Adhyaya 15

Verse 1

स्कंद उवाच । ज्येष्ठेश्वरस्य परितो यानि लिंगानि कुंभज । तानि पंचसहस्राणि मुनीनां सिद्धिदान्यलम्

ସ୍କନ୍ଦ କହିଲେ—ହେ କୁମ୍ଭଜ (ଅଗସ୍ତ୍ୟ)! ଜ୍ୟେଷ୍ଠେଶ୍ୱରଙ୍କ ଚାରିପାଖରେ ଯେ ଲିଙ୍ଗମାନ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକ ପାଞ୍ଚ ହଜାର; ମୁନିମାନଙ୍କୁ ସିଦ୍ଧି ଦେବାରେ ସମର୍ଥ।

Verse 2

पराशरेश्वरं लिंगं ज्येष्ठेशादुत्तरे महत् । तस्य दर्शनमात्रेण निर्मलं ज्ञानमाप्यते

ଜ୍ୟେଷ୍ଠେଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ତରେ ପରାଶରେଶ୍ୱର ନାମକ ମହାନ୍ ଲିଙ୍ଗ ବିରାଜିତ; ତାହାର ମାତ୍ର ଦର୍ଶନରେ ନିର୍ମଳ ଶୁଦ୍ଧ ଜ୍ଞାନ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 3

तत्रैव सिद्धिदं लिंगं मांडव्येश्वरसंज्ञितम् । न तस्य दर्शनाज्जातु दुर्बुद्धिं प्राप्नुयान्नरः

ସେଠାରେ ମାଣ୍ଡବ୍ୟେଶ୍ୱର ନାମକ ସିଦ୍ଧିଦାୟକ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି; ତାହାର ଦର୍ଶନରେ ମନୁଷ୍ୟ କେବେ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ପାଉନାହିଁ।

Verse 4

लिंगं च शंकरेशाख्यं तत्रैव शुभदं सदा । भृगुनारायणस्तत्र भक्तानां सर्वसिद्धिदः

ସେଠାରେ ସଦା ଶୁଭଦାୟକ ଶଙ୍କରେଶ ନାମକ ଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଅଛି; ସେଠାରେ ଭୃଗୁନାରାୟଣ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ସର୍ବ ସିଦ୍ଧି ଦିଅନ୍ତି।

Verse 5

जाबालीश्वर संज्ञं च लिंगं तत्रातिसिद्धिदम् । तस्य संदर्शनाज्जातु न जंतुर्दुर्गतिं व्रजेत्

ସେଠାରେ ଜାବାଳୀଶ୍ୱର ନାମକ ଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଅଛି, ଯାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ସିଦ୍ଧିଦାୟକ; ତାହାର ଦର୍ଶନରେ କୌଣସି ଜୀବ କେବେ ଦୁର୍ଗତିକୁ ଯାଏ ନାହିଁ।

Verse 6

सुमंतु मुनिना श्रेष्ठस्तत्रादित्यः प्रतिष्ठितः । तस्य संदर्शनादेव कुष्ठव्याधिः प्रशाम्यति

ସେଠାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୁନି ସୁମନ୍ତୁ ଆଦିତ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର କେବଳ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ କୁଷ୍ଠରୋଗ ଶାନ୍ତ ହୋଇ ନିବୃତ୍ତ ହୁଏ।

Verse 7

भैरेवी भीषणा नाम तत्र भीषणरूपिणी । क्षेत्रस्य भीषणं सर्वं नाशयेद्भावतोर्चिता

ସେଠାରେ ‘ଭୀଷଣା’ ନାମକ ଭୟଙ୍କର ରୂପିଣୀ ଭୈରବୀ ଦେବୀ ଅଛନ୍ତି। ଭାବଭକ୍ତିରେ ପୂଜିତ ହେଲେ ସେ କ୍ଷେତ୍ର (କାଶୀ) ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ତ ଭୟ-ତ୍ରାସକୁ ନାଶ କରନ୍ତି।

Verse 8

तत्रोपजंघने लिंगं कर्मबंधविमोक्षणम् । नृभिः संसेवितं भक्त्या षण्मासात्सिद्धिदं परम्

ସେଠାରେ ଉପଜଂଘନରେ କର୍ମବନ୍ଧନ-ବିମୋଚକ ଲିଙ୍ଗ ଅଛି। ଲୋକେ ଭକ୍ତିରେ ସେବା କଲେ ଛଅ ମାସରେ ପରମ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ।

Verse 9

भारद्वाजेश्वरं लिंगं लिंगं माद्रीश्वरं वरम् । एकत्र संस्थिते द्वे तु द्रष्टव्ये सुकृतात्मना

ଭାରଦ୍ୱାଜେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାଦ୍ରୀଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ—ଏହି ଦୁଇଟି ଏକେ ସ୍ଥାନରେ ଅବସ୍ଥିତ; ସୁକୃତାତ୍ମା ଲୋକ ଏମାନଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 10

अरुणि स्थापितं लिंगं तत्रैव कलशोद्भव । तस्य लिंगस्य सेवातः सर्वामृद्धिमवाप्नुयात्

ହେ କଳଶୋଦ୍ଭବ (ଅଗସ୍ତ୍ୟ)! ସେଠାରେ ଅରୁଣି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେହି ଲିଙ୍ଗର ସେବା କଲେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ ହୁଏ।

Verse 11

लिंगं वाजसनेयाख्यं तत्रास्त्यतिमनोहृरम् । तस्य संदर्शनात्पुंसां वाजपेयफलं भवेत्

ସେଠାରେ ‘ବାଜସନେୟ’ ନାମକ ଅତିମନୋହର ଲିଙ୍ଗ ଅଛି। ତାହାର କେବଳ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ଲୋକେ ବାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଆନ୍ତି।

Verse 12

कण्वेश्वरं शुभं लिंगं लिंगं कात्यायनेश्वरम् । वामदेवेश्वरं लिंगमौतथ्येश्वरमेव च

ସେଠାରେ ଶୁଭ କଣ୍ୱେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ, କାତ୍ୟାୟନେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ, ବାମଦେବେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ଔତଥ୍ୟେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଅଛି।

Verse 13

हारीतेश्वरसंज्ञं च लिंगं वै गालवेश्वरम् । कुंभेर्लिंगं महापुण्यं तथा वै कौसुमेश्वरम्

ସେଠାରେ ହାରୀତେଶ୍ୱର ନାମକ ଲିଙ୍ଗ ଓ ଗାଲବେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ; କୁମ୍ଭଙ୍କ ମହାପୁଣ୍ୟଦାୟକ ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ କୌସୁମେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଅଛି।

Verse 14

अग्निवर्णेश्वरं चैव नैध्रुवेश्वरमेव च । वत्सेश्वरं महालिंगं पर्णादेश्वरमेव च

ସେଠାରେ ଅଗ୍ନିବର୍ଣ୍ଣେଶ୍ୱର ଓ ନୈଧ୍ରୁବେଶ୍ୱର; ବତ୍ସେଶ୍ୱର ନାମକ ମହାଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ପର୍ଣ୍ଣାଦେଶ୍ୱର ମଧ୍ୟ ଅଛି।

Verse 15

सक्तुप्रस्थेश्वरं लिंगं कणादेशं तथैव च । अन्यत्तत्र महालिंगं मांडूकाय निरूपितम्

ସେଠାରେ ସକ୍ତୁପ୍ରସ୍ଥେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ କଣାଦେଶ ମଧ୍ୟ ଅଛି; ତଥା ସେଠାରେ ଆଉ ଗୋଟିଏ ମହାଲିଙ୍ଗ ଅଛି, ଯାହା ମାଣ୍ଡୂକ ପାଇଁ ନିରୂପିତ/ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ।

Verse 16

वाभ्रवेयेश्वरं लिंगं शिलावृत्तीश्वरं तथा । च्यवनेश्वर लिंगं च शालंकायनकेश्वरम्

ସେହି ପବିତ୍ର ପ୍ରଦେଶରେ ବାଭ୍ରବେୟେଶ୍ୱର, ଶିଲାବୃତ୍ତୀଶ୍ୱର, ଚ୍ୟବନେଶ୍ୱର ଏବଂ ଶାଲଙ୍କାୟନକେଶ୍ୱର ନାମକ ଶିବଲିଙ୍ଗମାନେ ଅଛନ୍ତି।

Verse 17

कलिंदमेश्वरं लिंगं लिंगमक्रोधनेश्वरम् । लिंगं कपोतवृत्तीशं कंकेशं कुंतलेश्वरम

ସେଠାରେ କଲିନ୍ଦମେଶ୍ୱର, ଅକ୍ରୋଧନେଶ୍ୱର, କପୋତବୃତ୍ତୀଶ, କଂକେଶ ଏବଂ କୁନ୍ତଲେଶ୍ୱର ନାମକ ଶିବଲିଙ୍ଗମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।

Verse 18

कंठेश्वरं कहोलेशं लिंगं तुंबुरुपूजितम् । मतगेशं मरुत्तेशं मगधेयेश्वरं तथा

କଣ୍ଠେଶ୍ୱର, କହୋଲେଶ, ତୁମ୍ବୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ଶିବଲିଙ୍ଗ, ଏବଂ ମତଗେଶ, ମରୁତ୍ତେଶ, ମଗଧେୟେଶ୍ୱର ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଅଛନ୍ତି।

Verse 19

जातूकर्णेश्वरं लिंगं जंबूकेश्वरमेव च । जारुधीशं जलेशं च जाल्मेशं जालकेश्वरम्

ଜାତୂକର୍ଣ୍ଣେଶ୍ୱର ଓ ଜମ୍ବୂକେଶ୍ୱର ନାମକ ଶିବଲିଙ୍ଗ ସେଠାରେ ଅଛି; ତଥା ଜାରୁଧୀଶ, ଜଲେଶ, ଜାଲ୍ମେଶ ଓ ଜାଲକେଶ୍ୱର ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।

Verse 20

एवमादीनि लिंगानि अयुतार्धानि कुंभज । स्मरणाद्दर्शनात्स्पर्शादर्चनान्नमनात्स्तुतेः

ହେ କୁମ୍ଭଜ (ଅଗସ୍ତ୍ୟ)! ଏହିପରି ଆହୁରି ଅସଂଖ୍ୟ ଶିବଲିଙ୍ଗ ଅଛନ୍ତି; ସ୍ମରଣ, ଦର୍ଶନ, ସ୍ପର୍ଶ, ଅର୍ଚ୍ଚନ, ନମସ୍କାର ଓ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ଶୁଭ ପୁଣ୍ୟ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।

Verse 21

न जातु जायते जंतोः कलुषस्य समुद्भवः । एतेषां शुभलिंगानां ज्येष्ठस्थानेति पावने

ଏହି ଶୁଭଲିଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଜନରେ କଦାପି କଳୁଷତାର ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ ନାହିଁ; କାରଣ ଏହି ଶୁଭଲିଙ୍ଗମାନେ ପରମ ପାବନ ଜ୍ୟେଷ୍ଠସ୍ଥାନରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।

Verse 22

स्कंद उवाच । एकदा तत्र यद्वृत्तं ज्येष्ठस्थाने महामुने । तदहं ते प्रवक्ष्यामि शृणुष्वाघविनाशनम्

ସ୍କନ୍ଦ କହିଲେ—ହେ ମହାମୁନେ! ଜ୍ୟେଷ୍ଠସ୍ଥାନରେ ଏକଥର ଯାହା ଘଟିଥିଲା, ତାହା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି; ଶୁଣ, ଏହା ପାପନାଶକ।

Verse 23

स्वैरं विहरतस्तत्र ज्येष्ठस्थाने महेशितुः । कौतुकेनैव चिक्रीड शिवा कंदुकलीलया

ସେଠାରେ ଜ୍ୟେଷ୍ଠସ୍ଥାନରେ ମହେଶ ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ ବିହାର କରୁଥିବାବେଳେ, ଶିବା କୌତୁକବଶତଃ କନ୍ଦୁକକ୍ରୀଡାରେ ଖେଳିଲେ।

Verse 24

उदंच न्न्यंचदंगानां लाघवं परितन्वती । निःश्वासामोदमुदित भ्रमराकुलितेक्षणा

ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ଉପରେ-ତଳେ ଉଠାଇ-ନମାଇ ସେ ଲାଘବର ଶୋଭା ପ୍ରସାର କରୁଥିଲେ; ନିଜ ନିଶ୍ୱାସର ସୁଗନ୍ଧରେ ମୁଦିତ, ତାଙ୍କ ନୟନ ଭ୍ରମରେ ଆକୁଳ ଥିଲା।

Verse 25

भ्रश्यद्ध म्मिल्लसन्माल्य स्थपुटीकृत भूमिका । स्विद्यत्कपोलपत्राली स्रवदंबुकणोज्ज्वला

ତାଙ୍କ କେଶଗୁଛ ଓ ପୁଷ୍ପମାଳା ସରିଯାଉଥିଲା; ପଦଘାତରେ ଭୂମି ଦବିଯାଉଥିଲା। କପୋଳର ପତ୍ରାଳଙ୍କାର ଘାମରେ ଝଲମଲ କରି, ଝରୁଥିବା ଜଳବିନ୍ଦୁରେ ଦୀପ୍ତ ଥିଲା।

Verse 26

स्फुटच्चोलांशुकपथनिर्यदंगप्रभावृता । उल्लसत्कंदुकास्फालातिशोणितकरांबुजा

ତାଙ୍କ ବସ୍ତ୍ରର ଫାଟ ମାର୍ଗରୁ ଅଙ୍ଗକାନ୍ତି ସ୍ଫୁଟ ଭାବେ ଝଲକି ଉଠିଲା; ଏବଂ କନ୍ଦୁକର ତୀବ୍ର ଆଘାତରେ ତାଙ୍କ ପଦ୍ମସଦୃଶ ହସ୍ତ ଗାଢ଼ ଅରୁଣ ଦୀପ୍ତିରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା।

Verse 27

कंदुकानुग सदृष्टि नर्तित भ्रूचलतांचला । मृडानी किल खेलंती ददृशे जगदंबिका

କନ୍ଦୁକକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଦୃଷ୍ଟି, ନୃତ୍ୟମାନ ଭୃକୁଟି ଓ ହଲୁଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ସହ, ମୃଡାନୀ—ଜଗଦମ୍ବିକା—ନିଶ୍ଚୟ ଖେଳୁଥିବା ଦେଖାଗଲେ।

Verse 28

अंतरिक्षचराभ्यां च दितिजाभ्यां मनोहरा । कटाक्षिताभ्यामिव वै समुपस्थितमृत्युना

ଅନ୍ତରିକ୍ଷରେ ଚରୁଥିବା ଦିତିପୁତ୍ର ଦୁଇ ମନୋହର ଦୈତ୍ୟ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ; କିନ୍ତୁ ଦେବୀଙ୍କ ଏକ କଟାକ୍ଷମାତ୍ରେ ଯେନେ ସ୍ୱୟଂ ମୃତ୍ୟୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।

Verse 29

विदलोत्पल संज्ञाभ्यां दृप्ताभ्यां वरतो विधेः । तृणीकृतत्रिजगती पुरुषाभ्यां स्वदोर्बलात्

ବିଦଲ ଓ ଉତ୍ପଲ ନାମରେ ପରିଚିତ ସେଇ ଦୁଇ ଦର୍ପୀ, ବିଧାତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଠାରୁ ବର ପାଇ, ନିଜ ଭୁଜବଳରେ ତ୍ରିଲୋକକୁ ତୃଣସମ ତୁଚ୍ଛ ମାନୁଥିଲେ।

Verse 30

देवीं परिजिहीर्षू तौ विषमेषु प्रपीडितौ । दिवोवतेरतुः क्षिप्रं मायां स्वीकृत्य शांबरीम्

ଦେବୀଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ନିଜ ଭୟଙ୍କର କୁଯୁକ୍ତିରେ ପୀଡିତ ସେଇ ଦୁଇଜଣ ଶୀଘ୍ର ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଅବତରିଲେ ଏବଂ ଶାମ୍ବରୀ ମାୟାକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ।

Verse 31

धृत्वा पारषदीं मूर्तिमायातावंबिकांतिकम् । तावत्यंतं सुदुर्वृत्तावतिचंचलमानसा

ପାର୍ଷଦର ରୂପ ଧାରଣ କରି ସେଇ ଦୁଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଷ୍ଟ, ଅତିଚଞ୍ଚଳ ମନବାଳା, ଅମ୍ବିକାଙ୍କ ସମୀପକୁ ଆସିଲେ।

Verse 32

सर्वज्ञेन परिज्ञातौ चांचल्याल्लोचनोद्भवात् । कटाक्षिताथ देवेन दुर्गादुर्गारिघातिनी

ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁରେ ଉଦ୍ଭୂତ ଚଞ୍ଚଳତାରୁ ସର୍ବଜ୍ଞ ଦେବ ତୁରନ୍ତ ସେମାନଙ୍କୁ ପରିଚୟ କଲେ; ତାପରେ ଧର୍ମଦୁର୍ଗର ଶତ୍ରୁନାଶିନୀ ଦୁର୍ଗା ତାଙ୍କ ଉପରେ କଟାକ୍ଷ କଲେ।

Verse 33

विज्ञाय नेत्रसंज्ञां तु सर्वज्ञार्ध शरीरिणी । तेनैव कंदुकेनाथ युगपन्निजघान तौ

ଚକ୍ଷୁସଙ୍କେତକୁ ବୁଝି, ସର୍ବଜ୍ଞଙ୍କ ଅର୍ଧଶରୀରିଣୀ ଦେବୀ ସେଇ କନ୍ଦୁକ ଦ୍ୱାରା ଏକାସାଥିରେ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ନିହତ କଲେ।

Verse 34

महाबलौ महादेव्या कंदुकेन समाहतौ । परिभ्रम्य परिभ्रम्य तौ दुष्टौ विनिपेततुः

ମହାଦେବୀଙ୍କ କନ୍ଦୁକ ଆଘାତରେ ଆହତ ସେଇ ଦୁଇ ମହାବଳୀ ଦୁଷ୍ଟ ଘୂରି ଘୂରି ଶେଷରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲେ।

Verse 35

वृंतादिव फले पक्वे तालादनिललोलिते । दंभोलिना परिहते शृंगेइव महागिरेः

ସେମାନେ ଏମିତି ପଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ତାଳଗଛରେ ପବନେ ଡୋଳୁଥିବା ଡାଣ୍ଡାରୁ ପକ୍କ ଫଳ ଖସିପଡ଼େ; କିମ୍ବା ବଜ୍ରାଘାତରେ ମହାଗିରିର ଶିଖର ଭାଙ୍ଗିପଡ଼େ।

Verse 36

तौ निपात्य महादैत्यावकार्यकरणोद्यतौ । ततः परिणतिं यातो लिंगरूपेण कंदुकः

ଅଧର୍ମକର୍ମରେ ଉଦ୍ୟତ ସେଇ ଦୁଇ ମହାଦୈତ୍ୟକୁ ନିପାତ କରି, ପରେ କନ୍ଦୁକ ଅଦ୍ଭୁତ ପରିଣତି ପାଇ ଶିବଲିଙ୍ଗରୂପେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲା।

Verse 37

कंदुकेश्वरसंज्ञं च तल्लिंगमभवत्तदा । ज्येष्ठेश्वर समीपे तु सर्वदुष्टनिवारणम्

ସେତେବେଳେ ସେଇ ଲିଙ୍ଗ ‘କନ୍ଦୁକେଶ୍ୱର’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା; ଜ୍ୟେଷ୍ଠେଶ୍ୱରଙ୍କ ସମୀପରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହା ସର୍ବଦୁଷ୍ଟନିବାରକ ଭାବେ ଖ୍ୟାତ।

Verse 38

कंदुकेश समुत्पत्तिं यः श्रोष्यति मुदान्वितः । पूजयिष्यति यो भक्तस्तस्य दुःखभयं कुतः

ଯେ ଆନନ୍ଦସହିତ କନ୍ଦୁକେଶଙ୍କ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାବକଥା ଶୁଣେ, ଏବଂ ଯେ ଭକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜେ—ତାହାର ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଭୟ କେଉଁଠୁ ଆସିବ?

Verse 39

कंदुकेश्वर भक्तानां मानवानां निरेनसाम् । योगक्षेमं सदा कुर्याद्भवानी भयनाशिनी

କନ୍ଦୁକେଶ୍ୱରଙ୍କ ନିର୍ପାପ ଭକ୍ତ ମାନବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭୟନାଶିନୀ ଭବାନୀ ସଦା ଯୋଗକ୍ଷେମ—ଲାଭ ଓ ରକ୍ଷା—କରନ୍ତି।

Verse 40

मृडानी तस्य लिंगस्य पूजां कुर्यात्सदैव हि । तत्रैव देव्या सान्निध्यं पार्वत्या भक्तसिद्धिदम्

ମୃଡାନୀ (ପାର୍ବତୀ) ସେଇ ଲିଙ୍ଗର ପୂଜା ସଦା କରନ୍ତି; ଏବଂ ସେଠାରେଇ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ରହି, ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ସିଦ୍ଧି ଦାନ କରେ।

Verse 41

कंदुकेशं महालिंगं काश्यां यैर्न समर्चितम् । कथं तेषां भवनीशौ स्यातां सर्वेप्सितप्रदौ

ଯେମାନେ କାଶୀରେ କନ୍ଦୁକେଶ ମହାଲିଙ୍ଗକୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜା କରିନାହାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭବାନୀ ଓ ଈଶ କିପରି ସର୍ବେପ୍ସିତ ଫଳଦାତା ହେବେ?

Verse 42

द्रष्टव्यं च प्रयत्नेन तल्लिंगं कंदुकेश्वरम् । सर्वोपसर्गसंघातविघातकरणं परम्

ପ୍ରୟତ୍ନପୂର୍ବକ ସେହି କନ୍ଦୁକେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗର ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ; କାରଣ ତାହା ସମସ୍ତ ଉପସର୍ଗ-ସଂଘାତକୁ ପରମ ଭାବେ ବିଘାତ କରେ।

Verse 43

कंदुकेश्वर नामापि श्रुत्वा वृजिनसंततिः । क्षिप्रं क्षयमवाप्नोति तमः प्राप्योष्णगुं यथा

କେବଳ ‘କନ୍ଦୁକେଶ୍ୱର’ ନାମ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ପାପର ଅବିରତ ଶୃଙ୍ଖଳା ଶୀଘ୍ର କ୍ଷୟ ପାଏ—ଯେପରି ଉଷ୍ଣତା ଓ ଆଲୋକ ପାଇଲେ ଅନ୍ଧକାର ନଶିଯାଏ।

Verse 44

स्कंद उवाच । संशृणुष्व महाभाग ज्येष्ठेश्वर समीपतः । यद्वृत्तांतमभूद्विप्र परमाश्चर्यकृद्ध्रुवम्

ସ୍କନ୍ଦ କହିଲେ—ହେ ମହାଭାଗ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଜ୍ୟେଷ୍ଠେଶ୍ୱରଙ୍କ ସମୀପରେ ଯେ ପରମ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟକର ଓ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ବିସ୍ମୟଜନକ ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା, ତାହା ମନୋଯୋଗରେ ଶୁଣ।

Verse 45

दंडखाते महातीर्थे देवर्षिपितृतृप्तिदे । तप्यमानेषु विप्रेषु निष्कामं परमं तपः

ଦଣ୍ଡଖାତ ନାମକ ମହାତୀର୍ଥରେ—ଯାହା ଦେବ, ଋଷି ଓ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତି ଦେଇଥାଏ—ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ନିମଗ୍ନ ଥିବାବେଳେ ନିଷ୍କାମ ପରମ ତପ ଆଚରିତ ହେଉଥିଲା।

Verse 46

दैत्यो दुंदुभिनिर्ह्रादो दुष्टः प्रह्लादमातुलः । देवाः कथं सुजेयाः स्युरित्युपायमचिंतयत्

ଦୁଷ୍ଟ ଦୈତ୍ୟ ଦୁନ୍ଦୁଭିନିର୍ହ୍ରାଦ, ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ ମାତୁଳ, “ଦେବମାନେ କିପରି ସହଜରେ ଜୟଯୋଗ୍ୟ ହେବେ?” ବୋଲି ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କଲା।

Verse 47

किं बलाश्च किमाहाराः किमाधारा हि देवताः । विचार्य बहुशो दैत्यस्तत्त्वं विज्ञाय निश्चितम्

“ତାଙ୍କର ବଳ କ’ଣ? ତାଙ୍କର ଆହାର କ’ଣ? ଦେବମାନେ ସତ୍ୟରେ କାହା ଉପରେ ନିର୍ଭର?”—ଏଭଳି ଦୈତ୍ୟ ବାରମ୍ବାର ବିଚାର କରି ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣି ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କଲା।

Verse 48

अवश्यमग्रजन्मानो हेतवोत्र विचारतः । ब्राह्मणान्हंतुमसकृत्कृतवानुद्यमं ततः

ଏଭଳି ବିଚାର କରି ସେ ନିଶ୍ଚୟ କଲା ଯେ ଏଠାରେ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ କାରଣ ଅଗ୍ରଜନ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ; ତେଣୁ ସେ ବାରମ୍ବାର ବ୍ରାହ୍ମଣବଧ ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କଲା।

Verse 49

यतः क्रतुभुजो देवाः क्रतवो वेदसंभवाः । ते वेदा ब्राह्मणाधीनास्ततो देवबलं द्विजाः

ଦେବମାନେ ଯଜ୍ଞଭୋଗୀ; ଯଜ୍ଞଗୁଡ଼ିକ ବେଦରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ; ଏବଂ ସେହି ବେଦ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଅଧୀନ—ଏହିପରି, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଦେବବଳ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କରେ ନିହିତ।

Verse 50

निश्चितं ब्राह्मणाधाराः सर्वे वेदाः सवासवाः । गीर्वाणा ब्राह्मणबला नात्र कार्या विचारणा

ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ସମସ୍ତ ବେଦ, ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବଗଣ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଧାରିତ। ଗୀର୍ବାଣମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣବଳରେ ବଳବାନ—ଏଠାରେ ଆଉ ବିଚାର ଦରକାର ନାହିଁ।

Verse 51

ब्राह्मणा यदि नष्टाः स्युर्वेदा नष्टास्ततः स्वयम् । आम्नायेषु प्रणष्टेषु विनष्टाः शततंतवः

ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନଷ୍ଟ ହେବେ, ତେବେ ପରେ ବେଦମାନେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୟଂ ନଷ୍ଟ ହେବେ। ଆମ୍ନାୟ—ପବିତ୍ର ପରମ୍ପରା-ପ୍ରସାର—ନଷ୍ଟ ହେଲେ, ପରମ୍ପରାର ଶତତନ୍ତୁମାନେ ମଧ୍ୟ ବିନଷ୍ଟ ହେବେ।

Verse 52

यज्ञेषु नाशं गच्छत्सु हृताहारास्ततः सुराः । निर्बलाः सुखजेयाः स्युर्जितेषु त्रिदशेष्वथ

ଯଜ୍ଞମାନେ ନଷ୍ଟ ହେଲେ ଦେବମାନଙ୍କର ଆହାର ହରଣ ହୁଏ। ତେବେ ଦେବମାନେ ନିର୍ବଳ ଓ ସହଜେ ଜୟଯୋଗ୍ୟ ହୋଇପଡ଼ନ୍ତି; ତ୍ରିଦଶ ଜିତାଗଲେ ଲୋକବ୍ୟବସ୍ଥା ଉଲଟିଯାଏ।

Verse 53

अहमेव भविष्यामि मान्यस्त्रिजगतीपतिः । आहरिष्यामि देवानामक्षयाः सर्वसंपदः

ମୁଁ ଏକାଇ ତ୍ରିଜଗତର ମାନ୍ୟ ଅଧିପତି ହେବି। ଦେବମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅକ୍ଷୟ ସମ୍ପଦ ଓ ଐଶ୍ୱର୍ୟକୁ ମୁଁ ହରଣ କରିନେବି।

Verse 54

निर्वेक्ष्यामि सुखान्येव राज्ये निहतकंटके । इति निश्चित्य दुर्बुद्धिः पुनश्चिंतितवान्मुने

କଣ୍ଟକ (ବାଧା) ନିହତ ହୋଇଥିବା ରାଜ୍ୟରେ ମୁଁ କେବଳ ସୁଖମାନେ ଭୋଗିବି। ଏମିତି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ହେ ମୁନି, ସେ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ପୁଣି ଚିନ୍ତା କଲା।

Verse 55

द्विजाः क्व संति भूयांसो ब्रह्मतेजोतिबृंहिताः । श्रुत्यध्ययन संपन्नास्तपोबल समन्विताः

ବ୍ରହ୍ମତେଜରେ ବୃଦ୍ଧିପ୍ରାପ୍ତ, ଶ୍ରୁତି-ଅଧ୍ୟୟନରେ ସମ୍ପନ୍ନ ଏବଂ ତପୋବଳରେ ଯୁକ୍ତ ସେ ଅନେକ ଦ୍ୱିଜ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି?

Verse 56

भूयसां ब्राह्मणानां तु स्थानं वाराणसी भवेत् । तानादावुपसंहृत्य यामि तीर्थांतरं ततः

ବହୁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ନିବାସସ୍ଥାନ ବାରାଣସୀ ହେଉଛି। ପ୍ରଥମେ ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କୁ ନାଶ କରି, ପରେ ମୁଁ ଅନ୍ୟ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବି।

Verse 57

यत्रयत्र हि तीर्थेषु यत्रयत्राश्रमेषु च । संति सर्वेऽग्रजन्मानस्ते मयाद्याः समंततः

ଯେଉଁଯେଉଁ ତୀର୍ଥରେ, ଯେଉଁଯେଉଁ ଆଶ୍ରମରେ—ସେଠାସେଠା ଅଗ୍ରଜ ଦ୍ୱିଜମାନେ ବସନ୍ତି; ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ମୋ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ୍ୟ।

Verse 58

इति दुंदुभिनिर्ह्रादो मतिं कृत्वा कुलोचिताम् । प्राप्यापि काशीं दुर्वृत्तो मायावी न्यवधीद्द्विजान्

ଏପରି କୁଳୋଚିତ ସଙ୍କଳ୍ପ କରି ଦୁନ୍ଦୁଭିନିର୍ହ୍ରାଦ କାଶୀକୁ ପହଞ୍ଚିଲା। ସେ ଦୁଷ୍ଟ ମାୟାବୀ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲା।

Verse 60

यथा कोपि न वेत्त्येव तथाच्छन्नोऽभवत्पुनः । वने वनेचरो भूत्वा यादोरूपी जलाशये

ଯେପରି କେହି ତାକୁ କିଛିମାତ୍ରେ ଜାଣିନ ପାରୁ, ସେ ପୁନଃ ଗୁପ୍ତ ହେଲା। ବନେ ବନେ ବନଚର ହୋଇ ଘୁରିଲା, ଜଳାଶୟରେ ଜଳଚର ରୂପ ଧାରଣ କଲା।

Verse 61

अदृश्यरूपी मायावी देवानामप्यगोचरः । दिवाध्यानपरस्तिष्ठेन्मुनिवन्मुनिमध्यगः

ଅଦୃଶ୍ୟରୂପୀ ସେ ମାୟାବୀ ଦେବମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅଗୋଚର। ଦିନେ ଧ୍ୟାନରେ ନିମଗ୍ନ ରହି, ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁନି ପରି ଚାଲିଥାଏ।

Verse 62

प्रवेशमुटजानां च निर्गमं च विलोकयन् । यामिन्यां व्याघ्ररूपेण ब्राह्मणान्भक्षयेद्बहून्

ସେ ପତ୍ରକୁଟୀମାନଙ୍କରେ ପ୍ରବେଶ ଓ ସେଠାରୁ ନିର୍ଗମକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରୁଥିଲା; ରାତିରେ ବ୍ୟାଘ୍ରରୂପ ଧରି ଅନେକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭକ୍ଷଣ କରୁଥିଲା।

Verse 63

निःशब्दमेव नयति नत्यजेदपि कीकसम् । इत्थं निपातिता विप्रास्तेन दुष्टेन भूरिशः

ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଃଶବ୍ଦରେ ନେଇଯାଉଥିଲା, ପଛେ ଶବ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ୁନଥିଲା। ଏଭଳି ଭାବେ ସେ ଦୁଷ୍ଟ ଅନେକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନିପାତିତ କଲା।

Verse 64

एकदा शिवरात्रौ तु भक्तस्त्वेको निजोटजे । सपर्यां देवदेवस्य कृत्वा ध्यानस्थितोभवत्

ଏକଦା ଶିବରାତ୍ରିରେ ଜଣେ ଭକ୍ତ ନିଜ କୁଟୀରେ ଏକା ଥିଲେ; ଦେବଦେବଙ୍କ ସପର୍ଯ୍ୟା କରି ଧ୍ୟାନରେ ସ୍ଥିର ହେଲେ।

Verse 65

स च दुंदुभिनिर्ह्राद दैत्येंद्रो बलदर्पितः । व्याघ्र रूपं समास्थाय तमादातुं मतिं दधे

ଏହି ଦୁନ୍ଦୁଭିନିର୍ହ୍ରାଦ ନାମକ ଦୈତ୍ୟେନ୍ଦ୍ର, ବଳଦର୍ପରେ ମତ୍ତ ହୋଇ, ବ୍ୟାଘ୍ରରୂପ ଧରି ତାଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ମନେ ନିଶ୍ଚୟ କଲା।

Verse 66

तं भक्तं ध्यानमापन्नं दृढचित्तं शिवेक्षणे । कृतास्त्रमंत्रविन्यासं तं क्रांतुमशकन्न सः

କିନ୍ତୁ ସେ ଭକ୍ତ ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ, ଶିବଦର୍ଶନରେ ଦୃଢଚିତ୍ତ, ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରରକ୍ଷା ଓ ଆସ୍ତ୍ରବିନ୍ୟାସରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ସେ ପରାଜିତ କରିପାରିଲା ନାହିଁ।

Verse 67

अथ सर्वगतः शंभुर्ज्ञात्वा तस्याशयं हरः । दैत्यस्य दुष्टरूपस्य वधाय विदधे धियम्

ତେବେ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ହର-ଶମ୍ଭୁ ସେହି ଦୈତ୍ୟର ଆଶୟ ଜାଣି, ଦୁଷ୍ଟରୂପ ଦୈତ୍ୟକୁ ବଧ କରି ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଉପାୟ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।

Verse 68

यावदादित्सति व्याघ्रस्तावदाविरभूद्धरः । जगद्रक्षामणिस्त्र्यक्षो भक्तरक्षण दक्षधीः

ବ୍ୟାଘ୍ର ଯେତେବେଳେ ପ୍ରହାର କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲା, ସେତେବେଳେ ଧର (ଶିବ) ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ପ୍ରକଟ ହେଲେ—ତ୍ରିନେତ୍ର, ଜଗତ୍-ରକ୍ଷାର ମଣି, ଭକ୍ତରକ୍ଷାରେ ଦକ୍ଷ ଦୃଢ଼ସଙ୍କଳ୍ପ।

Verse 69

रुद्रमायांतमालोक्य तद्भक्तार्चित लिंगतः । दैत्यस्तेनैव रूपेण ववृधे भूधरोपमः

ଭକ୍ତାର୍ଚିତ ସେହି ଲିଙ୍ଗରୁ ରୁଦ୍ର ଆସୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ଦୈତ୍ୟଟି ବୈରଗର୍ବରେ ସେହି ରୂପେ ଫୁଲି ଉଠି ପର୍ବତପରି ବିଶାଳ ହେଲା।

Verse 70

सावज्ञमथसर्वज्ञं यावत्पश्यति दानवः । तावदायांतमादाय कक्षायंत्रे न्यपीडयत्

ତାପରେ ଦାନବଟି ସର୍ବଜ୍ଞ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଅବଜ୍ଞାରେ ଦେଖି, ସେ ଆସୁଥିବାବେଳେ ଧରି କଟିବନ୍ଧନ-ଯନ୍ତ୍ର ପରି କସି ଚାପିଦେଲା।

Verse 71

पंचास्यस्त्वथ पंचास्यं मुष्ट्या मूर्धन्यताडयत् । स च तेनैव रूपेण कक्षानिष्पेषणेन च

ତେବେ ପଞ୍ଚାସ୍ୟ (ଶିବ) ପଞ୍ଚାସ୍ୟ ଶତ୍ରୁର ମସ୍ତକରେ ମୁଷ୍ଟିପ୍ରହାର କଲେ; ଏବଂ ସେହି ରୂପ ଓ କକ୍ଷା-ନିଷ୍ପେଷଣ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଦୈତ୍ୟର ଆକ୍ରମଣକୁ ପ୍ରତିହତ କଲେ।

Verse 72

अत्यार्तमरटद्व्याघ्रो रोदसी परिपूरयन् । तेन नादेन सहसा सं प्रवेपितमानसाः

ଅତ୍ୟଧିକ ବେଦନାରେ ବ୍ୟାଘ୍ର ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କଲା; ତାହାର ନାଦରେ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା। ସେହି ହଠାତ୍ ନାଦରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମନ ଭୟରେ କମ୍ପିତ ହେଲା।

Verse 73

तपोधनाः समाजग्मुर्निशि शब्दानुसारतः । तत्रेश्वरं समालोक्य कक्षीकृत मृगेश्वरम्

ତପୋଧନ ଋଷିମାନେ ରାତିରେ ସେହି ଶବ୍ଦକୁ ଅନୁସରି ସେଠାକୁ ଆସିଲେ; ସେଠାରେ ସେମାନେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ—ଯିଏ ମୃଗରାଜକୁ ନିଜ କକ୍ଷେ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।

Verse 74

तुष्टुवुः प्रणता सर्वे शर्वं जयजयाक्षरैः । परित्राता जगत्त्रातः प्रत्यूहाद्दारुणादितः

ସମସ୍ତେ ପ୍ରଣାମ କରି ‘ଜୟ ଜୟ’ ଧ୍ୱନିରେ ଶର୍ବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ; କାରଣ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପରିତ୍ରାତା, ଜଗତ୍ତ୍ରାତା, ଯିଏ ଦାରୁଣ ପ୍ରତ୍ୟୂହରୁ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତି।

Verse 75

अनुग्रहं कुरुध्वेश तिष्ठात्रैव जगद्गुरो । अनेनैव हि रूपेण व्याघ्रेश इति नामतः

ଅନୁଗ୍ରହ କରନ୍ତୁ, ହେ ଈଶ; ହେ ଜଗଦ୍ଗୁରୋ, ଏଠାରେଇ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତୁ। ଏହି ରୂପରେ ‘ବ୍ୟାଘ୍ରେଶ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତୁ।

Verse 76

कुरु रक्षां महादेव ज्येष्ठस्थानस्य सर्वदा । अन्येभ्योप्युपसर्गेभ्यो रक्ष नस्तीर्थवासिनः

ହେ ମହାଦେବ, ଏହି ଜ୍ୟେଷ୍ଠସ୍ଥାନର ସଦା ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଉପସର୍ଗମାନଙ୍କୁ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଆମକୁ—ଏହି ତୀର୍ଥବାସୀମାନଙ୍କୁ—ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

Verse 77

इति श्रुत्वा वचस्तेषां देवश्चंद्रविभूषणः । तथेत्युक्त्वा पुनः प्राह शृणुध्वं द्विजपुंगवाः

ତାଙ୍କର ବଚନ ଶୁଣି ଚନ୍ଦ୍ରଭୂଷଣ ଦେବ କହିଲେ—“ତଥାସ୍ତୁ।” ପୁନଃ କହିଲେ—“ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଶୁଣ।”

Verse 78

यो मामनेन रूपेण द्रक्ष्यति श्रद्धयात्र वै । तस्योपसर्गसंघातं घातयिष्याम्यसंशयम्

ଏଠାରେ ଯେ କେହି ଶ୍ରଦ୍ଧାସହ ଏହି ରୂପରେ ମୋତେ ଦେଖିବ, ତାହାର ଉପରେ ଆସୁଥିବା ଉପସର୍ଗମାନଙ୍କ ସମୂହକୁ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ନାଶ କରିଦେବି।

Verse 79

एतल्लिंगं समभ्यर्च्य यो याति पथि मानवः । चौरव्याघ्रादिसंभूत भयं तस्य कुतो भवेत्

ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଯଥାବିଧି ଅର୍ଚ୍ଚନା କରି ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ପଥରେ ଯାଏ, ତାହାକୁ ଚୋର, ବାଘ ଆଦିଠାରୁ ଜନିତ ଭୟ କେମିତି ହେବ?

Verse 80

मच्चरित्रमिदं श्रुत्वा स्मृत्वा लिंगमिदं हृदि । संग्रामे प्रविशन्मर्त्यो जयमाप्नोति नान्यथा

ମୋର ଏହି ଚରିତ୍ର ଶୁଣି ଏବଂ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ହୃଦୟରେ ସ୍ମରଣ କରି ଯେ ମର୍ତ୍ୟ ସଙ୍ଗ୍ରାମରେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ ଜୟ ପାଏ—ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।

Verse 81

इत्युक्त्वा देवदेवशस्तस्मिंल्लिंगे लयं ययौ । सविस्मयास्ततो विप्राः प्रातर्याता यथागतम्

ଏହିପରି କହି ଦେବଦେବ ସେହି ଲିଙ୍ଗରେ ଲୟ ପାଇଲେ। ତାପରେ ବିସ୍ମୟାକୁଳ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରଭାତେ ଯେପରି ଆସିଥିଲେ ସେପରି ଫେରିଗଲେ।

Verse 82

स्कन्द उवाच । तदा प्रभृति कुंभोत्थ लिंगं व्याघ्रेश्वराभिधम् । ज्येष्ठेशादुत्तरेभागे दृष्टं स्पृष्टं भयापहम्

ସ୍କନ୍ଦ କହିଲେ: ହେ କୁମ୍ଭଜ! ସେହି ସମୟରୁ ସେହି ଲିଙ୍ଗ ବ୍ୟାଘ୍ରେଶ୍ୱର ନାମରେ ପରିଚିତ । ଜ୍ୟେଷ୍ଠେଶଙ୍କ ଉତ୍ତରରେ ଥିବା ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଦର୍ଶନ ଓ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ ଭୟ ଦୂର ହୁଏ ।

Verse 83

व्याघ्रेश्वरस्य ये भक्तास्तेभ्यो बिभ्यति किंकराः । यामा अपि महाक्रूरा जयजीवेति वादिनः

ଯେଉଁମାନେ ବ୍ୟାଘ୍ରେଶ୍ୱରଙ୍କ ଭକ୍ତ, ସେମାନଙ୍କୁ ଯମଦୂତମାନେ ମଧ୍ୟ ଭୟ କରନ୍ତି । ଯମଙ୍କର ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୂର ସେବକମାନେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କୁ 'ଜୟ ହେଉ, ବଞ୍ଚିରୁହ' ବୋଲି କହନ୍ତି ।

Verse 84

पराशरेश्वरादीनां लिंगानामिह संभवम् । श्रुत्वा नरो न लिप्येत महापातककर्दमैः

ଏଠାରେ ପରାଶରେଶ୍ୱର ଆଦି ଲିଙ୍ଗମାନଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟ ଶ୍ରବଣ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ମହାପାପ ରୂପକ କାଦୁଅରେ ଲିପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ ।

Verse 85

कंदुकेश समुत्पत्तिं व्याघ्रे शाविर्भवं तथा । समाकर्ण्य नरो जातु नोपसर्गैः प्रदूयते

କନ୍ଦୁକେଶଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ବ୍ୟାଘ୍ରେଶ୍ୱରଙ୍କ ଆବିର୍ଭାବ କଥା ଶ୍ରବଣ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ କେବେବି ବିପଦ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହୁଏ ନାହିଁ ।

Verse 86

उटजेश्वर लिंगं तु व्याघ्रेशात्पश्चिमे स्थितम् । भक्तरक्षार्थमुद्भूतं स्यात्समभ्यर्च्य निर्भयः

ଉଟଜେଶ୍ୱର ଲିଙ୍ଗ ବ୍ୟାଘ୍ରେଶ୍ୱରଙ୍କ ପଶ୍ଚିମରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ରକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ଆବିର୍ଭୂତ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ପୂଜା କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ଭୟମୁକ୍ତ ହୁଏ ।