Adhyaya 13

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डमहापुराणे उत्तरभागे हयग्रीवागस्त्यसंवादे ललितोपाख्याने ललिताप्रादुर्भावो नाम द्वादशो ऽध्यायः देवा ऊचुः जय देवि जगन्मातर्जय देवि परात्परे / जय कल्याणनिलये जय कामकलात्मिके

ଏହିପରି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ମହାପୁରାଣର ଉତ୍ତରଭାଗରେ ହୟଗ୍ରୀବ–ଅଗସ୍ତ୍ୟ ସଂବାଦର ଲଲିତୋପାଖ୍ୟାନରେ ‘ଲଲିତାପ୍ରାଦୁର୍ଭାବ’ ନାମ ଦ୍ୱାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ। ଦେବମାନେ କହିଲେ— ଜୟ ଦେବି ଜଗନ୍ମାତା, ଜୟ ଦେବି ପରାତ୍ପରେ। ଜୟ କଲ୍ୟାଣନିଲୟେ, ଜୟ କାମକଲାତ୍ମିକେ।

Verse 2

जयकारि च वामाक्षि जय कामाक्षि सुन्दरि / जयाखिलसुराराध्ये जय कामेशि मानदे

ଜୟକାରିଣୀ ବାମାକ୍ଷୀ, ଜୟ କାମାକ୍ଷୀ ସୁନ୍ଦରୀ। ଜୟ ଅଖିଳସୁରାରାଧ୍ୟେ, ଜୟ କାମେଶୀ ମାନଦେ।

Verse 3

जय ब्रह्ममये देवि ब्रह्मात्मकरसात्मिके / जय नारायणि परे नन्दिताशेषविष्टपे

ଜୟ ବ୍ରହ୍ମମୟୀ ଦେବୀ, ବ୍ରହ୍ମାତ୍ମକ ରସାତ୍ମିକେ। ଜୟ ପରା ନାରାୟଣୀ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଲୋକ ଆନନ୍ଦିତ।

Verse 4

जय श्रीकण्ठदयिते जय श्रीललितेंबिके / जय श्रीविजये देवि विजय श्रीसमृद्धिदे

ଜୟ ଶ୍ରୀକଣ୍ଠଦୟିତେ, ଜୟ ଶ୍ରୀଲଲିତାମ୍ବିକେ। ଜୟ ଶ୍ରୀବିଜୟେ ଦେବି, ବିଜୟ-ଶ୍ରୀ-ସମୃଦ୍ଧିଦେ।

Verse 5

जातस्य जायमानस्य इष्टापूर्तस्य हेतवे / नमस्तस्यै त्रिजगतां पालयित्र्यै परात्परे

ଜନ୍ମିତ ଓ ଜନ୍ମ ହେଉଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କ ଇଷ୍ଟ‑ପୂର୍ତ୍ତର ହେତୁ, ତ୍ରିଜଗତର ପାଳୟିତ୍ରୀ ପରାତ୍ପରା ଦେବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

Verse 6

कलामुहूर्तकाष्ठाहर् मासर्तुशरदात्मने / नमः सहस्रशीर्षायै सहस्रमुखलोचने

କଳା, ମୁହୂର୍ତ୍ତ, କାଷ୍ଠା, ଅହଃ, ମାସ, ଋତୁ ଓ ଶରଦ୍—ଯାହାଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ; ସହସ୍ରଶୀର୍ଷା, ସହସ୍ରମୁଖ‑ସହସ୍ରଲୋଚନା ଦେବୀଙ୍କୁ ନମଃ।

Verse 7

नमः सहस्रहस्ताब्जपादपङ्कजशोभिते / अणोरणुतरे देवि महतो ऽपि महीयसि

ସହସ୍ର ହସ୍ତ‑କମଳ ଓ ପାଦ‑ପଙ୍କଜରେ ଶୋଭିତେ! ଅଣୁଠାରୁ ଅଣୁତର, ମହତ୍ଠାରୁ ମହୀୟସୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ନମଃ।

Verse 8

परात्परतरे मातस्तेजस्तेजीयसामपि / अतलं तु भवेत्पादौ वितलं जानुनी तव

ହେ ମାତା! ଆପଣ ପରାତ୍ପରତର; ତେଜସ୍ବୀମାନଙ୍କ ତେଜଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ତେଜୋମୟୀ। ଆପଣଙ୍କ ପାଦ ଅତଳ, ଆପଣଙ୍କ ଜାନୁ ବିତଳ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 9

रसातलं कटीदेशः कुक्षिस्ते धरणी भवेत् / हृदयं तु भुवर्लोकः स्वस्ते मुखमुदाहृतम्

ଆପଣଙ୍କ କଟିଦେଶ ରସାତଳ, ଆପଣଙ୍କ କୁକ୍ଷି ଧରଣୀ; ଆପଣଙ୍କ ହୃଦୟ ଭୁବର୍ଲୋକ, ଆପଣଙ୍କ ମୁଖ ସ୍ୱର୍ଲୋକ ବୋଲି ଉଦାହୃତ।

Verse 10

दृशश्चन्द्रार्कदहना दिशस्ते बाहवोंबिके / मरुतस्तु तवोच्छ्वासा वाचस्ते श्रुतयो ऽखिलाः

ହେ ଅମ୍ବିକେ! ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ତୁମ ଦୃଷ୍ଟି; ଦିଗମାନେ ତୁମ ବାହୁ। ମରୁତ ତୁମ ଶ୍ୱାସ, ସମସ୍ତ ଶ୍ରୁତି ତୁମ ବାଣୀ।

Verse 11

क्रीडा ते लोकरचना सखा ते चिन्मयः शिवः / आहारस्ते सदानन्दो वासस्ते हृदये सताम्

ତୁମ କ୍ରୀଡା ହିଁ ଲୋକରଚନା; ତୁମ ସଖା ଚିନ୍ମୟ ଶିବ। ତୁମ ଆହାର ସଦାନନ୍ଦ; ସତ୍ଜନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ତୁମ ବାସ।

Verse 12

दृश्यादृश्य स्वरूपाणि रूपाणि भुवनानि ते / शिरोरुहा घनास्ते तु तारकाः कुसुमानि ते

ଦୃଶ୍ୟ-ଅଦୃଶ୍ୟ ସ୍ୱରୂପର ସମସ୍ତ ଭୁବନ ତୁମ ରୂପ; ଘନମେଘ ତୁମ କେଶ, ତାରାମାନେ ତୁମ ପୁଷ୍ପ।

Verse 13

धर्माद्या बाहवस्ते स्युरधर्माद्यायुधानि ते / यमाश्च नियमाश्चैव करपादरुहास्तथा

ଧର୍ମ ଆଦି ତୁମ ବାହୁ; ଅଧର୍ମ ଆଦି ତୁମ ଆୟୁଧ। ଯମ ଓ ନିୟମ ମଧ୍ୟ ତୁମ ହାତ-ପାଦର ଅଙ୍କୁର ସଦୃଶ ଉପାଙ୍ଗ।

Verse 14

स्तनौ स्वाहास्वधाकरौ लोकोज्जीवनकारकौ / प्राणायामस्तु ते नासा रसना ते सरस्वती

ସ୍ୱାହା-ସ୍ୱଧା ପ୍ରଦାନକାରୀ ତୁମ ସ୍ତନଦ୍ୱୟ ଲୋକକୁ ଜୀବନ ଦେଉଛି। ପ୍ରାଣାୟାମ ତୁମ ନାସା, ସରସ୍ୱତୀ ତୁମ ରସନା।

Verse 15

प्रत्याहारस्त्विद्रिंयाणि ध्यानं ते धीस्तु सत्तमा / मनस्ते धारणाशक्तिर्हृदयं ते समाधिकः

ହେ ଦେବୀ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ-ନିଗ୍ରହ ହେଉଛି ତୁମ ପ୍ରତ୍ୟାହାର; ଧ୍ୟାନ ତୁମ ଉତ୍ତମ ଧୀ। ମନ ତୁମ ଧାରଣାଶକ୍ତି, ହୃଦୟ ତୁମ ସମାଧିସ୍ୱରୂପ।

Verse 16

महीरुहास्तेङ्गरुहाः प्रभातं वसनं तव / भूतं भव्यं भविष्यच्च नित्यं च तव विग्रहः

ହେ ଦେବୀ, ପର୍ବତର ବୃକ୍ଷମାନେ ତୁମ ଅଙ୍ଗରୋମ; ପ୍ରଭାତ ତୁମ ବସନ। ଭୂତ, ଭବ୍ୟ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ନିତ୍ୟତା—ସବୁ ତୁମ ଵିଗ୍ରହ।

Verse 17

यज्ञरूपा जगद्धात्री विश्वरूपा च पावनी / आदौ या तु दयाभूता ससर्ज निखिलाः प्रजाः

ତୁମେ ଯଜ୍ଞରୂପା, ଜଗଦ୍ଧାତ୍ରୀ, ବିଶ୍ୱରୂପା ଓ ପାବନୀ। ଆଦିରେ କରୁଣାରୂପ ହୋଇ ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲ।

Verse 18

हृदयस्थापि लोकानामदृश्या मोहनात्मिका

ତୁମେ ଲୋକମାନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ; ମୋହସ୍ୱରୂପିଣୀ।

Verse 19

नामरूपविभागं च या करोति स्वलीलया / तान्यधिष्ठाय तिष्ठन्ती तेष्वसक्तार्थकामदा / नमस्तस्यै महादेव्यै सर्वशक्त्यै नमोनमः

ଯିଏ ସ୍ୱଲୀଳାରେ ନାମ-ରୂପର ବିଭାଗ କରେ, ଏବଂ ସେଗୁଡିକୁ ଅଧିଷ୍ଠାନ କରି ଥାଇ ମଧ୍ୟ ତାହାରେ ଅସକ୍ତ ରହି ଅର୍ଥ ଓ କାମନା ଦାନ କରେ—ସେଇ ମହାଦେବୀ, ସର୍ବଶକ୍ତିକୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

Verse 20

यदाज्ञया प्रवर्तन्ते वह्निसूर्यैदुमारुताः / पृथिव्यादीनि भूतानि तस्यै देव्यै नमोनमः

ଯାହାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଅଗ୍ନି, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏବଂ ପୃଥିବୀ ଆଦି ସମସ୍ତ ଭୂତ ଚାଲେ—ସେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

Verse 21

या ससर्जादिधातारं सर्गादावादिभूरिदम् / दधार स्वयमेवैका तस्यै देव्यै नमोनमः

ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ଯିଏ ଆଦିଧାତା (ବ୍ରହ୍ମା)ଙ୍କୁ ସୃଜିଲେ ଏବଂ ଏହି ଆଦିଭୂତ ଜଗତକୁ ପ୍ରକାଶ କଲେ; ଯିଏ ଏକା ହୋଇ ସ୍ୱୟଂ ସବୁକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି—ସେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

Verse 22

यथा धृता तु धरिणी ययाकाशममेयया / यस्यामुदेति सविता तस्यै देव्यै नमोनमः

ଅମେୟ ଶକ୍ତିରେ ଯେପରି ଆକାଶ ଧୃତ, ସେପରି ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟ ଧୃତ; ଯାହାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସବିତା (ସୂର୍ଯ୍ୟ) ଉଦୟ ହୁଏ—ସେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

Verse 23

यत्रोदेति जगत्कृत्स्नं यत्र तिष्ठति निर्भरम् / यत्रान्तमेति काले तु तस्यै देव्यै नमोनमः

ଯାହାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମଗ୍ର ଜଗତ ଉଦୟ ହୁଏ, ଯାହାଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଅବସ୍ଥିତ ରହେ, ଏବଂ କାଳେ ଶେଷେ ଯାହାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଲୟ ପାଏ—ସେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

Verse 24

नमोनमस्ते रजसे भवायै नमोनमः सात्त्विकसंस्थितायै / नमोनमस्ते तमसे हरायै नमोनमो निर्गुणतः शिवायै

ରଜୋଗୁଣରୂପା ଭବାନୀଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର; ସାତ୍ତ୍ୱିକ ସଂସ୍ଥିତ ଦେବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ତମୋଗୁଣରୂପା ହରାପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଏବଂ ନିର୍ଗୁଣ ଶିବସ୍ୱରୂପାଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

Verse 25

नमोनमस्ते जगदेकमात्रे नमोनमस्ते जगदेकपित्रे / नमोनमस्ते ऽखिलरूपतन्त्रे नमोनमस्ते ऽखिलयन्त्ररूपे

ହେ ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ମାତା, ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର; ହେ ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ପିତା, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ହେ ସମସ୍ତ ରୂପର ତନ୍ତ୍ରସ୍ୱରୂପିଣୀ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ହେ ସମସ୍ତ ଯନ୍ତ୍ରର ରୂପ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

Verse 26

नमोनमो लोकगुरुप्रधाने नमोनमस्ते ऽखिलवाग्विभूत्यै / नमो ऽस्तु लक्ष्म्यै जगदेकतुष्ट्यै नमोनमः शांभवि सर्वशक्त्यै

ହେ ଲୋକଗୁରୁ-ପ୍ରଧାନେ, ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର; ହେ ସମସ୍ତ ବାକ୍-ବିଭୂତି, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ତୁଷ୍ଟିସ୍ୱରୂପା ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ହେ ଶାଂଭବୀ, ସର୍ବଶକ୍ତି, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

Verse 27

अनादिमध्यान्तमपाञ्चभौतिकं ह्यवाङ्मनोगम्यमतर्क्यवैभवम् / अरूपमद्वन्द्वमदृष्टगोचरं प्रभावमग्र्यं कथमंब वर्णये

ହେ ଅମ୍ବେ! ଯାହାର ନ ଆଦି, ନ ମଧ୍ୟ, ନ ଅନ୍ତ; ଯେ ପଞ୍ଚଭୂତାତୀତ; ଯେ ବାଣୀ ଓ ମନରେ ଅଗମ୍ୟ, ତର୍କରେ ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ବୈଭବମୟ—ରୂପହୀନ, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱହୀନ, ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚରାତୀତ ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭାବକୁ ମୁଁ କିପରି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି?

Verse 28

प्रसीद विश्वेश्वरि विश्ववन्दिते प्रसीद विद्येश्वरि वेदरूपिणि / प्रसीद मायामयि मन्त्राविग्रहे प्रसीद सर्वेश्वरि सर्वरूपिणि

ହେ ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରୀ, ବିଶ୍ୱବନ୍ଦିତେ, ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ; ହେ ବିଦ୍ୟେଶ୍ୱରୀ, ବେଦରୂପିଣୀ, ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ। ହେ ମାୟାମୟୀ, ମନ୍ତ୍ରାବିଗ୍ରହସ୍ୱରୂପିଣୀ, ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ; ହେ ସର୍ବେଶ୍ୱରୀ, ସର୍ବରୂପିଣୀ, ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ।

Verse 29

इति स्तत्वा महादेवीं देवाः सर्वे सवासवाः / भूयोभूयो नमस्कृत्य शरणं जगमुरञ्जसा

ଏଭଳି ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି, ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ସମସ୍ତ ଦେବତା ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର କରି ସରଳଭାବେ ତାଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ।

Verse 30

ततः प्रसन्ना सा देवी प्रणतं वीक्ष्य वासवम् / वरेण च्छन्दयामास वरदाखिलदेहिनाम्

ତାପରେ ସେ ଦେବୀ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ପ୍ରଣତ ବାସବ (ଇନ୍ଦ୍ର)କୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦେହୀଙ୍କୁ ବରଦାନ କରୁଥିବା ଦେବୀ ତାଙ୍କୁ ବର ଚୟନ କରିବାକୁ କହିଲେ।

Verse 31

इन्द्र उवाच यदि तुष्टासि कर्याणि वरं दैत्येन्द्र पीडितः / दुर्धरं जीवितं देहि त्वां गताः शरणार्थिनः

ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ—ହେ କଲ୍ୟାଣୀ! ଯଦି ତୁମେ ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ଦୈତ୍ୟେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୀଡାରେ ପୀଡିତ ଆମେ ଶରଣାଗତ; ଆମକୁ ଦୁର୍ଧର ଜୀବନରକ୍ଷା ଦାନ କର।

Verse 32

श्रीदेव्युवाच अहमेव विनिर्जित्य भण्डं दैत्यकुलोद्भवम् / अचिरात्तव दास्यामि त्रैलोक्यं सचराचरम्

ଶ୍ରୀଦେବୀ କହିଲେ—ଦୈତ୍ୟକୁଳଜ ଭଣ୍ଡ ନାମକ ଅସୁରକୁ ମୁଁ ନିଜେ ଜୟ କରି, ଶୀଘ୍ର ହିଁ ଚରାଚର ସହିତ ତ୍ରିଲୋକ୍ୟ ତୁମକୁ ଦେବି।

Verse 33

निर्भया मुदिताः सन्तु सर्वे देवगणास्तथा / ये स्तोष्यन्ति च मां भक्त्या स्तवेनानेन मानवाः

ସମସ୍ତ ଦେବଗଣ ନିର୍ଭୟ ଓ ମୁଦିତ ହେଉନ୍ତୁ; ଏବଂ ଯେ ମାନବମାନେ ଏହି ସ୍ତବଦ୍ୱାରା ଭକ୍ତିରେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କରିବେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତେଣୁ ହେଉନ୍ତୁ।

Verse 34

भाजनं ते भविष्यन्ति धर्मश्रीयशसां सदा / विद्याविनयसंपन्ना नीरोगा दीर्घजीविनः

ସେମାନେ ସଦା ଧର୍ମ, ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ଓ ଯଶର ପାତ୍ର ହେବେ; ବିଦ୍ୟା-ବିନୟସମ୍ପନ୍ନ, ନିରୋଗ ଓ ଦୀର୍ଘଜୀବୀ ହେବେ।

Verse 35

पुत्रमित्रकल त्राढ्या भवन्तु मदनुग्रहात् / इति लब्धवरा देवा देवेन्द्रो ऽपि महाबलः

ମୋର ଅନୁଗ୍ରହରେ ତୁମେ ପୁତ୍ର, ମିତ୍ର ଓ କଳତ୍ରସହିତ ସମୃଦ୍ଧ ହେଉ—ଏହି ବର ପାଇ ଦେବଗଣ, ମହାବଳୀ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।

Verse 36

आमोदं परमं जग्मुस्तां विलोक्य मुहुर्मुहुः

ତାଙ୍କୁ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ ଦେଖି ସେମାନେ ପରମ ଆନନ୍ଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।