Sukta 12
Sukta 4.12
Vāmadeva Gautama
Agni (Jātavedas)
Triṣṭubh (probable)
అగ్ని జాతవేదస్కు అంకితమైన ఈ ఆరు ఋక్కుల సూక్తం అగ్ని-తత్త్వాన్ని స్తుతిస్తుంది—అతడిని చైతన్యవంతమైన జ్ఞాతగా పేర్కొని, యథాక్రమంగా ప్రజ్వలింపబడి నియమిత ఆహుతులు సమర్పించినప్పుడు యజమానునికి శక్తి ప్రసాదిస్తాడని చెబుతుంది. స్తుతి నుంచి ఇది స్వీకారం మరియు విమోచన వైపు మలుస్తుంది: ‘అజాగృత’ అవగాహన వల్ల జరిగిన అపరాధాలను అగ్ని క్షమించమని, భ్రమ యొక్క బంధాలను సడలించమని, మరియు ఉపాసకుణ్ణి సంకోచాన్ని దాటి మరింత పరిపూర్ణ జీవితం, విజయానికి నడిపించమని కవి ప్రార్థిస్తాడు.
Mantras
Mantra 1
यस्त्वामग्न इनधते यतस्रुक्त्रिस्ते अन्नं कृणवत्सस्मिन्नहन् । स सु द्युम्नैरभ्यस्तु प्रसक्षत्तव क्रत्वा जातवेदश्चिकित्वान् ॥
అగ్నీ! యతస్రుక్ (క్రమబద్ధమైన స్రుక్/అర్పణ చెంచా) తో నిన్ను ప్రజ్వలింపజేసి, అదే దినంలో మూడుసార్లు నీకు అన్నం (ఆహుతి) సమర్పించేవాడు—నీ ద్యుమ్న (ప్రకాశమయ వరాలు) చేత ఆవరింపబడుగాక; నీ క్రతు (కార్యసాధక సంకల్ప-శక్తి) చేత బలంగా విజయం పొందుగాక; హే జాతవేదస్, హే చికిత్వాన్ (సచేతన జ్ఞాత)!
Mantra 2
इध्मं यस्ते जभरच्छश्रमाणो महो अग्ने अनीकमा सपर्यन् । स इधानः प्रति दोषामुषासं पुष्यन्रयिं सचते घ्नन्नमित्रान् ॥
హే అగ్నీ! శ్రమించి నీకు ఇంధనాన్ని (ఇధ్మం) తెచ్చి, నీ మహత్తర అగ్రభాగం (అనీక) ను సేవించి ఉపాసించేవాడు—నిన్ను ప్రజ్వలింపజేసి రాత్రి మరియు ఉషస్సు (ప్రభాత) రెండింటినీ ఎదుర్కొంటాడు. రయి (సమృద్ధి) ని పోషిస్తూ దానితో కలిసి సాగి, శత్రు శక్తులను (అమిత్రులను) సంహరిస్తాడు.
Mantra 3
अग्निरीशे बृहतः क्षत्रियस्याग्निर्वाजस्य परमस्य रायः । दधाति रत्नं विधते यविष्ठो व्यानुषङ्मर्त्याय स्वधावान् ॥
అగ్ని విస్తారమైన క్షత్ర (వీరశక్తి/వీరాధికారం) కు అధిపతి; అగ్ని పరమ వాజ (బలం) మరియు అత్యున్నత రయి (సమృద్ధి-ధనం) కూ అధిపతి. యవిష్ఠుడు, స్వధావాన్ అయిన అతడు, విధాత (ఉపాసకుడు) కొరకు రత్నాన్ని స్థాపిస్తాడు; మానవునికి దానిని నిరంతర పరంపరగా విస్తరింపజేస్తాడు.
Mantra 4
यच्चिद्धि ते पुरुषत्रा यविष्ठाचित्तिभिश्चकृमा कच्चिदागः । कृधी ष्वस्माँ अदितेरनागान्व्येनांसि शिश्रथो विष्वगग्ने ॥
హే పురుషత్ర, యవిష్ఠా! మేల్కొనని మా బుద్ధుల వల్ల నీకు వ్యతిరేకంగా ఏదైనా అపరాధం (ఆగః) జరిగి ఉంటే—అదితి యొక్క విశాలతలో మమ్మల్ని నిశ్చయంగా అనాగా (నిర్దోషులు) గా చేయుము. హే అగ్నీ! మా ఎనాంసి (దోష-బంధాలు) ను అన్ని వైపులా సడలించి, పూర్తిగా విప్పివేయుము.
Mantra 5
महश्चिदग्न एनसो अभीक ऊर्वाद्देवानामुत मर्त्यानाम् । मा ते सखायः सदमिद्रिषाम यच्छा तोकाय तनयाय शं योः ॥
హే అగ్నీ! పాపపు మహా సమీపం నుండికూడా—దేవులు, మానవులు సంచరించే ఆ విశాల ప్రదేశం నుండికూడా—నీ సఖులమైన మేము ఏ హానినీ పొందకుండుగాక. మా బాలునికీ, మా సంతతికీ శాంతి మరియు క్షేమమయ సుఖాన్ని ప్రసాదించు.
Mantra 6
यथा ह त्यद्वसवो गौर्यं चित्पदि षिताममुञ्चता यजत्राः । एवो ष्वस्मन्मुञ्चता व्यंहः प्र तार्यग्ने प्रतरं न आयुः ॥
యజనీయ వసువులారా! ఒకప్పుడు వలలో బంధింపబడిన ‘గౌరీ’ని కూడా మీరు బంధనస్థితి నుండి విడిపించినట్లే, ఇప్పుడు మమ్మల్ని ఈ ‘వ్యంహ’ (ఇరుకు/సంకటము) నుండి విడిపించండి. హే అగ్నీ! మమ్మల్ని ముందుకు నడిపించు—మరింత ఉత్తమమైన దాటుదలకూ, మరింత విజయవంతమైన ఆయుష్షు-పూర్ణతకూ.
Frequently Asked Questions
It asks Agni Jātavedas to accept correctly ordered offerings, grant radiance and success, forgive mistakes made through lack of awareness, and free the worshipper from inner and outer constriction.
Aditi represents ‘wideness’ and freedom from limitation. The poet asks Agni to make the worshipper guiltless within that wideness—meaning a state of openness, protection, and restored order.
Acitti means unawakened or inattentive understanding. The hymn admits that errors can happen from such lack of clarity and asks Agni to loosen the resulting bonds of fault.
Ask anything about Sukta 12 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
