
သုတ္တက ကလသေရှ္ဝရ (Kalaśeśvara) ဟုခေါ်သော ရေကန်ဘေးရှိ တီရ္ထ (tīrtha) သန့်ရှင်းရာဌာနကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် “အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ” ဟုဆိုကြပြီး ဒർശန (darśana) ပြုလျှင် pāpa အပြစ်မှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် ထိုတီရ္ထ၏ အကြောင်းရင်းပုံပြင်ကို ဆက်လက်ပြောပြသည်။ ယဒုမျိုးဆက် ဘုရင် ကလသ (Kalaśa) သည် ယဇ္ဉ (yajña) ပြုလုပ်တတ်သူ၊ ဒါနပေးကမ်းသူ၊ ပြည်သူအကျိုးပြုသူဖြစ်သည်။ စာတုရ္မာသျ (Cāturmāsya) ဝရတ (vrata) ပြီးဆုံးသည့် ရှင် ဒုရ္ဝာသ (Durvāsas) ကို ဘုရင်က ကြိုဆိုကာ ဦးချ၊ ခြေသုတ်ရေ၊ အရ္ဃျ (arghya) စသည့် ဧည့်ခံပူဇော်မှုများ ပြုလုပ်ပြီး လိုအပ်ချက်ကို မေးမြန်းသည်။ ရှင်ဒုရ္ဝာသက pāraṇa အတွက် အစာတောင်းရာ ဘုရင်က အစားအစာကြီးမားစွာ ဆောင်ရွက်ကာ အသားပါဝင်စေသည်။ စားပြီးနောက် ရှင်ဒုရ္ဝာသက အသားအရသာကို သိမြင်၍ ဝရတကန့်သတ်ချက် ချိုးဖောက်သလို ဖြစ်သည်ဟု ထင်မြင်ကာ ဒေါသထွက်ပြီး ဘုရင်ကို ကျားအဖြစ် ပြောင်းလဲစေမည့် ကျိန်စာ ချသည်။ ဘုရင်က သဒ္ဓါဖြင့် ဧည့်ခံခဲ့ခြင်းသာဖြစ်၍ မသိမသာ အမှားဖြစ်ကြောင်း တောင်းပန်ကာ သက်သာခွင့် တောင်းဆိုသည်။ ရှင်ဒုရ္ဝာသက śrāddha နှင့် yajña ကဲ့သို့ အထူးအခါများမှ လွဲ၍ ဝရတထိန်းသိမ်းသော ဘြာဟ္မဏသည် အသားမစားသင့်ကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် Cāturmāsya အဆုံးတွင် စားလျှင် ဝရတ၏ အကျိုးပျက်မည်ဟု သတ်မှတ်ချက်ကို ရှင်းပြသည်။ သို့ရာတွင် လွတ်မြောက်ရန် အခြေအနေတစ်ရပ် ပေးသည်—ဘုရင်၏ နန္ဒိနီ (Nandinī) နွားက ယခင်က ဘာဏ (bāṇa) ဖြင့် ပူဇော်ထားသော လင်္ဂ (liṅga) ကို ပြသသည့်အခါ လွတ်မြောက်မှု မြန်မြန်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ရှင်ဒုရ္ဝာသ ထွက်ခွာပြီး ဘုရင်သည် ကျားဖြစ်ကာ သာမန်မှတ်ဉာဏ် ပျောက်ဆုံး၍ သတ္တဝါများကို တိုက်ခိုက်ကာ တောကြီးထဲ ဝင်သွားသည်။ ဝန်ကြီးများက နိုင်ငံကို ထိန်းသိမ်းကာ ကျိန်စာကုန်ဆုံးချိန်ကို စောင့်ကြသည်။ ဤအခန်းသည် ကလသေရှ္ဝရ တီရ္ထ၏ အာနုဘော်နှင့် ဧည့်ခံသဘောတရား၊ ဝရတဥပဒေ၊ သန့်ရှင်းရာဌာနမှတဆင့် လွတ်မြောက်နိုင်ခြင်းကို ချိတ်ဆက်ပြသည်။
Verse 1
। सूत उवाच । तत्रैवास्ति महापुण्यो ह्रदतीरे व्यवस्थितः । कलशेश्वर इत्याख्यः सर्वपापप्रणाशनः
စူတက ပြောသည်– “အဲဒီနေရာတင်ပဲ ရေကန်ကမ်းနား၌ အလွန်ပုဏ္ဏားမြတ်သော (ရှီဝ) ဘုရားကျောင်းတစ်ဆောင် တည်ရှိပြီး ‘ကလသေရှွရ’ ဟု ခေါ်ကာ အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးပေးသူ ဖြစ်သည်။”
Verse 2
दृष्ट्वा प्रमुच्यते पापान्मनुष्यः कलशेश्वरम्
‘ကလသေရှွရ’ ကို မြင်တွေ့ရုံဖြင့် လူသည် အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်သည်။
Verse 3
पुरासीत्कलशोनाम यदुवंशसमुद्भवः । यज्वा दानपतिर्दक्षः सर्वलोकहिते रतः
ရှေးကာလတွင် ယဒုမျိုးရိုးမှ မွေးဖွားသော ‘ကလသ’ အမည်ရှိ ဘုရင်တစ်ပါး ရှိခဲ့သည်။ သူသည် ယဇ္ဈာပြုသူ၊ ဒါနတွင် အထူးထင်ရှားသူ၊ ကျွမ်းကျင်သန်မာသူ၊ လူလောကအကျိုးအတွက် အမြဲတမ်း အားထုတ်သူ ဖြစ်၏။
Verse 4
कस्यचित्त्वथ कालस्य दुर्वासा मुनि सत्तमः । चातुर्मास्यव्रतं कृत्वा तद्गृहं समुपस्थितः
ထို့နောက် အချိန်တစ်ခါတွင် မြတ်စွာသော မုနိ ဒုర్వာသာသည် ‘ချာတုർമಾಸျ’ ဝရတကို ဆောင်ရွက်ပြီးနောက် ဘုရင်၏ အိမ်တော်သို့ ရောက်လာ하였다။
Verse 5
अथोत्थाय नृपस्तूर्णं सम्मुखः प्रययौ मुदा । स्वागतं स्वागतं तेस्तु ब्रुवाण इति सादरम्
ထို့နောက် မင်းကြီးသည် ချက်ချင်းထ၍ ဝမ်းမြောက်စွာ ရှေ့သို့ထွက်ကာ သူ့ကို ကြိုဆိုရန် သွားပြီး၊ လေးစားစွာဖြင့် «ကြိုဆိုပါသည်၊ ကြိုဆိုပါသည်» ဟု ဆို하였다။
Verse 6
ततः प्रणम्य तं भक्त्या प्रक्षाल्य चरणौ स्वयम् । दत्त्वार्घमिति होवाच हर्षबाष्पाकुलेक्षणः
ထို့နောက် သဒ္ဓါဖြင့် ဦးညွှတ်ကန်တော့ပြီး၊ မဟာရသီ၏ ခြေတော်ကို ကိုယ်တိုင် ဆေးကြောကာ အर्ःဃျ (ပူဇော်ရေ) ကို ဆက်ကပ်하였다။ သူပြောစဉ် ဝမ်းမြောက်မျက်ရည်ကြောင့် မျက်လုံးများ တုန်လှုပ်နေ하였다။
Verse 7
इदं राज्यममी पुत्रा इमा नार्य इदं धनम् । ब्रूहि सर्वं मुने त्वं च तव कार्यं ददाम्यहम्
«ဤသည်မှာ ကျွန်ုပ်၏ နိုင်ငံတော်၊ ဤတို့မှာ ကျွန်ုပ်၏ သားတော်များ၊ ဤတို့မှာ မိဖုရားများ၊ ဤသည်မှာ ငွေကြေးဥစ္စာဖြစ်သည်။ မုနိမြတ်ရေ—အားလုံးကို မိန့်ကြားပါ။ သင်လိုအပ်သမျှကို ကျွန်ုပ် ပေးအပ်မည်» ဟု ဆို하였다။
Verse 8
दुर्वासा उवाच । युक्तमेतन्महाराज वक्तुं ते कार्यमीदृशम् । गृहागताय विप्राय व्रतिनेऽस्मद्विधाय च
ဒုర్వာသာက မိန့်တော်မူသည်—«မဟာမင်းကြီးရေ၊ ဤသို့သော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို သင်ပြောခြင်းသည် သင့်လျော်ပါသည်။ အိမ်သို့ ရောက်လာသော ဗြာဟ္မဏ၊ ဝရတကို ထိန်းသိမ်းသော တပသီ၊ ထို့ပြင် ကျွန်ုပ်ကဲ့သို့သူအတွက်ပင် ဖြစ်သည်»။
Verse 9
न मे किञ्चिद्धनैः कार्यं न राज्येन नृपोत्तम । चातुर्मास्यव्रतोऽतोऽहं पारणं कर्तृमुत्सहे
«အကောင်းဆုံးမင်းကြီးရေ၊ ကျွန်ုပ်သည် ငွေကြေးဥစ္စာကို မလိုအပ်၊ နိုင်ငံတော်ကိုလည်း မလိုအပ်ပါ။ ကျွန်ုပ်သည် စာတုർമាសျ ဝရတကို ထိန်းသိမ်းနေသဖြင့်၊ ထို့ကြောင့် ပါရဏ (ဝရတအဆုံးသတ် အစာစားခြင်း) ကို ပြုလုပ်လိုပါသည်»။
Verse 10
तस्माद्यत्किञ्चिदन्नं ते सिद्धमस्ति गृहे नृप । तद्देहि भोजनार्थं मे बुभुक्षातीव वर्धते
ထို့ကြောင့် အို မင်းကြီး၊ သင်၏အိမ်၌ ပြင်ဆင်ပြီးသား ချက်ပြီးသော အစာရှိသမျှကို ကျွန်ုပ်အား စားသောက်ရန် ပေးပါလော့၊ အကြောင်းမူကား ငတ်မွတ်ခြင်းသည် အလွန်ပြင်းထန်စွာ တိုးပွားလာနေ၏။
Verse 11
सूत उवाच । ततः स पृथिवीपालो यथासिद्धं सुसंस्कृम् । अन्नं भोज्यकृते तस्मै प्रददौ स्वयमेव हि
စူတက ပြော၏— ထို့နောက် မြေကြီး၏ကာကွယ်သူ မင်းကြီးသည် ရရှိသမျှအတိုင်း ကောင်းစွာပြင်ဆင်ထားသော အစာကို စားသောက်ရန်အတွက် သူ့အား ကိုယ်တိုင်ပင် ပေးအပ်လေ၏။
Verse 12
व्यञ्जनानि विचित्राणि पक्वान्नानि बहूनि च । पेयं चोष्यं च खाद्यं च लेह्यमन्नमनेकधा । तथा मांसं विचित्रं च लवणाद्यैः सुसंस्कृतम्
အမျိုးမျိုးသော ဟင်းလျာများနှင့် ချက်ပြီးသော အစာများစွာရှိ၏။ သောက်စရာ၊ စုပ်စားစရာ၊ ကိုက်စားစရာ၊ လျက်စားစရာတို့ အမျိုးမျိုးပုံစံဖြင့် ရှိကြ၏။ ထို့ပြင် ဆားနှင့် အခြားအမွှေးအကြိုင်တို့ဖြင့် ကောင်းစွာပြင်ဆင်ထားသော အသားဟင်း အမျိုးမျိုးလည်း ပါရှိ၏။
Verse 13
अथासौ बुभुजे विप्रः क्षुत्क्षामस्त्वरयान्वितः । अविन्दन्न रसास्वादं बृहद्ग्रासैर्मुदान्वितः
ထို့နောက် ထိုဗြာဟ္မဏသည် ငတ်မွတ်ခြင်းကြောင့် အားနည်း၍ အလျင်အမြန်ဖြင့် စားသောက်လေ၏။ ပျော်ရွှင်စွာ အကြီးအကျယ် တစ်လုတ်တစ်လုတ် ယူစားသဖြင့် အရသာကို သေချာမသိနိုင်ခဲ့။
Verse 14
अथ तृप्तेन मांसस्य ज्ञातस्तेन रसो द्विजाः । ततः कोपपरीतात्मा तं शशाप मुनीश्वरः
အို ဗြာဟ္မဏတို့၊ သူသည် တင်းတိမ်ပြီးနောက်မှသာ အသား၏ အရသာကို သိမြင်လေ၏။ ထို့နောက် မဟာမုနိရှင်သည် ဒေါသကြောင့် စိတ်အာရုံဖုံးလွှမ်းကာ ထိုမင်းကြီးကို ကျိန်စာတင်လေ၏။
Verse 15
यस्मान्मांसं त्वया दत्त्वा व्रतभंगः कृतो मम । तस्मात्त्वमामिषाहारो रौद्रो व्याघ्रो भविष्यसि
«သင်က ငါ့အား အသားကို ပေးခဲ့သောကြောင့် ငါ၏ ဝ్రတ (သီလကတိ) ပျက်သွားပြီ။ ထို့ကြောင့် သင်သည် အသားစားသော ကြမ်းတမ်းသည့် ကျားတစ်ကောင် ဖြစ်လာလိမ့်မည်»။
Verse 16
ततः स भूपतिर्भीतः प्रणम्य च मुनीश्वरम् । प्रोवाच दीनवदनो वेपमानः सुदुःखितः
ထို့နောက် ဘုရင်သည် ကြောက်လန့်၍ မုနိဣශ්ဝရ (မုနိအရှင်) ထံ ဦးချ၍၊ မျက်နှာညှိုးနွမ်းကာ တုန်လှုပ်၍ အလွန်ဝမ်းနည်းစွာ ပြောဆို하였다။
Verse 17
तव क्षुत्क्षामकण्ठस्य मया भक्तिः कृता मुने । यथासिद्धेन भोज्येन तत्कस्माच्छप्तुमुद्यतः
အို မုနိရှင်၊ ဆာလောင်၍ လည်ချောင်းခြောက်နေသည်ကို မြင်သဖြင့် ငါသည် श्रद्धာဖြင့် ဝတ်ပြုကာ ရရှိသမျှ အစာကို ပူဇော်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ရှိလျက် အဘယ်ကြောင့် ငါ့ကို ကျိန်စာချရန် ရည်ရွယ်သနည်း။
Verse 18
तस्मात्कुरु प्रसादं मे भक्तस्य विनतस्य च । शापस्यानुग्रहेणैव शीघ्रं ब्राह्मणसत्तम
ထို့ကြောင့် အို ဗြာဟ္မဏအမြတ်ဆုံး၊ သစ္စာရှိ၍ ဦးညွှတ်နေသော ငါ့အပေါ် ကရုဏာပြုပါ။ သင်၏ အနုဂ्रह (ကျေးဇူးတော်) ဖြင့် ဤကျိန်စာကို အမြန်ပျော့ပါးစေပါ။
Verse 19
दुर्वासा उवाच । मुक्त्वा श्राद्धं तथा यज्ञं न मांसं भक्षयेद्द्विजः । विशेषेण व्रतस्यांते चातुर्मास्योद्भवस्य च
ဒုర్వာသာ မိန့်တော်မူသည်—श्राद्ध နှင့် ယज्ञ အခမ်းအနားများကို မပါက၊ ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သည် အသားကို မစားသင့်။ အထူးသဖြင့် ဝ्रတ အဆုံးတွင်၊ ထို့ပြင် Cāturmāsya ဝ्रတ နှင့် ဆက်နွယ်သည့်အခါ ပို၍ပင် ဖြစ်သည်။
Verse 20
उपवासपरो भूत्वा मांसमश्नाति यो द्विजः । वृथामांसाद्वृथा तस्य तद्व्रतं जायते ध्रुवम्
အစာရှောင်တပသ္စရဏာကို ကိုင်စွဲနေသည်ဟု ဆိုသော်လည်း ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သည် အသားကို စားလျှင်၊ အကျိုးမဲ့သော အသားစားခြင်းကြောင့် သူ၏ ဝရတ (သီလကတိ) သည် အကျိုးမဲ့သွားသည်မှာ မလွဲဧကန်။
Verse 21
तस्माद्व्रतं प्रणष्टं मे चातुर्मास्यसमुद्भवम् । तेन शप्तोऽसि राजेंद्र मया कोपेन सांप्रतम्
ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်၏ စာတုർമាសျ (Cāturmāsya) မှ ပေါ်ပေါက်လာသော ဝရတသည် ပျက်စီးသွားပြီ။ ထိုအကြောင်းကြောင့် မင်းတို့အထဲ အမြတ်ဆုံးသော ရာဇင်ဒြာ၊ ယခုအခါ ကျွန်ုပ်၏ ဒေါသဖြင့် သင်ကို ကျိန်စာချလိုက်သည်။
Verse 22
राजोवाच । तथापि कुरु मे विप्र शापस्यांतं यथेप्सितम् । भक्तियुक्तस्य दीनस्य निर्दोषस्य विशेषतः
မင်းကြီးက ပြောသည်—သို့ဖြစ်သော်လည်း ဗြာဟ္မဏာ၊ သင်နှစ်သက်သလို ဤကျိန်စာ၏ အဆုံးကို ကျွန်ုပ်အတွက် စီမံပေးပါ။ အထူးသဖြင့် ကျွန်ုပ်သည် ဘက္တိရှိ၍ ဆင်းရဲနာကျင်ကာ အပြစ်မရှိသူ ဖြစ်သောကြောင့်။
Verse 23
दुर्वासा उवाच । यदा ते नंदिनी धेनुर्लिंगं बाणार्चितं पुरा । दर्शयिष्यति ते मुक्तिस्तदा तूर्णं भविष्यति
ဒုర్వာသာက ပြောသည်—သင်၏ နန္ဒိနီ နွားမသည် ယခင်က ဘာဏာက ပူဇော်ခဲ့သော လိင်္ဂကို သင့်အား ပြသမည့်အခါ၊ သင်၏ မုက္ခတိ (လွတ်မြောက်ခြင်း) သည် ချက်ချင်း လျင်မြန်စွာ ဖြစ်ပေါ်လိမ့်မည်။
Verse 24
एवमुक्त्वा स विप्रेन्द्रो जगाम निजमाश्रमम् । बभूव सोऽपि भूपालो व्याघ्रो रौद्रतमाकृतिः
ဤသို့ မိန့်ကြားပြီးနောက် ဗြာဟ္မဏတို့အထဲ အမြတ်ဆုံးသူသည် မိမိ၏ အာရှရမ်သို့ ပြန်သွားလေသည်။ ထိုဘုရင်လည်း အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသော ကျားတစ်ကောင်အဖြစ် ပြောင်းလဲသွား၏။
Verse 25
नष्टस्मृतिस्ततस्तूर्णं दृष्ट्वा जंतून्पुरःस्थितान् । जघानोच्चाटितोन्यैश्च प्रविवेश महावनम्
ထို့နောက် အမှတ်ဉာဏ်ပျောက်ကွယ်သဖြင့် သူသည် မျက်နှာရှေ့တွင် ရပ်နေသော သတ္တဝါတို့ကို အလျင်အမြန် တိုက်ခိုက်လေ၏။ အခြားသူတို့က နှင်ထုတ်သဖြင့် မဟာတောအတွင်း ဝင်ရောက်လေ၏။
Verse 26
अथ ते मंत्रिणस्तस्य शापस्यातं महीपतेः । वांछतस्तस्य तद्राज्यं चक्रुरेव सुरक्षितम्
ထို့နောက် မင်းကြီး၏ မန္တရိတို့သည် မင်း၏ ကျိန်စာအဆုံးသတ်ကို လိုလားကြသဖြင့် ထိုနိုင်ငံကို ကောင်းစွာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ထားကြ၏။
Verse 49
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे श्रीहाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये कलशेश्वराख्याने कलशनृपतेर्दुर्वाससः शापेन व्याघ्रत्वप्राप्तिवर्णनंनामैकोनपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ စကန္ဒ မဟာပုရာဏ» အရှစ်သောင်းတစ်ထောင် စလောကာပါဝင်သော သံဟိတာ၌၊ ဆဋ္ဌမ နာဂရခဏ္ဍ၊ သီရိ ဟာဋကေရှ್ವರ က్షೇತ್ರမဟာတ္မ్యంలో၊ «ကလသေရှ్వర» ဟုခေါ်သော အခန်းကဏ္ဍတွင်၊ ဒုర్వာသ မုနိ၏ ကျိန်စာကြောင့် ကလသ မင်းကြီးသည် ကျားအဖြစ်ရောက်ခြင်းကို ဖော်ပြသော အမည်ရှိ အခန်း ၄၉ ပြီးဆုံး၏။