद्ये घृतपूपांश्च दद्याद्देव्याः प्रभक्तितः । ग्रंथिचूर्णेन धूपं च ह्यर्घ्यं मदनजं फलम् । तदेव प्राशनं कार्यमर्घ्यमंत्रमिदं स्मृतम्

గాఢభక్తితో దేవికి నైవేద్యంగా నెయ్యితో చేసిన పూపాలను సమర్పించాలి. సుగంధ గుళికల చూర్ణంతో ధూపం అర్పించి, మదనజ ఫలంతో కూడిన అర్ఘ్యాన్ని నివేదించాలి. అదే ప్రసాదాన్ని భక్తితో స్వీకరించాలి; ఇదే అర్ఘ్యమంత్ర విధి అని స్మృతం.

Verse 55

पंचभूतमयी देवी पंचधा या व्यवस्थिता । अर्घ्यमेनं मया दत्तं सा गृह्णातु सुरे श्वरी

పంచభూతమయి దేవీ, పంచధా రూపంగా స్థితిచెందిన ఓ సురేశ్వరీ—నేను సమర్పించిన ఈ అర్ఘ్యాన్ని స్వీకరించుము.

Verse 56

एवं सर्वा निशा सा च गीतवाद्यादिनिःस्वनैः । तासां चैवाग्रतो नेया नैव निद्रां समाचरेत्

ఇలా సమస్త రాత్రి గీత-వాద్యాల నాదములతో గడపాలి. వారి సమక్షంలోనే ఉండాలి; నిద్రకు లోనుకాకూడదు.

Verse 57

ततः प्रभाते विमले प्रोद्गते रविमण्डले । स्नात्वा संपूजयेद्विप्रं सह पत्न्या प्रभक्तितः

తర్వాత నిర్మలమైన ప్రాతఃకాలంలో, సూర్యమండలం ఉదయించినప్పుడు, స్నానం చేసి భక్తితో బ్రాహ్మణుని అతని భార్యతో కూడి సత్కరించి పూజించాలి.

Verse 58

वस्त्रैराभरणैश्चैव स्वशक्त्या नृपनंदिनि । गौर्यै भक्ष्यं च दातव्यं मिष्टान्नेन शुचिस्मिते

హే రాజకుమార్తె, తన శక్తి మేరకు వస్త్రాలు మరియు ఆభరణాలు దానం చేయవలెను; హే శుచిస్మితే, గౌరీదేవికి భక్ష్యములు మరియు మిష్టాన్నమును కూడా సమర్పించవలెను।

Verse 59

ततः करेणुमानीय वडवां वा सुमध्यमे । गौरीचतुष्टयं तच्च समारोप्य तथोपरि

తదుపరి, హే సుమధ్యమే, ఆడ ఏనుగును లేదా వడవను (గుర్రపు మాదిని) తీసుకొచ్చి, దాని మీద గౌరీల నాలుగు రూపాల ఆ సమూహాన్ని విధిగా పైభాగంలో స్థాపించాలి।

Verse 60

गीतवादित्रशब्देन वेदध्वनियुतेन च । नद्यां वाऽथ तडागे वा वाप्यां वाथ परिक्षिपेत्

గీత-వాద్యాల నాదంతో, వేదధ్వనితో కూడి, దానిని నదిలో గానీ, చెరువులో గానీ, లేదా వాపి/జలాశయంలో గానీ విధిగా నిమజ్జనం చేయాలి।

Verse 61

मंत्रेणानेन सद्भक्त्या तवेदं वच्मि सुन्दरि

హే సుందరీ, ఈ మంత్రంతో సద్భక్తితో నేను నీకు ఇదే చెప్పుచున్నాను।

Verse 62

आहूतासि मया देवि पूजितासि मया शुभे । मम सौभाग्यदानाय यथेष्टं गम्यतामिति

హే దేవీ, నీవు నా చేత ఆహ్వానింపబడితివి; హే శుభే, నీవు నా చేత పూజింపబడితివి। నాకు సౌభాగ్యాన్ని ప్రసాదించుటకై—ఇప్పుడు నీ ఇష్టమున ప్రస్థానము చేయుము।

Verse 63

लक्ष्मीरुवाच । एवं मया कृता देव सा तृतीया यथोदिता । नभस्ये मासि संप्राप्ते भक्त्या परमया विभो

లక్ష్మీ పలికెను—హే దేవా! యథావిధిగా నేను ఆ తృతీయా వ్రతాన్ని నిర్వహించితిని. నభస్య మాసము వచ్చినప్పుడు, హే విభో, పరమభక్తితో దానిని ఆచరించితిని.

Verse 64

द्वितीये च तथा प्राप्ते तृतीये च विशेषतः । यावत्पश्यामि प्रत्यूषे तावद्गौरीचतुष्टयम् । जातं रत्नमयं तच्च मया यत्परिपूजितम्

ద్వితీయ దినము వచ్చినది; విశేషంగా తృతీయ దినము రాగానే, ప్రాతఃకాలంలో నేను గౌరీదేవి యొక్క నాలుగు స్వరూపాలను దర్శించితిని. ఆ రూపం రత్నమయ కాంతితో ప్రకాశించెను; నేను భక్తితో విధివిధానంగా పూజించితిని.

Verse 65

प्रस्थितां मां नदीतीरमुद्दिश्य च विसर्जनम् । करिष्यामीति सा प्राह व्यक्तीभूता सुरेश्वरी

విసర్జన చేయుటకై నేను నదీ తీరమునకు బయలుదేరగా, స్పష్టంగా ప్రత్యక్షమైన సురేశ్వరీ దేవి పలికెను—“అక్కడే నీచేత విసర్జన చేయించెదను.”

Verse 66

मा पुत्रि जलमध्येऽत्र मम मूर्तिचतुष्टयम् । परिभावय मद्वाक्यं श्रुत्वा चैव विधीयताम्

“కుమార్తె! ఇక్కడ జలమధ్యంలో నా నాలుగు మూర్తులను ముంచవద్దు. నా వాక్యాన్ని మననము చేయి; విని యథావిధిగా ఆచరించు.”

Verse 67

हाटकेश्वरजे क्षेत्रे स्थापय त्वं च मा क्षिप । अक्षयं जायते येन सर्वस्त्रीणां हिताय च

“హాటకేశ్వర క్షేత్రములో వీటిని స్థాపించు; విసర్జించి పారవేయవద్దు. అలా చేయుటవలన అక్షయ పుణ్యఫలం కలుగును, అది సమస్త స్త్రీల హితార్థమగును.”

Verse 68

त्वं प्रार्थय वरं सर्वं ददाम्यहमिहार्चिता । अभ्यर्चिता गिरिसुता मया प्रोक्ता सुरेश्वरी

హే దేవి, నీవు ఏ వరమును కోరినా, ఇక్కడ పూజింపబడిన నేను అది సమస్తమును ప్రసాదిస్తాను—అని నా చేత సమ్యక్‌ ఆరాధింపబడిన దేవేశ్వరి గిరిసుత పలికెను।

Verse 69

यदि यच्छसि मे देवि वरं तुष्टा सुरेश्वरि । तदहं मानुषे गर्भे मा भूयासं कथंचन

హే దేవి, హే సురేశ్వరి, నీవు ప్రసన్నమై నాకు వరమిచ్చినయెడల, నేను ఏ విధంగానూ మళ్లీ మానవ గర్భంలో ప్రవేశించకూడదు।

Verse 70

भर्त्ता भवतु मे विष्णुः शाश्वताभीष्टदः सदा । नान्यत्किंचिदभीष्टं मे राज्यं त्रिदिवशोभनम्

నా భర్త విష్ణువే కావాలి—శాశ్వతుడు, సదా అభీష్ట ఫలప్రదాత. నాకు మరొకటి ఏదీ కావదు; త్రిదివసమానంగా శోభించే రాజ్యమూ కాదు।

Verse 71

अन्यापि कुरुते या च व्रतमेतत्समाहिता । सर्वैर्त्रतैर्यथातुष्टिस्तथा देवि प्रजायते

హే దేవి, మరే స్త్రీయైనా ఏకాగ్రచిత్తంతో ఈ వ్రతాన్ని ఆచరిస్తే, సమస్త వ్రతాల వల్ల కలిగే తృప్తి మరియు అనుగ్రహం ఆమెకు అలాగే కలుగును।

Verse 72

तथा तस्याः प्रकर्तव्यमकेनानेन पार्वति । तथेति गौरी मामुक्त्वा ततश्चादर्शनं गता

హే పార్వతి, ఆమెకు ఇదే ఉపాయంతో చేయవలెను. ‘తథాస్తు’ అని గౌరి నాతో పలికి, అనంతరం అదృశ్యమైంది।

Verse 73

सा देवी च मया तत्र तच्च गौरीचतुष्टयम् । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे शुभे संस्थापितं विभो

అప్పుడు, ఓ విభో, నేను అక్కడ ఆ శుభమైన హాటకేశ్వర-క్షేత్రంలో దేవిని మరియు గౌరీ యొక్క చతుర్విధ స్వరూపాన్ని ప్రతిష్ఠించితిని।

Verse 74

तत्प्रभावान्मया लब्धो भर्त्ता त्वं परमेश्वर । शाश्वतश्चाक्षयश्चैव मुखप्रेक्षश्च सर्वदा

ఆ పుణ్యప్రభావంతో, ఓ పరమేశ్వరా, నేను నిన్నే నా భర్తగా పొందితిని—నీవు శాశ్వతుడవు, అక్షయుడవు; నేను సదా నీ ముఖదర్శనం పొందుదునుగాక।

Verse 75

एतत्त सर्वमाख्यातं यत्पृष्टास्मि सुरेश्वर । सत्येनानेन देवेश तव पादौ स्पृशाम्यहम्

హే సురేశ్వరా, నన్ను ఏ విధంగా ప్రశ్నించారో ఆ విధంగానే ఈ సమస్తాన్ని నేను తెలిపితిని। హే దేవేశా, ఈ సత్యబలంతో నేను నీ పాదాలను భక్తితో స్పృశించుచున్నాను।

Verse 76

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्याः शंखचक्रगदाधरः । विहस्याथ महालक्ष्मीं तामुवाच प्रहर्षितः । मुहुर्मुहुः समालिंग्य वक्षसश्चोपरि स्थिताम्

సూతుడు పలికెను—ఆమె వచనాన్ని విని శంఖచక్రగదాధారి ప్రభువు చిరునవ్వు నవ్వెను; ఆపై హర్షంతో, తన వక్షస్థలంపై నిలిచిన మహాలక్ష్మిని మళ్లీ మళ్లీ ఆలింగనం చేసి ఆమెతో పలికెను।

Verse 77

साधुमाधु महाभागे सत्यमेतत्त्वयोदितम् । जानतापि मया पृष्टा भवतीं वरवर्णिनि

సాధు, సాధు, ఓ మహాభాగ్యవతీ! నీవు చెప్పినది సత్యమే. ఓ వరవర్ణినీ, నాకు తెలిసినప్పటికీ నేను నిన్ను ప్రశ్నించితిని।

Verse 78

सूत उवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि द्विजोत्तमाः । चतुर्भुजा यथा गौरी संजाता पंचपिंडिका

సూతుడు పలికెను—హే ద్విజోత్తములారా, మీరు అడిగినదంతా నేను మీకు సమ్యకుగా చెప్పితిని. గౌరీ ఏ విధంగా చతుర్భుజగా జన్మించి పంచపిండికా రూపముగా ప్రాదుర్భవించిందో (అదియు) వివరించితిని.

Verse 79

यश्चैतत्पठते भक्त्या प्रातरुत्थाय मानवः । न स लक्ष्म्या विमुच्येत न च दौर्भाग्यमाप्नुयात्

ఎవడు మనుష్యుడు ప్రాతఃకాలమున లేచి భక్తితో దీనిని పఠించునో, వాడు లక్ష్మీ నుండి ఎప్పుడూ విడిపోడు; దౌర్భాగ్యమును కూడ పొందడు.

Verse 80

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पठनीयमिदं शुभम् । आख्यानं गौरिकं विप्रा यन्मया परिकीर्तितम्

కాబట్టి, హే విప్రులారా, నేను కీర్తించిన ఈ శుభమైన ‘గౌరీ’ ఆఖ్యానమును సర్వప్రయత్నముతో తప్పక పఠించవలెను.

Verse 91

उमामहेश्वरौ देवौ सर्वकामसुखप्रदौ । गृह्णीतामर्घ्यमेतं मे दयां कृत्वा महत्तमाम्

హే దేవి ఉమా, హే దేవ మహేశ్వరా, మీరు సర్వకామసుఖప్రదులు; మహత్తర కరుణచేసి నా ఈ అర్ఘ్యమును స్వీకరించండి.

Verse 178

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये पंचपिंडिकागौर्युत्पत्तिमाहात्म्य वर्णनंनामाष्टसप्तत्युत्तरशततमोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీ స్కాంద మహాపురాణము, ఏకాశీతిసాహస్రీ సంహితలో, షష్ఠ నాగరఖండమున, హాటకేశ్వరక్షేత్రమాహాత్మ్యాంతర్గతంగా ‘పంచపిండికా గౌరీ ఉత్పత్తి మహాత్మ్య వర్ణనము’ అను నామముగల నూట డెబ్బై ఎనిమిదవ అధ్యాయము సమాప్తమైంది.