The Account of Kārtavīrya’s Protective Kavaca (Kārtavīrya-kavaca-vṛttānta)

Verse 1

नारद उवाच । साधु साधु महाप्राज्ञ सर्व तंत्रविशारद । त्वया मह्यं समाख्यातं विधानं तंत्रगोपितम् ॥ १ ॥

नारद म्हणाले— साधु, साधु! हे महाप्राज्ञ, सर्वतंत्रविशारद! तंत्रांत गुप्त असलेले विधान तू मला नीट सांगितलेस।

Verse 2

अधुना तु महाभाग कीर्तवीर्यहनूमतोः । कवचे श्रोतुमिच्छामि तद्वदस्वकृपानिधे ॥ २ ॥

आता, हे महाभाग! मला कीर्तवीर्य हनुमंताचे कवच ऐकायचे आहे। हे कृपानिधी, कृपा करून ते सांगावे।

Verse 3

सनत्कुमार उवाच । श्रृणु विप्रेन्द्र वक्ष्यामि कवचं परमाद्भुतम् । कार्तवीर्यस्य येनासौ प्रसन्नः कार्यसिद्धिकृत् ॥ ३ ॥

सनत्कुमार म्हणाले— हे विप्रेंद्र, ऐक; मी परम अद्भुत कवच सांगतो, ज्याने कार्तवीर्य प्रसन्न होऊन कार्यसिद्धी करणारा झाला।

Verse 4

सहस्रादित्यसंकाशे नानारत्नसमुज्ज्वंले । भास्वद्ध्वजपताकाढ्ये तुरगायुतभूषिते ॥ ४ ॥

ते सहस्र सूर्यांसारखे तेजस्वी, नानाविध रत्नांनी उजळलेले; भासमान ध्वज-पताकांनी समृद्ध आणि हजारो घोड्यांनी भूषित होते।

Verse 5

महासंवर्तकांभोधिभीमरावविराविणि । समुद्धृतमहाछत्र्रवितानितवियत्पथे ॥ ५ ॥

आकाशमार्गात पसरलेल्या उंचावलेल्या महाछत्र-वितानांनी ते व्यापलेले होते, आणि महासंवर्तक मेघसमुद्राच्या भीषण गर्जनेने ते निनादत होते।

Verse 6

महारथवरे दीप्तनानायुधविराजिते । सुस्थितं विपुलोदारं सहस्रभुजमंडितम् ॥ ६ ॥

त्या श्रेष्ठ महारथावर नानाविध आयुधांच्या तेजाने दीप्त असा एक सुस्थित, विपुल व उदार स्वरूप विराजमान होता—सहस्र भुजांनी मंडित।

Verse 7

वामैरुद्दंडकोदंडान्दधानमपरैः शरान् । किरीटहारमुकुटकेयूरवलयांगदैः ॥ ७ ॥

त्याच्या काही डाव्या हातांत दंड व कोदंड होते, आणि इतर हातांत बाण; तसेच किरीट, हार, मुकुट, केयूर, वलय व अंगदांनी तो शोभित होता।

Verse 8

मुद्रिकोदरबन्धाद्यैर्मौंजीनूपुरकादिभिः । भूषितं विविधाकल्पैर्भास्वरैः सुमहाधनैः ॥ ८ ॥

तो मुद्रिका, उदरबंध इत्यादी, मौंजी, नूपुर व अन्य भूषणांनी विभूषित होता—अनेक प्रकारच्या तेजस्वी व अतिमूल्य अलंकारांनी सजलेला।

Verse 9

आबद्धकवचं वीरं सुप्रसन्नाननांबुजम् । धनुर्ज्या सिंहनादेन कंपयंतं जगत्र्रयम् ॥ ९ ॥

मी त्या वीराला पाहिले—आबद्ध कवचधारी, ज्याचे मुखकमळ अत्यंत प्रसन्न व तेजस्वी; जो धनुष्यज्येच्या सिंहनादाने त्रिलोकी कंपवित होता।

Verse 10

सर्वशत्रुक्षयकरं सर्वव्याधिविनाशनम् । सर्वसंपत्प्रदातारं विजयश्रीनिषेवितम् ॥ १० ॥

हे सर्व शत्रूंचा क्षय करणारे, सर्व व्याधींचा नाश करणारे, सर्व संपत्ती देणारे, आणि विजयश्रीने सेवित आहे।

Verse 11

सर्वसौभाग्यदं भद्रं भक्ताभयविधायिनम् । दिव्यमाल्यानुलेपाढ्यं सर्वलक्षणसंयुतम् ॥ ११ ॥

हे परम मंगलमय, सर्व सौभाग्य देणारे आणि भक्तांना अभय देणारे आहे। दिव्य माळा व सुगंधित अनुलेपांनी विभूषित, सर्व शुभ लक्षणांनी युक्त आहे।

Verse 12

रथनागाश्वपादातवृंदमध्यगमीश्वरम् । वरदं चक्रवर्तीनं सर्वलोकैकपालकम् ॥ १२ ॥

रथ, हत्ती, घोडे आणि पायदळ यांच्या सैन्यसमूहाच्या मध्यभागी प्रभू संचरले—वर देणारे, चक्रवर्ती सम्राट, आणि सर्व लोकांचे एकमेव पालक।

Verse 13

समानोदितसाहस्रदिवाकरसमद्युतिम् । महायोगभवैश्वर्यकीर्त्याक्रांतजगत्र्रयम् ॥ १३ ॥

तो प्रभू एकाच वेळी उगवलेल्या सहस्र सूर्यांसारखे तेजस्वी आहेत, आणि महायोगजन्य ऐश्वर्याच्या कीर्तीने त्रैलोक्य व्यापून टाकतात।

Verse 14

श्रीमच्चक्रं हरेरंशादवतीर्णं महीतले । सम्यगात्मादिभेदेन ध्यात्वा रक्षामुदीरयेत् ॥ १४ ॥

हरिच्या अंशरूपाने पृथ्वीवर अवतरलेले ते श्रीमद् चक्र आत्मा इत्यादी भेदांनी सम्यक ध्यान करून, नंतर रक्षामंत्राचा जप करावा।

Verse 15

अस्यांगमूर्तयः पंच पांतु मां स्फटिकोज्ज्वलाः । अग्नीशासुरवायव्यकोणेषु हृदयादिकाः ॥ १५ ॥

या (देवता/मंत्र)च्या स्फटिकासारख्या उज्ज्वल पाच अंगमूर्ती माझे रक्षण करो—हृदय इत्यादी रूपाने, अग्नि, ईशान, नैऋत्य आणि वायव्य कोनांत स्थित।

Verse 16

सर्वतोस्रज्वलद्रूपा दरचर्मासिपाणयः । अव्याहतबलैश्वर्यशक्तिसामर्थ्यविग्रहाः ॥ १६ ॥

ते सर्व बाजूंनी प्रज्वलित रूपाचे, हातात ढाल व तलवार धारण करणारे होते; त्यांच्या देहात अखंड बल, ऐश्वर्य, शक्ति व पूर्ण सामर्थ्य नांदत होते।

Verse 17

क्षेमंकरीशक्तियुतश्चौरवर्गविभञ्जनः । प्राचीं दिशं रक्षतु मे बाणबाणासनायुधः ॥ १७ ॥

क्षेमंकरी-शक्तियुक्त, चोरांच्या टोळ्यांचा नाश करणारे, आणि बाण व धनुष्य आयुध असलेले प्रभु माझ्या पूर्व दिशेचे रक्षण करो।

Verse 18

श्रीकरीशक्तिसहितो मारीभयविनाशकः । शरचापधरः श्रीमान् दिशं मे पातु दक्षिणाम् ॥ १८ ॥

श्रीकरी-शक्तिसहित, महामारीजन्य भयाचा नाश करणारे, आणि बाण-धनुष्य धारण करणारे श्रीमान् प्रभु माझ्या दक्षिण दिशेचे रक्षण करो।

Verse 19

महावश्यकरीयुक्तः सर्वशत्रुविनाशकृत् । महेषुचापधृक्पातु मम प्राचेतसीं दिशम् ॥ १९ ॥

महावश्यकरी-शक्तियुक्त, सर्व शत्रूंचा नाश करणारे, महान धनुष्यधारी प्रभु माझ्या प्राचेतसी दिशेचे रक्षण करो।

Verse 20

यशःकर्या समायुक्तो दैत्यसंघविनाशनः । परिरक्षतु मे सम्यग्विदिशं चैत्रभानवीम् ॥ २० ॥

यशःकरी-शक्तियुक्त, दैत्यसंघांचा नाश करणारी चैत्रभानवी माझ्या विदिशेचे (मध्य दिशेचे) सम्यक् रक्षण करो।

Verse 21

विद्याकरीसमायुक्तः सुमहहुःखनाशनः । पातु मे नैर्ऋतीं चापपाणिर्विदिशमीश्वरः ॥ २१ ॥

विद्या देणारे, महान दुःख नाश करणारे, धनुष्यधारी ईश्वर माझ्या नैर्ऋत्य (दक्षिण‑पश्चिम) दिशेचे रक्षण करो।

Verse 22

धनकर्या समायुक्तो महादुरित नाशनः । इष्वासनेषुधृक्पातु विदिशं मम वायवीम् ॥ २२ ॥

धन‑समृद्धी देणारे, महादुरित नाश करणारे, धनुष्य व बाण धारण करणारे प्रभू माझ्या वायवी (उत्तर‑पश्चिम) दिशेचे रक्षण करो।

Verse 23

आयुःकर्या युतः श्रीमान्महाभयविनाशनः । चापेषुधारी शैवीं मे विदिशं परिरक्षतु ॥ २३ ॥

आयुष्य देणारे, श्रीसमृद्ध, महाभय नाश करणारे, धनुष्य व भाता धारण करणारे प्रभू माझ्या शैवी (दक्षिण‑पूर्व) दिशेचे रक्षण करो।

Verse 24

विजयश्रीयुतः साक्षात्सहस्रारधरो विभुः । दिशमूर्द्ध्वामवतु मे सर्वदुष्टभयंकरः ॥ २४ ॥

विजय‑श्रीयुक्त, साक्षात् विभू, सहस्रार चक्रधारी—जो सर्व दुष्टांना भयकारक—तो माझ्या ऊर्ध्व दिशेचे रक्षण करो।

Verse 25

शंखभृत्सुमहाशक्तिसंयुतोऽप्यधरां दिशम् । परिरक्षतु मे दुःखध्वांतसम्भेदभास्करः ॥ २५ ॥

शंखधारी, परम महाशक्तियुक्त, माझ्या दुःखरूपी अंधाराचा भेद करणारा भास्करस्वरूप प्रभू अधो दिशेतही माझे रक्षण करो।

Verse 26

महायोगसमायुक्तः सर्वदिक्चक्रमंडलः । महायोगीश्वरः पातु सर्वतो मम पद्मभृत् ॥ २६ ॥

महायोगाने संयुक्त, सर्व दिशांचे चक्र-मंडल ज्याचे, योगींचा महेश्वर—तो पद्मधारी प्रभू—सर्व बाजूंनी माझे रक्षण करो।

Verse 27

एतास्तु मूर्तयो रक्ता रक्तमाल्यांशुकावृताः । प्रधानदेवतारूपाः पृथग्रथवरे स्थिताः ॥ २७ ॥

या मूर्ती रक्तवर्ण आहेत—रक्तमाल्यांनी अलंकृत व रक्तवस्त्रांनी आच्छादित; प्रधान देवतांचे रूप धारण करून, प्रत्येक उत्तम रथावर वेगवेगळ्या स्थित आहेत।

Verse 28

शक्तयः पद्महस्ताश्चत नीलेंदीवरसन्न्निभाः । शुक्लमाल्यानुवसनाः सुलिप्ततिलकोज्ज्वलाः ॥ २८ ॥

त्या शक्ती पद्महस्त होत्या व नील इंदीवरासारख्या शोभत; श्वेत माळा व श्वेत वस्त्रे धारण करून, सुलेपित तिलकाने उजळून निघाल्या होत्या।

Verse 29

तत्पार्शदेश्वराः स्वस्ववाहनायुधभूषणाः । स्वस्वदिक्षु स्थिताः पांतु मामिंद्राद्या महाबलाः ॥ २९ ॥

त्यांच्या पार्श्वातील ईश्वर, आपापली वाहने, आयुधे व भूषणे धारण करून, आपापल्या दिशांत स्थित—इंद्रादि महाबली—माझे रक्षण करो।

Verse 30

एतस्तस्य समाख्याताः सर्वावरणदेवताः । सर्वतो मां सदा पातुं सर्वशक्तिसमन्विताः ॥ ३० ॥

अशा रीतीने त्याच्या सर्व आवरणांचे अधिदेवता सांगितले गेले. सर्वशक्तिसंपन्न ते देवता सदैव सर्व बाजूंनी माझे रक्षण करो।

Verse 31

हृदये चोदरे नाभौ जठरे गुह्यमण्डले । तेजोरूपाः स्थिताः पातुं वांछासुखनद्रुमाः ॥ ३१ ॥

हृदय, उदर, नाभी, जठर व गुह्य-मंडळात स्थित त्या तेजोरूप शक्ती कल्पवृक्षासारख्या वांछित सुख देऊन साधकाचे रक्षण करो।

Verse 32

दिशं चान्ये महावर्णा मन्त्ररूपा महोज्ज्वलाः । व्यापकत्वेन पांत्वस्मानापादतलमस्तकम् ॥ ३२ ॥

आणि त्या अन्य महावर्ण, मंत्रस्वरूप, महाउज्ज्वल शक्ती सर्व दिशांतून व्यापक होऊन पायांच्या तळापासून मस्तकापर्यंत आमचे रक्षण करो।

Verse 33

कार्तवीर्यः शिरः पातु ललाटं हैहयेश्वरः । सुमुखो मे मुखं पातु कर्णौ व्याप्तजगत्त्रयः ॥ ३३ ॥

कार्तवीर्य माझे शिर रक्षो; हैहयेश्वर माझे ललाट रक्षो। सुमुख माझे मुख रक्षो, आणि त्रिजगत्-व्यापक प्रभू माझे कर्ण रक्षो।

Verse 34

सुकुमारो हनुं पातु भ्रूयुगं मे धनुर्धरः । नयनं पुंमडरीकाक्षगो नासिकां मे गुणाकरः ॥ ३४ ॥

सुकुमार माझी हनुवटी रक्षो; धनुर्धर माझे भृयुग रक्षो। पुण्डरीकाक्ष माझे नेत्र रक्षो; आणि गुणाकर माझी नासिका रक्षो।

Verse 35

अधरोष्ठौ सदा पातु ब्रह्ज्ञेयो द्विजान्कविः । सर्वशास्त्रकलाधारी जिह्वां चिबुकमव्ययः ॥ ३५ ॥

माझ्या अधरोष्ठांचे सदा रक्षण ब्रह्मज्ञ, द्विजांतील कवी करो; आणि अव्यय, सर्वशास्त्र-कलाधारी माझी जिह्वा व चिबूक रक्षो।

Verse 36

दत्तात्रेयप्रियः कंठं स्कंधौ राजकुलेश्वरः । भुजौ दशास्यदर्पघ्नो हृदयं मे महाबलः ॥ ३६ ॥

दत्तात्रेयप्रिय माझा कंठ रक्षो; राजकुलेश्वर माझे खांदे रक्षो। दशाननाचा दर्प घालविणारा माझे भुज रक्षो; महाबलवान प्रभू माझे हृदय रक्षो॥

Verse 37

कुक्षिं रक्षतु मे विद्वान् वक्षः परपुरंजयः । करौ सर्वार्थदः पातुकराग्राणि जगत्प्रियः ॥ ३७ ॥

सर्वज्ञ विद्वान प्रभू माझी कुक्षी रक्षो; परपुरंजय माझे वक्ष रक्षो। सर्वार्थद माझे हात रक्षो; जगत्प्रिय माझ्या बोटांच्या अग्रभागाचे रक्षण करो॥

Verse 38

रेवांबगुलीलासंहप्तो जठरं परिरक्षतु । वीरशूरस्तु मे नाभिं पार्श्वौ मे सर्वदुष्टहा ॥ ३८ ॥

रेवा—जिची जलात क्रीडा आहे—माझ्या जठराचे रक्षण करो। वीरशूर माझी नाभी रक्षो; सर्वदुष्टहा माझे पार्श्व रक्षो॥

Verse 39

सहस्रभुजनृत्पृष्टं सप्तद्वीपाधिपः कटिम् । ऊरू माहिष्मतीनाथो जानुनी वल्लभो भुवः ॥ ३९ ॥

सप्तद्वीपाधिप माझी कटी रक्षो; सहस्रभुज नृप माझा पृष्ठभाग रक्षो। माहिष्मतीनाथ माझे ऊरू रक्षो; भुवल्लभ माझे जानू रक्षो॥

Verse 40

जंघे वीराधिपः पातु पातु पादौ मनोजवः । पातु सर्वायुधधरः सर्वांगं सर्वमर्मसु ॥ ४० ॥

वीराधिप माझ्या जंघा रक्षो; मनोजव माझे पाय रक्षो। सर्वायुधधर प्रभू माझ्या सर्व अंगांचे—विशेषतः सर्व मर्मस्थांचे—रक्षण करो॥

Verse 41

सर्वदुष्टांतकः पातु धात्वष्टककलेवरम् । प्राणादिदशजीवेशान्सर्वशिष्टेष्टदोऽवतु ॥ ४१ ॥

सर्व दुष्टांचा अंत करणारा प्रभू अष्टधातूंनी बनलेल्या या देहाचे रक्षण करो. आणि शिष्ट-सज्जनांचे अभिष्ट देणारा प्रभू प्राणादि दहा प्राणशक्ती व देहधारी जीवांचे अधिपती यांचेही रक्षण करो.

Verse 42

वशीकृतेंद्रियग्रामः पातु सर्वेन्द्रियाणि मे । अनुक्तमपि यत्स्थान शरीरांतर्बहिश्च यत् ॥ ४२ ॥

ज्यांनी इंद्रियसमूह पूर्ण वश केला आहे तो प्रभू माझ्या सर्व इंद्रियांचे रक्षण करो. आणि जे स्थान स्पष्टपणे सांगितले नाही—देहाच्या आत जे आहे व बाहेर जे आहे—ते सर्वही तोच रक्षो.

Verse 43

तत्सर्वं पातु मे सर्वलोकनाथेश्वरेश्वरः । वज्रात्सारतरं चेदं शरीरं कवचावृतम् ॥ ४३ ॥

सर्व प्रकारे माझे रक्षण सर्वलोकनाथाच्याही ईश्वर असलेल्या परमेश्वराने करो. या कवचाने आवृत होऊन माझा हा देह वज्रापेक्षाही अधिक कठोर होवो.

Verse 44

बाधाशतविनिर्मुक्तमस्तु मे भयवर्जितम् । बद्धेदं कवचं दिव्यमभेद्यं हैहयेशितुः ॥ ४४ ॥

मी शेकडो बाधांपासून मुक्त राहो आणि भयवर्जित होवो. हे दिव्य कवच माझ्यावर बांधले गेले आहे; हैहयेश्वराचे हे कवच अभेद्य आहे.

Verse 45

विचरामि दिवा रात्रौ निर्भयेनांतरात्मना । राजमार्गे महादुर्गे मार्गे चौरा दिसंकुले ॥ ४५ ॥

मी दिवसा-रात्री अंतःकरणाने निर्भय होऊन संचार करतो—राजमार्गावर, अतिदुर्गम वाटेवर, आणि चोरांनी गजबजलेल्या मार्गांवरही.

Verse 46

विषमे विपिने घोरे दावाग्नौ गिरिकंदरे । संग्रामे शस्त्रसंघाते सिंहव्याघ्रनिषेविते ॥ ४६ ॥

विषम व भयंकर अरण्यात, दावाग्नीमध्ये, पर्वतगुहेत, संग्रामात शस्त्रांच्या संघातात, तसेच सिंह-व्याघ्रांनी वसलेल्या स्थानीही (भगवन्नाम-स्मरणाने) रक्षण होते।

Verse 47

गह्वरे सर्वसंकीर्णे संध्याकाले नृपालये । विवादे विपुलावर्ते समुद्रे च नदीतटे ॥ ४७ ॥

गह्वरात, सर्वत्र गर्दीने भरलेल्या ठिकाणी, संध्याकाळी, राजवाड्यात, वादविवादात, प्रचंड भोवऱ्यात, तसेच समुद्रात किंवा नदीकाठी—अशा काळी-स्थळी (सावध राहून) भगवदाश्रय घ्यावा।

Verse 48

परिपंथिजनाकीर्णे देशे दस्युगणावृते । सर्वस्वहरणे प्राप्ते प्राप्ते प्राणस्य संकटे ॥ ४८ ॥

परिपंथी शत्रुजनांनी भरलेल्या देशात, दस्युगणांनी वेढलेल्या अवस्थेत—जेव्हा सर्वस्वहरण घडू लागते आणि प्राणांवरही संकट येते—तेव्हा (भक्ताने) हरिनामाचा आश्रय घ्यावा।

Verse 49

नानारोगज्वरावेशे पिशाचप्रेतयातने । मारीदुःस्वप्नपीडासु क्लिष्टे विश्वासघातके ॥ ४९ ॥

नानारोग व ज्वराच्या आवेशात, पिशाच-प्रेतांच्या यातनेत, महामारी व दुःस्वप्नांच्या पीडेत, तसेच विश्वासघातामुळे आलेल्या कठीण संकटात—(हरिभक्तीचा उपाय) रक्षण व शांती देतो।

Verse 50

शारीरे च महादुःखे मानसे च महाज्वरे । आधिव्याधिभये विघ्नज्वालोपद्रवकेऽपि च ॥ ५० ॥

शरीरातील महान दुःखात, आणि मनातील तीव्र ज्वरात; आधि-व्याधीच्या भयात, तसेच विघ्न, ज्वालासारख्या धोक्यांत व उपद्रवांतही—तेव्हाच भगवदाश्रय घेऊन (नाम-भक्तीचा) उपाय करावा।

Verse 51

न भवतु भयं किंचित्कवचेनावृतस्य मे । आंगुतुकामानखिलानस्मद्वसुविलुंपकान् ॥ ५१ ॥

कवचाने आच्छादित माझ्या ठायी किंचितही भय न राहो. संधी शोधणारे सर्व घुसखोर, जे आमचे धन लुटतात, ते नष्ट होवोत.

Verse 52

निवारयतु दोर्दंडसहस्रेण महारथः । स्वकरोद्धृतसाहस्रपाशबद्धान्सुदुर्जयान् ॥ ५२ ॥

महारथी आपल्या हातांनी उचललेल्या सहस्र पाशांनी अति दुर्जयांना बांधून, सहस्र भुजदंडांनी त्यांना आवरोध करो.

Verse 53

संरुद्धूगतिसामर्थ्यान्करोतु कृतवीर्यजः । सृणिसाहस्रनिर्भिन्नान्सहस्रशरखंडितान् ॥ ५३ ॥

कृतवीर्याचा पुत्र संयत वेग-गतीचे सामर्थ्य प्रकट करो; सृणि-वंशातील सहस्र जनांना भेदून, सहस्र बाणांनी खंडित करो.

Verse 54

राजचूडामणिः क्षिप्रं करोत्वस्मद्विरोधकान् । खङ्ग साहस्रदलितान्सहस्रमुशलार्दितान् ॥ ५४ ॥

राजचूडामणि त्वरेने आमच्या विरोधकांना करो—खड्गाने सहस्रधा दलित, आणि सहस्र मुशलांनी आर्दित.

Verse 55

चौरादि दुष्टसत्त्वौघान्करोतु कमलेक्षणः । स्वशंखनादसंत्रस्तान्सहस्रारसहस्रभृत् ॥ ५५ ॥

कमलेक्षण प्रभू, सहस्रार चक्रधारी, आपल्या शंखनादाने भयभीत करून चोरादी दुष्ट सत्त्वांचे समूह दूर करो.

Verse 56

अवतारो हरेः साक्षात्पालयत्वखिलं मम । कार्तवीर्य महावीर्य सर्वदुष्टविनाशन ॥ ५६ ॥

हे हरिचा साक्षात् अवतार! माझे सर्व काही तू रक्षण कर. हे कार्तवीर्य, महापराक्रमी वीर, सर्व दुष्टांचा संहार करणारा!

Verse 57

सर्वत्र सर्वदा दुष्टचौरान्नाशाय नाशय । किं त्वं स्वपिषि दुष्टघ्न किं तिष्टसि चिरायासि ॥ ५७ ॥

सर्वत्र, सर्वदा दुष्ट चोरांचा नाश कर, नाश कर. हे दुष्टघ्ना, तू का झोपतोस? का थांबून इतका विलंब करतोस?

Verse 58

उत्तिष्ठ पाहि नः सर्वभयेभ्यः स्वसुतानिव । ये चौरा वसुहर्तारो विद्विषो ये च हिंसकाः ॥ ५८ ॥

उठा, आम्हाला सर्व भयांपासून वाचव, जसे तू आपल्या पुत्रांचे रक्षण करतोस—चोर, धनहर्ते, शत्रू आणि हिंसक यांच्यापासून।

Verse 59

साधुभीतिकरा दुष्टाश्छद्मका ये दुराशयाः । दुर्हृदो दुष्टभू पाला दुष्टामात्याश्च पापकाः ॥ ५९ ॥

जे दुष्ट कपटी, दुराशयी, साधूंना भय घालणारे आहेत; जे दुर्हृद आहेत; जे दुष्ट भूमिपाल (राजे) आहेत; आणि जे पापी, दुष्ट मंत्री आहेत।

Verse 60

ये च कार्यविलोप्तोरो ये खलाः परिपंथिनः । सर्वस्वहारिणां ये च पंच मायाविनोऽपरेः ॥ ६० ॥

आणि जे योग्य कार्ये बिघडवून अडथळे आणतात; जे खल वाटमारी आहेत; जे सर्वस्व हिरावून घेतात; तसेच ते इतर पाच मायावी ठगही।

Verse 61

महाक्लेशकरा म्लेच्छा दस्यवो वृषलाश्च ये । येऽग्निदा गरदातारो वंचकाः शस्त्रपाणयः ॥ ६१ ॥

जे म्लेच्छ, दस्यु व वृषल जन महाक्लेश करणारे आहेत—जे आग लावतात, विष देतात, फसवणूक करतात आणि शस्त्रधारी फिरतात।

Verse 62

ये पापा दुष्टकर्माणो दुःखदा दुष्टबुद्धयः । व्याजकाः कुपथासक्ता ये च नानाभयप्रदाः ॥ ६२ ॥

जे पापी, दुष्कर्मरत, दुःख देणारे व दुष्टबुद्धी आहेत; जे व्याज-छलाने जगतात, कुपथासक्त आहेत आणि नाना प्रकारचे भय उत्पन्न करतात।

Verse 63

छिद्रान्वेषरता नित्यं येऽस्मान्बाधितुमुद्यताः । ते सर्वे कार्तवीर्यस्य महाशंखरवाहताः ॥ ६३ ॥

जे नित्य दोष शोधत राहतात व आम्हांस बाधा देण्यास उद्यत असतात—ते सर्व कार्तवीर्याच्या महाशंखनादाने आहत होऊन पराभूत होवोत।

Verse 64

सहसा विलयं यान्तु दूरदिव विमोहिताः । ये दानवा महादित्या ये यक्षा ये च राक्षसाः ॥ ६४ ॥

जे दानव, महादित्य, यक्ष व राक्षस आहेत—ते सहसा विलयास जावोत, जणू दूर कुठे घोर मोहाने हाकलले गेले असावेत।

Verse 65

पिशाचा ये महासत्त्वा ये भूतब्रह्मराक्षसाः । अपस्मारग्रहा ये च ये ग्रहाः पिशिताशनाः ॥ ६५ ॥

ते महाबल पिशाच असोत, भूत व ब्रह्मराक्षस असोत; अपस्मार-ग्रह असोत, किंवा मांसभक्षक अन्य ग्रह असोत—(असे सर्व उपद्रवी जीव)।

Verse 66

महालोहितभोक्तारो वेताला ये च गुह्यकाः । गंधर्वाप्सरसः सिद्धा ये च देवादियोनयः ॥ ६६ ॥

महान रक्तभक्षक, वेताळ व गुह्यक; गंधर्व-अप्सरा, सिद्ध आणि देव-आदि दिव्य योनित उत्पन्न—हे सर्वही (येथे) अंतर्भूत आहेत।

Verse 67

डाकिन्यो द्रुणसाः प्रेताः क्षेत्रपाला विनायकाः । महाव्याघ्रमहामेघा महातुरागरूपकाः ॥ ६७ ॥

डाकिणी, मांसभक्षक द्रुणस, प्रेत; क्षेत्रपाल व विनायक; कधी महावाघ, कधी महाघन मेघ, तर कधी भयंकर महान घोड्याच्या रूपाने (दिसतात)।

Verse 68

महागजा महासिंहा महामहिषयोनयः । ऋक्षवाराहशुनकवानरोलूकमूर्तयः ॥ ६८ ॥

ते महागज, महासिंह आणि महाभैसाच्या योनित जन्म घेतात; तसेच अस्वल, वराह, कुत्रा, वानर व घुबड इत्यादी रूपे धारण करतात।

Verse 69

महोष्ट्रखरमार्जारसर्पगोवृषमस्तकाः । नानारूपा महासत्त्वा नानाक्लेशसहस्रदाः ॥ ६९ ॥

त्यांची मस्तके महाउंट, गाढव, मांजर, साप, गाय व बैलासारखी असतात; ते नानारूपी महासत्त्व असून नानाविध सहस्र क्लेश देतात।

Verse 70

नानारोगकराः क्षुद्रा महावीर्या महाबलाः । वातिकाः पैत्तिका घोरा श्लैष्मिकाः सान्निपातिकाः ॥ ७० ॥

ते नानारोग निर्माण करणारे, आकाराने क्षुद्र तरी महावीर्य व महाबलयुक्त आहेत; काही वातज, काही पित्तज, काही घोर, काही कफज, आणि काही त्रिदोष-सन्निपातजन्य (रोगकारक) आहेत।

Verse 71

माहेश्वरा वैष्णवाश्च वैरिंच्याश्च महाग्रहाः । स्कांदा वैनायकाः क्रूरा ये च प्रमथगुह्यकाः ॥ ७१ ॥

माहेश्वर, वैष्णव व वैरिंच्य असे विविध महाग्रह आहेत; तसेच स्कांद, वैनायक आणि क्रूर प्रमथ-गुह्यकही उपद्रवकारी आहेत।

Verse 72

महाशत्रुहा रौद्रा महामारीमसूरिकाः । ऐकाहिका व्द्याहिकाश्च त्र्याहिकाश्च महाज्वराः ॥ ७२ ॥

‘महाशत्रुहा’ ज्वर, ‘रौद्र’ ज्वर, महामारी व मसूरिका; तसेच एकदिवसीय, द्विदिवसीय व त्रिदिवसीय—हे सर्व महाज्वर आहेत।

Verse 73

चातुर्थिकाः पाक्षिकाश्च मास्याः षाण्मासिकाश्च ये । सांवत्सरा दुर्निवार्या ज्वराः परमदारुणाः ॥ ७३ ॥

चतुर्थ-दिवशी, पाक्षिक, मासिक व षाण्मासिक; तसेच वार्षिक—हे ज्वर अत्यंत दारुण व निवारणे कठीण आहेत।

Verse 74

स्वाप्निका ये महोत्पाता ये च दुःस्वाप्निका ग्रहाः । कूष्मांडा जृंभिका भौमा द्रोणाः सान्निध्यवंचकाः ॥ ७४ ॥

स्वप्नातून उद्भवणारे महोत्पात व दुःस्वप्न घडविणारे ग्रह; तसेच कूष्मांड, जृंभिका, भौम, द्रोण व सान्निध्य-वंचक—हे अशुभ उपद्रव आहेत।

Verse 75

भ्रमिकाः प्राणहर्तारो ये च बालग्रहादयः । मनोबुद्वीन्द्रियहराः स्फोटकाश्च महाग्रहाः ॥ ७५ ॥

भ्रमिका, प्राणहर्ता व बालग्रह इत्यादी; जे मन, बुद्धी व इंद्रिये हिरावून घेतात—तसेच स्फोटक—हेही महाग्रह आहेत।

Verse 76

महाशना बलिभुजो महाकुणपभोजनाः । दिवाचरा रात्रिचरा ये च संध्यासु दारुणाः ॥ ७६ ॥

ते महाभक्षक, बलिभोजी आणि मोठमोठ्या कुजलेल्या शवांचे भक्षण करणारे आहेत। काही दिवसा फिरतात, काही रात्री, आणि काही उषःसंध्या-संधिकाळी अत्यंत दारुण असतात।

Verse 77

प्रमत्ता वाऽप्रमत्ता वै ये मां बाधितुमुद्यताः । ते सर्वे कार्त्तवीर्यस्य धनुर्मुक्तशराहताः ॥ ७७ ॥

प्रमत्त असोत वा अप्रमत्त—जे मला बाधा देण्यास उद्यत झाले, ते सर्व कार्त्तवीर्याच्या धनुषातून सुटलेल्या बाणांनी घायाळ होऊन पडले।

Verse 78

सहस्रधा प्रणश्यंतु भग्नसत्त्वबलोद्यमाः । ये सर्पा ये महानागा महागिरिबिलेशयाः ॥ ७८ ॥

ज्यांचे धैर्य, बल आणि उग्र उद्यम भग्न झाले आहेत—महागिरींच्या गुहांत वसणारे ते सर्प व महानाग सहस्र प्रकारे नष्ट होवोत।

Verse 79

कालव्याला महादंष्ट्रा महाजगरसंज्ञकाः । अनंतशूलिकाद्याश्च दंष्ट्राविषमहाभयाः ॥ ७९ ॥

कालव्याल, महादंष्ट्रा आणि महाजगर अशी नावे असलेले सर्प आहेत; तसेच अनंतशूलिका इत्यादीही—ज्यांच्या दंष्ट्राविषामुळे महाभय उत्पन्न होते।

Verse 80

अनेकशत शीर्षाश्च खंडपुच्छाश्च दारुणाः । महाविषजलौकाश्च वृश्चिका रुक्तपुच्छकाः ॥ ८० ॥

अनेकशे मस्तके आणि खंडित शेपटी असलेले दारुण जीव होते; तसेच महाविषाने भरलेल्या जळवा आणि वेदनादायक डंख-शेपटीचे विंचूही होते।

Verse 81

आशीविषाः कालकूटा महाहालाहलाह्वयाः । जलसर्पा जलव्याला जलग्राहाश्च कच्छपाः ॥ ८१ ॥

आशीविष सर्प, कालकूट विष आणि ‘महाहालाहल’ नावाने प्रसिद्ध विष; जलसर्प, जलव्याळ, जलग्राह व कच्छप—हे सर्व येथे सांगितले आहे.

Verse 82

मत्स्यका विषपुच्छाश्च ये चान्ये जलवासिनः । जलजाः स्थलजाश्चैव कृत्रिमाश्च महाविषाः ॥ ८२ ॥

मत्स्य, विषपुच्छधारी आणि इतर जलवासी प्राणी—जलज असोत वा स्थलज—तसेच कृत्रिमरीत्या तयार केलेली विषेही; ही सर्व ‘महाविष’ मानली जातात.

Verse 83

गुप्तरूपा गुप्तविषा मूषिका गृहगोधिकाः । नानाविषाश्च ये घोरा महोपविषसंज्ञकाः ॥ ८३ ॥

जे आपले रूपही लपवितात आणि विषही गुप्त ठेवितात—उंदीर व घरगोधिका यांसारखे—तसेच नानाविषांनी युक्त जे भयंकर प्राणी, ते ‘महोपविष’ म्हणून ओळखले जातात.

Verse 84

येऽस्मान्बाधितुमिच्छंति शरीरप्राणनाशकाः । ते सर्वे कार्तवीर्यस्य खङ्कसाहस्रदारिताः ॥ ८४ ॥

जे आम्हांस बाधा देऊ इच्छितात, जे शरीर व प्राण नष्ट करणारे आहेत—ते सर्व कार्तवीर्याच्या सहस्र खड्गांनी विदीर्ण होऊन नष्ट झाले आहेत.

Verse 85

दूरादेव विनश्यंतु प्रणष्टेंद्रियसाहसाः । मनुष्याः पशवो त्वृक्षवानरा वनगोचराः ॥ ८५ ॥

ज्यांचा इंद्रियसंयम नष्ट झाला आहे, जे उन्मत्त धाडसी आहेत—ते दूरूनच नष्ट होवोत; ते मनुष्य असोत, पशू असोत, वृक्षवासी वानर असोत किंवा वनात फिरणारे प्राणी असोत.

Verse 86

सिंहव्याघ्रवराहाश्च महिषा ये महामृगाः । गजास्तुरंगा गवया रासभाः शरभा वृकाः ॥ ८६ ॥

सिंह, वाघ व वराह; महिष व अन्य महामृग; गज, अश्व, गवय, रासभ, शरभ व लांडगे—हे सर्व येथे वर्णिले आहेत।

Verse 87

शुनका द्वीपिनः शुभ्रा मार्जारा बिललोलुपाः । श्रृगालाः शशकाः श्येना गुरुत्मन्तो विहंगमाः ॥ ८७ ॥

श्वान; शुभ्र द्वीपि; बिळांवर लोभ असलेले मांजर; कोल्हे; ससे; घार; आणि गरुडासारखे बलवान विहंग—हेही येथे मोजले आहेत।

Verse 88

भेरुंडा वायसा गूध्रा हंसाद्याः पक्षिजातयः । उद्भिज्जाश्चांडजाश्चैव स्वेदजाश्च जरायुजाः ॥ ८८ ॥

भेरुंड, कावळे, गिधाडे व हंसादी पक्षिजाती; तसेच उद्भिज्ज, अंडज, स्वेदज व जरायुज—असेही भेद सांगितले आहेत।

Verse 89

नानाभेदकुले जाता नानाभेदाः पृथग्विधाः । येऽस्मान्बाधितुमिच्छंति सेध्यासु च दिवा निशि ॥ ८९ ॥

नाना भेदांच्या कुलांत जन्मलेले, नाना प्रकारचे वेगवेगळे रूप धारण करणारे, जे संध्याकाळी, दिवसा वा रात्री आम्हांस बाधा देऊ इच्छितात।

Verse 90

ते सर्वे कार्तवीर्यस्य गदासाहस्रदारिताः । दूरादेव विनश्यंतु विनष्टगतिपौरुषाः ॥ ९० ॥

कार्तवीर्याच्या गदेच्या सहस्र प्रहारांनी विदीर्ण झालेले ते सर्व दूरूनच नष्ट होवोत; त्यांची गती व पौरुष पूर्णपणे क्षीण होवो।

Verse 91

ये चाक्षेमप्रदातारः कूटमायाविनश्च ये । मारणोत्सादनोन्मूलद्वेषमोहनकारकाः ॥ ९१ ॥

जे अशेम व अनर्थ घडवितात, आणि जे कूटमाया व छलयुक्त जादूटोणा करितात—जे मारण, नाश, उन्मूलन, द्वेष व मोह उत्पन्न करितात।

Verse 92

विश्वास घातका दुष्टा ये च स्वामिद्रुहो नराः । ये चाततायिनो दुष्टा ये पापा गोप्यहारिणः ॥ ९२ ॥

जे दुष्ट विश्वासघातकी आहेत, जे स्वामीद्रोही नर आहेत; जे नीच आततायी आहेत, आणि जे पापी गुप्त वस्तूंचे चोर आहेत।

Verse 93

दाहोपद्यातगरलशस्त्रपातातिदुःखदाः । क्षेत्रवित्तादिहरणबंधनादिभयप्रदाः ॥ ९३ ॥

जे दाह, आकस्मिक आपत्ती, विष व शस्त्रपाताने अतिदुःख देतात; तसेच क्षेत्र-भूमी व धनादी हरण, बंधन (कारावास) इत्यादींनी भय उत्पन्न करतात।

Verse 94

ईतयो विविधाकारो ये चान्ये दुष्टजातयः । पीडाकरा ये सततं छिद्रमिच्छंति बाधितुम् ॥ ९४ ॥

विविध रूपांच्या ईती (महामाऱ्या) व इतर दुष्टजाति—ज्या सतत पीडा करतात आणि बाधा घालण्यासाठी नेहमी छिद्र (दोष) शोधतात।

Verse 95

ते सर्वे कार्तवीर्यस्य चक्रसाहस्रदारिताः । दूरादेव क्षयं यांतु विनष्टबलसाहसाः ॥ ९५ ॥

ते सर्व कार्तवीर्याच्या सहस्र चक्रांनी विदीर्ण होऊन, दूरूनच नष्ट झाले; त्यांचे बल व साहस पूर्णतः क्षीण झाले।

Verse 96

ये मेघा ये महावर्षा ये वाता याश्च विद्युतः । ये महाशनयो दीप्ता ये निर्घाताश्च दारुणाः ॥ ९६ ॥

ते मेघ, ती महावृष्टी, ते वारे व ती विद्युत्-चमक; त्या प्रज्वलित महाशन्या आणि ते दारुण निर्घात—हे सर्व (येथे) अभिप्रेत आहे.

Verse 97

उल्कापाताश्च ये घोरा ये महेंद्रायुधादयः । सूर्येंदुकुजसौम्याश्च गुरुकाव्यशनैश्चराः ॥ ९७ ॥

आणि ते भयानक उल्कापात, तसेच महेंद्रायुध इत्यादी आकाशीय लक्षणे; तसेच सूर्य, चंद्र, कुज (मंगळ), सौम्य (बुध), गुरु, काव्य (शुक्र) आणि शनैश्चर—हे सर्वही (येथे) गृहीत आहे.

Verse 98

राहुश्च केतवो घोरा नक्षत्रा राशयस्तथा । तिथयः संक्रमा मासा हायना युगनायकाः ॥ ९८ ॥

राहू व केतू—फलदायी भयप्रद—तसेच नक्षत्रे व राशी; तिथी, संक्रांती, महिने, वर्षे आणि युगनायक—हे सर्वही (येथे) विचार्य आहे.

Verse 99

मन्वंतराधिपाः सिद्धा ऋषयो योगसिद्धयः । निधयो ऋग्यजुःसामाथर्वाणश्चैव वह्नयः ॥ ९९ ॥

मन्वंतरांचे सिद्ध अधिपती, ऋषी आणि योगसिद्धी; निधी, वह्नी, तसेच ऋग्-यजुः-साम-अथर्व—हे वेदही (येथे) समाविष्ट आहेत.

Verse 100

ऋतवो लोकपालाश्च पितरो देवसंहतिः । विद्याश्चैव चतुःषष्टिभेदा या भुवनत्रये ॥ १०० ॥

ऋतू, लोकपाल, पितर, देवसंहती, आणि भुवनत्रयात असलेल्या चौंसष्ट प्रकारच्या विद्या—हे सर्व (येथे) विद्यमान आहे.

Verse 101

ये त्वत्र कीर्तिताः सर्वे चये चान्ये नानुकीर्तिताः । ते संतु नः सदा सौम्याः सर्वकालसुखावहाः ॥ १०१ ॥

येथे ज्यांचे कीर्तन झाले आहे आणि जे इतर अनकीर्तित राहिले आहेत—ते सर्व, हे सौम्य, सदैव आमच्यावर प्रसन्न राहोत आणि सर्वकाळ सुख देोत.

Verse 102

आज्ञया कार्तवीर्यस्य योगीन्द्रस्यामितद्युतेः । कार्तवीर्यार्जुनो धन्वी राजेन्द्रो हैहयेश्वरः ॥ १०२ ॥

अमित तेजस्वी योगीन्द्र कार्तवीर्य यांच्या आज्ञेने धनुर्धर कार्तवीर्यार्जुन प्रकट झाला—तो राजेन्द्र, हैहयांचा अधीश्वर होता.

Verse 103

दशास्यदर्पहा रेवालीलादृप्तकः सुदुर्जयः । दुःखहा चौरदमनो राजराजेश्वरः प्रभुः ॥ १०३ ॥

तो दशाननाचा दर्प हरतो; रेवा-लीलेत क्रीडित-दीप्त आहे; अजिंक्य आहे. तो दुःखहर्ता, चोरदमनकर्ता, राजांच्या राजाचा ईश्वर—परम प्रभू आहे.

Verse 104

सर्वज्ञः सर्वदः श्रीमान् सर्वशिष्टेष्टदः कृती । राजचूडामणिर्योगी सप्तद्वीपाधिनायकः ॥ १०४ ॥

तो सर्वज्ञ, सर्वदाता आणि श्रीसम्पन्न आहे; सर्व शिष्टजनांची इच्छा पूर्ण करणारा व कृतार्थ आहे. तो राजचूडामणी, योगी आणि सप्तद्वीपांचा अधिनायक आहे.

Verse 105

विजयी विश्वजिद्वाग्मी महागतिरलोलुपः । यज्वा विप्रप्रियो विद्वान् ब्रह्मज्ञेयः सनातनः ॥ १०५ ॥

तो विजयी, विश्वजयी, वाग्मी, महागती आणि अलोलुप आहे. तो यज्ञकर्ता, विप्रप्रिय, विद्वान, ब्रह्मरूपाने ज्ञेय आणि सनातन आहे.

Verse 106

माहिष्मतीपतिर्योधा महाकीर्तिर्महाभुजः । सुकुमारो महावीरो मारीघ्नो मदिरेक्षणः ॥ १०६ ॥

तो माहिष्मतीचा अधिपती योद्धा—महाकीर्ती व महाबाहू; रूपाने सुकुमार तरी महावीर, शत्रुनाशक, आणि मदिरासारखे मोहक श्याम नेत्र असलेला।

Verse 107

शत्रुघ्नः शाश्वतः शूरः शँखभृद्योगिवल्लभः । महाभागवतो धीमान्महाभयविनाशनः ॥ १०७ ॥

तो शत्रुघ्न, शाश्वत व शूर आहे; शंखधारी, योगीजनांचा प्रिय; महाभागवत, धीमान, आणि महाभयाचा विनाशक आहे।

Verse 108

असाध्यी विग्रहो दिव्यो भावो व्याप्तजगत्त्रयः । जितेंद्रियो जितारातिः स्वच्छंदोऽनंतविक्रममः ॥ १०८ ॥

त्याचा दिव्य विग्रह अजेय आहे; त्याचा भाव त्रैलोक्यात व्याप्त आहे। तो जितेंद्रिय, शत्रुजयी, स्वच्छंद (स्वतंत्र) आणि अनंत पराक्रमवान आहे।

Verse 109

चक्रभृत्परचक्रघ्नः संग्रामविधिपूजितः । सर्वशास्त्रकलाधरी विरजा लोकवंदितः ॥ १०९ ॥

तो चक्रधारी, शत्रूच्या चक्रव्यूहाचा संहारक; संग्रामविधीनुसार पूजित; सर्व शास्त्रे व कला धारण करणारा; विरज (निर्मळ) आणि लोकवंदित आहे।

Verse 110

वीरो विमलसत्त्वाढ्यो महाबलपराक्रमः । विजयश्रीमहामान्यो जितारिर्मंत्रनायकः ॥ ११० ॥

तो वीर, विमल सत्त्वाने संपन्न, महाबल व पराक्रमवान आहे। विजयश्रीने महा-मान्य, शत्रुजयी, आणि मंत्र-परामर्शाचा अग्रणी नायक आहे।

Verse 111

खङ्गभृत्कामदः कांतः कालघ्नः कमलेक्षणः । भद्रवादप्रियो वैद्यो विबुधो वरदो वशी ॥ १११ ॥

तो खड्गधारी, इच्छित वर देणारा, कान्त व प्रिय, काळ (मृत्यू) नाश करणारा, कमलनेत्र प्रभू आहे। तो मंगल वाणीप्रिय, दिव्य वैद्य, सर्वज्ञ विद्वान, वरदाता व संयमी स्वामी आहे।

Verse 112

महाधनो निधिपतिर्महायोगी गुरुप्रियः । योगाढ्यः सर्वरोगघ्नो राजिताखिलभूतलः ॥ ११२ ॥

तो महाधनवान, निधींचा स्वामी, महायोगी आणि गुरुप्रिय होतो। योगसमृद्ध होऊन तो सर्व रोगांचा नाश करतो आणि अखिल पृथ्वीवर तेजस्वीपणे उजळतो।

Verse 113

दिव्यास्त्रभृदमेयात्मा सर्वगोप्ता महोज्ज्वलः । सर्वायुधधरोऽभीष्टप्रदः परपुरंजयः ॥ ११३ ॥

तो दिव्यास्त्रधारी, अमेय आत्मस्वरूप, सर्वरक्षक व परम उज्ज्वल आहे। सर्व आयुधे धारण करून तो अभीष्ट वर देतो आणि शत्रुपुरांचा जय करणारा आहे।

Verse 114

योगसिद्धो महाकायो महावृंदशताधिपः । सर्वज्ञाननिधिः सर्वसिद्ध्विदानकृतोद्यमः ॥ ११४ ॥

तो योगसिद्ध, विशालकाय, महान वृंदांचा शताधिपती आहे। तो सर्वज्ञानाची निधी असून सर्व प्रकारच्या सिद्धी व यश देण्यासाठी सदैव उद्यत असतो।

Verse 115

इत्यष्टशतनामोत्त्या मूर्तयो दश दिक्पथि । सम्यग्दशदिशो व्याप्य पालयंतु च मां सदा ॥ ११५ ॥

अशा प्रकारे अष्टोत्तर-शतनामोच्चाराने आवाहन झालेल्या, दिक्पथांवर स्थित दहा दिव्य मूर्ती—दहा दिशांत सम्यक् व्यापून सदैव माझे रक्षण करो।

Verse 116

स्वस्थाः सर्वेन्द्रियाः संतुं शांतिरस्तु सदा मम । शेषाद्या मूर्तयोऽष्टौ च विक्रमेणैव भास्वराः ॥ ११६ ॥

माझ्या सर्व इंद्रिया सदा स्वस्थ व स्थिर राहोत; माझ्या अंतःकरणी नित्य शांती नांदो. आणि शेषापासून आरंभ होणाऱ्या आठ तेजस्वी मूर्ती केवळ भगवंताच्या पराक्रमानेच प्रकाशमान होवोत.

Verse 117

अग्निनिर्ऋतिवाय्वीशकोणगाः पांतु मां सदा । मम सौख्यमसंबाधमारोग्यमपराजयः ॥ ११७ ॥

अग्नी, नैऋती, वायू आणि ईश—दिशांचे अधिपती—सदा माझे रक्षण करो. मला असंबाध सुख, निरोगीपणा आणि अपराजयता प्राप्त होवो.

Verse 118

दुःखहानिरविघ्नश्च प्रजावृद्धिः सुखो दयः । वांछाप्तिरतिकल्याणमवैषम्यमनामयम् ॥ ११८ ॥

दुःखाचा नाश व विघ्नांचा अभाव; संततीवृद्धी; सुख व दया; इच्छित फलप्राप्ती; अतिमंगल; समभाव; आणि रोगरहितता—हे फल मिळतात.

Verse 119

अनालस्यमभीष्टं स्यान्मृत्युहानिर्बलोन्नतिः । भयहानिर्यशः कांतिर्विद्या ऋद्धिर्महाश्रियः ॥ ११९ ॥

आळसाचा अभाव अभीष्टसिद्धी देतो; अकाली मृत्यूचा नाश करून बल व उन्नती वाढवतो. तो भय दूर करून यश, कांती, विद्या, समृद्धी आणि महाश्री प्रदान करतो.

Verse 120

अनष्टद्रव्यता चैव नष्टस्य पुनरागमः । दीर्घायुष्यं मनोहर्षः सौकुमार्यमभीप्सितम् ॥ १२० ॥

धनाची हानी न होणे आणि हरवलेले धन पुन्हा मिळणे; दीर्घायुष्य, मनाचा हर्ष, तसेच देहाची इच्छित कोमलता व सुखकरता—हे फल प्राप्त होतात.

Verse 121

अप्रधृष्यतमत्वं च महासामर्थ्यमेव च । संतु मे कार्तवीर्य्यस्य हैहयेंद्रस्य कीर्तनात् ॥ १२१ ॥

हैहयेंद्र कार्तवीर्याच्या कीर्तनमात्राने माझ्यातही अजेयता व महान सामर्थ्य निश्चयाने प्रकट होवो।

Verse 122

य इदं कार्तवीर्य्यस्य कवच पुण्यवर्द्धनम् । सर्वपापप्रशमनं सर्वोपद्रवनाशनम् ॥ १२२ ॥

जो कार्तवीर्याचे हे कवच—पुण्यवर्धक, सर्व पापांचे शमन करणारे व सर्व उपद्रव नाश करणारे—पठण करतो, तो फल प्राप्त करतो।

Verse 123

सर्वशांतिकरं गुह्यं समस्तभयनाशनम् । विजयार्थप्रदं नॄणां सर्वसंपत्प्रदं शुभम् ॥ १२३ ॥

हे गुह्य व परम शुभ आहे; सर्व शांती करणारे, समस्त भय नाश करणारे; मनुष्यांना कार्यसिद्धी व विजय देणारे आणि सर्व संपत्ती प्रदान करणारे आहे।

Verse 124

श्रृणुयाद्वा पठेद्वापि सर्वकामानवाप्नुयात् । चौरैर्हृतं यदा पश्येत्पश्वादिधनमात्मनः ॥ १२४ ॥

हे ऐकले किंवा पठिले तरी सर्व इच्छा पूर्ण होतात. आणि चोरांनी नेलेले आपले पशुधन इत्यादी पुन्हा दिसून येणे हेही याचे निश्चित फल आहे।

Verse 125

सप्तवारं तदा जप्येन्निशि पश्चिमदिङ्मुखः । सप्तरात्रेण लभते नष्टद्रव्यं न संशयः ॥ १२५ ॥

मग रात्री पश्चिमेकडे मुख करून सात वेळा जप करावा. सात रात्रींत हरवलेले द्रव्य मिळते—यात संशय नाही।

Verse 126

सप्तविंशतिधा जप्त्वा प्राचीदिग्वदनः पुमान् । देवासुरनिभं चापि परचक्रं निवारयेत् ॥ १२६ ॥

पूर्व दिशेकडे मुख करून जो पुरुष हे सत्तावीस वेळा जपतो, तो देव-असुरसदृश शत्रुसैन्यालाही परतावून लावतो।

Verse 127

विवादे कलहेघोरे पंचधा यः पठेदिदम् । विजयो जायते तस्य न कदाचित्पराजयः ॥ १२७ ॥

विवाद, कलह किंवा भयंकर संघर्षात जो हे पाच वेळा पठण करतो, त्याला विजय मिळतो; त्याचा कधीही पराभव होत नाही।

Verse 128

सर्वरोगप्रपीडासु त्रेधा वा पंचधा पठेत् । स रोगमृत्युवेतालभूतप्रेतैर्न बाध्यते ॥ १२८ ॥

सर्व रोगपीडांमध्ये हे तीनदा किंवा पाचदा पठावे। असा पुरुष रोग, अकाली मृत्यू, वेताळ, भूत व प्रेत यांमुळे बाधित होत नाही।

Verse 129

सम्यग्द्वादशाधा रात्रौ प्रजपेद्बंधमुक्तये । त्रिदिनान्निगडादूद्ध्वो मुच्यते नात्र संशयः ॥ १२९ ॥

बंधनमुक्तीसाठी रात्री विधिपूर्वक बारा प्रकारे जप करावा. तीन दिवसांत तो बेड्यांतून मुक्त होतो—यात संशय नाही।

Verse 130

अनेनैव विधानेन सर्वसाधनकर्मणि । असाध्यमपि सप्ताहात्साधयेन्मंत्रवित्तमः ॥ १३० ॥

याच विधीने सर्व साधनकर्मांत मंत्रविद् श्रेष्ठ पुरुष सात दिवसांत असाध्य वाटणारेही कार्य सिद्ध करतो।

Verse 131

यात्राकाले पठित्वेदं मार्गे गच्छति यः पुमान् । न दुष्टचौरव्याघ्राद्यैर्भयं स्यात्परिपंथिभिः ॥ १३१ ॥

जो पुरुष प्रवासाच्या वेळी याचे पठण करून मार्गावर जातो, त्याला दुष्ट चोर, वाघ इत्यादींपासून तसेच वाटमारी करणाऱ्यांपासून कोणतेही भय राहत नाही.

Verse 132

जपन्नासेचनं कुर्वञ्जलेनांजलिना तनौ । न चासौ विषकृत्यादिरोगस्फोटैः प्रबाध्यते ॥ १३२ ॥

जप करत असताना जो आपल्या ओंजळीतील पाण्याने शरीरावर सिंचन करतो, त्याला विष, जादूटोणा इत्यादी आणि फोड-फुणसी यांसारख्या रोगांचा त्रास होत नाही.

Verse 133

कार्तवीर्यः खलद्वेषी कृतवीर्यसुतो बली । सहस्रबाहुः शत्रुघ्नो रक्तवासा धनुर्धरः ॥ १३३ ॥

कार्तवीर्य, दुष्टांचा द्वेष करणारे, कृतवीर्याचे बलवान पुत्र, सहस्रबाहू, शत्रूंचा नाश करणारे, लाल वस्त्र परिधान करणारे आणि धनुर्धर आहेत.

Verse 134

रक्तगंधोरक्तमाल्यो राजा स्मर्तुरभीष्टदः । द्वादशैतानि नामानि कार्तवीर्यस्य यः पठेत् ॥ १३४ ॥

जे रक्तगंध आणि रक्तमाला धारण करणारे, स्मरण करणाऱ्याला इच्छित फळ देणारे राजा आहेत. जो कार्तवीर्याच्या या बारा नावांचे पठण करतो...

Verse 135

संपदस्तस्य जायंते जनास्तस्य वशे सदा । यः सेवते सदा विप्र श्रीमच्चचक्रावतारकम् ॥ १३५ ॥

हे विप्र! जो नेहमी श्रीमान चक्रावतार (कार्तवीर्य) यांची सेवा करतो, त्याला संपत्ती प्राप्त होते आणि लोक नेहमी त्याच्या वशमध्ये राहतात.

Verse 136

तस्य रक्षां सदा कुर्याच्चक्रं विष्णोर्महात्मनः । मयैतत्कवचं विप्र दत्तात्रेयान्मुनीश्वरात् ॥ १३६ ॥

महात्मा भगवान विष्णूच्या चक्राने सदैव आपले रक्षण करावे। हे विप्र, हे कवच मला मुनीश्वर दत्तात्रेयांकडून प्राप्त झाले आहे।

Verse 137

श्रुतं तुभ्यं निगदितं धारयस्वाखिलेष्टदम् ॥ १३७ ॥

जे तू ऐकलेस तेच तुला सांगितले आहे; ते मनात दृढ धारण कर—ते सर्व इष्ट फल देणारे आहे.

Verse 138

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने तृतीयपादे कार्तवीर्यकवचकथनं नाम सप्तसप्ततितोमोऽध्यायः ॥ ७७ ॥

अशा प्रकारे श्री बृहन्नारदीयपुराणाच्या पूर्वभागातील बृहदुपाख्यानाच्या तृतीय पादात ‘कार्तवीर्यकवचकथन’ नावाचा सत्त्याहत्तरावा अध्याय समाप्त झाला.