Manvantaras and Indras; Sudharmā’s Liberation through Viṣṇu-Pradakṣiṇā; Supremacy of Hari-Bhakti

Verse 1

सनक उवाच । अतः परं प्रवक्ष्यामि विभूतिं वैष्णवीं मुने । यां श्रृण्वतां कीर्तयतां सद्यः पापक्षयो भवेत् ॥ १ ॥

సనకుడు పలికెను—హే మునీ! ఇకపై నేను వైష్ణవీ విభూతిని వివరిస్తాను; దానిని వినువారికీ కీర్తించువారికీ తక్షణమే పాపక్షయం కలుగును ॥ ౧ ॥

Verse 2

वैवस्वतेंऽतरे पूर्वं शक्रस्य च बृहस्पतेः । संवादः सुमहानासीत्तं वक्ष्यामि निशामय ॥ २ ॥

వైవస్వత మన్వంతరానికి ముందు శక్రుడు (ఇంద్రుడు) మరియు బృహస్పతి మధ్య అతి మహత్తర సంభాషణ జరిగింది; దానిని నేను చెప్పుచున్నాను—శ్రద్ధగా వినుము ॥ ౨ ॥

Verse 3

एकदा सर्वभोगाढ्यो विबुधैः परिवारितः । अप्सरोगणसंकीर्णो बृहस्पतिमभाषत ॥ ३ ॥

ఒకసారి అతడు సమస్త భోగసంపదలతో సమృద్ధుడై, దేవతలచే పరివృతుడై, అప్సరాగణసమూహమధ్య బృహస్పతిని సంభోదించాడు ॥ ౩ ॥

Verse 4

इन्द्र उवाच । बृहस्पते महाभाग सर्वतत्त्वार्थकोविद । अतीतब्रह्मणः कल्पे सृष्टिः कीदृग्विधा प्रभो ॥ ४ ॥

ఇంద్రుడు పలికెను—హే బృహస్పతే! మహాభాగ, సమస్త తత్త్వార్థకోవిద! హే ప్రభో, బ్రహ్ముని గత కల్పంలో సృష్టి ఏ విధంగా ఉండెను? ॥ ౪ ॥

Verse 5

इन्द्रस्तु कीदृशः प्रोक्तो विवुधाः कीदृशाः स्मृताः । तेषां च कीदृशं कर्म यथावद्वक्तुमर्हसि ॥ ५ ॥

దయచేసి యథాక్రమంగా, యథార్థంగా వివరించండి—ఇంద్రుడు ఏ స్వరూపుడని చెప్పబడుతున్నాడు, ‘వివుధ’ దేవగణులు ఎలాంటి వారిగా భావించబడుతున్నారు, మరియు వారికి నియమితమైన కర్మలు, కర్తవ్యాలు ఏవో.

Verse 6

बृहस्पतिरुवाच । न ज्ञायते मया शक्र पूर्वेद्युश्चरितं विधेः । वर्तमानदिनस्यापि दुर्ज्ञेयं प्रतिभाति मे ॥ ६ ॥

బృహస్పతి పలికెను—ఓ శక్రా! విధాత (బ్రహ్మ) నిన్న ఏమి చేసెనో అది కూడా నాకు తెలియదు; నేటి దినపు విషయములైనా నాకు దుర్జ్ఞేయముగా అనిపిస్తున్నాయి.

Verse 7

मनवः समतीताश्च तान्वक्तुमपि न क्षमः । यो विजानाति तं तेऽद्य कथयामि निशामय ॥ ७ ॥

మనువులు ఇప్పటికే గతించిపోయారు; వారిని చెప్పుటకైనా నేను సమర్థుడను కాదు. వారిని నిజంగా తెలిసినవాడెవడో—ఈ రోజు అతని విషయమే నీకు చెబుతాను; శ్రద్ధగా విను.

Verse 8

सुधर्म इति विख्यातः कश्चिदास्ते पुरे तव । भुञ्जानो दिव्यभोगांश्च ब्रह्मलोकादिहागतः ॥ ८ ॥

నీ నగరంలో ‘సుధర్మ’ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధుడైన ఒక వ్యక్తి ఉన్నాడు; అతడు బ్రహ్మలోకమునుండి ఇక్కడికి వచ్చి దివ్యభోగాలను అనుభవిస్తున్నాడు.

Verse 9

स वा एत द्विजानाति कथयामि निशामय । एवमुक्तस्तु गुरुणा शक्रस्तेन समन्वितः ॥ ९ ॥

ఈ విషయాన్ని ఆ ద్విజుడే తెలుసును; నేను చెబుతున్నాను—శ్రద్ధగా విను. గురువు ఇలా చెప్పగా శక్రుడు ఆయనతో కలిసి ముందుకు సాగెను.

Verse 10

देवतागणसंकीर्णः सुधर्मनिलयं ययौ ॥ १० ॥

దేవగణములతో పరివృతుడై అతడు సుధర్మా అనే దివ్య సభామందిర నివాసానికి వెళ్లెను।

Verse 11

समागतं देवपतिं बृहस्पतिसमन्वितम् । दृष्ट्वा यथार्हं देवर्षे पूजयामास सादरम् ॥ ११ ॥

బృహస్పతితో కూడి దేవపతి వచ్చినదాన్ని చూచి దేవర్షి యథార్హంగా సాదరంగా పూజించెను।

Verse 12

सुधर्मेणार्चितः शंक्रो दृष्ट्वा तच्छ्रियमुत्तमाम् । मनसा विस्मयाविष्टः प्रोवाच विनयान्वितः ॥ १२ ॥

సుధర్మా చేత ఆర్చితుడైన శంకరుడు ఆ పరమ శోభను చూచి మనసులో ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయి వినయంతో పలికెను।

Verse 13

इंद्र उवाच । अतीतब्रह्मकल्पस्य वृत्तांतं वेत्सि चेद्बुध । तदाख्याहि समायात एतत्प्रष्टुं सयाजकः ॥ १३ ॥

ఇంద్రుడు పలికెను—హే బుధా, గత బ్రహ్మకల్ప వృత్తాంతం నీకు తెలిసి ఉంటే చెప్పుము; నేను యాజకులతో కలిసి ఇదే అడగుటకు వచ్చితిని।

Verse 14

गतनिद्रांश्च देवांश्च येन जानासि सुव्रत । तद्वदस्वाधिकः कस्मादस्मद्भ्योऽपि दिवि स्थितः ॥ १४ ॥

హే సువ్రతా, నిద్రను విడిచి జాగ్రత్తైన దేవులను నీవు ఏ సత్యంతో తెలుసుకొనుచున్నావో అది మాకు చెప్పుము; అలాగే స్వర్గంలో నివసించి మాకన్నా అధికుడైన వాడు ఎవరో వివరించుము।

Verse 15

तेजसायशसा कीर्त्या ज्ञानेन च परंतप । दानेन वा तपोभिर्वा कथमेतादृशः प्रभो ॥ १५ ॥

హే పరంతప ప్రభూ! తేజస్సు, యశస్సు, కీర్తి, జ్ఞానం, దానం లేదా తపస్సు—ఏ ఉపాయంతో ఎవడు మీవలె అవుతాడు?

Verse 16

इत्युक्तो देवराजेन सुधर्मा प्रहसंस्तदा । प्रोवाच विनयाविष्टः पूर्ववृत्तं यथाविधि ॥ १६ ॥

దేవరాజు ఇలా పలికినప్పుడు సుధర్ముడు అప్పుడే చిరునవ్వు చిందించి, వినయంతో నిండినవాడై, పూర్వవృత్తాన్ని యథావిధిగా వివరించాడు.

Verse 17

सुधर्म उवाच । चतुर्युगसहस्त्राणि ब्रह्मणो दिनमुच्यते । एकस्मिन् दिवसे शक्र मनवश्च चतुर्दश ॥ १७ ॥

సుధర్ముడు అన్నాడు—చతుర్యుగాల వెయ్యి చక్రాలు బ్రహ్మదేవుని ఒక దినమని చెప్పబడును. ఓ శక్రా! ఒక దినంలో పద్నాలుగు మనువులు ఉంటారు.

Verse 18

इंद्राश्चतुर्दश प्रोक्ता देवाश्च विविधाः पृथक् । इंद्राणां चैव सर्वेषां मन्वादीनां च वासव ॥ १८ ॥

పద్నాలుగు ఇంద్రులు చెప్పబడ్డారు; దేవతలు కూడా అనేక విధాలుగా వేర్వేరుగా ఉన్నారు. ఆ ఇంద్రులందరికీ, మనువులకూ మొదలైనవారికీ (అధిపతి) వాసవుడే.

Verse 19

तुल्यता तेजसा लक्ष्म्या प्रभावेण बलेन च । तेषां नामानि वक्ष्यामि श्रृणुष्व सुसमाहितः ॥ १९ ॥

తేజస్సు, లక్ష్మి, ప్రభావం, బలం—ఇవన్నిటిలో వారు సమానులు. ఇప్పుడు వారి నామాలను నేను చెప్పుదును; నీవు మనస్సు ఏకాగ్రం చేసి వినుము.

Verse 20

स्वायंभुवो मनुः पूर्वं ततः स्वारोचिषस्तथा । उत्तमस्तामसश्चैव रैवतश्चाक्षुषस्तथा ॥ २० ॥

మొదట స్వాయంభువ మనువు; ఆ తరువాత స్వారోచిష మనువు. తదుపరి ఉత్తమ, తామస, అలాగే రైవత మరియు చాక్షుష మనువులు వచ్చారు॥२०॥

Verse 21

वैवस्वतो मनुश्चैव सूर्यसावर्णिरष्टमः । नवमो दक्षसावर्णिः सर्वदेवहिते रतः ॥ २१ ॥

వైవస్వత మనువే ప్రస్తుత యుగంలోని మనువు. ఎనిమిదవడు సూర్యసావర్ణి; తొమ్మిదవడు దక్షసావర్ణి—సర్వ దేవహితంలో నిమగ్నుడు॥२१॥

Verse 22

दशमो ब्रह्मसावर्णिर्द्धर्मसावर्णिकस्ततः । ततस्तु रुद्रसावर्णी रोचमानस्ततः स्मृतः ॥ २२ ॥

పదవ మనువు బ్రహ్మసావర్ణి; ఆ తరువాత ధర్మసావర్ణిక. తదుపరి రుద్రసావర్ణి; ఆపై రోచమాన మనువు అని స్మరించబడెను॥२२॥

Verse 23

भौत्यश्चतुर्दशः प्रोक्त एते हि मनवः स्मृताः । देवानिंद्रांश्च वक्ष्यामि श्रृणुष्व विबुधर्षभ ॥ २३ ॥

భౌత్యుడు పద్నాలుగవ మనువుగా చెప్పబడెను; వీరే మనువులుగా స్మరించబడతారు. ఇక దేవులను, ఇంద్రులను కూడా వివరిస్తాను—హే విబుధశ్రేష్ఠా, వినుము॥२३॥

Verse 24

यामा इति समाख्याता देवाः स्वायंभुवेंऽतरे । शचीपतिः समाख्यातस्तेषामिंद्रो महापतिः ॥ २४ ॥

స్వాయంభువ మన్వంతరంలో దేవులు ‘యామ’ అని పిలువబడిరి. శచీపతి వారి ఇంద్రుడుగా, మహాధిపతిగా ప్రసిద్ధుడయ్యెను॥२४॥

Verse 25

पारावताश्च तुषिता देवाः स्वारोचिषेंऽतरे । विपश्चिन्नाम देवेन्द्रं सर्वसंपत्समन्वितः ॥ २५ ॥

స్వారోచిష మన్వంతరంలో పారావతులు, తుషితులు దేవగణములు; సమస్త సంపదలతో యుక్తుడైన దేవేంద్రుని పేరు విపశ్చిత్.

Verse 26

सुधामानस्तथा सत्याः शिवाश्चाय प्रर्तदनाः । तेषामिंद्रः सुशांतिश्च तृतीये परिकीर्तितः ॥ २६ ॥

అలాగే సుధామానులు, సత్యులు, శివులు మరియు ప్రర్తదనులు అనే గణములు ఉన్నాయి; వారిలో తృతీయ గణానికి దేవేంద్రుడు ‘సుశాంతి’ అని కీర్తించబడెను.

Verse 27

सुताः पाराहराश्चैव सुत्याश्चासुधियस्तथा । तेषामिंद्रः शिवः प्रोक्तः शक्रस्तामसकेंऽतरे । विभानामा देवपतिः पञ्चमः परिकीर्तितः ॥ २७ ॥

సుతులు, పారాహరులు, సుత్యులు మరియు అసుధియులు—వారిలో ఇంద్రుడు ‘శివ’ అని చెప్పబడెను; తామస మన్వంతరాంతరంలో అతడే ‘శక్ర’ అని పిలువబడును. ‘విభా’ అనే దేవపతి ఐదవడని ప్రకటించబడెను.

Verse 28

अमिताभादयो देवाः षष्ठेऽपि च तथा श्रृणु । आर्याद्या विबुधाः प्रोक्तास्तेषामिंद्रो मनोजवः ॥ २८ ॥

ఆరవ (గణం) గురించీ వినుము—అమితాభ మొదలైన దేవులు అక్కడ ఉన్నారు. ఆర్య మొదలైన విబుధులు అని చెప్పబడెను; వారిలో ఇంద్రుడు ‘మనోజవ’.

Verse 29

आदित्यवसुरुद्राद्या देवा वैवस्वतंऽतरे । इन्द्रः पुरंदरः प्रोक्तः सर्वकामसमन्वितः ॥ २९ ॥

వైవస్వత మన్వంతరంలో ఆదిత్యులు, వసువులు, రుద్రులు మొదలైన దేవగణములు అని చెప్పబడెను; ఇంద్రుడు ‘పురందర’ అని ప్రకటించబడెను, సమస్త కోరికల సిద్ధితో యుక్తుడు.

Verse 30

अप्रमेयाश्च विबुधाः सुतपाद्याः प्रकीर्तिताः । विष्णुपूजाप्रभावेण तेषामिंद्रो बलिः स्मृतः ॥ ३० ॥

సుతప మొదలైన ఆ దేవగణము ‘అప్రమేయులు’ అని కీర్తింపబడింది. విష్ణుపూజా ప్రభావముచేత వారి ఇంద్రుడు (అధిపతి) బలియని స్మరించబడెను॥

Verse 31

पाराद्या नवमे देवा इन्द्रश्चाद्भुत उच्यते । सुवासनाद्या विबुधा दशमे परिकीर्तिताः ॥ ३१ ॥

నవమ గణములో పారా మొదలైన దేవులు; వారి ఇంద్రుడు ‘అద్భుత’ అని చెప్పబడెను. దశమ గణములో సువాసన మొదలైన విబుధులు కీర్తింపబడిరి॥

Verse 32

शांतिर्नाम च तत्रेंद्रः सर्वभोगसमन्वितः । विहंगॄमाद्या देवाश्च तेषामिंद्रो वृषः स्मृतः ॥ ३२ ॥

అక్కడ ఇంద్రుని నామము ‘శాంతి’; అతడు సమస్త భోగములతో సమన్వితుడు. విహంగములు మొదలైన దేవులు అతని అధీనము; వారి ఇంద్రుడు ‘వృష’ అని స్మరింపబడెను॥

Verse 33

एकादशे द्वादशे तु निबोधकथायामि ते । ऋभुनामा च देवेंद्रो हरिनाभास्तथा सुराः ॥ ३३ ॥

ఇప్పుడు పదకొండవ మరియు పన్నెండవ విషయములను వినుము; నేను నీకు వివరిస్తాను. అక్కడ దేవేంద్రుని నామము ‘ఋభు’; అలాగే ‘హరినాభ’ అనే సురగణములు ఉన్నారు॥

Verse 34

सुत्रामाद्यास्तथा देवास्त्रयोदशतमेऽन्तरे । दिवस्पतिर्महावीर्यस्तेषामिंद्रः प्रकीर्तितः ॥ ३४ ॥

పదమూడవ మన్వంతరములో సుత్రామన్ మొదలైన దేవులు కీర్తింపబడిరి. వారి ఇంద్రుడుగా మహావీర్యుడు ‘దివస్పతి’ ప్రసిద్ధుడని చెప్పబడెను॥

Verse 35

चतुर्दशे चाक्षुपाद्या देवा इन्द्रः शुचिः स्मृतः । एवं ते मनवः प्रोक्ता इंद्रा देवाश्च तत्त्वतः ॥ ३५ ॥

పద్నాలుగవ మన్వంతరంలో దేవగణాలు ‘చాక్షుప’లని ప్రసిద్ధి, ‘శుచి’ ఇంద్రుడని స్మరించబడును. ఈ విధంగా మనువులు, ఇంద్రులు, దేవసమూహములు తత్త్వతః నీకు చెప్పబడినవి.

Verse 36

एकस्मिन्ब्रह्यदिवसे स्वाधिकारं प्रभुंजते ॥ ३६ ॥

ఒకే బ్రహ్మదినంలో వారు తమ తమ నియత అధికారాన్ని, పదవీక్షేత్రాన్ని అనుభవించి (నిర్వహించి) ఉంటారు.

Verse 37

लेकेषु सर्वसर्गेषु सृष्टिरेकविधा स्मृता । कर्त्तारो बहवः संति तत्संख्यां वेत्ति कोविदः ॥ ३७ ॥

అన్ని లోకాలలో, అన్ని సర్గాలలో సృష్టి ఒకే స్వరూపమని స్మరించబడుతుంది; కాని కర్తలు అనేకులు—వారి సంఖ్యను ఏ పండితుడు తెలుసగలడు?

Verse 38

मयि स्थिते ब्रह्मलोके ब्रह्माणां बहवो गताः । तेषां संख्या न संख्यातु शक्तोऽस्म्यद्य द्विजोत्तम ॥ ३८ ॥

నేను బ్రహ్మలోకంలో స్థితుడై ఉన్నప్పటికీ అనేక బ్రహ్మలు గతించిపోయారు. ఓ ద్విజోత్తమా, ఈనాటికీ వారి సంఖ్యను లెక్కించగల శక్తి నాకు లేదు.

Verse 39

स्वर्गलोकमपि प्राप्य यावत्कालं श्रृणुष्व मे । चत्वारो मनवोऽतीता मम श्रीश्चातिविस्तरा ॥ ३९ ॥

స్వర్గలోకాన్ని పొందినప్పటికీ, కాలం ఉన్నంతవరకు నా మాట వినుము. నాలుగు మనువులు గతించిపోయారు; నా శ్రీ-సంపద కూడా అత్యంత విస్తారమైనది.

Verse 40

स्थातव्यं च मयात्रैव युगकोटिशतं प्रभो । ततः परं गमिष्यामि कर्मभूमिं श्रृणुष्व मे ॥ ४० ॥

హే ప్రభో! నేను ఇక్కడే వంద కోటి యుగాలు నిలిచి ఉండవలసి ఉంది. ఆ తరువాత నేను కర్మభూమి (మనుష్యలోకం)కు వెళ్తాను; నా మాట వినండి.

Verse 41

मया कृतं पुरा कर्म वक्ष्यामि तव सुव्रत । वदतां श्रृण्वतां चैव सर्वपापप्रणाशनम् ॥ ४१ ॥

హే సువ్రతా! నేను పూర్వం చేసిన ఒక కర్మను నీకు చెప్పుదును; దానిని చెప్పువారికీ వినువారికీ సమస్త పాపాలను నశింపజేయునది.

Verse 42

अहमांस पुरा शक्र गृध्रः पापो विशेषतः । स्थितश्च भूमिभागे वै अमेध्यामिषभोजनः ॥ ४२ ॥

హే శక్రా! పూర్వం నేను గద్దను—అత్యంత పాపిని—భూమిపై నివసిస్తూ అపవిత్ర మాంసమే భుజించేవాడిని.

Verse 43

एकदाहं विष्णुगृहे प्राकारे संस्थितः प्रभो । पतितो व्याधशस्त्रेण सायं विष्णोर्गृहांगणे ॥ ४३ ॥

హే ప్రభో! ఒకసారి నేను విష్ణుగృహ ప్రాకారంపై నిలిచియుండగా, సాయంకాలం వేటగాడి శస్త్రంతో గాయపడి విష్ణు మందిర ఆవరణంలో పడిపోయాను.

Verse 44

मयि कंठगतप्राणे भषणो मांसलोलुपः । जग्राह मां स्ववक्रेण श्वभिरन्यैश्चरन्द्रुतः ॥ ४४ ॥

ప్రాణం కంఠానికి చేరిన వేళ, మాంసలోభి భషణుడు నన్ను తన దవడలతో పట్టుకున్నాడు; ఇతర కుక్కలూ నన్ను చింపుతూ పరిగెత్తాయి.

Verse 45

वहन्मां स्वमुखेनैव भीतोऽन्यैर्भषणैस्तथा । गतः प्रदक्षिणा कारं विष्णोस्तन्मंदिरं प्रभो ॥ ४५ ॥

తన నోటిలోనే నన్ను మోసుకుంటూ, ఇతరుల బెదిరింపులు మరియు ఎగతాళి వల్ల భయపడుతూ, ఓ ప్రభూ, అతడు శ్రీ విష్ణువు ఆలయాన్ని ప్రదక్షిణగా చుట్టివచ్చాడు।

Verse 46

तेनैव तुष्टिमापन्नो ह्यंतरात्मा जगन्मयः । मम चापि शुनश्चापि दत्तावन्परमं पदम् ॥ ४६ ॥

ఆ కార్యంతోనే జగత్తంతా వ్యాపించిన అంతర్యామి పరమాత్మ సంతుష్టుడై, నాకు మరియు ఆ కుక్కకూ పరమ పదాన్ని ప్రసాదించాడు।

Verse 47

प्रदक्षिणा कारतया गतस्यापीदृशं फलम् । संप्राप्तं विबुधश्रेष्ट किं पुनः सम्यगर्चनात् ॥ ४७ ॥

ఓ దేవశ్రేష్ఠా! కేవలం ఆచారంగా ప్రదక్షిణ చేసినవాడికీ ఇంత ఫలం లభిస్తుంది; మరి విధిపూర్వకంగా సమ్యక్ అర్చన చేస్తే ఫలం ఎంత గొప్పదో!

Verse 48

इत्युक्तो देवराजस्तु सुधर्मेण महात्मना । मनसा प्रीतिमापन्नो हरिपूजा रतोऽभवत् ॥ ४८ ॥

మహాత్ముడు సుధర్మ ఇలా చెప్పగా, దేవరాజు ఇంద్రుడు మనసులో ఆనందించి, హరి పూజలో నిమగ్నుడయ్యాడు।

Verse 49

तथापि निर्जराः सर्वे भारते जन्मलिप्सवः । समर्चयंति देवेशं नारायणमनामयम् । तानर्चयन्ति सततं ब्रह्माद्या देवतागणाः ॥ ४९ ॥

అయినప్పటికీ, భారతదేశంలో జన్మించాలని కోరే అమర దేవతలందరూ దేవేశుడైన నిరామయ నారాయణుని సమ్యక్‌గా అర్చిస్తారు; ఆ దేవతలనే బ్రహ్మాది దేవగణాలు నిరంతరం పూజిస్తుంటారు।

Verse 50

नारायणानुस्मरणोद्यतानां महात्मनां त्यक्तपरिग्रहणाम् । कथं भवत्युग्रभवस्य बंधस्तत्सङ्गलुब्धा यदि मुक्तिभाजः ॥ ५० ॥

నారాయణానుస్మరణలో నిత్యం నిమగ్నమై, పరిగ్రహభావాన్ని త్యజించిన మహాత్ములకు ఉగ్ర సంసారభవబంధం ఎలా కలుగుతుంది? ఆ సంగానికి ఆకర్షితులైనప్పటికీ వారు ముక్తిభాగులే.

Verse 51

ये मानवाः प्रतिदिनं परिमुक्तसङ्गा नारायणं गरुडवाहनमर्चयंति । ते सर्वपापनिकरैः परितो विमुक्ता विष्णोः पदं शुभतरं प्रतियांति हृष्टाः ॥ ५१ ॥

ప్రతిదినం సంగరహితులై గరుడవాహనుడైన నారాయణుని అర్చించే వారు, పాపసమూహాలన్నిటి నుండి పూర్తిగా విముక్తులై ఆనందంతో విష్ణువின் పరమ శుభపదాన్ని చేరుతారు.

Verse 52

ये मानवा विगतरागपरावरज्ञा नारायणं सुरगुरुं सततं स्मरंति । ध्यानेन तेन हतकिल्बिषचेतनास्ते मातुः पयोधररसं न पुनः पिबंति ॥ ५२ ॥

రాగరహితులై పరాపర తత్త్వాన్ని తెలిసిన మనుష్యులు, దేవగురువైన నారాయణుని సతతం స్మరిస్తారు. ఆ ధ్యానంతో వారి చైతన్యం పాపరహితం అవుతుంది; వారు మళ్లీ తల్లి పాలరసాన్ని త్రాగరు (అంటే పునర్జన్మ లేదు).

Verse 53

ये मानवा हरिकथाश्रवणास्तदोषाः कृष्णांघ्रपद्मभजने रतचेतनास्च । ते वै पुंनति च जगंति शरीरसंगात् संभाषणादपि ततो हरिरेव पूज्यः ॥ ५३ ॥

హరికథ శ్రవణంతో దోషాలు కడుగబడినవారు, శ్రీకృష్ణుని పాదపద్మ భజనలో మనస్సు లీనమైనవారు—వారు నిజంగా లోకాన్ని పవిత్రం చేస్తారు. వారి సాంగత్యం, సంభాషణ మాత్రమేనూ పవనత కలుగుతుంది; అందుకే హరియే పూజ్యుడు.

Verse 54

हरिपूजापरा यत्र महांतः शुद्धबुद्धयः । तत्रैव सकलं भद्रं यथा निम्ने जलं द्विज ॥ ५४ ॥

హే ద్విజా! శుద్ధబుద్ధిగల మహాత్ములు హరిపూజలో పరాయణులై ఉన్న చోటే సమస్త మంగళం సమకూరుతుంది—నిమ్నభూమిలో నీరు సహజంగా చేరినట్లే.

Verse 55

हरिरेव परो बन्धुर्हरिरेव परा गतिः । हरिरेव ततः पूज्यो यतश्चेतन्यकारणम् ॥ ५५ ॥

హరియే పరమ బంధువు, హరియే పరమ గతి మరియు శరణు. అందుచేత హరియే పూజ్యుడు; ఆయనే చైతన్యానికి కారణము.

Verse 56

स्वर्गापवर्गफलदं सदानंदं निरामयम् । पृज्यस्य मुनिश्रेष्ठ परं श्रेयो भविष्यति ॥ ५६ ॥

హే మునిశ్రేష్ఠా! పూజ్యుడైనవానికి ఇది పరమ శ్రేయస్సుగా మారుతుంది—స్వర్గమూ అపవర్గమూ (మోక్షం) ఫలమిచ్చేది, నిత్యానందమయము, నిరామయము.

Verse 57

पूजयंति हरिं ये तु निष्कामाः शुद्धमानसाः । तेषां विष्णुः प्रसन्नात्मा सर्वान्कामान् प्रयच्छति ॥ ५७ ॥

నిష్కాములై శుద్ధమనస్సుతో హరిని పూజించేవారికి, ప్రసన్నహృదయుడైన విష్ణువు సమస్త (యోగ్యమైన) కోరికలను ప్రసాదిస్తాడు.

Verse 58

यस्त्वेतच्छृणुयाद्वापि पठेद्वा सुसमाहितः । स प्राप्नोत्यश्वमेधस्य फलं मुनिवरोत्तम ॥ ५८ ॥

ఎవడు సుసమాహితుడై దీనిని వినినా లేదా పఠించినా, హే మునివరోత్తమా, అతడు అశ్వమేధ యజ్ఞఫలాన్ని పొందుతాడు.

Verse 59

इत्येतत्ते समाख्यातं हरिपूजाफलं द्विज । संकोचविस्तराभ्यां तु किमन्यत्कथयामि ते ॥ ५९ ॥

హే ద్విజా! ఈ విధంగా నీకు హరిపూజ ఫలాన్ని వివరించాను. సంక్షేపంగా గానీ విస్తారంగా గానీ, ఇక నీకు మరేమి చెప్పగలను?