Adhyaya 259

Verse 1

गालव उवाच । तस्मिंस्तु पतिते लिंगे योजनायामविस्तृते । विषादार्त्ता ऋषिगणास्तत्राजग्मुः सहस्रशः

गालव उवाच—तस्मिंस्तु पतिते लिङ्गे योजनायामविस्तृते, विषादार्त्ता ऋषिगणास्तत्राजग्मुः सहस्रशः।

Verse 2

व्यलोकयन्त सर्वत्र दृष्ट्वा तत्र महेश्वरम् । नासौ दृष्टिपथे तेषां बभूव भयविह्वलः

ते सर्वत्र व्यलोकयन्, तत्र महेश्वरं दृष्टुं यत्नवन्तः; स तु तेषां दृष्टिपथे न बभूव, ते भयविह्वलाः अभवन्।

Verse 3

वीर्यं वर्षसहस्राणि बहून्यपि सुसंचितम् । पृथिवीं सकलां व्याप्य स्थितं ददृशिरे द्विजाः

वर्षसहस्राणि बहूनि सुसञ्चितं महद्वीर्यं, सकलां पृथिवीं व्याप्य स्थितं द्विजाः ददृशिरे।

Verse 4

तद्दृष्ट्वा सुमहल्लिंगं रुधिराक्तं जलैः प्लुतम् । ब्राह्मणाः संशयगता दह्यमाना वसुन्धरा

तत् सुमहल्लिङ्गं रुधिराक्तं जलैः प्लुतं दृष्ट्वा, ब्राह्मणाः संशयगता अभवन्; वसुन्धरा दह्यमानेव बभूव।

Verse 5

तल्लिंगं तत्र संस्थाप्य चक्रुस्तां नर्मदां नदीम् । तज्जलं नर्मदारूपं ल्लिंगं चामरकण्टकम्

तत्र तल्लिङ्गं संस्थाप्य ते नर्मदां नदीं प्रादुर्भावयामासुः। तज्जलं नर्मदारूपं जातं, लिङ्गं चामरकण्टकाख्यं बभूव।

Verse 6

नरकं वारयत्येतत्सेवितं नरकापहम् । भूतग्रहाश्च सर्वेऽपि यास्यंति विलयं ध्रुवम्

एतत्सेवितं नरकं वारयति, नरकापहं भवति। सर्वेऽपि भूतग्रहाश्च ध्रुवं विलयं यान्ति।

Verse 7

तत्र स्नात्वा जलं पीत्वा संतर्प्य च पितॄंस्तथा । सर्वान्कामानवाप्नोति मनुष्यो भुवि दुर्लभान्

तत्र स्नात्वा जलं पीत्वा पितॄंश्च संतर्प्य च। मनुष्यो भुवि दुर्लभान् सर्वान् कामानवाप्नोति।

Verse 9

लिंगानि नार्मदेयानि पूजयिष्यंति ये नराः । तेषां रुद्रमयो देहो भविष्यति न संशयः । चातुर्मास्ये विशेषेण लिंगपूजा महाफला । चातुर्मास्ये रुद्रजपं हरपूजा शिवे रतिः

ये नराः नार्मदेयानि लिङ्गानि पूजयिष्यन्ति, तेषां देहो रुद्रमयो भविष्यति न संशयः। चातुर्मास्ये विशेषेण लिङ्गपूजा महाफला; चातुर्मास्ये रुद्रजपः, हरपूजा, शिवे रतिश्च प्रशस्यते।

Verse 10

पंचामृतेन स्नपनं न तेषांगर्भवेदना । ये करिष्यंति मधुना सेचनं लिंगमस्तके

ये पञ्चामृतेन लिङ्गं स्नापयिष्यन्ति, तेषां गर्भवेदना न भवति। ये च मधुना लिङ्गमस्तके सेचनं करिष्यन्ति, तेषामपि शुभं भवति।

Verse 11

तेषां दुःखसहस्राणि यास्यंति विलयं ध्रुवम् । दीपदानं कृतं येन चातु र्मास्ये शिवाग्रतः

तेषां दुःखसहस्राणि नश्यन्ति नात्र संशयः। येन चातुर्मास्यकाले शिवाग्रे दीपदानं कृतम्॥

Verse 12

कुलकोटिं समुद्धृत्य स्वेच्छया शिवलोकभाक् । चन्दनागुरुधूपैश्च सुश्वेतकुसुमैरपि

कुलकोटिं समुद्धृत्य स्वेच्छया शिवलोकभाक्। चन्दनागुरुधूपैश्च श्वेतकुसुमपूजनात्॥

Verse 13

नर्मदाजललिंगं ये ह्यर्च यिष्यंति ते शिवाः । शिला हरत्वमापन्नाः प्राणिनामपि का कथा

नर्मदाजललिङ्गं ये ह्यर्चयन्ति नराः सदा। ते शिवतुल्यतां यान्ति; शिलानामपि हरित्वे प्राणिनां का कथा॥

Verse 14

तत्संभूतं महालिंगं जलधारणसंयुतम् । पूजयित्वा विधानेन चातुर्मास्ये शिवो भवेत्

तत्संभूतं महालिङ्गं जलधारणसंयुतम्। विधानेन च पूजयित्वा चातुर्मास्ये शिवो भवेत्॥

Verse 15

चातुर्मास्ये ये मनुजा नर्मदाऽमरकण्टके । तीर्थे स्नास्यंति नियतास्तेषां वासस्त्रिविष्टपे

चातुर्मास्ये ये मनुजाः नर्मदायाममरकण्टके। तीर्थे स्नानं कुर्वन्ति नियताः, तेषां वासस्त्रिविष्टपे॥

Verse 16

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा ते द्विजास्तत्र स्थाप्य लिंगं यथाविधि । अमरकण्टकतीर्थे नर्मदां च महानदीम्

ब्रह्मोवाच—एवमुक्त्वा तत्र ते द्विजाः विधिवत् लिङ्गं प्रतिष्ठाप्य, अमरकण्टकतीर्थे महतीं नर्मदां नदीं च समाश्रितवन्तः।

Verse 17

पुनश्चिन्तापरा जाता विश्वस्य क्षोभकारणे । पद्मासनगता भूत्वा प्राणायामपरायणाः

पुनश्च ते विश्वक्षोभकारणं प्रति चिन्तापराः अभवन्; पद्मासनगता भूत्वा प्राणायामपरायणाः समभवन्।

Verse 18

चिन्तयामासुरव्यग्रं हृदयस्थं महे श्वरम् । ततो देवा महेंद्राद्याः संप्राप्यामरकण्टकम्

अव्यग्रचित्ताः ते हृदयस्थं महेश्वरं चिन्तयामासुः; ततः महेन्द्रादयः देवाः अमरकण्टकं संप्रापुः।

Verse 19

ब्राह्मणानां स्तुतिं चक्रुर्विनयानतकन्धराः । नमोऽस्तु वो द्विजातिभ्यो ब्रह्मविद्भ्यो महेश्वराः

विनयानतकन्धराः ते देवाः ब्राह्मणानां स्तुतिं चक्रुः—“वो द्विजातिभ्यः ब्रह्मविद्भ्यः महेश्वरेभ्यः नमोऽस्तु” इति।

Verse 20

भूसुरेभ्यो गुरुभ्यश्च विमुक्तेभ्यश्च वंधनात् । यूयं गुणत्रयातीता गुणरूपा गुणाकराः

भूसुरेभ्यः गुरुभ्यश्च बन्धनात् विमुक्तेभ्यश्च नमः। यूयं गुणत्रयातीताः, गुणरूपाः, गुणाकराः च।

Verse 21

गुणत्रयमयैर्भावैः सततं प्राणबुद्बुदाः । येषां वाक्यजलेनैव पापिष्ठा अपि शुद्धताम् । प्रयांति पापपुंजाश्च भस्मसाद्यांति पापिनाम्

गुणत्रयजन्यैर्भावैः सततं प्राणबुद्बुदोपमा जीवाः; येषां वाक्यजलमात्रेणापि पापिष्ठा अपि शुद्धिं यान्ति, पापिनां पापपुञ्जाश्च भस्मसादं प्रयान्ति।

Verse 22

शस्त्रं लोहमयं येषां वागेव तत्समन्विताः । पापैः पराभिभूतानां तेषां लोकोत्तरं बलम्

येषां शस्त्रं लोहमयं, वागेव तद्वदायुधसमन्विता; पापैः पराभिभूतानामपि तेषां लोकोत्तरं बलं प्रादुर्भवति।

Verse 23

क्षमया पृथिवीतुल्याः कोपे वैश्वानरप्रभाः । पातनेऽनेकशक्तीनां समर्था यूयमेव हि

क्षमया पृथिवीतुल्याः, कोपे वैश्वानरप्रभाः; अनेकशक्तीनां पातने समर्था यूयमेव हि।

Verse 24

स्वर्गादीनां तथा याने भवन्तो गतयो ध्रुवम्

स्वर्गादीनां तथा याने भवन्तो गतयो ध्रुवम्।

Verse 25

सत्कर्मकारकाश्चैव सत्कर्मनिरताः सदा । सत्कर्मफलदातारः सत्कर्मेभ्यो मुमुक्षवः

सत्कर्मकारकाश्चैव सत्कर्मनिरताः सदा; सत्कर्मफलदातारः सत्कर्मेभ्यो मुमुक्षवः।

Verse 26

सावित्रीमंत्रनिरता ये भवंतोऽघनाशनाः । आत्मानं यजमानं च तारयंति न संशयः

सावित्रीमन्त्रनिरताः ये भवन्तोऽघनाशनाः। आत्मानं यजमानं च तारयन्ति न संशयः॥

Verse 27

वह्नयश्च तथा विप्रास्तर्पिताः कार्यसाधकाः । चातुर्मास्ये विशेषेण तेषां पूजा महाफला

वह्नयश्च तथा विप्रास्तर्पिताः कार्यसाधकाः। चातुर्मास्ये विशेषेण तेषां पूजा महाफला॥

Verse 28

तावन्न वज्रमिंद्रस्य शूलं नैव पिनाकिनः

तावन्न वज्रमिन्द्रस्य शूलं नैव पिनाकिनः।

Verse 29

दण्डो यमस्य तावन्नो यावच्छापो द्विजोद्भवः । अग्निना ज्वाल्यते दृश्यं शापोद्दिष्टानपि स्वयम्

दण्डो यमस्य तावन्नो यावच्छापो द्विजोद्भवः। अग्निना ज्वाल्यते दृश्यं शापोद्दिष्टानपि स्वयम्॥

Verse 30

हंति जातानजातांश्च तस्माद्विप्रं न कोपयेत् । विप्रकोपाग्निना दग्धो नरकान्नैव मुच्यते

हन्ति जातानजातांश्च तस्माद्विप्रं न कोपयेत्। विप्रकोपाग्निना दग्धो नरकान्नैव मुच्यते॥

Verse 31

शस्त्रक्षतोऽपि नरकान्मुच्यते नात्र संशयः । देवानां मधुधान्यानां सामर्थ्यं भेदनेन हि

शस्त्रक्षतोऽपि नरकात् मुच्यते—नात्र संशयः। देवानां मधुधान्यादिदानानां सामर्थ्यं हि विधिवत् भेदनेनैव भवति॥

Verse 32

वाङ्मात्रेण हि विप्रस्य भिद्यते सकलं जगत् । ते यूयं गुरवोऽस्माकं विश्वकारणकारकाः । प्रसादपरमा नित्यं भवंतु भुवनेश्वराः

वाङ्मात्रेण हि विप्रस्य भिद्यते सकलं जगत्। ते यूयं गुरवोऽस्माकं विश्वकारणकारकाः। प्रसादपरमा नित्यं भवत भुवनेश्वराः॥

Verse 33

ईश्वरेण विना सर्वे वयं लोकाश्च दुःखिताः । तत्कथ्यतां स भगवान्कुत्रास्ते परमेश्वरः

ईश्वरेण विना सर्वे वयं लोकाश्च दुःखिताः। तत्कथ्यतां स भगवान् कुत्रास्ते परमेश्वरः॥

Verse 34

गालव उवाच । ज्ञात्वा मुनिभयत्रस्तं देवेशं शूलपाणिनम्

गालव उवाच—मुनिभयत्रस्तं देवानां ईशं शूलपाणिनं ज्ञात्वा (ततः ते यथोचितं चक्रुः)।

Verse 35

सुरभीगर्भसंभूतं देवानूचुर्महर्षयः । स्वागतं देवदेवेभ्यो ज्ञातो वै स महेश्वरः

सुरभीगर्भसम्भूतं प्रति देवान् महर्षय ऊचुः—“स्वागतं देवदेवेभ्यः; ज्ञातो वै स महेश्वरः” इति॥

Verse 36

तत्र गच्छंतु देवेशा यत्र देवः सनातनः । इत्युक्त्वा ते महात्मानः सह देवैर्ययुस्तदा

तत्र गच्छन्तु देवेशा यत्र देवः सनातनः वसति। इति उक्त्वा ते महात्मानः सह देवैस्तदा प्रस्थिताः॥

Verse 37

गोलोकं देवमार्गेण यत्र पायसकर्दमाः । घृतनद्योमधु ह्रदा नदीनां यत्र संघशः

देवमार्गेण ते याता गोलोकं परमं पदम्। यत्र पायसकर्दमाः, घृतनद्यः, मधुह्रदाः; नदीनां च संघशो यत्र समागमः॥

Verse 38

पूर्वजानां गणाः सर्वे दधिपीयूषपाणयः । मरीचिपाः सोमपाश्च सिद्धसंघास्तथा परे

तत्र पूर्वजनानां सर्वे गणाः समुपस्थिताः। दधिपीयूषपाणयः, मरीचिपाः, सोमपाश्च; सिद्धसंघाश्चापरे॥

Verse 39

घृतपाश्चैव साध्याश्च यत्र देवाः सनातनाः । ते तत्र गत्वा मुनयो ददृशुः सुरभीसुतम्

घृतपाश्चैव साध्याश्च यत्र देवाः सनातनाः। ते तत्र गत्वा मुनयो ददृशुः सुरभीसुतम्॥

Verse 40

तेजसा भास्करं चैव नीलनामेति विश्रुतम् । इतस्ततोऽभिधावंतं गवां संघातमध्यगम्

स तेजसा भास्करसमो नीलनामेति विश्रुतः। इतस्ततोऽभिधावन्तं गवां संघातमध्यगम्॥

Verse 41

नंदा सुमनसा चैव सुरूपा च सुशीलका । कामिनी नंदिनी चैव मेध्या चैव हिरण्यदा

नन्दा सुमनसा चैव सुरूपा च सुशीलका । कामिनी नन्दिनी चैव मेध्या चैव हिरण्यदा ॥

Verse 42

धनदा धर्मदा चैव नर्मदा सकलप्रिया । वामनालंबिका कृष्णा दीर्घशृंगा सुपिच्छिका

धनदा धर्मदा चैव नर्मदा सकलप्रिया । वामनालम्बिका कृष्णा दीर्घशृङ्गा सुपिच्छिका ॥

Verse 43

तारा तरेयिका शांता दुर्विषह्या मनोरमा । सुनासा दीर्घनासा च गौरा गौरमुखीह या

तारा तरेयिका शान्ता दुर्विषह्या मनोरमा । सुनासा दीर्घनासा च गौरा गौरमुखीह या ॥

Verse 44

हरिद्रवर्णा नीला च शंखिनी पंचवर्णका । विनताभिनताचैव भिन्नवर्णा सुपत्रिका

हरिद्रवर्णा नीला च शङ्खिनी पञ्चवर्णका । विनताभिनताचैव भिन्नवर्णा सुपत्रिका ॥

Verse 45

जयाऽरुणा च कुण्डोध्नी सुदती चारुचंपका । एतासां मध्यगं नीलं दृष्ट्वा ता मुनिदेवताः

जया अरुणा च कुण्डोध्नी सुदती चारुचम्पका । एतासां मध्यगं नीलं दृष्ट्वा ता मुनिदेवताः ॥

Verse 46

विचरंति सुरूपं तं संजातविस्मयोन्मुखाः । मुनीश्वराः कृपाविष्टा इन्द्राद्या हृष्टमानसाः । स्तुतिमारेभिरे कर्त्तुं तेजसा तस्य तोषिताः

तं सुरूपं विचरन्तं दृष्ट्वा मुनीश्वराः संजातविस्मयोन्मुखाः कृपाविष्टा बभूवुः। इन्द्रादयश्च हृष्टमानसाः तस्य तेजसा तोषिताः स्तुतिं कर्तुमारेभिरे॥

Verse 47

शूद्र उवाच । कथं नीलेति नामासौ जातोयमद्भुताकृतिः । किमस्तुवन्प्रसन्नास्ते ब्राह्मणा विश्वकारणम्

शूद्र उवाच—कथं ‘नील’ इति नामासौ जातोऽयमद्भुताकृतिः? किं च स्तुवन्तः प्रसन्नास्ते ब्राह्मणा विश्वकारणम्?

Verse 48

गालव उवाच । लोहितो यस्तु वर्णेन मुखे पुच्छे च पांडुरः

गालव उवाच—यो लोहितो वर्णेन, मुखे पुच्छे च पाण्डुरः…

Verse 49

श्वेतः खुरविषाणेषु स नीलो वृषभः स्मृतः । चतुष्पादो धर्मरूपो नील लोहितचिह्नकः

…खुरविषाणेषु श्वेतः स ‘नील’ इति वृषभः स्मृतः। चतुष्पादो धर्मरूपो नीललोहितचिह्नकः॥

Verse 50

कपिलः खुरचिह्नेषु स नीलो वृषभः स्मृतः । योऽसौ महेश्वरो देवो वृषश्चापि स एव हि

खुरचिह्नेषु कपिलः स ‘नील’ इति वृषभः स्मृतः। योऽसौ महेश्वरो देवो वृषश्चापि स एव हि॥

Verse 51

चतुष्पादो धर्मरूपो नीलः पंचमुखो हरः । यस्य संदर्शनादेव वाजपेयफलं लभेत्

नीलः चतुष्पादो धर्मस्वरूपः, पञ्चमुखो हर एव। यस्य केवलदर्शनादेव वाजपेययज्ञस्य फलं लभ्यते॥

Verse 52

नीले च पूजिते यस्मिन्पूजितं सकलं जगत् । स्निग्धग्रासप्रदानेन जगदाप्यायितं भवेत्

नीले पूजिते यत्र, तत्र सकलं जगत् पूजितं भवति। स्निग्धग्रासप्रदानेन जगदाप्यायनं भवेत्॥

Verse 53

यस्य देहे सदा श्रीमान्विश्वव्यापी जनार्दनः । नित्यमर्चयते योऽसौ वेदमन्त्रैः सनातनैः

यस्य देहे सदा श्रीमान् विश्वव्यापी जनार्दनः स्थितः। स एव नित्यं वेदमन्त्रैः सनातनैः (भगवन्तं) अर्चयति॥

Verse 54

ऋषय ऊचुः । त्वं देवः सर्वगोप्तॄणां विश्वगोप्ता सनातनः । विघ्नहर्ता ज्ञानदश्च धर्मरूपश्च मोक्षदः

ऋषय ऊचुः— त्वं देवः सर्वगोप्तॄणां, विश्वगोप्ता सनातनः। विघ्नहर्ता ज्ञानदः, धर्मस्वरूपो मोक्षदश्च॥

Verse 55

त्वमेव धनदः श्रीदः सर्वव्याधिनिषूदनः । जगतां शर्मकरणे प्रवृत्तः कनकप्रदः

त्वमेव धनदः श्रीदः सर्वव्याधिनिषूदनः। जगतां शर्मकरणे प्रवृत्तः कनकप्रदः॥

Verse 56

तेजसां धाम सर्वेषां सौरभेय महाबल । शृंगाग्रे धृतकैलासः पार्वतीसहितस्त्वया

हे महाबल सौरभेय, सर्वतेजसां धाम! त्वया शृङ्गाग्रे धृतः कैलासः, पार्वतीसहितः।

Verse 57

३३ स्तुत्यो वेदमयो वेदात्मा वेदवित्तमः । वेदवेद्यो वेदयानो वेदरूपो गुणाकरः

त्रयस्त्रिंशद्भिः स्तुत्यः, वेदमयः, वेदात्मा, वेदवित्तमः; वेदवेद्यः, वेदयानः, वेदरूपः, गुणाकरः।

Verse 58

गुणत्रयेभ्योऽपि परो याथात्म्यं वेद कस्तव । वृषस्त्वं भगवान्देव यस्तुभ्यं कुरुते त्वघम्

गुणत्रयेभ्योऽपि परस्त्वं; तव याथात्म्यं कः वेद? हे भगवान् देव, यस्तुभ्यं त्वघं करोति स वृष इति ज्ञेयः।

Verse 59

वृषलः स तु विज्ञेयो रौरवादिषु पच्यते । यदा स्पृष्टः स तु नरो नरकादिषु यातनाः

स तु वृषल इति विज्ञेयः; रौरवादिषु नरकेषु पच्यते। यदा कर्मफलस्पर्शः, स नरः नरकादिषु यातनाः अनुभूयते।

Verse 60

सेवते पापनिचयैर्निगाढप्रायबन्धनैः । क्षुत्क्षामं च तृषाक्रांतं महाभारसमन्वितम्

पापनिचयैर्निगाढैः प्रायबन्धनैः स बद्धः; क्षुत्क्षामः, तृषाक्रान्तः, महाभारसमन्वितश्च भवति।

Verse 61

निर्दया ये प्रशोष्यंति मतिस्तेषां न शाश्वती । चतुर्भिः सहितं मर्त्या विवाहविधिना तु ये

निर्दया ये परान् शोषयन्ति, तेषां मतिर्न शाश्वती भवति। ये च मर्त्याः विवाहविधिना चतुर्भिः सहितं (संयोगं) कुर्वन्ति…

Verse 62

विवाहं नीलरूपस्य ये करिष्यंति मानवाः । पितॄनुद्दिश्य तेषां वै कुले नैवास्ति नारकी

विवाहं नीलरूपस्य ये करिष्यन्ति मानवाः। पितॄन् उद्दिश्य तेषां वै कुले नारकी न जायते॥

Verse 63

त्वं गतिः सर्वलोकानां त्वपिता परमेश्वरः । त्वया विना जगत्सर्वं तत्क्षणादेव नश्यति

त्वं गतिः सर्वलोकानां त्वं पिता परमेश्वरः। त्वया विना जगत्सर्वं तत्क्षणादेव नश्यति॥

Verse 64

परा चैव तु पश्यंती मध्यमा वैखरी तथा । चतुर्विधानां वचसामीश्वरं त्वां विदुर्बुधाः

परा चैव तु पश्यन्ती मध्यमा वैखरी तथा। चतुर्विधानां वचसामीश्वरं त्वां विदुर्बुधाः॥

Verse 65

चतुःशृंगं चतुष्पादं द्विशीर्षसप्तहस्तकम् । त्रिधा बद्धं धर्ममयं त्वामेव वृषभं विदुः

चतुःशृङ्गं चतुष्पादं द्विशीर्षसप्तहस्तकम्। त्रिधा बद्धं धर्ममयं त्वामेव वृषभं विदुः॥

Verse 66

तृप्तिदं सर्वभूतानां विश्वव्यापकमोजसा । ब्रह्म धर्ममयं नित्यं त्वामात्मानं विदुर्जनाः

त्वं सर्वभूतानां तृप्तिदः, ओजसा विश्वं व्याप्नोषि। जनास्त्वां नित्यं धर्ममयं ब्रह्मैव आत्मानं विदुः॥

Verse 67

अच्छेद्यस्त्वमभेद्यस्त्वमप्रमेयोमहा यशाः । अशोच्यस्त्वमदाह्योऽसि विदुः पौराणिका जनाः

त्वम् अच्छेद्यः, अभेद्यः, अप्रमेयः महायशाः। त्वम् अशोच्यः, अदाह्यश्च—इति पौराणिका विदुः॥

Verse 68

त्वदाधारमिदं सर्वं त्वदाधारमिदं जगत् । त्वदाधाराश्च देवाश्च त्वदाधारं तथा मृतम्

त्वदाधारमिदं सर्वं, त्वदाधारमिदं जगत्। त्वदाधाराश्च देवाश्च, त्वदाधारं तथा मृतम्॥

Verse 69

जीवरूपेण लोकांस्त्रीन्व्याप्य तिष्ठसि नित्यदा । एवं स संस्तुतो नीलो विप्रैस्तैः सोमपायिभिः

जीवरूपेण त्वं लोकान् त्रीन् व्याप्य नित्यदा तिष्ठसि। एवं स नीलः तैः सोमपायिभिर्विप्रैः संस्तुतोऽभवत्॥

Verse 70

प्रसन्नवदनो भूत्वा विप्रा न्प्रणतितत्परः । पुनरेव वचः प्रोचुर्विप्राः कृतशिवागसः

प्रसन्नवदनः भूत्वा विप्रान् प्रणतितत्परः। पुनरेव वचः प्रोचुर्विप्राः कृतशिवागसः॥

Verse 71

वरं ददुर्महेशस्य नीलरूपस्य धर्मतः । एकादशाहे प्रेतस्य यस्य नोत्सृज्यते वृषः

धर्मानुसारं नीलरूपिणं महेशं प्रति वरं याचिरे—“यस्य प्रेतस्यैकादशाहे वृषो नोत्सृज्यते…”

Verse 72

प्रेतत्वं सुस्थिरं तस्य दत्तैः श्राद्धशतैरपि । पुनरेव सुसर्पंतं दृष्ट्वा नीलं महावृषम्

दत्तैः श्राद्धशतैरपि तस्य प्रेतत्वं सुस्थिरमेवाभवत्। पुनः सुसर्पन्तं नीलं महावृषं दृष्ट्वा…

Verse 73

स्वल्पक्रोधसमाविष्टं द्विजाश्चक्रुस्तमं कितम् । चक्रं च वामभागेषु शूलं पार्श्वे च दक्षिणे

स्वल्पक्रोधसमाविष्टा द्विजास्तं कृतं चिह्नयामासुः—वामभागे चक्रं, दक्षिणपार्श्वे शूलं च।

Verse 74

उत्ससृजुर्गवां मध्ये तं देवैर्गोपितं तदा । ततो देवगणाः सर्वे महर्षीणां गणाः पुनः । स्वानि स्थानानि ते जग्मुर्मुनयो वीतमत्सराः

तदा देवैर्गोपितं तं गवां मध्ये उत्ससृजुः। ततः सर्वे देवगणाः, महर्षीणां गणाश्च, वीतमत्सरा मुनयः स्वानि स्थानानि जग्मुः।

Verse 79

एवमृषीणां दयितासु सक्तः कामार्त्तचित्तो मुनिपुंगवानाम् । शापं समासाद्य शिवोऽपि भक्त्या रेवाजलेऽगात्सुशिलामयत्वम्

एवमृषीणां दयितासु सक्तः कामार्तचित्तो मुनिपुङ्गवानाम्। शापं समासाद्य शिवोऽपि भक्त्या रेवाजलेऽगात्सुशिलामयत्वम्॥