Adhyaya 342

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे अलङ्कारे अभिनयादिनिरूपणं नामैकचत्वारिंशदधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथ द्विचत्वारिंशदधिकत्रिशततमो ऽध्यायः शब्दालङ्काराः अग्निरुचाच स्यादावृत्तिरनुप्रासो वर्णानां पदवाक्ययोः एकवर्णानेकवर्णावृत्तेर्वर्णगुणो द्विधा

இவ்வாறு ஸ்ரீமத் அக்னேய மகாபுராணத்தின் அலங்காரப் பிரகரணத்தில் ‘அபிநயாதி நிரூபணம்’ எனும் 341ஆம் அதிகாரம் நிறைவுற்றது. இப்போது 342ஆம் அதிகாரம் ‘சப்தாலங்காரங்கள்’ தொடங்குகிறது. அக்னி கூறினார்—சொற்களிலும் வாக்கியங்களிலும் எழுத்துகளின் மீள்மீள் வருகை (ஆவ்ருத்தி) அனுப்ராசம்; ஒரே எழுத்து அல்லது பல எழுத்து மீளவருதல் என்ற வேறுபாட்டால் வர்ணகுணம் இருவகை.

Verse 2

एकवर्णगतावृत्तेर्जायन्ते पञ्च वृत्तयः मधुरा ललिता प्रौटा भद्रा परुषया सह

ஒரே எழுத்து-ஆதிக்கமான ஆவ்ருத்தியிலிருந்து ஐந்து வ்ருத்திகள் (நடைமுறைகள்) தோன்றும்—மதுரா, லலிதா, ப்ரௌடா, பத்ரா, பருஷா.

Verse 3

मधुरायाश् च वर्गन्तादधो वर्ग्या रणौ स्वनौ ह्रस्वस्वरेणान्तरितौ संयुक्तत्वं नकारयोः

மதுரா-நடையில், வர்கத்தின் முடிவிற்கு கீழுள்ள வர்கத்தின் இரண்டு ஒலியுள்ள எழுத்துகள் ‘ர’ மற்றும் ‘ண’; மேலும் குறில் உயிரால் பிரிக்கப்பட்ட இரண்டு ‘ந’காரங்கள் இணைமெய் (சம்யுக்தம்) எனக் கொள்ளப்படுகின்றன.

Verse 4

न कार्या वर्ग्यवर्णानामावृत्तिः पञ्चमाधिका महाप्राणोष्मसंयोगप्रविमुक्तलघूत्तरौ

வர்கிய மெய்களில் பஞ்சமம் (நாசிகம்) கடந்த அளவிற்கு மீளவருதல் செய்யக் கூடாது; மேலும் மகாப்ராண (அஸ்பிரேட்) இணைப்பு இல்லாததும், ஊஷ்ம (ஶ/ஷ/ஸ/ஹ) இணைப்பு இல்லாததும் ஆகிய பின்வரும் அசைகள் லகு எனக் கணிக்கப்படும்.

Verse 5

ललिता बलभूयिष्ठा प्रौटा या पणवर्गजा ऊर्ध्वं रेफेण युज्यन्ते नटवर्गोनपञ्चमाः

லலிதா, பலபூயிஷ்டா, ப்ரௌடா—ப-வர்கத்தில் தோன்றிய இவ்வெழுத்துகள், மேலே உள்ள ரேப (ர்) உடன் சேரும்போது, ட-வர்கத்தின் பஞ்சமத்தைத் தவிர மற்ற எழுத்துகளுடன் இணைக்கப்படுகின்றன.

Verse 6

भद्रायां परिशिष्टाः स्युः परुषा साभिधीयते भवन्ति यस्यामूष्माणः संयुक्तास्तत्तदक्षरैः

‘பத்ரா’ எனப்படும் குழுவில் மீதமுள்ள எழுத்துகள் சேர்க்கப்படுகின்றன; அதுவே ‘பருஷா’ (கடின வகை) என அழைக்கப்படுகிறது. அதில் ஊஷ்ம எழுத்துகள் (ஶ, ஷ, ஸ, ஹ) தத்தம் எழுத்துகளுடன் இணைந்து வருகின்றன।

Verse 7

अकारवर्जमावृत्तिः स्वराणामतिभूयसी अनुस्वारविसर्गौ च पारुष्याय निरन्तरौ

‘அ’ என்பதைத் தவிர்த்து உயிரெழுத்துகளை மிகையாக மீளச்சொல்வதும், அனுஸ்வாரம் மற்றும் விசர்கம் ஆகியவற்றை இடையறாது பயன்படுத்துவதும்—ஒலியில் பருஷத்தன்மை (கடினத் தன்மை) உண்டாக்கும்।

Verse 8

शषसा रेफसंयुक्ताश्चाकारश्चापि भूयसा रशौ घनाविति ञ महाप्राणोष्मसंयोगादवियुक्तलघूत्तराविति ट ललिता वनभूयिष्ठेति ख ललिता वत्सभूयिष्ठेति ट अन्तस्थाभिन्नमाभ्याञ्च हः पारुष्याय संयुतः

ஶ/ஷ/ஸ ஆகியவை ரேப (ர்) உடன் இணைந்து, குறிப்பாக நீண்ட ‘ஆ’ முன்வந்தால், ‘ரஶௌ’ வரிசையில் ஒலி ‘கன’ (அடர்த்தி/சேர்க்கை) எனக் கொள்ளப்படுகிறது. மகாப்ராண ஒலி ஊஷ்ம எழுத்துடன் சேரும்போது அடுத்த ஒலி ‘அவியுக்த’ (பிரிக்கப்படாதது) என போதிக்கப்படுகிறது; அதில் லகு-குரு வரிசை நிலைத்திருக்கும். “லலிதா வனபூயிஷ்ட-” என்பதில் ‘க’ (kha) மூலம், “லலிதா வத்ஸபூயிஷ்ட-” என்பதில் ‘ட’ (ṭa) மூலம் எடுத்துக்காட்டு கூறப்படுகிறது. மேலும் அந்தஸ்த (ய, ர, ல, வ) மற்றும் வர்கிய எழுத்துகளுடன் இணைந்த ‘ஹ’ உச்சரிப்பில் பருஷத்தன்மை உண்டாக்கும்।

Verse 9

अन्यथापि गुरुर्वर्णः संयुक्तेपरिपन्थिनि पारुष्यायादिमांस्तत्र पूजिता न तु पञ्चमो

வேறு விதமாக (லகு எனக் கொள்ள வாய்ப்பிருந்தாலும்) இணை மெய்யெழுத்தால் தடைபட்ட எழுத்து குருவாகக் கொள்ளப்பட வேண்டும்; ‘பாருஷ்யாய’ முதலான வரிசையில் அந்த விதி ஏற்கப்படுகிறது, ஆனால் ஐந்தாவது விருப்பம் ஏற்கப்படாது।

Verse 10

क्षेपे शब्दानुकारे च परुषापि प्रयुज्यते कर्णाटी कौन्तली कौन्ती कौङ्कणी वामनासिका

‘பருஷா’ என்ற சொல் ‘க்ஷேப’ (ஏளனம்/இகழ்ச்சி) மற்றும் ‘ஶப்தானுகார’ (ஒலியைப் பின்பற்றுதல்) என்ற பொருள்களிலும் பயன்படுகிறது; மேலும் கர்ணாடீ, கௌந்தலீ, கௌந்தீ, கௌங்கணீ, வாமநாசிகா ஆகிய (மண்டல/ஒலிவேறுபாடுகளின்) பெயராகவும் இது வழங்கப்படுகிறது।

Verse 11

द्रावणी माधवी पञ्चवर्णान्तस्थोष्मभिः क्रमात् अनेकवर्णावृत्तिर्या भिन्नार्थप्रतिपादिका

திராவணீ, மாதவீ எனும் சந்தோவகைகள் வரிசையாக ஐந்து வர்ணக் குழுக்கள்—வர்கங்கள் (ஸ்பர்ஷ), அந்தஸ்தங்கள், ஊஷ்மங்கள்—ஆல் அமைந்தவை. பல வர்ணங்களின் மீளுருப்பாடு வேறுபட்ட பொருள்களை வெளிப்படுத்தும் வ்ருத்தமே இவ்வாறு பெயரிடப்படுகிறது.

Verse 12

यमकं साव्यपेतञ्च व्यपेतञ्चेति तद्द्विधा आनन्तर्यादव्यपेतं व्यपेतं व्यवधानतः

யமக அலங்காரம் இரண்டு வகை—(1) அவ்யபேதம், (2) வ்யபேதம். மீளுருப்படும் ஒலி/சொல் உடனடியாக அடுத்தடுத்து வந்தால் அவ்யபேதம்; இடைவெளி இருந்தால் வ்யபேதம் எனப்படும்.

Verse 13

द्वैविध्येनानयोः स्थानपादभेदाच्चतुर्विधम् आदिपादादिमध्यान्तेष्वेकद्वित्रिनियोगतः

இவ்விரண்டின் இருவகைப் பிரிவும், இடம் மற்றும் பாதப் பேதமும் காரணமாக இது நான்கு வகையாகிறது. முதல் பாதத்திலும், தொடக்கம்–நடு–முடிவு இடங்களிலும் ஒன்று, இரண்டு, மூன்று அலகுகள் நியோகமாகப் பயன்படுகின்றன.

Verse 14

सप्तधा सप्तपूर्वेण चेत् पादेनोत्तरोत्तरः एकद्वित्रिपदारम्भस्तुल्यः षोढा तदापरं

பாதம் பாதமாக முன்னேறி, ஒவ்வொரு அடுத்த வடிவமும் முன் உள்ளதின் ஏழுவகை அளவை அடிப்படையாகக் கொண்டு கணக்கிடப்பட்டால், ஒன்று-, இரண்டு-, மூன்று-பாதத் தொடக்கமுடைய அமைப்பு ஒரே வகையாகும்; அதன் பின் அது பதினாறு வகையாகக் (ஷோடசதா) கணிக்கப்படுகிறது.

Verse 15

तृतीयं त्रिविधं पादस्यादिमध्यान्तगोचरम् पादान्तयमकञ्चैव काञ्चीयमकमेव च

யமகத்தின் மூன்றாம் வகை மூவகை—பாதத்தின் தொடக்கம், நடு, முடிவு இடங்களில் நிகழ்வது. இதில் ‘பாதாந்த யமகம்’ மற்றும் ‘காஞ்சீ யமகம்’ (இடுப்புப் பட்டை போன்ற வகை) என்பதும் அடங்கும்.

Verse 16

संसर्गयमकञ्चैव विक्रान्तयमकन्तथा पादादियमकञ्चैव तथाम्रेडितमेव च

‘ஸம்ஸர்க-யமகம்’ மேலும் ‘விக்ராந்த-யமகம்’; ‘பாதாதி-யமகம்’ மற்றும் ‘ஆம்ரேடிதம்’ (மீளுரைத்த வடிவு) ஆகியவையும் யமகத்தின் கூடுதல் வகைகளாகக் கொள்ளப்படுகின்றன.

Verse 17

चतुर्व्यवसितञ्चैव मालायमकमेव च दशधा यमकं श्रेष्ठं तद्भेदा बहवो ऽपरे

‘சதுர்வ்யவஸிதம்’ மற்றும் ‘மாலா-யமகம்’ ஆகியவையும்; யமகம் சிறப்பாக பத்துவகை என அறியப்பட வேண்டும், மேலும் இவற்றைத் தவிர பல துணைவகைகளும் உள்ளன.

Verse 18

स्वतन्त्रस्यान्यतन्त्रस्य पदस्यावर्तना द्विधा बालवासिकेति ख , ट च वनवासिकेति ञ पूर्वपूर्वेणेति ज , ञ , ट च सम्बन्धयमकश् चैवेति ख भिन्नप्रयोजनपदस्यावृत्तिं मनुजा विदुः

ஒரு சொல்லின் ஆவர்த்தனம் (மீளுரைத்தல்)—அது சுயாதீனமாக இருந்தாலும் அல்லது பிறசார்பாக இருந்தாலும்—இருவகை: (1) பாலவாசிகா, (2) வனவாசிகா. இதை ‘பூர்வபூர்வேண’ (முன்னைய இடங்களில் மீளுரைத்தல்) என்றும், ‘ஸம்பந்த-யமகம்’ என்றும் கூறுவர். அறிஞர்கள் இதை வேறு நோக்கத்திற்காக அதே சொல்லை மீண்டும் வரச் செய்வதாக அறிகின்றனர்.

Verse 19

द्वयोरावृत्तपदयोः समस्ता स्यात्समासतः असमासात्तयोर्व्यस्ता पादे त्वेकत्र विग्रहात्

இரண்டு பாதங்களில் சொற்கள் மீள வந்தால், சமாஸ விதியால் அவை ‘ஸமஸ்தா’ (இணைந்தது) எனக் கொள்ளப்படும். சமாஸம் இல்லையெனில் அவை ‘வ்யஸ்தா’ (பிரிந்தது) எனக் கொள்ளப்படும்; மேலும் ஒரே பாதத்தில் வெளிப்படையான விக்ரஹம் செய்யப்படும் இடத்தில் பிரிவு நிர்ணயிக்கப்படுகிறது.

Verse 20

वाक्यस्यावृत्तिरप्येवं यथासम्भवमिष्यते अलङ्काराद्यनुप्रासो लघुमध्येवमर्हणात् *

இவ்வாறே வாக்கியத்தின் மீளுரைத்தலும் இயன்ற அளவு ஏற்றுக்கொள்ளப்படுகிறது. ஆனால் அனுப்ராசம் முதலிய அலங்காரங்களை லேசாக அல்லது மிதமாகவே பயன்படுத்த வேண்டும்; மிகை பொருந்தாது.

Verse 21

यया कयाचिद्वृत्या यत् समानमनुभूयते तद्रूपादिपदासत्तिः सानुप्रसा रसावहा

எந்தவொரு சொல்லாட்சிமுறையாலும் ஒற்றுமை உணர்வு தோன்றி, ரூபம் முதலிய ஒற்றுமையுடைய சொற்கள் தக்கவாறு அமைக்கப்படுவது ‘அனுப்ராசம்’; அது ரசத்தைத் தாங்கி வழங்கும்.

Verse 22

गोष्ठ्यां कुतूहलाध्यायी वाग्बन्धश्चित्रमुच्यते प्रश्नः प्रहेलिका गुप्तं च्युतदत्ते तथोभयम्

அவையில் குதூகலத்தைத் தூண்டும் சொற்றொடர் ‘சித்ரம்’ எனப்படும். ‘ப்ரஷ்னம்’ என்பது கேள்வி; ‘ப்ரஹேலிகா’ என்பது புதிர். ‘குப்தம்’ என்பது நோக்கமுள்ள பொருள் மறைக்கப்பட்டது; ‘ச்யுத-தத்தம்’ என்பது ஒன்றை இடமாற்றி பின்னர் சேர்த்தது; ‘ததோபயம்’ என்பது இரண்டும் சேர்ந்தது.

Verse 23

समस्या सप्त तद्भेदा नानार्थस्यानुयोगतः यत्र प्रदीयते तुल्यवर्णविन्यासमुत्तरं

கவிதை ‘சமஸ்யா’ ஏழு வகை; பலபொருள் சொல்லின் தூண்டுதலின்படி வேறுபடும். கொடுக்கப்பட்ட சொற்களுக்குச் சமமான எழுத்தமைப்புடன் பதில் வழங்கப்படும் இடம் அதுவாகும்.

Verse 24

स प्रश्नः स्यादेकपृष्टद्विपृष्टोत्तरभेदतः द्विधैकपृष्टो द्विविधः समस्तो व्यस्त एव च

‘ப்ரஷ்னம்’ என்பது ஒரே வினா/இரு வினா என்ற வேறுபாட்டினாலும், பதிலின் வடிவ வேறுபாட்டினாலும் வகைப்படும். ஒரே வினா இருவகை; இரு வினாவும் இருவகை—சமஸ்தம் (ஒன்றாக) மற்றும் வ்யஸ்தம் (தனித்தனியாக).

Verse 25

द्वयोरप्यर्थयोर्गुह्यमानशब्दा प्रहेलिका सा द्विधार्थो च शाब्दी च तत्रार्थी चार्थबोधतः

‘ப்ரஹேலிகா’ என்பது இரு பொருள்களையும் நோக்கி சொல்லமைப்பு மறைவாக வைக்கப்படும் உரை; அது ‘த்விதார்த்த’ என்றும் ‘சாப்தீ’ என்றும் வகைப்படும். அதில் பொருள் உணர்வு நோக்கமுள்ள பொருளினால் அறியப்பட வேண்டும்.

Verse 26

शब्दावबोधतः शाब्दी प्राहुः षोढा प्रहेलिकां यस्मिन् गुप्ते ऽपि वाक्याङ्गे भाव्यर्थो ऽपारमार्थिकः

சொற்களின் போதத்தை அடிப்படையாகக் கொண்டு ‘சாப்தீ’ எனப்படும் புதிர் பதினாறு வகைகளாகக் கூறப்படுகிறது. வாக்கியத்தின் ஒரு அங்கம் மறைந்திருந்தாலும் நோக்கமுடைய பொருள் ஊகிக்கப்படுகிறது; ஆனால் அது முதன்மையான (பரமார்த்திக/எழுத்தார்த்த) பொருள் அல்ல.

Verse 27

तदङ्गविहिताकाङ्क्षस्तद्गुप्तं गूढमप्यदः यत्रार्थान्तरनिर्भासो वाक्याङ्गच्यवनादिभिः

வாக்கியத்தின் ஒரு அங்கத்தால் எதிர்பார்ப்பு (ஆகாங்க்ஷா) எழுந்தாலும் நோக்கமுடைய பொருள் மறைந்தே இருப்பது ‘கூடம்’ எனப்படுகிறது. இதில் வாக்கிய அங்கங்களின் இடமாற்றம்/விடுபாடு போன்ற அமைப்புமாற்றங்களால் வேறொரு பொருளின் தோற்றம் (அர்த்தாந்தர-நிர்பாச) உண்டாகிறது.

Verse 28

तदङ्गविहिताकाङ्क्षस्तच्चुतं स्याच्चतुर्विधम् लघुमप्येवमर्हणादिति ट लघुमध्येव वर्हणादिति ज लघुमध्येवमर्हणात्, लघुमप्येवमर्हणात्, लघुमध्येव वर्हणात् एतत् पाठत्रयं न सम्यक् प्रतिभाति स्वरव्यञ्जनविन्दूनां विसर्गस्य च विच्युतेः

வாக்கிய அங்க விதிகளால் ஒரு எழுத்தின் அளவு (லகு முதலிய) எதிர்பார்க்கப்பட்டும் அது அதிலிருந்து விலகிக் காணப்பட்டால் அது ‘ச்யுதம்’ எனப்படும்; அது நான்கு வகை. ‘லகுமப்யேவமர்ஹணாத்’ (ṭa), ‘லகுமத்யேவ வர்ஹணாத்’ (ja) முதலிய மூன்று பாடங்கள் திருப்திகரமாகத் தோன்றவில்லை; ஏனெனில் உயிர், மெய், பிந்து/அனுஸ்வாரக் குறி, விசர்கம் ஆகியவற்றில் சிதைவு ஏற்பட்டுள்ளது.

Verse 29

दत्तेपि यत्र वाक्याङ्गे द्वितीयोर्थः प्रतीयते दत्तन्तदाहुस्तद्भेदाः स्वराद्यैः पूर्ववन्मताः

வாக்கிய அங்கத்தில் சொல்லுரு ‘தத்தம்’ (ஏற்கெனவே கொடுக்கப்பட்ட/நிலைத்த) இருந்தும் அங்கு இரண்டாம் பொருள் புரிந்தால் அது ‘தத்தம்’ எனப்படும். அதன் வகைகள்—ஸ்வர (உச்சரிப்பு-சுரம்) முதலியவற்றை அடிப்படையாகக் கொண்டவை—முன்னரே கூறியபடியே ஏற்கப்படுகின்றன.

Verse 30

अपनीताक्षरस्थाने न्यस्ते वर्णान्तरे ऽपि च भासते ऽर्थान्तरं यत्र च्युतदत्तं तदुच्यते

நீக்கப்பட்ட எழுத்தின் இடத்தில் வேறு எழுத்தை வைத்ததால் வேறொரு பொருள் வெளிப்பட்டால் அது ‘ச்யுத-தத்தம்’ (இடமாற்றுப் பதிலீடு) எனப்படுகிறது.

Verse 31

सुश्लिष्टपद्यमेकं यन्नानाश्लोकांशनिर्मितम् सा ममस्या परस्यात्मपरयोः कृतिसङ्करात्

பல ச்லோகங்களின் பகுதிகளால் அமைந்த ஒரே நன்கு இணைந்த பாடல்—தன் படைப்பு மற்றும் பிறரின் படைப்பு கலந்திருந்தால் ‘மம’ எனவும், தன் படைப்பில் மற்றொரு கவியின் படைப்பு கலந்திருந்தால் ‘பரஸ்ய’ எனவும் கூறப்படுகிறது।

Verse 32

दुःखेन कृतमत्यर्थं कविसामर्थ्यसूचकम् दुष्करं नीरसत्वेपि विदग्धानां महोत्सवः

மிகுந்த முயற்சியுடன் உருவான படைப்பு கவியின் திறனைத் தெளிவாகக் காட்டுகிறது. ரசம் குறைந்திருந்தாலும், கடினமானது அறிவார்ந்த ரசிகர்களுக்கு பெருவிழாவாகும்।

Verse 33

नियमाच्च विदर्भाच बन्धाच्च भवति त्रिधा कवेः प्रतिज्ञा निर्माणरम्यस्य नियमः स्मृतः

கவியின் பிரதிஞ்ஞை மூன்று வகை—(1) நியமம், (2) வைதர்பீ ரீதி, (3) பந்தம் (யாப்பு/கட்டமைப்பு). படைப்பை இனிமையாக்கும் இந்த ஆளுமைச் சித்தாந்தம் ‘நியமம்’ என நினைவில் கூறப்படுகிறது।

Verse 34

स्थानेनापि स्वरेणापि व्यञ्जनेनापि स त्रिधा विकल्पः प्रातिलोम्यानुलोम्यादेवाभिधीयते

அந்த ‘விகல்பம்’ மூன்று வகை—உச்சரிப்பு இடம் மாறுதல், உயிரெழுத்து மாறுதல், மெய்யெழுத்து மாறுதல்; மேலும் அது குறிப்பாக பிரதிலோம்யம் மற்றும் அனுலோம்யம் என்ற வரிசைகளால் விளக்கப்படுகிறது।

Verse 35

प्रतिलोम्यानुलोम्यञ्च शब्देनार्थेन जायते अनेकधावृत्तवर्णविन्यासैः शिल्पकल्पना

பிரதிலோம்யம், அனுலோம்யம்—சொல் மற்றும் பொருள் இரு நிலைகளிலும்—மூலம் கலைநயம் கொண்ட அமைப்பு உருவாகிறது; எழுத்துகளை பலவகையாக அடுக்கி, மீள்மீள் வடிவமைப்புகளால் அது செதுக்கப்படுகிறது।

Verse 36

तत्तत्प्रसिद्धवस्तूनां बन्ध इत्य् अभिधीयते गोमूत्रिकार्धभ्रमणे सर्वतोभद्रमम्बुजम्

பிரசித்தமான பொருட்களின் வடிவங்களாக அமைக்கப்படும் ஒழுங்கமைப்பு ‘பந்தம்’ எனப்படுகிறது. ‘கோமூத்ரிகா’வின் அரைச் சுழற்சியில் ‘சர்வதோபத்ர’ மற்றும் ‘அம்புஜ’ (தாமரை) வடிவங்கள் தோன்றுகின்றன.

Verse 37

चक्रञ्चक्राब्जकं दण्डो मुरजाश्चेति चाष्टधा प्रत्यर्धं प्रतिपादं स्यादेकान्तरसमाक्षरा

சந்த ஒழுங்குகள் எட்டு வகை—சக்ர, சக்ர, அப்ஜக, தண்ட, முரஜ முதலியவை. ஒவ்வொரு அரைச் செய்யுளிலும், ஒவ்வொரு பாதத்திலும் எழுத்துகளை மாறிமாறி சமமாக (சமாக்ஷரமாக) அமைக்க வேண்டும்.

Verse 38

द्विधा गोमूत्रिकां पूर्वामाहुरश्वपदां परे अन्त्याङ्गोमूत्रिकां धेनुं जालबन्धं वदन्ति हि

முன்னைய ‘கோமூத்ரிகா’ இரண்டு வகை எனக் கூறப்படுகிறது; சிலர் அதை ‘அஷ்வபதா’ என்றும் அழைப்பர். இறுதி அங்கம் கோமூத்ரிகா வடிவில் அமைந்தது ‘தேனு’ எனப்படும்; அதுவே ‘ஜாலபந்தம்’ (வலைப்போன்ற பிணைப்பு) என்று சொல்லப்படுகிறது.

Verse 39

अर्धाभ्यामर्धपादैश् च कुर्याद्विन्यासमेतयोः जानुबन्धमिति क , ख च न्यस्तानामिह वर्णानामधोधः क्रमभागिनां

இவ்விரண்டின் வின்யாசத்தை இரண்டு அரைகளாலும், அரை-பாதங்களாலும் செய்ய வேண்டும். இங்கு ‘க’ ‘க’ (க, க்ஹ) எழுத்துகள் ‘ஜானுபந்தம்’ (முழங்கால் இணைப்பு) எனப்படும்; வரிசைக்குரிய எழுத்துகளை வைத்துள்ள இடங்களில் படிப்படியாக மேலும் கீழே கீழே அமைக்க வேண்டும்.

Verse 40

अधोधःस्थितवर्णानां यावत्तूर्यपदन्नयेत् तुर्यपादान्नयेदूर्ध पादार्धं प्रातिलोम्यतः

கீழே அமைந்த எழுத்துகளின் வின்யாசத்தைச் செய்து நான்காம் பாதம் (தூர்ய-பதம்) வரை கொண்டு செல்ல வேண்டும். பின்னர் நான்காம் பாதத்திலிருந்து மேல்நோக்கி, வரிசையைத் திருப்பி (பிராதிலோம்யமாக) அரைச் செய்யுள் முழுவதும் நகர வேண்டும்.

Verse 41

तदेव सर्वतोभद्रं त्रिविधं सरसीरुहं चतुष्पत्रं ततो विघ्नं चतुष्पत्रे उभे अपि

அதே (வரைபடம்) ‘சர்வதோபத்ரம்’; ‘சரசீருஹம்’ (தாமரை-யந்திரம்) மூன்று வகை. அதன் பின் நான்கு இதழ் தாமரை, பின்னர் விக்ன-நிவாரண யந்திரம்—இவ்விரண்டும் நான்கு இதழ் வடிவிலேயே வரையப்படும்.

Verse 42

अथ प्रथमपादस्य मूर्धन्यस्त्रिपदाक्षरं सर्वेषामेव पादानामन्ते तदुपजायते

இப்போது முதல் பாதத்தில் மூர்தன்ய (மூर्धா-உச்சரிப்பு) தன்மை கொண்ட முப்பகுதி அక్షரத் தொகுதி தோன்றுகிறது; அதே தொகுதி எல்லாப் பாதங்களின் முடிவிலும் தோன்றும்.

Verse 43

प्राक्पदस्यान्तिमं प्रत्यक् पादादौ प्रातिलोम्यतः अन्त्यपादान्तिमञ्चाद्यपादादावक्षरद्वयं

பாதத்தின் தொடக்கத்தில் வரிசையைத் திருப்பி முந்தைய பதத்தின் இறுதி எழுத்தை எடுத்துக் கொள்ள வேண்டும்; அதுபோல் கடைசி பாதத்தின் இறுதி எழுத்தையும். இவ்வாறு முதல் பாதத் தொடக்கத்தில் இரு எழுத்துகள் அமையும்.

Verse 44

चतुश्छदे भवेदष्टच्छदे वर्णत्रयं पुनः स्यात् षोडशच्छदे त्वेकान्तरञ्चेदेकमक्षरं

சதுஷ்சதத்தில் அது அஷ்டச்சதமாகும்; அஷ்டச்சதத்தில் மீண்டும் மூன்று வர்ணங்களின் தொகுதி இருக்க வேண்டும். ஆனால் ஷோடஷச்சதத்தில் இடைமாற்று அமைப்பில் ஒவ்வொரு அலகும் ஒரு எழுத்தாகும்.

Verse 45

कर्णिकां तोलयेदूर्ध्वं पत्राकाराक्षरावलिं प्रवेशयेत् कर्णिकायाञ्चतुष्पत्रसरोरुहे

கர்ணிகையை மேலே உயர்த்தி (குறியிட்டு), நான்கு இதழ் தாமரையில் கர்ணிகைக்குள் இதழ்-வடிவ எழுத்துத் தொடரைச் செலுத்த வேண்டும்.

Verse 46

कर्णिकायां लिखेदेकं द्वे द्वे दिक्षु विदिक्षु च प्रवेशनिर्गमौ दिक्षु कुर्यादष्टच्छदे ऽम्बुजे

கர்ணிகை (மையப் பகுதி)யில் ஒரு குறி/எழுத்தை எழுத வேண்டும்; பிரதான திசைகளிலும் இடைத்திசைகளிலும் தலா இரண்டு எழுத வேண்டும். எட்டுத் தளிர் தாமரையில் திசைகளுக்கேற்ப நுழைவு–வெளியேற்றங்களையும் அமைக்க வேண்டும்.

Verse 47

विश्वग्विषमवर्णानां तावत् पत्राबलीजुषां मध्ये समाक्षरन्यासःसरोजे षोडशच्छदे

பலவகை, சமமல்லாத எழுத்துக் குழுக்கள் கொண்ட தளிர் வரிசையுடைய பதினாறு தளிர் தாமரை-யந்திரத்தில், முதலில் மந்திர எழுத்துகளை தளிர் வரிசைப்படி நிறுவி; பின்னர் மையத்தில் சமாக்ஷர-ந்யாசத்தை செய்ய வேண்டும்.

Verse 48

द्विधा चक्रं चतुररं षडरन्तत्र चादिमं पूर्वार्धे सदृशा वर्णाः पादप्रथमपञ्चमाः

இங்கு ‘சக்கரம்’ இரண்டாகப் பிரிக்கப்படுகிறது; அதில் நான்கு அரங்கள், பின்னர் ஆறு அரங்கள் உள்ளன; முதல் அமைப்பே முதன்மை. முதல் பாதியில் ஒவ்வொரு பாதத்தின் முதல் மற்றும் ஐந்தாம் இட எழுத்துகள் ஒத்தவையாகும்.

Verse 49

अयुजो ऽश्वयुजश् चैव तुर्यावप्यष्टमावपि तस्योपपादप्राक्प्रत्यगरेषु च यथाक्रमं

அதேபோல் ‘அயுஜ’ (ஒற்றைத் தொகுதி), ‘அஷ்வயுஜா’, நான்காவது மற்றும் எட்டாவது—இவற்றை முறையே அதன் துணைப் பாதங்களில், அதாவது பாத இடத்தில், கிழக்குப் பக்கத்தில், மேற்குப் பக்கத்தில் நிறுவ வேண்டும்.

Verse 50

स्यात्पादार्धचतुष्कन्तु नाभौ तस्याद्यमक्षरं पश्चिमारावधि नयेन्नेमौ शेषे पदद्वयी

சந்தத்தில் நான்கு பாதங்கள் இருந்தால், ‘நாபி’ (மையச் சங்கமம்)யில் அதன் முதல் எழுத்தை எடுத்துக் கொண்டு, பிரிவை மேற்குப் எல்லை வரை கொண்டு செல்ல வேண்டும். மீதமுள்ள பகுதியில் இரண்டு பாதங்கள் (நிறுவுதற்காக) தனியாக விடப்படும்.

Verse 51

तृतीयं तुर्यपादान्ते प्रथमौ सदृशावुभौ वर्णौ पादत्रयस्यापि दशमः सदृशो यदि

நான்காம் பாதத்தின் முடிவில் (முடிவிலிருந்து) மூன்றாம் எழுத்து ஒத்திருந்தும், முதல் மூன்று பாதங்களில் முதல் இரண்டு எழுத்துகள் ஒரேபோல இருந்தும், பாதத்தில் எண்ணப்படும் பத்தாம் எழுத்தும் ஒன்றாக இருந்தால், அந்தச் சந்த அமைப்பு இவ்விலக்கணத்தால் அறியப்படும்।

Verse 52

प्रथमे चरमे तस्य षड्तर्णाः पथिमे यदि भवन्ति द्व्यन्तरं तर्हि वृहच्च क्रमुदाहृतं

அச்சந்தத்தில் முதல் மற்றும் கடைசி பாதங்களில் தலா ஆறு ‘தாரா’ அலகுகள் (மாத்திரை/தாள அலகுகள்) இருந்து, நடுவில் இரண்டு அலகுகள் இடைவெளி இருந்தால், அந்த அமைப்பு ‘விரஹத்’ என்றும் ‘க்ரம’ என்றும் கூறப்படுகிறது।

Verse 53

सम्मुखारद्वये पादमेकैकं क्रमशो लिखेत् नाभौ तु वर्णं दशमं नेमौ तूर्यपदन्नयेत्

முன்னோக்கிய இரு அரைகள்/கோடுகளில் பாத எழுத்துகளை வரிசையாக ஒன்றொன்றாக எழுத வேண்டும். நாபி (மையம்) யில் பத்தாம் எழுத்தை வைக்க வேண்டும்; நேமி (விளிம்பு) யில் நான்காம் பதம்/கூட்டத்தை கொண்டு சேர்க்க வேண்டும்।

Verse 54

श्लोकस्याद्यन्तदशमाः समा आद्यन्तिमौ युजोः आदौ वर्णः समौ तुर्यपञ्चमावाद्यतर्ययोः

ச்லோகச் சந்தத்தில் முதல், கடைசி, மற்றும் பத்தாம் எழுத்துகள் ‘குரு’ (கனமான) ஆகும். சம பாதங்களில் முதல் மற்றும் கடைசி எழுத்துகள் குரு; மேலும் தொடக்கத்தில் மீதிப் பாதங்களில் விதிப்படி நான்காம், ஐந்தாம் எழுத்துகள் குரு ஆகும்।

Verse 55

द्वितीयप्रातिलोम्येन तृतीयं जायते यदि पदं विदध्यात् पत्रस्य दण्डश् चक्राब्जकं कृतेः

இரண்டாம் அமைப்பை எதிர்முறையாக (பிரதிலோம்ய) மாற்றினால் மூன்றாம் பதம் உருவானால், அதற்கேற்ப அந்தப் பதத்தை அமைக்க வேண்டும். ‘பத்ர’ திட்டத்தில் ‘தண்டம்’ உண்டு; ‘க்ருதி’ திட்டத்தில் ‘சக்ராப்ஜக’ (சக்கர-தாமரை) அமைப்பு உண்டு।

Verse 56

द्वितीयौ प्राग्दले तुल्यौ सप्तमौ च तथापरौ सदृशावुत्तरदलौ द्वितीयाभ्यामथार्धयोः

முதல் பாதார்த்தத்தில் இரண்டாம் இரண்டு எழுத்திடங்கள் சமமாகும்; ஏழாம் முதலியனவும் அதுபோல. பின்பாதார்த்தத்திலும் அதேபோல் ஒத்தமை உண்டு; ஆகவே இரு அர்த்தங்களிலும் இரண்டாம் இடத்தை ஆதாரமாகக் கொண்டு சந்த அமைப்பு நிர்ணயிக்கப்படுகிறது.

Verse 57

द्वितीयषष्ठाः सदृशाश् चतुर्थपञ्चमावपि आद्यन्तपादयोस्तुल्यौ परार्धसप्तमावपि

இரண்டாம் மற்றும் ஆறாம் பாதங்கள் ஒத்தவை; நான்காம் மற்றும் ஐந்தாமும் அதுபோல. முதல் மற்றும் கடைசி பாதங்கள் ஒரே மாதிரி; மேலும் பின்அர்த்தத்தின் ஏழாம் பாதமும் அதேபோல் சமம்.

Verse 58

समौ तुर्यं पञ्चमन्तु क्रमेण विनियोजयेत् तुर्यौ योज्यौ तु तद्वच्च दलान्ताः क्रमपादयोः

சம (இரட்ட) எழுத்துகளை வரிசையாக நான்காம் மற்றும் ஐந்தாம் இடங்களில் அமைக்க வேண்டும். அதுபோல இரண்டு நான்காம்-அலகுகளை இணைக்க வேண்டும்; மேலும் தலங்களின் முடிவுகளை வரிசையாக இரு பாதங்களின் இறுதியில் வைக்க வேண்டும்.

Verse 59

अर्धयोरन्तिमाद्यौ तु मुरजे सदृशावभौ पादार्धपतितो वर्णः प्रातिलोम्यानुलोमतः

‘முரஜ’ சந்தத்தில் முன்அர்த்தத்தின் கடைசி எழுத்தும் பின்அர்த்தத்தின் முதல் எழுத்தும் ஒத்ததாகும். பாதத்தின் நடுவில் வரும் எழுத்தை ‘பிராதிலோம்ய’மும் ‘அனுலோம’மும் என இரு முறையிலும் ஆராய்ந்து தீர்மானிக்க வேண்டும்.

Verse 60

अन्तिमं परिबध्नीयाद्यावत्तुर्यमिहादिमत् पादात्तुर्याद्यदेवाद्यं नवमात् षोडशादपि

இங்கே முதலிலிருந்து தொடங்கி நான்காம் அலகு வரை இறுதி பகுதி/எழுத்தை உறுதியாகப் பிணைத்து (நிலைப்படுத்தி) வைக்க வேண்டும். மேலும் பாதத்தில் நான்காம் இடத்திலிருந்து தொடங்கி ‘தேவாதி’ வரிசையை ஒன்பதாம் முதல் பதினாறாம் வரைவும் பிணைத்து அமைக்க வேண்டும்.

Verse 61

अक्षरात् पुटके मध्ये मध्ये ऽक्षरचतुष्टयम् कृत्वा कुर्याद्यथैतस्य मुरजाकारता भवेत्

‘புடக’ எனும் சந்தோபந்தத்தில் ஒரு எழுத்திலிருந்து தொடங்கி இடைவிடாது நான்கு எழுத்துக் குழுக்களை இடையே இடையே சேர்க்க வேண்டும்; அப்படிச் செய்தால் அது முரஜ (மிருதங்க) வடிவத்தை ஒத்த அமைப்பாகும்।

Verse 62

द्वितीयं चक्रशार्दूलविक्रीडितकसम्पदम् गोमूत्रिका सर्ववृत्तैर् अन्ये बन्धास्त्वनुष्टुभा

இரண்டாவது பந்தம் ‘சக்ர–சார்தூல–விக்ரீடிதக–சம்பத்’ எனப் பெயர்பெற்றது. ‘கோமூத்ரிகா’ எல்லா வൃത്തங்களாலும் (சந்தங்களாலும்) அமைக்கலாம்; மற்ற பந்தங்கள் அனுஷ்டுப் சந்தத்திலேயே.

Verse 63

नामधेयं यदि न चेदमीषु कविकाव्ययोः मित्रधेयाभितुष्यन्ति नामित्रः खिद्यते तथा

இவற்றிற்கு—கவிஞனுக்கும் காவியத்திற்கும்—உகந்த பெயர் இல்லையெனில், நட்பான அழைப்புப் பெயர்களால் மட்டும் மகிழ்வோர் திருப்தியடைவார்கள்; ஆனால் நண்பன் அல்லாதவன் அதுபோலவே வருந்துவான்।

Verse 64

वाणवाणासनव्योमखड्गमुद्गरशक्तयः द्विचतुर्थत्रिशृङ्गाटा दम्भोलिमुषलाङ्कुशाः

அம்புகள், வில்-அம்பு உபகரணங்கள், ஆகாய (எறிபொருள்) ஆயுதங்கள், வாள்கள், முத்கர/கதை, சக்தி (வேல்); மேலும் இரண்டு, நான்கு அல்லது மூன்று முனைகள் கொண்ட ஆயுதங்கள்—அத்துடன் வஜ்ரம், முசலம், அங்குசம்।

Verse 65

पदं रथस्य नागस्य पुष्करिण्यसिपुत्रिका एते बन्धास् तथा चान्ये एवं ज्ञेयाः स्वयं बुधैः

‘பதம்’, ‘ரதஸ்ய’, ‘நாகஸ்ய’, ‘புஷ்கரிணீ’, ‘அசிபுத்ரிகா’—இவை பந்தங்களின் (கட்டுப்பாடு/அமைப்பு) தொழில்நுட்பப் பெயர்கள்; இதுபோன்ற பிற பெயர்களையும் அறிஞர்கள் இதே முறையில் தாமே உணர வேண்டும்।