Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

देव्युवाच । अगस्तिनेह वातापिः किमर्थमुपशामितः । अत्र वै किंप्रभावश्च स दैत्यो ब्राह्मणांतकः । किमर्थं चोद्गतो मन्युरगस्तेस्तु महात्मनः

devyuvāca | agastineha vātāpiḥ kimarthamupaśāmitaḥ | atra vai kiṃprabhāvaśca sa daityo brāhmaṇāṃtakaḥ | kimarthaṃ codgato manyuragastestu mahātmanaḥ

Dewi bersabda: “Mengapakah Vātāpi ditundukkan di sini oleh Agastya? Apakah daya istimewa yang hadir di tempat ini, sedangkan raksasa itu pembunuh para brāhmaṇa? Dan atas sebab apakah murka bangkit dalam diri Agastya yang berhati agung?”

देवीthe Goddess
देवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
अगस्तिन्O Agasti/Agastya
अगस्तिन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअगस्ति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
इहhere
इह:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)
वातापिःVātāpi
वातापिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवातापि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
किमर्थम्why/for what reason
किमर्थम्:
Hetu (Reason/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootकिम्-अर्थ (प्रातिपदिक; अव्ययीभाव-समासवत् प्रयोग)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb: ‘for what reason’)
उपशामितःwas pacified/subdued
उपशामितः:
Kriya (Predicate/क्रिया-विशेषण)
TypeVerb
Rootउप-शम् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगार्थः
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक (adverb of place)
वैindeed
वै:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphasis/assurance particle)
किंप्रभावःwhat power/effect
किंप्रभावः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम्-प्रभाव (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नार्थक-तत्पुरुषः (‘कः प्रभावः’)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
सःhe/that
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
दैत्यःthe demon
दैत्यः:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ब्राह्मणान्तकःslayer of Brahmins
ब्राह्मणान्तकः:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootब्राह्मण-अन्तक (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (ब्राह्मणानां अन्तकः = killer of Brahmins)
किमर्थम्why
किमर्थम्:
Hetu (Reason/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootकिम्-अर्थ (प्रातिपदिक; अव्ययीभाव-समासवत् प्रयोग)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात
उद्गतःarose
उद्गतः:
Kriya (Predicate/क्रिया-विशेषण)
TypeVerb
Rootउद्-गम् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘उत्पन्नः/प्रवृत्तः’
मन्युःanger
मन्युः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमन्यु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अगस्तेःof Agasti/Agastya
अगस्तेः:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअगस्ति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
तुindeed/however
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrast/emphasis)
महात्मनःof the great-souled one
महात्मनः:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

Devī (Pārvatī)

Tirtha: Agastya-āśrama / Vātāpi-śamana-sthāna in Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: The Goddess (as Devī) addresses a narrator/ṛṣi in an āśrama setting, gesturing toward the sacred ground; in the background, a subdued demon figure symbolizes Vātāpi; Agastya is depicted as great-souled, his controlled anger shown as a radiant aura rather than violence.

D
Devī (Pārvatī)
A
Agastya
V
Vātāpi
B
Brāhmaṇas

FAQs

It frames tīrtha-māhātmya as a question of “prabhāva”—how sanctity empowers dharma to overcome destructive forces.

The context is Agastya’s āśrama area on the Nyaṅkumatī bank within Prabhāsa kṣetra.

None; it is an inquiry initiating the explanatory legend.