Adhyaya 45

Verse 1

। सूत उवाच । तत्रैवास्ति द्विजश्रेष्ठाः सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । यत्र पूर्वं तपस्तप्तमानर्ताधिपभूभुजा

सूत उवाच । तत्रैवास्ति द्विजश्रेष्ठाः सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । यत्र पूर्वं तपस्तप्तमानर्ताधिपभूभुजा ॥

Verse 2

यस्तत्र कार्तिके मासि कृत्तिकास्थे निशाकरे । मध्याह्ने कुरुते स्नानं स गच्छति परां गतिम्

यस्तत्र कार्तिके मासि कृत्तिकास्थे निशाकरे । मध्याह्ने कुरुते स्नानं स गच्छति परां गतिम् ॥

Verse 3

ऋषय ऊचुः । कथं तत्र समायातं सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । कस्मिन्स्थाने च विज्ञेयं कैश्चिह्नैर्वद सूतज

ऋषय ऊचुः—कथं तत्र समायातं सुपुण्यं पुष्करत्रयम्? कस्मिन् स्थाने च विज्ञेयं, कैश्चिह्नैः? वद सूतज।

Verse 4

सूत उवाच । अहं वः कीर्तयिष्यामि यैश्चिह्नैः पुष्करत्रयम् । प्राग्दृष्टं मुनिना तत्र विश्वामित्रेण धीमता

सूत उवाच—अहं वः कीर्तयिष्यामि यैश्चिह्नैः पुष्करत्रयम् विज्ञेयं; प्राग्दृष्टं मुनिना तत्र विश्वामित्रेण धीमता।

Verse 5

पुरा निवसतस्तस्य विश्वामित्रस्य सन्मुनेः । संप्राप्ता कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता

पुरा निवसतस्तस्य विश्वामित्रस्य सन्मुनेः, संप्राप्ता कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता।

Verse 6

सर्वतीर्थमयं क्षेत्रं तद्विज्ञाय तपोनिधिः । ततश्च चिन्तयामास स्वचित्ते गाधिनन्दनः

सर्वतीर्थमयं क्षेत्रं तद्विज्ञाय तपोनिधिः; ततश्च चिन्तयामास स्वचित्ते गाधिनन्दनः।

Verse 7

अद्येयं कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता । यस्यां स्नाने नरैः श्रेयः प्राप्यते पुष्करोदके । आद्यं तु पुष्करं दूरे न गन्तुं शक्यतेऽधुना

अद्येयं कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता; यस्यां स्नाने नरैः श्रेयः प्राप्यते पुष्करोदके। आद्यं तु पुष्करं दूरे, न गन्तुं शक्यतेऽधुना।

Verse 8

तस्मादत्र स्थितं यच्च तस्मिन्स्नानं करोम्यहम् । स एवं निश्चयं कृत्वा श्रद्धापूतेन चेतसा

तस्मादिह यत्स्थितं तस्मिन्नेव स्नानं करिष्याम्यहम्। इति निश्चयं कृत्वा स श्रद्धापूतेन चेतसा तत्कर्म चकार॥

Verse 9

ततश्चान्वेषयामास पुष्कराणि समंततः । बहुत्वात्तत्र तीर्थानां निश्चयं नान्वपद्यत

ततः स समन्ततः पुष्कराण्यन्वेषयामास। तत्र तीर्थानां बहुत्वान्न स निश्चयं प्राप॥

Verse 10

दृष्ट्वादृष्ट्वा जलस्थानं स्नानं चक्रे ततः परम् । स तदा श्रममापन्नो भ्रममाण इतस्ततः

दृष्ट्वा दृष्ट्वा जलस्थानं स पुनः पुनः स्नानं चकार। ततः स इतस्ततो भ्रमन् श्रममापन्नः॥

Verse 12

वृक्षमूलं समाश्रित्य निविष्टश्च क्षितौ ततः । तुष्टावाथ शुचिर्भूत्वा श्रद्धया च त्रिपुष्करम् । मध्यमाद्योजनं स्वर्गः कनिष्ठादर्ध योजनम् । ज्येष्ठकुण्डात्पुनः ख्यातो हस्तप्रायः शुभात्मभिः

ततः स वृक्षमूलं समाश्रित्य क्षितौ निविष्टः। शुचिर्भूत्वा श्रद्धया त्रिपुष्करं तुष्टाव। मध्यमात् स्वर्गमार्गो योजनोक्तः, कनिष्ठात् अर्धयोजनम्; ज्येष्ठकुण्डात् पुनः शुभात्मभिः हस्तप्राय इति ख्यातः॥

Verse 13

पावयंति हि तीर्थानि स्नानदानादसंशयम् । पुष्करालोकनादेव नरः पापात्प्रमु च्यते

पावयन्ति हि तीर्थानि स्नानदानैर्न संशयः। पुष्करालोकनादेव नरः पापात् प्रमुच्यते॥

Verse 14

पुष्करारण्यमाश्रित्य शाकमूलफलैरपि । एकस्मिन्भोजिते विप्रे कोटिर्भवति भोजिता

पुष्करारण्यं समाश्रित्य शाकमूलफलैरपि । एकस्मिन् भोजिते विप्रे कोटिर्भवति भोजिता ॥

Verse 15

पुष्करे दुष्करं स्नानं पुष्करे दुष्करं तपः । पुष्करे दुष्करो वासः सर्वं पुष्करदुष्करम्

पुष्करे दुष्करं स्नानं पुष्करे दुष्करं तपः । पुष्करे दुष्करो वासः सर्वं पुष्करदुष्करम् ॥

Verse 16

कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे पुष्करे स्नाति यो नरः । स क्षणान्मुच्यते पापादाजन्ममरणोद्भवात्

कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे पुष्करे स्नाति यो नरः । स क्षणान्मुच्यते पापादाजन्ममरणोद्भवात् ॥

Verse 17

ज्येष्ठे प्रातश्च मध्याह्ने मध्यमे स्नाति यो नरः । कनिष्ठेऽस्तमिते भानौ सकृत्स्वर्गमवाप्नुयात्

ज्येष्ठे प्रातश्च मध्याह्ने मध्यमे स्नाति यो नरः । कनिष्ठेऽस्तमिते भानौ सकृत्स्वर्गमवाप्नुयात् ॥

Verse 18

तावत्तिष्ठति देहेषु पातकं सर्वदेहिनाम् । यावन्न पौष्करैस्तोयैः स्नानं वै कुर्वते नराः

तावत्तिष्ठति देहेषु पातकं सर्वदेहिनाम् । यावन्न पौष्करैस्तोयैः स्नानं वै कुर्वते नराः ॥

Verse 19

दिवाकरकरैः स्पृष्टं तमो यद्वत्प्रणश्यति । पुष्करोदकसंस्पर्शाच्छीघ्रं गच्छति पातकम्

यथा दिवाकरकिरणैः स्पृष्टं तमः क्षणात् प्रणश्यति, तथा पुष्करोदकसंस्पर्शात् पातकं शीघ्रं विनश्यति।

Verse 20

ब्रह्महत्यादिकं पापं कृत्वापि पुरुषो भुवि । कार्तिक्यां पुष्करे स्नात्वा निर्दोषत्वं प्रपद्यते

ब्रह्महत्यादिकं पापं कृत्वापि पुरुषो भुवि, कार्तिक्यां पुष्करे स्नात्वा निर्दोषत्वं प्रपद्यते।

Verse 21

किं दानैः किं व्रतैर्होमैः किं यज्ञैर्वहुविस्तरैः । कार्तिक्यां पुष्करे स्नानैः सर्वेषां लभ्यते फलम्

किं दानैः किं व्रतैर्होमैः किं यज्ञैर्बहुविस्तरैः? कार्तिक्यां पुष्करे स्नानैः सर्वेषां लभ्यते फलम्।

Verse 22

यद्येषा भारती सत्या मया सम्यमुदीरिता । तन्मे स्याद्दर्शनं शीघ्रं सद्यः पुष्करसंभवम्

यद्येषा मम भारती सत्या, मया संयमेनोदीरिता; तर्हि मे स्याद् दर्शनं शीघ्रं सद्यः पुष्करसम्भवस्य।

Verse 23

एवं तस्य ब्रुवाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । अशरीराऽभवद्वाणी गगनाद्द्विजसत्तमाः

एवं ब्रुवाणस्य धीमतः विश्वामित्रस्य, गगनाद् अशरीरा वाणी समुत्थिता—हे द्विजसत्तमाः।

Verse 24

विश्वामित्र मुनिश्रेष्ठ सदा मे गगने स्थितिः । मुक्त्वैकां कार्तिकीं चैव कृत्तिकायोगसंयुताम्

हे विश्वामित्र मुनिश्रेष्ठ, मम नित्यं गगने एव स्थितिः; एकां तु कार्तिकीं मुक्त्वा, कृत्तिकायोगसंयुताम्।

Verse 25

तदत्र दिवसे वासो मम भूमितले ध्रुवम् । अस्मिन्नेव वने पुण्ये तत्त्वं स्नानं समाचर

तस्मात् तत्र दिवसे मम भूमितले वासो ध्रुवम्; अस्मिन्नेव पुण्ये वने तत्त्वतः स्नानं समाचर।

Verse 26

विश्वामित्र उवाच । सर्वेषामेव तीर्थानां श्रूयते च समाश्रयः । तत्कथं वेद्मि तीर्थेश त्वामत्रैव व्यवस्थितम्

विश्वामित्र उवाच—सर्वेषां तीर्थानां समाश्रयस्त्वं श्रूयसे; तत्कथं वेद्मि, हे तीर्थेश, त्वामत्रैव व्यवस्थितम्?

Verse 27

तदोत्थिता पुनर्वाणी तारा गगनगोचरा । विश्वामित्रं मुनिश्रेष्ठं हर्षयंती द्विजोत्तमाः

ततो पुनरुत्थिता वाणी तारारूपा गगनगोचरा; विश्वामित्रं मुनिश्रेष्ठं हर्षयन्ती, हे द्विजोत्तम।

Verse 28

नातिदूरे वनादस्मादत्र संति जलाशयाः । तेषामेकतमे पद्मं विद्यतेऽधोमुखं स्थितम्

नातिदूरेऽस्माद्वनादत्र सन्ति जलाशयाः; तेषामेकतमेऽधोमुखं स्थितं पद्मं विद्यते।

Verse 29

ऊर्ध्ववक्त्रं द्वितीये च तिर्यग्वक्त्रं तृतीयके । तत्रोर्ध्वास्यैः सरोजैश्च विज्ञेयं ज्येष्ठपुष्करम्

द्वितीये जलाशये कमलं ऊर्ध्वमुखं भवति, तृतीये तु तिर्यङ्मुखम्। तत्र ऊर्ध्वास्यैः सरोजैः ज्येष्ठपुष्करं विज्ञेयम्।

Verse 30

पार्श्ववक्त्रैर्द्विजश्रेष्ठ मध्यमं परिकीर्तितम् । अधोवक्त्रैस्तथा ज्ञेयं कनिष्ठं पुष्करं क्षितौ

पार्श्ववक्त्रैः सरोजैः, द्विजश्रेष्ठ, मध्यमं पुष्करं परिकीर्तितम्। अधोवक्त्रैः सरोजैस्तु क्षितौ कनिष्ठं पुष्करं ज्ञेयम्।

Verse 31

एतैश्चिह्नैर्मुनिश्रेष्ठ ज्ञात्वा स्नानं समाचर । तच्छ्रुत्वा स मुनिस्तूर्णं समुत्थाय ययौ ततः

एतैश्चिह्नैर्मुनिश्रेष्ठ तीर्थं ज्ञात्वा स्नानं समाचर। इति श्रुत्वा स मुनिस्तूर्णं समुत्थाय ततः स्थानं ययौ।

Verse 32

तादृशैः कमलैस्तत्र संस्थितास्ते जलाशयाः । तान्दृष्ट्वा श्रद्धयोपेतः कृत्वा स्नानं यथाक्रमम्

तत्र तादृशैः कमलैः शोभिताः ते जलाशयाः स्थिताः। तान् दृष्ट्वा श्रद्धयोपेतः स यथाक्रमं स्नानं कृतवान्।

Verse 33

ततश्च विधिना सम्यक्चकारपितृतर्पणम्

ततः स विधिना सम्यक् पितॄणां तर्पणं समाचकार।

Verse 34

ततः शाकैश्च मूलैश्च नीवारैः फलसंयुतैः । चकार विधिना श्राद्धं तत्रैव द्विजसत्तमाः

ततः शाकमूलनीवारफलसमन्वितैः पदार्थैः विधिवत् तत्रैव द्विजसत्तमैः श्राद्धं कृतम्।

Verse 35

तत्र तस्यैव तीरस्थो वीक्षांचक्रे समाहितः । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे चिह्नदर्शनलालसः

तत्रैव तीरस्थः समाहितचित्तः सन् कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे चिह्नदर्शनलालसः सुसम्यक् अवेक्षां चक्रे।

Verse 36

ब्राह्मणा ऊचुः । कीदृशं जायते चिह्नं कार्तिक्यां ज्येष्ठपुष्करे । संप्राप्ते कृत्तिकायोगे सर्वं तत्र वदाशु नः

ब्राह्मणा ऊचुः—कार्तिक्यां ज्येष्ठपुष्करे कृत्तिकायोगे संप्राप्ते कीदृशं चिह्नं जायते? तत्र यत् सर्वं भवति तद् अस्मान् शीघ्रं वद।

Verse 37

सूत उवाच । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे यदा गच्छति चंद्रमाः । तदा निष्क्रामति श्रेष्ठं कमलं जलमध्यतः

सूत उवाच—कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे यदा चन्द्रमा तत्र गच्छति, तदा जलमध्यात् श्रेष्ठं कमलं निष्क्रामति।

Verse 38

तन्मध्येंऽगुष्ठमात्रस्तु पुरुषो दृश्यते जनैः । सुस्नातैः श्रद्धयोपेतैस्ततस्तीर्थफलं लभेत्

तस्य मध्यभागेऽङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो जनैः दृश्यते; अतः सुस्नाताः श्रद्धोपेताः तस्य तीर्थस्य पूर्णं फलं लभन्ते।

Verse 39

एतस्मात्कारणात्स्नात्वा विश्वामित्रो महामुनिः । तच्चिह्नं वीक्षयामास महद्यत्नं समाश्रितः

एतस्मात्कारणात् स्नात्वा विश्वामित्रो महामुनिः । तच्चिह्नं द्रष्टुमत्यर्थं महता यत्नेन समाश्रितः ॥

Verse 40

तस्यैवं वीक्षमाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । आनर्ताधिपतिस्तत्र प्राप्तो राजा बृहद्बलः

तस्यैवं वीक्षमाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । आनर्ताधिपतिस्तत्र प्राप्तो राजा बृहद्बलः ॥

Verse 41

अत्यंतं मृगयाश्रांतो हत्वा मृगगणान्बहून् । ऋक्षांश्चैव वराहांश्च सारंगानथ संबरान्

अत्यन्तं मृगयाश्रान्तो हत्वा मृगगणान्बहून् । ऋक्षांश्चैव वराहांश्च सारङ्गानथ शम्बरान् ॥

Verse 42

सिंहान्व्याघ्रान्वृकांश्चैव हिंसानारण्यचारिणः । तथान्यानपि मध्याह्ने तेन मार्गेण संगतः

सिंहान् व्याघ्रान् वृकांश्चैव हिंसान् आरण्यचारिणः । तथान्यानपि मध्याह्ने तेन मार्गेण सङ्गतः ॥

Verse 43

अथापश्यद्द्रुमोपांते विश्वामित्रं मुनीश्वरम् । उपविष्टं कृतस्नानं वीक्षमाणं जलाशयम्

अथापश्यद्द्रुमोपान्ते विश्वामित्रं मुनीश्वरम् । उपविष्टं कृतस्नानं वीक्षमाणं जलाशयम् ॥

Verse 44

ततस्तं प्रणिपत्योच्चैरवतीर्य तुरंगमात् । श्रमार्त्तः सलिले तस्मिन्प्रविवेश नृपोत्तमः

ततः स तम् उच्चैः प्रणिपत्य तुरङ्गमात् अवतीर्य, श्रमार्त्तो नृपोत्तमः तस्मिन् सलिले प्रविवेश।

Verse 45

एतस्मिन्नंतरे तोयात्कमलं तद्विनिर्गतम् । सहस्रपत्रसंजुष्टं द्वादशार्कसमप्रभम्

एतस्मिन्नन्तरे तस्मात् तोयात् कमलं विनिर्गतम्; सहस्रपत्रसंजुष्टं द्वादशार्कसमप्रभम्।

Verse 46

तद्दृष्ट्वा स महीपालः पद्ममत्यद्भुतं महत् । जग्राह कौतुकाविष्टः स्वयं सव्येन पाणिना

तद् दृष्ट्वा स महीपालः पद्मम् अत्यद्भुतं महत्; कौतुकाविष्टः स्वयं सव्येन पाणिना जग्राह।

Verse 47

स्पृष्टमात्रे ततस्तस्मिन्कमले द्विजसत्तमाः । उत्थितः सुमहाञ्छब्दो विश्वं येन प्रपूरितम्

द्विजसत्तमाः, तस्मिन् कमले स्पृष्टमात्रे सुमहान् शब्दः उत्थितः, येन विश्वं प्रपूरितम्।

Verse 48

तं शब्दं स महीपालः श्रुत्वा मूर्छामुपाविशत् । पतितश्च जले तस्मिन्पद्मं चादर्शनं गतम्

तं शब्दं श्रुत्वा स महीपालः मूर्छाम् उपाविशत्; पतितश्च जले तस्मिन्, पद्मं च अदर्शनं गतम्।

Verse 49

ततः कृच्छ्रेण महता कर्षितः सलिलाद्बहिः । सेवकैर्दुःखशोकार्त्तैर्हाहेति प्रतिजल्पकैः

ततः स महता कृच्छ्रेण सलिलाद्बहिः कर्षितः; सेवकैर्दुःखशोकार्त्तैः “हाहेति हाहेति” प्रतिजल्पकैः।

Verse 50

ततस्तीरं समासाद्य कृच्छ्रात्प्राप्याथ चेतनाम् । यावद्वीक्षयति स्वांगं तावत्कुष्ठं समागतम्

ततः स तीरे समासाद्य कृच्छ्रात् चेतनां शनैः प्राप; यावद् वीक्षते स्वाङ्गं तावदेव कुष्ठं समागतम्।

Verse 51

ततो विषादमापन्नो दृष्ट्वा तादृङ्निजं वपुः । शीर्णघ्राणांघ्रिहस्तं च घर्घरस्वरसंयुतम्

ततो निजं वपुस्तादृक् दृष्ट्वा विषादमापन्नः; शीर्णघ्राणाङ्घ्रिहस्तश्च घर्घरस्वरसंयुतः।

Verse 52

अथ गत्वा मुनेः पार्श्वे विश्वामित्रस्य भूमिपः । उवाच वचनं दीनं बाष्पगद्गदया गिरा

अथ भूमिपो विश्वामित्रमुनेः पार्श्वं गत्वा दीनवचनमुवाच; बाष्पगद्गदया गिरा कम्पमानया।

Verse 53

भगवन्पश्य मे जातं यादृशं वपुरेव हि । अकस्मादेव मग्नस्य सलिलेऽत्र विगर्हितम्

भगवन् पश्य मे जातं यादृशं वपुरेव हि; अकस्मादेव सलिलेऽत्र मग्नस्य विगर्हितं समभूत्।

Verse 54

तत्किं पानीयदोषो वा किं वा भूमेर्मुनी श्वर । येनेदृक्सहसा यातं विकृतिं मे शरीरकम्

तत्किं पानीयदोषो वा किं वा भूमेर्मुनीश्वर । येनेदृक्सहसा यातं विकृतिं मे शरीरकम् ॥

Verse 55

विश्वामित्र उवाच । सावित्रं पद्ममेवैतद्यत्स्पृष्टं भूपते त्वया । उच्छिष्टेन रविर्मध्ये स्वयं यस्य व्यवस्थितः

विश्वामित्र उवाच । सावित्रं पद्ममेवैतद्यत्स्पृष्टं भूपते त्वया । उच्छिष्टेन रविर्मध्ये स्वयं यस्य व्यवस्थितः ॥

Verse 56

यदा स्यात्कृत्तिकायोगः कार्तिके मासि पार्थिव । शशांकस्य तदा चैतज्जायते पौष्करे जले

यदा स्यात्कृत्तिकायोगः कार्तिके मासि पार्थिव । शशांकस्य तदा चैतज्जायते पौष्करे जले ॥

Verse 57

तदिदं पुष्करं ज्येष्ठं भवान्यत्र श्रमातुरः । प्रविष्टः कार्तिकी चाद्य कृत्तिकायोगसंयुता

तदिदं पुष्करं ज्येष्ठं भवान्यत्र श्रमातुरः । प्रविष्टः कार्तिकी चाद्य कृत्तिकायोगसंयुता ॥

Verse 58

एतद्वीक्ष्य नरो ह्यत्र स्नानं कुर्याज्जलाशये । श्रद्धया परया युक्तः स गच्छति परां गतिम्

एतद्वीक्ष्य नरो ह्यत्र स्नानं कुर्याज्जलाशये । श्रद्धया परया युक्तः स गच्छति परां गतिम् ॥

Verse 59

उच्छिष्टेन त्वया राजन्हरणाय हि केवलम् । एतत्सरोरुहं स्पृष्टं तेनेदृक्संस्थितं फलम्

राजन्, त्वया उच्छिष्टावस्थया केवलं हरणाभिप्रायेणैव एतत् सरोरुहं स्पृष्टम्; तेनैवेदृशं फलम् अभवत्।

Verse 60

बृहद्बल उवाच । कथं मे स्यान्मुनिश्रेष्ठ कुष्ठव्याधिपरिक्षयः । तपसा नियमेनापि व्रतेनापि कृतेन वै

बृहद्बल उवाच— मुनिश्रेष्ठ, मे कुष्ठव्याधेः परिक्षयः कथं स्यात्? तपसा वा नियमेन वा व्रतेन वा सम्यक् कृतेन।

Verse 61

विश्वामित्र उवाच । आराधय सहस्रांशुमस्मिन्क्षेत्रे महीपते । ततः प्राप्स्यसि संसिद्धिं कुष्ठनाशसमुद्भवाम्

विश्वामित्र उवाच— महीपते, अस्मिन् क्षेत्रे सहस्रांशुं आराधय; ततः कुष्ठनाशसमुद्भवां संसिद्धिं निश्चयेन प्राप्स्यसि।

Verse 62

तच्छ्रुत्वा स मुनेर्वाक्यं भूमिपालो बृहद्बलः । तत्क्षणात्स्थापयामास सूर्यस्य प्रतिमां तदा

तद्वाक्यं श्रुत्वा मुनेः भूमिपालो बृहद्बलः, तत्क्षणादेव तदा सूर्यस्य प्रतिमां स्थापयामास।

Verse 63

अर्चयामास विधिवत्पुष्पधूपानुलेपनैः । श्रद्धया परया युक्तो रविवारे विशेषतः

स विधिवदर्चयामास पुष्पधूपानुलेपनैः; परया श्रद्धया युक्तो रविवारे विशेषतः।

Verse 64

उपवासपरो भूत्वा रक्तचन्दनसंयुतैः । पूजयन्रक्तपुष्पैश्च श्रद्धया परया युतः

उपवासपरः सन् रक्तचन्दनसंयुतैः द्रव्यैः, रक्तपुष्पैश्च परया श्रद्धया युक्तः पूजनं चकार।

Verse 65

ततः संवत्सरस्यांते स बभूव महीपतिः । कुष्ठ व्याधि विनिर्मुक्तो द्वादशार्कसमप्रभः

ततः संवत्सरान्ते स महीपतिः कुष्ठव्याधिविनिर्मुक्तो द्वादशार्कसमप्रभः अभवत्।

Verse 66

ततः स्वं राज्यमासाद्य भुक्त्वा भोगाननेकशः । देहांते दिननाथस्य संप्राप्तो मंदिरं तथा

ततः स्वराज्यमासाद्य नानाभोगाननेकशः भुक्त्वा, देहान्ते दिननाथस्य मन्दिरं संप्राप्तवान्।

Verse 67

सूत उवाच । एवं तत्र द्विजश्रेष्ठा विश्वामित्रेण धीमता । प्रकटं सर्वलोकस्य विहितं पुष्करत्रयम्

सूत उवाच—एवं तत्र द्विजश्रेष्ठाः, धीमता विश्वामित्रेण सर्वलोकस्य प्रकटं पुष्करत्रयं विहितम्।

Verse 68

यस्तत्र कार्तिके मासे कार्त्तिक्यां कृत्तिकासु च । प्रकरोति नरः स्नानं ब्रह्मलोकं स गच्छति

यः तत्र कार्तिकमासे कार्त्तिक्यां कृत्तिकासु च नरः स्नानं प्रकरोति, स ब्रह्मलोकं गच्छति।

Verse 69

तथा यो भास्करं पश्येद्बृहद्वलप्रतिष्ठितम् । वत्सरं रविवारेण यावत्कृत्वा क्षणं नरः । स मुच्यते नरो रोगैर्यदि स्याद्रोगसंयुतः

तथा यो भास्करं पश्येद् बृहद्बलप्रतिष्ठितम्। रविवारेषु संवत्सरं क्षणमात्रं कृत्वा नरः। स रोगसंयुतोऽपि नरो रोगैः प्रमुच्यते॥

Verse 70

नीरोगो वा नरः सद्यो लभते मनसेप्सितम् । निष्कामो मोक्षमाप्नोति प्रसादात्तीक्ष्णदीधितेः

नीरोगो वा नरः सद्यो लभते मनसेप्सितम्। निष्कामः प्रसादात् तीक्ष्णदीधितेः मोक्षमाप्नोति॥

Verse 71

कार्त्तिक्यां कृत्तिकायोगे वृषोत्सर्गं करोति यः । पुष्करेषु सुपुण्येषु सोऽश्वमेधफलं लभेत्

कार्त्तिक्यां कृत्तिकायोगे पुष्करेषु सुपुण्येषु। यो वृषोत्सर्गं करोति स अश्वमेधफलं लभेत्॥

Verse 72

एष्टव्या बहवः पुत्रा यद्येकोपि गयां व्रजेत् । यजेत वाऽश्वमेधेन नीलं वा वृषमुत्सृजेत्

एष्टव्या बहवः पुत्रा यद्येकोऽपि गयां व्रजेत्। यजेत वाऽश्वमेधेन नीलं वा वृषमुत्सृजेत्॥

Verse 73

एकतः सर्वतीर्थानि सर्वदानानि चैकतः । एकतस्तु वृषोत्सर्गः कार्तिक्यां पुष्करेषु च

एकतः सर्वतीर्थानि सर्वदानानि चैकतः। एकतस्तु वृषोत्सर्गः कार्तिक्यां पुष्करेषु च॥

Verse 74

यश्चैतच्छुणुयान्नित्यं पठेद्वा श्रद्धयान्वितः । संप्राप्य सर्वकामान्वै ब्रह्मलोके महीयते

यः एतत् नित्यं शृणुयात् श्रद्धया वा पठेत्, स सर्वकामान् संप्राप्य ब्रह्मलोके महीयते।