Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 85

मानवस्य तु सोंऽशेन देवस्य भुवि वै प्रभुः । क्षपयित्वा तु तान्सर्वान्भाविनार्थेन नोदितान् । गंगायमुनयोर्मध्ये निष्ठां प्राप्स्यति सानुगः

mānavasya tu soṃ'śena devasya bhuvi vai prabhuḥ | kṣapayitvā tu tānsarvānbhāvinārthena noditān | gaṃgāyamunayormadhye niṣṭhāṃ prāpsyati sānugaḥ

Tuhan itu—manifestasi duniawi dengan bahagian manusiawi Ilahi—akan memusnahkan semua mereka yang didorong oleh takdir. Kemudian, bersama pengikutnya, baginda akan mencapai kedudukan muktamad di antara Sungai Ganga dan Yamuna.

mānavasyaof a human
mānavasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmānava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
tubut/indeed
tu:
Discourse (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
aṃśenaby a portion/part
aṃśena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootaṃśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
devasyaof the god
devasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
bhuvion earth
bhuvi:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootbhūmi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
vaiindeed
vai:
Discourse (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis/assurance)
prabhuḥthe lord
prabhuḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootprabhu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
kṣapayitvāhaving destroyed
kṣapayitvā:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootkṣapa-yitvā (कृदन्त, √kṣi/क्षि causative √kṣap)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund); ‘having destroyed/caused to perish’
tuthen/indeed
tu:
Discourse (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
tānthose
tān:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
sarvānall
sarvān:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्
bhāvināby what is to come/future
bhāvinā:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootbhāvin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
arthenaby purpose/necessity
arthena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootartha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
noditānimpelled/urged
noditān:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootno-ditā (कृदन्त, √nud)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle) ‘प्रेरित/उत्साहित’
gaṅgā-yamunayoḥof the Ganga and Yamuna
gaṅgā-yamunayoḥ:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootgaṅgā (प्रातिपदिक) + yamunā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; द्वन्द्वसमासः (गङ्गा च यमुना च)
madhyein the middle/between
madhye:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootmadhya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
niṣṭhāmfinal state/cessation
niṣṭhām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootniṣṭhā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
prāpsyatiwill attain
prāpsyati:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√āp (धातु)
Formलृट्-लकार (भविष्यत्), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
sa-anugaḥtogether with followers
sa-anugaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsa (उपसर्ग/सह) + anuga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अव्ययीभावसमासः (अनुगैः सह)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Gaṅgā–Yamunā Antarvedī (saṅgama symbolism)

Type: kshetra

Scene: A divine lord with human aspect stands at a luminous riverland; Gaṅgā and Yamunā personified flow on either side; followers gather as adharma forces dissolve into mist.

G
Gaṅgā
Y
Yamunā
P
Prabhu (Divine Lord)

FAQs

Divine order ultimately restores dharma; forces driven by future karmic destiny are removed, and the righteous re-establish stability.

The verse points to the sanctity of the region between the Gaṅgā and Yamunā (the doab) while occurring within the Prabhāsakṣetra Māhātmya framework.

No direct ritual is prescribed here; the focus is on eschatology (yuga-transition) and sacred geography.