
Oṅkāra-Liṅga and the Secret Pañcāyatana Liṅgas of Kāśī: Kṛttivāseśvara-Māhātmya
Sūta သည် Om နှင့် Pāśupata ဒဿန၏ ပြယုဂ်ဖြစ်သော Oṅkāra-Liṅga သို့ Vyāsa ၏ ခရီးစဉ်ကို ပြန်လည်ပြောပြသည်။ ဤကျမ်းသည် Vārāṇasī ရှိ လျှို့ဝှက် Liṅga ငါးခု (Pañcāyatana) ကို ဖော်ပြထားပြီး Śiva ၏ ကျေးဇူးတော်ကြောင့်သာ သိရှိနိုင်သည်။ Śiva သည် ဆင်နတ်ဆိုးကို သတ်ပြီး ၎င်း၏အရေခွံကို ဝတ်ဆင်ခဲ့သည့် Kṛttivāseśvara ၏ မူလအစကို အသေးစိတ်ဖော်ပြထားသည်။ ဤနေရာ၌ ကိုးကွယ်ခြင်းသည် ဘဝတစ်ခုတည်းတွင် လွတ်မြောက်မှု (Moksha) ကို အာမခံပါသည်။
Verse 1
इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वंविभागे एकोनत्रिशो ऽध्यायः सूत उवाच स शिष्यैः संवृतो धीमान् गुरुर्द्वैपायनो मुनिः / जगाम विपुलं लिङ्गमोङ्कारं मुक्तिदायकम्
ဤသို့ «သရီကူර්မပုရာဏ» ခြောက်ထောင်သ్లోက စံဟိတာ၏ ပူရ္ဝ-ဘဂၢ၌ အခန်းသုံးဆယ် စတင်၏။ စူတက ပြောသည်—တပည့်များဝန်းရံထားသော ဉာဏ်ပညာရှင် ဂုရု ဒွိုင်ပါယန မုနိ (ဗျာသ) သည် မောက္ခပေးသော အိုံကာရ-လိင်္ဂ၊ «အိုံ» ၏ သင်္ကေတကြီးသို့ သွားရောက်하였다။
Verse 2
तत्राभ्यर्च्य महादेवं शिष्यैः सह महामुनिः / प्रोवाच तस्य माहात्म्यं मुनीनां भावितात्मनाम्
ထိုနေရာ၌ မဟာမုနိသည် တပည့်များနှင့်အတူ မဟာဒေဝကို ပူဇော်ကာ၊ စိတ်ဝိညာဉ်သန့်စင်၍ အတွင်းစည်းကမ်းပြည့်ဝသော မုနိတို့အား ထိုဘုရား၏ မဟာတန်ခိုးကို ဟောကြား하였다။
Verse 3
इदं तद् विमलं लिङ्गमोङ्कारं नाम शोभनम् / अस्य स्मरणमात्रेण मुच्यते सर्वपातकैः
ဤသည်မှာ အိုံကာရဟု အမည်ရသော သန့်ရှင်းမလွဲ လိင်္ဂတော်၊ မင်္ဂလာတောက်ပသော အိုံကာရပင် ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို သတိရမိရုံဖြင့်ပင် အပြစ်နှင့် ကျဆုံးမှု အားလုံးမှ လွတ်မြောက်ရသည်။
Verse 4
एतत् परतरं ज्ञानं पञ्चयतनमुत्तमम् / सेवितं सूरिभिर्नित्यं वाराणस्यां विमोक्षदम्
ဤသည်မှာ အလွန်မြင့်သော သာလွန်တတ်သိမှု—အမြတ်ဆုံး ပဉ္စာယတန (ဘုရားငါးပါးကို တစ်ပြိုင်နက်ပူဇော်ခြင်း) ဖြစ်သည်။ ပညာရှိတို့ နိစ္စကျင့်သုံး၍ ဝါရာဏသီ၌ မောက္ခကို ပေးတတ်သည်။
Verse 5
अत्र साक्षान्महादेवः पञ्चायतनविग्रहः / रमते भगवान् रुद्रो जन्तूनामपवर्गदः
ဤနေရာ၌ မဟာဒေဝသည် တကယ်တမ်း ကိုယ်တိုင်ပင် ပဉ္စာယတနရုပ်သဏ္ဍာန်ဖြင့် ထင်ရှားနေသည်။ ဤနေရာ၌ ဘဂဝန် ရုဒ္ဒရသည် ပျော်မြူး၍ သတ္တဝါတို့အတွက် အပဝဂ္ဂ (နောက်ဆုံးလွတ်မြောက်မှု) ကို ပေးတတ်သည်။
Verse 6
यत् तत् पाशुपतं ज्ञानं पञ्चार्थमिति शब्द्यते / तदेतद् विमलं लिङ्गमोङ्कारे समवस्थितम्
«အဓိပ္ပါယ်ငါးပါး» ဟု ခေါ်ဆိုသော ပာရှုပတ ဉာဏ်သည်—အဲဒီတရားတည်းပင် အညစ်ကင်းသော လင်္ဂဖြစ်၍ အိုမ် (အိုင်္ကာရ) သဒ္ဒါ၌ တည်ရှိနေသည်။
Verse 7
शान्त्यतीता तथा शान्तिर्विद्या चैव परा कला / प्रतिष्ठा च निवृत्तिश्च पञ्चार्थं लिङ्गमैश्वरम्
ငြိမ်းချမ်းမှုကိုလည်း ကျော်လွန်သောအရာနှင့် ငြိမ်းချမ်းမှုတည်းဟူသောအရာ; ဗိဒ္ယာ (ပညာ) နှင့် အမြင့်ဆုံး ကလာ (ထင်ရှားဖန်ဆင်းနိုင်စွမ်း); ထို့ပြင် ပရတိဋ္ဌာ (အတ္တမ၌ တည်မြဲခြင်း) နှင့် နိဝෘတ္တိ (လောကကပ်ငြိမှုမှ ဆုတ်ခွာခြင်း) — ဤငါးပါးသည် ဣရှ္ဝရ၏ သာသနာလက္ခဏာ လင်္ဂဖြစ်သည်။
Verse 8
पञ्चानामपि देवानां ब्रह्मादीनां सदाश्रयम् / ओङ्कारबोधकं लिङ्गं पञ्चायतनमुच्यते
ဗြဟ္မာစသည်ဖြင့် ဘုရားငါးပါးတို့၏ နိစ္စအာश्रယ (အမြဲတမ်းခိုလှုံရာ) ဖြစ်သော လင်္ဂ၊ ထို့ပြင် အိုမ်၏ အဓိပ္ပါယ်ကို ဖော်ပြပေးသော လင်္ဂကို ပဉ္စာယတန ဟု ခေါ်သည်။
Verse 9
संस्मरेदैश्वरं लिङ्गं पञ्चायतनमव्ययम् / देहान्ते तत्परं ज्योतिरानन्दं विशते बुधः
ပညာရှိသည် အရှင်ဣශ්ဝရ၏ လင်္ဂကို အမြဲတမ်း သတိရစေ—မပျက်မယွင်းသော ပဉ္စာယတန။ ကိုယ်ခန္ဓာအဆုံး၌ ထိုအရှင်ကိုသာ အပြည့်အဝ အနုသရဏဖြင့် ဆည်းကပ်လျက်၊ အာနန္ဒဖြစ်သော တောက်ပသည့် အလင်းသို့ ဝင်ရောက်သည်။
Verse 10
अत्र देवर्षयः पूर्वं सिद्धा ब्रह्मर्षयस्तथा / उपास्य देवमीशानं प्राप्तवन्तः परं पदम्
ဤနေရာ၌ ရှေးကာလတွင် ဒေဝရ္ဓိများ၊ စိဒ္ဓများနှင့် မဟာဗြဟ္မရ္ဓိများသည် အရှင် ဣရှာနကို ပူဇော်ဆည်းကပ်၍ အမြင့်ဆုံး အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြသည်။
Verse 11
मत्स्योदर्यास्तटे पुण्यं स्थानं गुह्यतमं शुभम् / गोचर्ममात्रं विप्रेन्द्रा ओङ्कारेश्वरमुत्तमम्
မတ်စျိုးဒရီ မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ကုသိုလ်ပြည့်ဝ၍ အလွန်လျှို့ဝှက်သန့်ရှင်းသော သာသနာ့နေရာတစ်ခု ရှိသည်။ အို ဗြာဟ္မဏအထွတ်အမြတ်တို့၊ နွားအရေတစ်ချပ်အရွယ်သာရှိသော်လည်း အိုံကာရေးရှ္ဝရ အမြင့်မြတ်ဆုံး ဘုရားသခင်၏ သာသနာ့အာရုံဖြစ်သည်။
Verse 12
कृत्तिवासेश्वरं लिङ्गः मध्यमेश्वरमुत्तमम् / विश्वेश्वरं तथोङ्कारं कपर्देश्वरमेव च
သန့်ရှင်းသော ရှိဝလင်္ဂများမှာ—ကృတ္တိဝာසේရှ္ဝရ၊ အထူးမြတ်သော မဓျမေရှ္ဝရ၊ ဝိශ්ဝေရှ္ဝရ၊ ထို့အပြင် အိုံကာရ (Oṅkāra) နှင့် ကပර්ဒေရှ္ဝရ တို့ဖြစ်ကြသည်။
Verse 13
एतानि गुह्यलिङ्गानि वाराणस्यां द्विजोत्तमाः / न कश्चिदिह जानाति विना शंभोरनुग्रहात्
အို ဒွိဇအထွတ်အမြတ်တို့၊ ဤတို့သည် ဝါရာဏသီရှိ လျှို့ဝှက်လင်္ဂများဖြစ်သည်။ ရှံဘု (ရှိဝ) ၏ အနုဂ्रहမရှိလျှင် ဤနေရာ၌ မည်သူမျှ အမှန်တကယ် မသိနိုင်။
Verse 14
एवमुक्त्वा ययौ कृष्णः पाराशर्यो महामुनिः / कृत्तिवासेश्वरं लिङ्गं द्रष्टुं देवस्य शूलिनः
ဤသို့ မိန့်ကြားပြီးနောက် ပရားရှရ၏ သား မဟာမုနိ ကృష్ణ ဒွိပာယန သည် သုံးချွန်တံကိုင်သော သီဝရှင်၏ ကృတ္တိဝာသေရှဝရ လင်္ဂကို ဖူးမြင်ရန် ထွက်ခွာသွား၏။
Verse 15
समभ्यर्च्य तथा शिष्यैर्माहात्म्यं कृत्तिवाससः / कथयामास शिष्येभ्यो भगवान् ब्रह्मवित्तमः
ထို့နောက် သူ၏ တပည့်များနှင့်အတူ သေချာစွာ ပူဇော်ကန်တော့ပြီး၊ ဘြဟ္မကို အမြင့်ဆုံး သိမြင်သူ ဘဂဝန်သည် ကృတ္တိဝာသ (သီဝ) ၏ သန့်ရှင်းသော မဟာတန်ခိုးကို တပည့်များအား ဟောကြားလေ၏။
Verse 16
अस्मिन् स्थाने पुरा दैत्यो हस्ती भूत्वा भवान्तिकम् / ब्राह्मणान् हन्तुमायातो ये ऽत्र नित्यमुपासते
ဤနေရာ၌ ရှေးကာလတုန်းက ဒေဝတုန့်တစ်ကောင်သည် ဆင်ပုံစံကို ယူဆောင်ကာ နီးကပ်လာပြီး၊ ဤနေရာတွင် အမြဲတမ်း ဘုရားကို ပူဇော်နေသော ဗြာဟ္မဏများကို သတ်ရန် ရည်ရွယ်ခဲ့၏။
Verse 17
तेषां लिङ्गान्महादेवः प्रादुरासीत् त्रिलोचनः / रक्षणार्थं द्विजश्रेष्ठा भक्तानां भक्तवत्सलः
သူတို့၏ လင်္ဂမှ မဟာဒေဝ သုံးမျက်စိရှင်သည် ပေါ်ထွန်းလာ၏—အို ဒွိဇအမြတ်တို့—ကာကွယ်ရန်အတွက်ပင်၊ အကြောင်းမူကား သူသည် ဘက္တများကို ချစ်မြတ်နိုး၍ ပူဇော်သူတို့အပေါ် အမြဲမေတ္တာထားသူ ဖြစ်၏။
Verse 18
हत्वा गजाकृतिं दैत्यं शूलेनावज्ञया हरः / वसस्तस्याकरोत् कृत्तिं कृत्तिवासेश्वरस्ततः
ဆင်ပုံစံယူထားသော ဒေဝတုန့်ကို ဟရ (သီဝ) သည် သုံးချွန်တံဖြင့် မထီမဲ့မြင်ပြု၍ သတ်ပြီး၊ ထို၏ အရေကို မိမိအဝတ်အဖြစ် ပြုလုပ်တော်မူသဖြင့် ထို့ကြောင့် ကൃတ္တိဝာသေရှဝရ—“အရေဝတ်ဆင်သူ” ဟု ခေါ်ကြ၏။
Verse 19
अत्र सिद्धिं परां प्राप्ता मुनयो मुनिपुङ्गवाः / तेनैव च शरीरेण प्राप्तास्तत् परमं पदम्
ဤနေရာ၌ မုနိတို့အနက် အထွတ်အမြတ်သော ရှင်မုနိများသည် အမြင့်ဆုံးသော စိဒ္ဓိကို ရရှိကြ၏။ ထိုကိုယ်ခန္ဓာတည်းဟူသော ကိုယ်ဖြင့်ပင် အမြတ်ဆုံးသော ပဒကို ရောက်ကြ၏။
Verse 20
विद्या विद्येश्वरा रुद्राः शिवाये च प्रकीर्तिताः / कृत्तिवासेश्वरं लिङ्गं नित्यमावृत्य संस्थिताः
ဗိဒ္ယာတို့၊ ဗိဒ္ယေရှ္ဝရတို့၊ ရုဒ္ဒရတို့နှင့် ရှိဝ၏ အဖွဲ့အစည်းဟု ချီးမွမ်းကြသော သတ္တဝါများသည် ထိုနေရာ၌ အမြဲတည်နေ၍ ကೃတ္တိဝာသေရှ္ဝရ၏ လိင်္ဂကို နိစ္စကာလ ပတ်လည်ဝန်းရံကာ နေကြ၏။
Verse 21
ज्ञात्वा कलियुगं घोरमधर्मबहुलं जनाः / कृत्तिवासं न मुञ्चन्ति कृतार्थास्ते न संशयः
ကလိယုဂသည် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်း၍ အဓမ္မများပြားသည်ဟု သိကြသဖြင့် လူတို့သည် ကೃတ္တိဝာသကို မစွန့်လွှတ်ကြ။ ထိုသို့ မစွန့်လွှတ်သူတို့သည် ရည်မှန်းချက် ပြည့်စုံသူများဖြစ်သည်—သံသယမရှိ။
Verse 22
जन्मान्तरसहस्त्रेण मोक्षो ऽन्यत्राप्यते न वा / एकेन जन्मना मोक्षः कृत्तिवासे तु लभ्यते
အခြားနေရာများတွင် မောက္ခသည် မွေးဖွားမှု တစ်ထောင်ကျော်ပြီးမှ ရနိုင်သော်လည်း ရမည်မဟုတ်လည်း ဖြစ်နိုင်၏။ သို့ရာတွင် ကೃတ္တိဝာသ၌ မောက္ခကို မွေးဖွားမှု တစ်ကြိမ်တည်းဖြင့် ရရှိနိုင်၏။
Verse 23
आलयः सर्वसिद्धानामेतत् स्थानं वदन्ति हि / गोपितं देवदेवेन महादेवेन शंभुना
အမှန်တကယ်ပင် ဤနေရာကို စိဒ္ဓအားလုံး၏ အာလယဟု ဆိုကြ၏။ ထိုနေရာကို ဒေဝဒေဝ မဟာဒေဝ သမ္ဘုက လျှို့ဝှက်ကာ ကာကွယ်ထား၏။
Verse 24
युगे युगे ह्यत्र दान्ता ब्राह्मणा वेदपारागाः / उपासते महादेवं जपन्ति शतरुद्रियम्
ခေတ်တိုင်းခေတ်တိုင်း ဤသန့်ရှင်းသောဒေသ၌ စိတ်နှိမ့်ချ၍ ကိုယ်ကိုထိန်းသိမ်းသော ဗြာဟ္မဏများ၊ ဝေဒတို့၏အဆုံးသို့ ရောက်ရှိသူတို့သည် မဟာဒေဝကို ပူဇော်ကန်တော့ကာ «သတရုဒြီယ» မန္တရကို ရွတ်ဆိုကြသည်။
Verse 25
स्तुवन्ति सततं देवं त्र्यम्बकं कृत्तिवाससम् / ध्यायन्ति हृदये देवं स्थाणुं सर्वान्तरं शिवम्
သူတို့သည် အမြဲတမ်း ဘုရားကို ချီးမွမ်းကြသည်—သုံးမျက်စိရှိသော တြျမ္ဗက၊ အရေခွံဝတ်ဆင်သူ—နှင့် နှလုံးအတွင်း၌ သာဏုဘုရားကို သမาธိဖြင့် တရားထိုင်ကြသည်။ အရာအားလုံးအတွင်း၌ နေထိုင်သော အတွင်းဘုရား ရှိဝဖြစ်သည်။
Verse 26
गायन्ति सिद्धाः किल गीतकानि ये वाराणस्यां निवसन्ति विप्राः / तेषामथैकेन भवेन मुक्तिर् ये कृत्तिवासं शरणं प्रपन्नाः
အမှန်တကယ်ပင် စိဒ္ဓများသည် ဝါရာဏသီ၌ နေထိုင်သော ဗြာဟ္မဏများအကြောင်း သီချင်းသံဓမ္မကို သီဆိုကြသည်။ ကೃတ္တိဝာသ (ရှီဝ) ကို အားကိုးရာအဖြစ် ခိုလှုံသူတို့အတွက် မုက္ခတရားသည် တစ်ဘဝတည်း၌ပင် ရရှိလာသည်။
Verse 27
संप्राप्य लोके जगतामभीष्टं सुदुर्लभं विप्रकुलेषु जन्म / ध्याने समाधाय जपन्ति रुद्रं ध्यायन्ति चित्ते यतयो महेशम्
ဤလောက၌ သတ္တဝါတို့ အလိုအလျောက် ဆန္ဒပြုသော အရာ—ဗြာဟ္မဏမျိုးရိုး၌ မွေးဖွားခြင်းဟူသော အလွန်ရှားပါးသည့် အကျိုးကို ရရှိပြီးနောက်၊ ယတီများသည် ဓ്യာနနှင့် သမాధိ၌ တည်ကာ ရုဒြ၏ နာမကို ဂျပကာ မဟေရှကို စိတ်အတွင်း၌ တရားသဘောဖြင့် သတိပြုကြသည်။
Verse 28
आराधयन्ति प्रभुमीशितारं वाराणसीमध्यगता मुनिन्द्राः / यजन्ति यज्ञैरभिसंधिहीनाः स्तुवन्ति रुद्रं प्रणमन्ति शंभुम्
ဝါရာဏသီ၏ အလယ်ဗဟို၌ နေထိုင်သော မုနိအထွဋ်အမြတ်တို့သည် အရှင်၊ အမြင့်ဆုံး အုပ်စိုးရှင်ကို ပူဇော်ကန်တော့ကြသည်။ အကျိုးလိုစိတ်မပါဘဲ ယဇ္ဉများဖြင့် ယဇ္ဉပြုကာ ရုဒြကို ချီးမွမ်း၍ သမ္ဘုကို ဦးညွှတ်ကန်တော့ကြသည်။
Verse 29
नमो भवायामलयोगधाम्ने स्थाणुं प्रपद्ये गिरिशं पुराणम् / स्मरामि रुद्रं हृदये निविष्टं जाने महादेवमनेकरूपम्
ယောဂ၏ အညစ်အကြေးကင်းသော နေရာတော် ဖြစ်သည့် ဘဝာ (Bhava) အရှင်အား နမောတော်တင်ပါ၏။ တောင်အရှင် ဂိရိရှ (Giriśa) ပုရာဏ သ္ထာဏု (Sthāṇu) ထံ၌ ခိုလှုံပါ၏။ နှလုံးထဲ၌ တည်နေသော ရုဒ္ရ (Rudra) ကို သတိရပါ၏။ မဟာဒေဝ (Mahādeva) သည် အရုပ်အဆင်း မရေတွက်နိုင်အောင် ပြောင်းလဲတော်မူသော တစ်ပါးတည်းဟု သိမြင်ပါ၏။
It presents the liṅga as the stainless, radiant form of Oṃ itself—both a sacred emblem and a metaphysical disclosure—where remembrance purifies sin and devotion culminates in entry into blissful light.
It is the fivefold sanctuary in which Mahādeva is manifest as the refuge of five deities (beginning with Brahmā) and as a liberating mode of worship tied to the meaning of Oṃ.
Kṛttivāseśvara, Madhyameśvara, Viśveśvara, Oṅkāra, and Kapardeśvara—stated to be truly known only through Śambhu’s grace.
The chapter emphasizes Īśvara as the inner presence (Sthāṇu within the heart) and the goal of final release; liberation is portrayed as entering radiant bliss through exclusive devotion and contemplative establishment in that inner Lord.