Adhyaya 6

Verse 1

पाराशर्य उवाच । शृणु सूत महाभाग कथां श्रुतिसहोदराम् । यां वै हृदि निधायेह पुरुषः पुरुषार्थभाक्

ပါရာရှရျ မုနိက မိန့်ကြားသည်– “အို ကံကောင်းသော စူတ၊ ဝေဒ (श्रुति) နှင့်ညီမျှသကဲ့သို့ သန့်ရှင်းမြတ်သော ဤကထာကို နားထောင်လော့။ ၎င်းကို နှလုံးထဲတွင် ထားရှိသူသည် ဤလောက၌ပင် ဓမ္မ၊ အර්ထ၊ ကာမ နှင့် မောက္ခ၏ အကျိုးကို ရရှိမည်။”

Verse 2

ततः श्रीदर्श नानंद सुधाधाराधुनीं मुनिः । अवगाह्य सपत्नीकः परां मुदमवाप सः

ထို့နောက် မုနိသည် ဇနီးနှင့်အတူ၊ သရီ၏ ဒർശနမှ ပေါ်ပေါက်လာသော အာနန္ဒ အမృతဓာရာကဲ့သို့ စီးဆင်းသည့် မြစ်သဏ္ဍာန် လှိုင်းစီးထဲ၌ ရေချိုးဝင်ကာ၊ အမြင့်ဆုံးသော ပီတိကို ရရှိ하였다။

Verse 3

वह्निकुंडसमुद्भूत सूतनिर्मलमानस । शृणुष्वैकं पुरा विद्भिर्भाषितं यत्सुभा षितम्

အို စူတ၊ မီးကွန်ဒမှ မွေးဖွား၍ စိတ်နှလုံးသန့်ရှင်းသူ၊ နားထောင်လော့—ဤသည်မှာ ပညာရှိတို့က ရှေးကာလက ပြောကြားခဲ့သော အလွန်ကောင်းမြတ်သည့် သုဘာသိတ (ကောင်းသောစကား) တစ်ပုဒ် ဖြစ်သည်။

Verse 4

परोपकरणं येषां जागर्ति हृदये सताम् । नश्यंति विपदस्तेषां संपदः स्युः पदेपदे

သူတော်ကောင်းတို့၏ နှလုံးတွင် အခြားသူတို့ကို ကူညီလိုသော စိတ်ဓာတ်သည် အမြဲနိုးကြားနေသော်၊ သူတို့၏ အန္တရာယ်ဒုက္ခများ ပျောက်ကွယ်၍ ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် စည်းစိမ်ကောင်းကျိုး ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 5

तीर्थस्नानैर्न सा शुद्धिर्बहुदानैर्न तत्फलम् । तपोभिरुग्रैस्तन्नाप्यमुपकृत्याय दाप्यते

ထိုသန့်ရှင်းမှုသည် တီရ္ထ၌ ရေချိုးခြင်းသာဖြင့် မရနိုင်၊ များစွာသော ဒါနပေးခြင်းဖြင့်လည်း ထိုအကျိုး မရနိုင်; ပြင်းထန်သော တပဿာဖြင့်တောင် သူတစ်ပါးကို ကူညီကောင်းကျိုးပြုခြင်းမှ ရသောအရာကို မဝယ်ယူနိုင်။

Verse 6

परोपकृत्या यो धर्मो धर्मो दानादिसंभवः । एकत्र तुलितौ धात्रा तत्र पूर्वो भवद्गुरुः

သူတစ်ပါးကို ကူညီခြင်းမှ ပေါ်ထွန်းသော ဓမ္မနှင့် ဒါနစသည်တို့မှ ပေါ်ထွန်းသော ဓမ္မတို့ကို ဓာတာ (ဖန်ဆင်းရှင်) တစ်ပြိုင်နက်တည်း ချိန်တွယ်သော် ပထမဓမ္မသည် အကြီးမြတ်ဆုံးသော ဂုရု၊ အမြင့်မြတ်ဆုံး လမ်းစဉ်အဖြစ် ထင်ရှားသည်။

Verse 7

परिनिर्मथ्य वाग्जालं निर्णीतमिदमेव हि । नोपकारात्परो धर्मो नापकारादवं परम्

စကားလုံးတို့၏ ကွန်ယက်ကို မথကာ စိစစ်ပြီးနောက် သတ်မှတ်ချက်တစ်ခုတည်းသာ ရှိသည်—ကောင်းကျိုးပြုခြင်းထက် မြင့်သော ဓမ္မမရှိ၊ ထိခိုက်အပျက်ပြုခြင်းထက် ဆိုးသော ကျဆုံးမှုမရှိ။

Verse 8

उपकर्तुरगस्त्यस्य जातमेतन्निदर्शनम् । क्व तादृक्काशिजं दुःखं क्व तादृक्श्रीमुखेक्षणम्

ဤသည်မှာ ကူညီကောင်းကျိုးပြုသူ အဂஸ္တျမှ မွေးဖွားလာသော ဥပမာတစ်ရပ်ဖြစ်သည်—ဘယ်မှာ ကာသီမှ ပေါ်ထွန်းသည့် ထိုမျိုးသော ဒုက္ခရှိမည်နည်း၊ ဘယ်မှာ သရီ၏ တောက်ပသော မျက်နှာတော်ကို မြင်ရသော ဒർശနရှိမည်နည်း။

Verse 9

करिकर्णाग्रचपलं जीवितं विविधं वसु । तस्मात्परोपकरणं कार्यमेकं विपश्चिता

အသက်တာသည် ဆင်နားအဖျားကဲ့သို့ လှုပ်ရှားလွယ်၍ မတည်ငြိမ်၊ ဥစ္စာဓနလည်း အမျိုးမျိုးပုံစံဖြင့် မခိုင်မြဲ; ထို့ကြောင့် ပညာရှိသည် အရာအားလုံးထက် တစ်ခုတည်းကို ဦးစားပေးရမည်—သူတစ်ပါးကို ကူညီခြင်း။

Verse 10

यल्लक्ष्मीनाममात्राप्त्या नरो नो माति कुत्रचित् । साक्षात्समीक्ष्यतां लक्ष्मीं कृतकृत्यो भवन्मुनिः

လက္ခမီ၏ နာမတော်ကိုသာ ရရှိခြင်းဖြင့် လူသည် မည်သည့်နေရာ၌မျှ မပျက်စီးပါ။ ထို့ကြောင့် လက္ခမီကို ကိုယ်တိုင်တကယ်မြင်တွေ့ပါစေ—အို မုနိ၊ ထိုအခါ သင်သည် ကိစ္စပြီးမြောက်သူ ဖြစ်လိမ့်မည်။

Verse 11

गच्छन्यदृच्छयासोथ दूराच्छ्रीशैलमैक्षत । यत्र साक्षान्निवसति देवः श्रीत्रिपुरांतकः

ထို့နောက် မတော်တဆသဘောဖြင့် သွားလာနေစဉ် အဝေးမှ သရီရှိုင်လကို မြင်တွေ့လေ၏—ထိုနေရာ၌ သရီ တြိပုရာန္တက ဘုရားသခင်သည် ကိုယ်တိုင်ထင်ရှားစွာ နေထိုင်တော်မူသည်။

Verse 12

उवाच वचनं पत्नीं तदा प्रीतमना मुनिः । इहस्थितैव पश्य त्वं कांते कांततरं परम्

ထိုအခါ စိတ်ပျော်ရွှင်သော မုနိက မိမိဇနီးအား ပြော၏—“ချစ်သူရေ၊ ဒီမှာပဲ နေပြီး အရာအားလုံးထက် ပိုမိုမိုဟန်သော အမြင့်မြတ်ဆုံး မြင်ကွင်းကို ကြည့်ရှုလော့။”

Verse 13

श्रीशैल शिखरं श्रीमदिदंतद्यद्विलोकनात् । पुनर्भवो मनुष्याणां भवेत्र नभवेत्क्वचित्

သရီရှိုင်လ၏ ဂုဏ်တော်ပြည့်ဝသော ထိပ်တောင်ဤသည်ကို—မျက်စိဖြင့် မြင်ရုံသာဖြင့်—လူတို့၏ ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းသည် အဆုံးသတ်နိုင်ပြီး နောက်တစ်ဖန် မဖြစ်ပေါ်တော့။

Verse 14

गिरि श्चतुरशीत्यायं योजनानां हि विस्मृतः । सर्वलिंगमयो यस्मादतः कुर्यात्प्रदक्षिणम्

ဤတောင်သည် ယောဇနာ ၈၄ အထိ လျားကျယ်၍—အလွန်ကြီးမားသဖြင့် ဖော်ပြရန်ခက်ခဲ၏။ လင်္ဂများဖြင့် အနှံ့အပြား ပြည့်နှက်နေသဖြင့် ထို့ကြောင့် ၎င်းကို ပရဒက္ခိဏာ (ဝန်းလှည့်ပူဇော်) ပြုသင့်သည်။

Verse 15

लोपामुद्रोवाच । किंचिद्विज्ञप्तुमिच्छामि यद्याज्ञा स्वामिनो भवेत् । ब्रूते हि याऽनुज्ञाता पत्या सा पतिता भवेत्

လောပာမုဒြာက ဆိုသည်။ “အရှင်၏ ခွင့်ပြုချက်ရှိလျှင် အနည်းငယ် လျှောက်ထားလိုပါသည်။ အကြောင်းမူကား ခင်ပွန်း၏ အနုမတမရှိဘဲ ပြောသော ဇနီးသည် အပြစ်ရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။”

Verse 16

अगस्त्य उवाच । किं वक्तुकामा देवि त्वं ब्रूहि तत्त्वमशंकिता । न त्वादृशीनां वाक्यं हि पत्युः खेदाय जायते

အဂස්တျာက ဆိုသည်။ “ဒေဝီ၊ သင် ဘာကို ပြောလိုသနည်း။ မကြောက်မရွံ့ တရားအမှန်ကို ပြောပါ။ သင်ကဲ့သို့ သီလပြည့်ဝသော မိန်းမတို့၏ စကားသည် ခင်ပွန်းကို စိတ်ဆင်းရဲစေသော အကြောင်းမဖြစ်တတ်။”

Verse 17

ततः पप्रच्छ सा देवी प्रणम्य मुनिमानता । सर्वेषां च हितार्थाय स्वसंदेहापनुत्तये

ထို့နောက် ဂုဏ်သိက္ခာမြင့်မားသော ဒေဝီသည် မုနိကို လေးစားစွာ ဦးချကန်တော့ပြီး၊ အားလုံး၏ အကျိုးချမ်းသာအတွက်နှင့် မိမိ၏ သံသယကို ဖယ်ရှားရန် မေးမြန်း하였다။

Verse 18

लोपामुद्रोवाच । श्रीशैलशिखरं दृष्ट्वा पुनर्जन्म न विद्यते । इदमेव हि सत्यं चेत्किमर्थं काशिरिष्यते

လောပာမုဒြာက ဆိုသည်။ “သြရီရှိုင်လ တောင်ထိပ်ကို မြင်ရုံဖြင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း မရှိတော့ဟု ဆိုကြသည်။ အကယ်၍ ဤအရာတစ်ခုတည်းသာ အမှန်တရားဖြစ်လျှင် ကာသီသို့ သွားရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကား အဘယ်နည်း?”

Verse 19

अगस्तिरुवाच । आकर्णय वरारोहे सत्यं पृष्टं त्वयामले । निर्णीतमसकृच्चैतन्मुनिभिस्तत्त्वचिंतकैः

အဂස්တျာက ဆိုသည်။ “နားထောင်ပါ၊ ခါးလှပသော အမလ(အညစ်မရှိ) မိန်းမရေ—သင် မေးသောမေးခွန်းသည် မှန်ကန်၏။ ဤအကြောင်းကို တရားအမြင့်ကို စဉ်းစားသော မုနိတို့က အကြိမ်ကြိမ် ဆုံးဖြတ်ထားပြီးဖြစ်သည်။”

Verse 20

मुक्तिस्थानान्यनेकानि कृतस्तत्रापिनिर्णयः । तानि ते कथयाम्यत्र दत्तचित्ता भव क्षणम्

မောက္ခကို ပေးစွမ်းသော အရပ်နေရာများ များစွာရှိပြီး ထိုနေရာ၌ပင် ဆုံးဖြတ်သတ်မှတ်ထားပြီးဖြစ်သည်။ ယခု ဤနေရာတွင် သင့်အား ပြောပြမည်—ခဏလေး စိတ်ကို တစ်နေရာတည်း စုစည်း၍ နားထောင်လော့။

Verse 21

प्रथमं तीर्थराजं तु प्रयागाख्यं सुविश्रुतम् । कामिकं सर्वतीर्थानां धर्मकामार्थमोक्षदम्

ပထမဦးစွာ အလွန်ကျော်ကြားသော ‘ပရယာဂ’ ဟူသော တီရ္ထရာဇ (တီရ္ထတို့၏ ဘုရင်) ရှိသည်။ ၎င်းသည် တီရ္ထအားလုံးအနက် အလိုအပ်ဆုံးဖြစ်၍ ဓမ္မ၊ ကာမ၊ အဿ၊ မောက္ခကို ပေးစွမ်းသည်။

Verse 22

नैमिषं च कुरुक्षेत्रं गंगाद्वारमवंतिका । अयोध्या मथुरा चैव द्वारकाप्यमरावती

နိမိဿနှင့် ကုရုက္ခေတ်ရ; ဂင်္ဂါဒွာရ (ဟရိဒွာရ) နှင့် အဝန္တိကာ (ဩဇ္ဇယိနီ); အယောဓျာနှင့် မထုရာ; ထို့ပြင် ဒွာရကာနှင့် အမရာဝတီ—ဤတို့လည်း မောက္ခနှင့် ဆက်နွယ်သော သန့်ရှင်းသည့် ဓာမများအဖြစ် ကျော်ကြားသည်။

Verse 23

सरस्वती सिंधुसंगो गंगासागरसंगमः । कांती च त्र्यंबकं चापि सप्तगोदावरीतटम्

စရஸဝတီ; စင်ဓုနှင့် ဆုံရာ; ဂင်္ဂါနှင့် သမုဒ္ဒရာ ဆုံရာ; ကာံတီ; တြျမ္ဗက; နှင့် ဂోదာဝရီမြစ်ကမ်းပေါ်ရှိ သန့်ရှင်းသော တောင်တန်း/ကမ်းခြေ ခုနစ်ခု—ဤတို့လည်း မောက္ခပေးသော တီရ္ထများအနက် ချီးမွမ်းခံရသည်။

Verse 24

कालंजरं प्रभासश्च तथा बद रिकाश्रमः । महालयस्तथोंकारक्षेत्रं वै पौरुषोत्तमम्

ကာလဉ္ဇရနှင့် ပရဘာသ; ထို့အတူ ဘဒရိကာအာရှရမ်; မဟာလယ; အိုံကာရက்ஷೇತ್ರ ဟူသော သန့်ရှင်းရာကွင်း; နှင့် ပေါရုရှိုတ္တမ—ဤတို့သည် မောက္ခသို့ ဦးတည်စေသော သန့်ရှင်းမြေများအဖြစ် အမှန်တကယ် ကျော်ကြားသည်။

Verse 25

गोकर्णो भृगुकच्छश्च भृगुतुंगश्च पुष्करम् । श्रीपर्वतादि तीर्थानि धारातीर्थं तथैव च

ဂိုကဏ္ဏ၊ ဘೃဂုကச்ச၊ ဘೃဂုတုင်္ဂ၊ ပုෂ္ကရ; ထို့ပြင် သြရီပရဝတ စသော တီရ္ထများနှင့် ဓာရာတီရ္ထလည်းပါဝင်၍—ဤအရာအားလုံးသည် မောက္ခပေးသော သန့်ရှင်းရာဌာနများအဖြစ် ရေတွက်ကြသည်။

Verse 26

मानसान्यपि तीर्थानि सत्यादीनि च वै प्रिये । एतानि मुक्तिदान्येव नात्र कार्या विचारणा

ချစ်သူရေ၊ စတျယ စသောအမည်များဖြင့်အစပြုသော ‘မနာသ’ (စိတ်တွင်း) တီရ္ထများလည်း ထိုနည်းတူပင် ဖြစ်သည်။ ဤတို့သည် အမှန်တကယ် မောက္ခပေးသည်—ဤနေရာ၌ သံသယ သို့မဟုတ် အငြင်းပွားရန် မလို။

Verse 27

गया तीर्थं च यत्प्रोक्तं पितॄणां हि मुक्तिदम् । पितामहानामृणतो मुक्तास्तत्तनया अपि

ထို့ပြင် ဂယာ-တီရ္ထကို ပိတೃများအတွက် မောက္ခပေးသူဟု ကြေညာထားသည်။ ပိတামဟာတို့အပေါ်ရှိ အကြွေးကို ဆပ်ပြီးသော် သူတို့၏ သားသမီးမြေးဆက်များပင်လျှင် လွတ်မြောက်ကြသည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 28

सधर्मिण्युवाच । मानसान्यपि तीर्थानि यान्युक्तानि महामते । कानि कानि च तानीह ह्येतदाख्यातुमर्हसि

သဒ္ဓမ္မိနီ (သစ္စာရှိ ဇနီး) က ပြောသည်– “အို မဟာမတေ၊ သင်သည် ‘မနာသ’ တီရ္ထများကိုလည်း ဆိုခဲ့သည်။ ဤနေရာ၌ ထိုတီရ္ထများသည် မည်မည်နည်း။ ကျွန်မအား ရှင်းပြပေးပါရန် သင့်တော်ပါသည်။”

Verse 29

अगस्त्य उवाच । शृणु तीर्थानि गदतो मानसानि ममानघे । येषु सम्यङ्नरः स्नात्वा प्रयाति परमां गतिम्

အဂஸ္တျက ပြောသည်– “အို အနဂ္ဃေ၊ နားထောင်လော့။ ငါသည် ‘မနာသ’ တီရ္ထများကို ဖော်ပြမည်။ ထိုနေရာများ၌ လူသည် မှန်ကန်စွာ ရေချိုးသန့်စင်လျှင် အမြင့်ဆုံးသော အခြေအနေသို့ ရောက်သည်။”

Verse 30

सत्यं तीर्थं क्षमा तीर्थं तीर्थमिन्द्रियनिग्रहः । सर्वभूतदयातीर्थं तीर्थमार्जवमेव च

သစ္စာတရားသည် တီရ္ထ ဖြစ်၏၊ ခွင့်လွှတ်ခြင်းသည် တီရ္ထ ဖြစ်၏၊ အင်ဒြိယသိမ်းဆည်းခြင်းသည်လည်း တီရ္ထ ဖြစ်၏။ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ် ကရုဏာသည် တီရ္ထ ဖြစ်ပြီး၊ အတွင်းစိတ်တည်ကြည်ဖြောင့်မတ်မှုလည်း တီရ္ထ ဖြစ်၏။

Verse 31

दानं तीर्थं दमस्तीर्थं संतोषस्तीर्थमुच्यते । ब्रह्मचर्यं परं तीर्थं तीर्थं च प्रियवादिता

ဒါန (လှူဒါန်းခြင်း) သည် တီရ္ထ ဖြစ်၏၊ ဒမ (ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်မှု) သည် တီရ္ထ ဖြစ်၏၊ စန္တောသ (ကျေနပ်တင်းတိမ်မှု) ကိုလည်း တီရ္ထ ဟု ခေါ်၏။ ဘြဟ္မစရိယ သည် အမြင့်မြတ်ဆုံး တီရ္ထ ဖြစ်ပြီး၊ နူးညံ့ချိုသာသော စကားပြောခြင်းလည်း တီရ္ထ ဖြစ်၏။

Verse 32

ज्ञानं तीर्थं धृतिस्तीर्थं तपस्तीर्थमुदाहृतम् । तीर्थानामपि तत्तीर्थं विशुद्धिर्मनसः परा

ပညာ (ဉာဏ်) သည် တီရ္ထ ဖြစ်၏၊ သည်းခံတည်ကြည်မှု (ဓြတိ) သည် တီရ္ထ ဖြစ်၏၊ တပ (တပဿ) ကိုလည်း တီရ္ထ ဟု ကြေညာ၏။ သို့ရာတွင် တီရ္ထ အားလုံးထဲ၌ အမြတ်ဆုံး တီရ္ထ သည်—စိတ်၏ အပြည့်အဝ သန့်စင်မှု ဖြစ်၏။

Verse 33

न जलाप्लुतदेहस्य स्नानमित्यभिधीयते । स स्नातो यो दमस्नातः शुचिः शुद्धमनोमलः

ရေဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို စိုစွတ်အောင်လုပ်ခြင်းသာကို ‘ရေချိုး’ ဟု မခေါ်နိုင်။ ဒမ-ရေချိုး (ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်မှုဖြင့် ရေချိုးခြင်း) ကို ခံယူသူသာ အမှန်တကယ် ရေချိုးပြီးသူ ဖြစ်၏—သန့်ရှင်း၍ စိတ်၏ အညစ်အကြေး ပျောက်ကင်းသွားသူ။

Verse 34

यो लुब्धः पिशुनः क्रूरो दांभिको विषयात्मकः । सर्वतीर्थेष्वपि स्नातः पापो मलिन एव सः

လောဘကြီးသူ၊ အပြစ်တင်ချဲ့ကားသူ၊ ကြမ်းတမ်းသူ၊ ဟန်ဆောင်သူ၊ အာရုံဝတ္ထုများ၌ မူးယစ်လျက်ရှိသူသည်—တီရ္ထ အားလုံးတွင် ရေချိုးခဲ့သော်လည်း—ပင်ပန်းပင်ပန်း ပာပကာရနှင့် အညစ်အကြေးတင်နေဆဲ ဖြစ်၏။

Verse 35

न शरीर मल त्यागान्नरो भवति निर्मलः । मानसे तु मले त्यक्ते भवत्यंतः सुनिर्मलः

ကိုယ်ခန္ဓာ၏ အညစ်အကြေးကို ဖယ်ရှားရုံဖြင့် လူသည် သန့်ရှင်းမဖြစ်နိုင်။ သို့သော် စိတ်၏ အညစ်အကြေးကို စွန့်ပစ်လျှင် အတွင်းပိုင်း၌ အလွန်သန့်ရှင်းလာသည်။

Verse 36

जायंते च म्रियंते च जलेष्वेव जलौकसः । न च गच्छंति ते स्वर्गमविशुद्धमनोमलाः

ရေတွင်နေထိုင်သော သတ္တဝါများသည် ရေထဲ၌ပင် မွေးဖွား၍ ရေထဲ၌ပင် သေဆုံးကြသည်။ သို့ရာတွင် စိတ်မလင့်မသန့်သောကြောင့် ကောင်းကင်ဘုံသို့ မရောက်နိုင်ကြ။

Verse 37

विषयेष्वति संरागो मानसो मल उच्यते । तेष्वेव हि विरागो स्य नैर्मल्यं समुदाहृतम्

အာရုံခံအရာဝတ္ထုများအပေါ် အလွန်အကျွံ စွဲလမ်းခြင်းကို စိတ်၏ အညစ်အကြေးဟု ခေါ်သည်။ ထိုအရာများအပေါ် မစွဲလမ်းခြင်း (ဝိရာဂ) ကို သန့်ရှင်းမှုဟု ကြေညာထားသည်။

Verse 38

चित्तमंतर्गतं दुष्टं तीर्थस्नानान्न शुद्ध्यति । शतशोथ जलैर्धौतं सुराभांडमिवाशुचि

အတွင်း၌ ဆိုးယုတ်နေသော စိတ်သည် တီရ္ထ၌ ရေချိုးသော်လည်း မသန့်ရှင်းနိုင်။ အရက်အိုးကို ရေဖြင့် အကြိမ်ရာချီ ဆေးကြောသော်လည်း မသန့်သကဲ့သို့ပင်။

Verse 39

दानमिज्यातपःशौचं तीर्थसेवा श्रुतं तथा । सर्वाण्येतान्यतीर्थानि यदि भावो न निर्मलः

ဒါန၊ ပူဇာ-ယဇ္ဉ၊ တပ၊ သန့်ရှင်းမှု၊ တီရ္ထဝန်ဆောင်မှုနှင့် သာသနာကျမ်းများကို လေ့လာကြားနာခြင်း—အတွင်းစိတ်၏ ဘာဝ မသန့်လျှင် ဤအရာအားလုံးသည် တီရ္ထအစစ် မဟုတ်။

Verse 40

निगृहीतेंद्रियग्रामो यत्रैव च वसेन्नरः । तत्र तस्य कुरुक्षेत्रं नैमिषं पुष्कराणि च

လူသည် အင်ဒြိယအစုကို ထိန်းချုပ်၍ နေထိုင်ရာအရပ်၌ပင် ထိုနေရာသည် သူ့အတွက် ကုရုက္ခೇತ್ರ၊ နိုင်မိရှ နှင့် ပုෂ္ကရ တီရ္ထ ဖြစ်လာသည်။

Verse 41

ज्ञानपूते ज्ञानजले रागद्वेषमलापहे । यः स्नाति मानसे तीर्थे स याति परमां गतिम्

အသိဉာဏ်ဖြင့် သန့်စင်ထားသော၊ ရာဂ–ဒွေသ အညစ်အကြေးကို ဖယ်ရှားပေးသော အသိဉာဏ်ရေထဲ၌ မနောတီရ္ထ၌ ရေချိုးသူသည် အမြင့်ဆုံးသော ဂတိကို ရောက်သည်။

Verse 42

एतत्ते कथितं देवि मानसं तीर्थलक्षणम् । भौमानामपि तीर्थानां पुण्यत्वे कारणं शृणु

ဒေဝီရေ၊ မနောတီရ္ထ၏ လက္ခဏာကို သင့်အား ဤသို့ ပြောပြီးပြီ။ ယခု မြေပြင်တီရ္ထများတောင် ပုဏ္ဏ్యతရှိရခြင်း၏ အကြောင်းကို နားထောင်ပါ။

Verse 43

यथा शरीरस्योद्देशाः केचिन्मेध्यतमाः स्मृताः । तथा पृथिव्यामुद्देशाः केचित्पुण्यतमाः स्मृताः

ကိုယ်ခန္ဓာ၏ အချို့သော အစိတ်အပိုင်းများကို အလွန်သန့်ရှင်းသည်ဟု မှတ်ယူသကဲ့သို့၊ မြေပြင်ပေါ်တွင်လည်း အချို့သော ဒေသများကို အလွန်ပုဏ္ဏမြတ်သည်ဟု မှတ်ယူကြသည်။

Verse 44

प्रभावादद्भुताद्भूमेः सलिलस्य च तेजसः । परिग्रहान्मुनीनां च तीर्थानां पुण्यता स्मृता

တီရ္ထတို့၏ ပုဏ္ဏမြတ်မှုသည် မြေ၏ အံ့ဩဖွယ် အာနုဘော်၊ ရေ၏ အတွင်းရှိ တေဇောဓာတ်၏ တောက်ပမှု၊ ထို့ပြင် မုနိတို့၏ တည်ရှိမှုနှင့် သူတို့၏ သန့်ရှင်းသော လက်ခံအုပ်ထိန်းမှုကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူကြသည်။

Verse 45

तस्माद्भौमेषु तीर्थेषु मानसेषु च नित्यशः । उभयेष्वपि यः स्नाति स याति परमां गतिम

ထို့ကြောင့် မြေပြင်ရှိ တီရ္ထများနှင့် စိတ်အတွင်းရှိ တီရ္ထများ၌ နေ့စဉ် မင်္ဂလာရေချိုးသူသည် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ဂတိကို ရောက်၏။

Verse 46

अनुपोष्य त्रिरात्राणि तीर्थान्यनभिगम्य च । अदत्त्वा कांचनं गाश्च दरिद्रो नाम जायते

သုံးညအစာရှောင်မပြု၊ တီရ္ထသို့မသွား၊ ရွှေနှင့် နွားကို မလှူဒါန်းသူသည် ‘ဆင်းရဲ’ ဟု ခေါ်ရပြီး ကုသိုလ်ကံမဲ့သူ ဖြစ်၏။

Verse 47

अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैरिष्ट्वा विपुलदक्षिणैः । न तत्फलमवाप्नोति तीर्थभिगमनेन यत्

အဂ္နိဋ္ဌောမ စသည့် ယဇ్ఞများကို ဒက္ခိဏာများစွာဖြင့် ပြုလုပ်သော်လည်း၊ တီရ္ထသို့ သွားရောက်ခြင်းမှ ရသော အကျိုးကို မရနိုင်။

Verse 48

यस्य हस्तौ च पादौ च मनश्चैव सुसंयतम् । विद्या तपश्च कीर्तिश्च स तीर्थफलमश्नुते

လက်၊ ခြေ နှင့် စိတ်ကို ကောင်းစွာ ထိန်းချုပ်ထား၍ ပညာ၊ တပဿာနှင့် ဂုဏ်သတင်းကောင်းရှိသူသည် တီရ္ထ၏ အမှန်တကယ် အကျိုးကို ခံစားရ၏။

Verse 49

प्रतिग्रहादुपावृत्तः संतुष्टो येनकेनचित् । अहंकार विमुक्तश्च स तीर्थफलमश्नुते

လက်ခံလှူဒါန်းမှုကို ရှောင်ကြဉ်၍ ရရှိသမျှဖြင့် ကျေနပ်တတ်ကာ အဟင်္ကာရမှ လွတ်သူသည် တီရ္ထ၏ အမှန်တကယ် အကျိုးကို ခံစားရ၏။

Verse 50

अदंभको निरारंभो लघ्वाहारो जितेंद्रियः । विमुक्तसर्वसंगैर्यः स तीर्थफलमश्नुते

ဟန်ဆောင်မှုကင်း၍ ကိုယ့်အကျိုးအတွက် ပြသလိုစိတ်ဖြင့် မလုပ်ဆောင်သူ၊ အစာကို ပမာဏနည်းနည်းသာ စားသုံးသူ၊ အင်ဒြိယတို့ကို အနိုင်ယူထားသူ၊ ချိတ်ဆက်ကပ်လှမ်းမှုအားလုံးမှ လွတ်မြောက်သူ—ထိုသူသည် တီရ္ထသန့်ရှင်းရာသို့ ဘုရားဖူးခြင်း၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို အမှန်တကယ် ခံစားရ၏။

Verse 52

अकोपनोऽमलमतिः सत्यवादी दृढव्रतः । आत्मोपमश्च भूतेषु सतीर्थफलमश्नुते । तीर्थान्यनुसरन्धीरः श्रद्दधानः समाहितः । कृतपापो विशुद्ध्येत किं पुनः शुद्धकर्मकृत्

ဒေါသကင်း၍ စိတ်ဉာဏ်သန့်ရှင်း၊ အမှန်တရားကို ပြောသူ၊ ဝရတၱ (သစ္စာဝတ်) တွင် တည်ကြည်သူ၊ သတ္တဝါအားလုံးကို ကိုယ့်နှင့်တူတူဟု မြင်သူ—ထိုသူသည် တီရ္ထ၏ အမှန်တကယ် အကျိုးကို ရ၏။ သဒ္ဓါဖြင့် စိတ်တည်ငြိမ်ကာ တီရ္ထများကို လိုက်နာသွားလာသော သတ္တိရှိသည့် ဘုရားဖူးသည် အပြစ်ရှိခဲ့သော်လည်း သန့်စင်လာ၏; ထို့ကြောင့် အကျင့်ကောင်းသန့်ရှင်းပြီးသားသူအတွက်တော့ ပို၍ မဆိုလိုတော့။

Verse 53

तिर्यग्योनि न वै गच्छेत्कुदेशे नैव जायते । न दुःखी स्यात्स्वर्गभाक्च मोक्षोपायं च विंदति

သူသည် တိရစ္ဆာန်ဘဝသို့ မကျရောက်၊ အဆိုးရွားသော နိုင်ငံဒေသ၌လည်း မမွေးဖွား; ဒုက္ခမခံရ—ကောင်းကင်ဘုံ၏ အခွင့်ကို ရပြီး မောက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) သို့ သွားရာ နည်းလမ်းကိုလည်း တွေ့ရ၏။

Verse 54

अश्रद्दधानः पापात्मा नास्तिकोऽच्छिन्नसंशयः । हेतुनिष्ठश्च पंचैते न तीर्थफलभागिनः

သဒ္ဓါမရှိသူ၊ အပြစ်စိတ်ရှိသူ၊ နာස්တိက (မယုံကြည်သူ)၊ သံသယမပြတ်သူ၊ အကြောင်းပြချက်နဲ့ အငြင်းပွားမှုသာကို အားထားသူ—ဤငါးမျိုးသည် တီရ္ထအကျိုး၏ အခွင့်မရကြ။

Verse 55

तीर्थानि च यथोक्तेन विधिना संचरंति ये । सर्वद्वंद्वसहा धीरास्ते नराः स्वर्गभागिनः

သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း တီရ္ထများကို လှည့်လည်သွားလာ၍၊ ဒွန္ဒ (အပူအအေး၊ အသာအနာ) အားလုံးကို သတ္တိရှိစွာ ခံနိုင်သောသူတို့—ထိုလူတို့သည် ကောင်းကင်ဘုံ၏ အခွင့်ရသူများ ဖြစ်ကြ၏။

Verse 56

तीर्थयात्रां चिकीर्षुः प्राग्विधायोपोषणं गृहे । गणेशं च पितॄन्विप्रान्साधूञ्छक्त्या प्रपूज्य च

တီရ္ထ (tīrtha) ဘုရားဖူးခရီးထွက်ရန် အကြံပြုသူသည် အရင်ဆုံး အိမ်၌ ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ပြုလုပ်ပြီး၊ ထို့နောက် မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ဂဏေရှ (Gaṇeśa)၊ ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်)၊ ဗြာဟ္မဏများနှင့် သာဓုများကို ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ရမည်။

Verse 57

कृतपारणको हृष्टो गच्छेन्नियमधृक्पुनः । आगत्याभ्यर्च्य पितॄन्यथोक्तफलभाग्भवेत्

အစာရှောင်ခြင်းကို ပြီးစီး၍ နည်းလမ်းတကျ ပာရဏ (pāraṇa) ဖြင့် အစာပြန်စားပြီးနောက်၊ ဝမ်းမြောက်စိတ်ဖြင့် နိယမ (စည်းကမ်း) ကို ထိန်းသိမ်းကာ ခရီးထွက်ရမည်။ ပြန်လာသောအခါ ပိတೃတို့ကို ပူဇော်လျှင် သာස්တရ၌ ဆိုထားသည့် အကျိုးဖလကို ရရှိမည်။

Verse 58

न परीक्ष्यो द्विजस्तीर्थेष्वन्नार्थी भोज्य एव च । सक्तुभिः पिंडदानं च चरुणा पायसेन च

တီရ္ထ၌ အစာလိုအပ်၍ လာသော ဗြာဟ္မဏကို စစ်ဆေးမေးမြန်းခြင်း မပြုရ; အမှန်တကယ် အစာကျွေးရမည်။ ထို့ပြင် ပိဏ္ဍဒာနကို စက္တု (မုယောမှုန့်)၊ ချရု (caru) နှင့် ပါယသ (pāyasa) ဖြင့်လည်း ပူဇော်နိုင်သည်။

Verse 59

कर्तव्यमृषिभिर्दृष्टं पिण्याकेन गुडेन च । श्राद्धं तत्र प्रकर्तव्यमर्घ्यावाहनवर्जितम्

ရသီများက မြင်တွေ့၍ ခွင့်ပြုထားသကဲ့သို့ ပိဏ္ယာက (ဆီခဲ/အဆီကျန်) နှင့် ဂုဍ (အညိုသကြား) ဖြင့်လည်း ပူဇော်အပ်သည်။ ထိုတီရ္ထ၌ အရ္ဃျ (arghya) နှင့် အာဝါဟန (āvāhana) မပါဘဲ ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ကို ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 60

अकालेप्यथवा काले तीर्थे श्राद्धं च तर्पणम् । अविलंबेन कर्तव्यं नैव विघ्नं समाचरेत्

အချိန်မတော်သော်လည်းကောင်း အချိန်တော်သော်လည်းကောင်း တီရ္ထ၌ ရှရဒ္ဓနှင့် တർပဏ (tarpaṇa) ကို နှောင့်နှေးမနေဘဲ ချက်ချင်း ပြုလုပ်ရမည်။ အတားအဆီးကို မဖန်တီးရ၊ မဖိတ်ခေါ်ရ။

Verse 61

तीर्थं प्राप्य प्रसंगेन स्नानं तीर्थे समाचरेत् । स्नानजं फलमाप्नोति तीर्थयात्राश्रितं स च

တစ်ဦးဦးသည် တီရ္ထသို့ မတော်တဆ ရောက်လာသော်လည်း ထိုတီရ္ထ၌ သန့်ရှင်းသော ရေချိုး(သ္နာန်)ကို ပြုလုပ်သင့်သည်။ ထိုသူသည် တီရ္ထရေချိုးမှ ဖြစ်သော ကုသိုလ်နှင့် တီရ္ထယာထရာ ပြုခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော ကုသိုလ်တို့ကို ရရှိသည်။

Verse 62

नृणां पापकृतां तीर्थे पापस्य शमनं भवेत् । यथोक्तं फलदं तीर्थं भवेच्छ्रद्धात्मनां नृणाम्

အပြစ်ပြုခဲ့သော လူတို့အတွက် တီရ္ထသည် အပြစ်ကို သက်သာစေ၍ ငြိမ်းစေသော နေရာဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် သဒ္ဓါ(ယုံကြည်မှု)ပြည့်ဝသော စိတ်ရှိသူတို့အတွက် တီရ္ထသည် ဆိုထားသည့်အတိုင်း အကျိုးဖလကို အထူးပေးတတ်သည်။

Verse 63

षोडशांशं स लभते यः पराथं च गच्छति । अर्धं तीर्थफलं तस्य यः प्रसंगेन गच्छति

အခြားသူအတွက်ဟု ရည်ရွယ်ကာ တီရ္ထသို့ သွားသူသည် အပြည့်အဝ ကုသိုလ်၏ ဆယ့်ခြောက်ပုံတစ်ပုံသာ ရရှိသည်။ သို့သော် မတော်တဆ အကြောင်းကြောင့် သွားသူသည် တီရ္ထအကျိုး၏ တစ်ဝက်ကို ရရှိသည်။

Verse 64

कुश प्रतिकृतिं कृत्वा तीर्थवारिणि मज्जयेत् । मज्जयेच्च यमुद्दिश्य सोष्टमांशं लभेत वै

ကူရှာမြက်ဖြင့် ကိုယ်စားပြုရုပ်ပုံတစ်ခု ပြုလုပ်ပြီး တီရ္ထရေထဲသို့ မြုပ်နှံသင့်သည်။ ယမကို ရည်ညွှန်း၍ မြုပ်နှံပါက တီရ္ထကုသိုလ်၏ ရှစ်ပုံတစ်ပုံကို အမှန်တကယ် ရရှိသည်။

Verse 65

तीर्थोपवासः कर्तव्यः शिरसो मुंडनं तथा । शिरोगतानि पापानि यांति मुंडनतो यतः

တီရ္ထ၌ ဥပဝါသ(အစာရှောင်)ကို ပြုလုပ်သင့်ပြီး ခေါင်းမုန်ဒန်(ခေါင်းရိတ်)လည်း ပြုလုပ်သင့်သည်။ အကြောင်းမှာ ခေါင်းပေါ်တွင် ကပ်နေသော အပြစ်များသည် ခေါင်းရိတ်ခြင်းကြောင့် ပျောက်ကွယ်သွားသည်။

Verse 66

यदह्नि तीर्थप्राप्तिः स्यात्ततोह्नः पूर्ववासरे । उपवासस्तु कर्तव्यः प्राप्ताह्नि श्राद्धदो भवेत्

တီရ္ထသို့ ရောက်မည့်နေ့၏ မတိုင်မီနေ့တွင် ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ပြုရမည်။ ရောက်သည့်နေ့တွင် ပိတೃများအတွက် ရှရဒ္ဓ နှင့် တർပဏ-ဒါန ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။

Verse 67

तीर्थप्रसंगात्तीर्थांगमप्युक्तं त्वत्पुरोमया । स्वर्गसाधनमेवैतन्मोक्षोपायश्च वै भवेत्

တီရ္ထများကို ဆွေးနွေးသည့်အခါအခွင့်အရေးကြောင့် သင်၏ရှေ့တွင် ယာထရာ၏ အင်္ဂ-ဥပင်္ဂ စည်းကမ်းများကိုလည်း ငါဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ သုဝဂ္ဂသို့ ရောက်စေသော အထောက်အကူဖြစ်ပြီး မောက္ခသို့ သွားရာ အမှန်တကယ်သော နည်းလမ်းလည်း ဖြစ်သည်။

Verse 68

काशीकांती च मायाख्या त्वयोध्याद्वारवत्यपि । मथुरावंतिका चैताः सप्त पुर्योत्र मोक्षदाः

ကာသီ၊ ကာဉ္စီ၊ မာယာ (ဟရိဒ္ဝါရ)၊ အယောဓျာ၊ ဒွာရဝတီ၊ မထုရာ နှင့် အဝန္တိကာ—ဤတို့သည် ဤလောက၌ မောက္ခပေးသော သန့်ရှင်းမြတ်သော ပုရီ ခုနစ်မြို့ ဖြစ်သည်။

Verse 69

श्रीशैलो मोक्षदः सर्वः केदारोपि ततोऽधिकः । श्रीशैलाच्चापि केदारात्प्रयागं मोक्षदं परम्

သြရီရှိုင်လသည် အလုံးစုံ မောက္ခပေးတတ်၏; ကေဒါရသည် ထိုထက်ပင် မြင့်မြတ်၏။ သြရီရှိုင်လနှင့် ကေဒါရထက်ပင် အထက်မြတ်ဆုံးမှာ ပရယာဂ—မောက္ခပေးသော အထွဋ်အမြတ် တီရ္ထ ဖြစ်သည်။

Verse 70

प्रयागादपि तीर्थाग्र्यादविमुक्तं विशिष्यते । यथाविमुक्ते निर्वाणं न तथाक्वाप्यसंशयम्

တီရ္ထအဂ္ဂဖြစ်သော ပရယာဂထက်ပင် အဝိမုက္တသည် ပို၍ ထူးမြတ်သည်။ အကြောင်းမှာ အဝိမုက္တ၌ ရှိသကဲ့သို့ နိဗ္ဗာန်သည် အခြားနေရာ၌ မရှိ—သံသယမရှိ။

Verse 73

अन्यानि मुक्तिक्षेत्राणि काशीप्राप्तिकराणि च । काशीं ध्यायमिमं श्रुत्वा नरो नियतमानसः । श्रावयित्वा द्विजांश्चापि श्रद्धाभक्तिसमन्वितान्

အခြားသော မောက္ခဒေသများလည်း ကာရှီသို့ ရောက်စေသော အကြောင်းရင်း ဖြစ်လာသည်။ စိတ်တည်ငြိမ်သော လူသည် ကာရှီကို သတိပြုသမားတော်မူ၍ ဤအကြောင်းအရာကို ကြားနာပြီး၊ ယုံကြည်ခြင်းနှင့် ဘက္တိပြည့်ဝသော ဗြဟ္မဏတို့ကိုလည်း ကြားနာစေပါက ကာရှီနှင့် မောက္ခသို့ ဦးတည်စေသော ကုသိုလ်ကို ရရှိသည်။

Verse 74

क्षत्रियान्धर्मनिरतान्वैश्यान्सन्मार्गवर्तिनः । शूद्रान्द्विजेषु भक्तांश्च निष्पापो जायते द्विजः

ဓမ္မ၌ တည်ကြည်သော က္ଷတ္တရိယ၊ လမ်းကောင်းကို လိုက်နာသော ဝိုင်ရှျ၊ နှင့် ဒွိဇတို့အပေါ် ဘက္တိရှိသော ရှူဒြ—ဤသို့ ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ကြသောအခါ ဒွိဇသည် အပြစ်ကင်းစင်လာသည်။