Adhyaya 57

Verse 1

ईश्वर उवाच । पंचैवं सिद्धलिंगानि कथितानि तव प्रिये । यश्चैनं वेद संकेतं क्षेत्रवासी स उच्यते

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—പ്രിയേ! ഇങ്ങനെ അഞ്ചു സിദ്ധലിംഗങ്ങൾ നിന്നോട് വിവരിച്ചു. ഈ പവിത്ര സംകേതം അറിയുന്നവനേ യഥാർത്ഥത്തിൽ ക്ഷേത്രവാസി എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 2

अथ शक्तित्रयाणां ते रौद्रीणां वच्मि विस्तरम् । इच्छा क्रियाज्ञानशक्त्यस्तिस्रस्ताः परिकीर्त्तिताः

ഇപ്പോൾ ഞാൻ നിനക്കു രുദ്രന്റെ ശക്തിത്രയത്തിന്റെ വിശദവിവരം പറയുന്നു. ഇച്ഛാശക്തി, ക്രിയാശക്തി, ജ്ഞാനശക്തി എന്നിങ്ങനെ മൂന്നു ശക്തികൾ പ്രസിദ്ധമാണ്.

Verse 3

पुनस्तासां पूजनायानुक्रमं क्रमतः शृणु । चतुर्दश तथा पंच पूर्वमुक्तानि यानि तु

വീണ്ടും അവയുടെ പൂജയ്ക്കുള്ള ക്രമം യഥാക്രമം കേൾക്കുക. മുമ്പ് പറഞ്ഞ പതിനാലും അതുപോലെ അഞ്ചും—

Verse 4

चत्वारि त्रीणि चैकं वा यथाशक्त्याभिपूज्य च । लिंगानि तानि संपूज्य शक्तीस्तिस्रस्ततोऽर्चयेत्

സ്വശക്തിയനുസരിച്ച് നാലോ, മൂന്നോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒന്നോ ഭക്തിയോടെ പൂജിക്കണം. ആ ലിംഗങ്ങളെ സമ്യകമായി പൂജിച്ച ശേഷം മൂന്നു ശക്തികളെയും അർച്ചിക്കണം.

Verse 5

सोमेशादीशदिग्भागे वरारोहेति या स्मृता । अमा कला सा सोमस्य उमा पश्चात्प्रकीर्त्तिता

സോമനാഥൻ (സോമേശൻ) ഉള്ള ഈശ ദിക്കുഭാഗത്ത് ‘വരാരോഹാ’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്ന അവൾ, സോമന്റെ ‘അമാ-കലാ’ ആകുന്നു; തുടർന്ന് അവളേ ‘ഉമാ’ എന്നും പ്രഖ്യാതയാണ്.

Verse 6

इच्छाशक्तिस्तु सा ज्ञेयाप्रभासक्षेत्रसंस्थिता । तत्र देवि हितार्थाय सर्वेषां प्राणिनां भुवि

അവൾ ‘ഇച്ഛാശക്തി’ എന്നറിയപ്പെടേണ്ടവൾ; പ്രഭാസക്ഷേത്രത്തിൽ സ്ഥാപിതയാണ്. ഹേ ദേവീ, അവിടെ അവൾ ഭൂമിയിലെ സർവ്വ ജീവികളുടെ ഹിതാർത്ഥം വിരാജിക്കുന്നു.

Verse 7

तस्या माहात्म्यमखिलं कथयामि तवाधुना । पुरा सोमेन त्यक्ताभिर्भार्याभिस्तु वरानने

ഇപ്പോൾ ഞാൻ അവളുടെ സമഗ്ര മഹാത്മ്യം നിനക്കു പറയുന്നു. ഹേ സുന്ദരമുഖിയേ, പൂർവ്വകാലത്ത് സോമനെ അവന്റെ ഭാര്യമാർ ഉപേക്ഷിച്ചിരുന്നു—

Verse 8

षड्विंशद्भिस्तपस्तप्तं क्षेत्रे प्राभासिके शुभे । गौरी साऽराध्यमानाथ दिव्यवर्षगणान्बहून्

ശുഭമായ പ്രാഭാസക്ഷേത്രത്തിൽ അവർ ഇരുപത്താറു വർഷം തപസ്സു ചെയ്തു. അവിടെ ദേവി ഗൗരിയെ അനേകം ദിവ്യവർഷങ്ങളോളം നിരന്തരമായി ആരാധിച്ചു.

Verse 9

तासां प्रत्यक्षतां प्राप्ता पार्वती परमेश्वरी । उवाच वरदा ब्रूत यद्वो मनसि संस्थितम्

അപ്പോൾ പരമേശ്വരിയായ പാർവതി അവരുടെ മുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷയായി, വരദായിനിയായി പറഞ്ഞു—“നിങ്ങളുടെ ഹൃദയത്തിൽ ഉള്ളത് പറയുക.”

Verse 10

अथ ताश्चाब्रुवन्देवि यदि तुष्टासि पार्वति । सौभाग्यं देहि नो भूरि लावण्यं परमं तथा

അപ്പോൾ അവർ പറഞ്ഞു—“ഹേ ദേവി, ഹേ പാർവതി, നിങ്ങൾ പ്രസന്നയായാൽ ഞങ്ങൾക്ക് ധാരാളം സൗഭാഗ്യവും, അതുപോലെ പരമ ലാവണ്യവും നൽകണമേ.”

Verse 11

त्यक्ताः सर्वा वयं देवि निर्दोषाः स्वामिना शुभे । दौर्भाग्यदोषसंदग्धा दौर्भाग्येण तु पीडिताः

“ഹേ ദേവി, ഹേ ശുഭേ, ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും നിർദോഷികളായിട്ടും നമ്മുടെ സ്വാമിമാർ ഞങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ചു. ദൗർഭാഗ്യദോഷത്തിൽ ദഗ്ധരായി, നിസ്സംശയം ദൗർഭാഗ്യം കൊണ്ടു പീഡിതരാകുന്നു.”

Verse 12

गौर्युवाच । अद्यप्रभृति सर्वा वः समं द्रक्ष्यति रात्रिपः । प्रसादान्मम चार्वंग्यो नैतन्मिथ्या भविष्यति

ഗൗരി അരുളിച്ചെയ്തു— ഇന്നുമുതൽ രാജാവ് (നിങ്ങളുടെ ഭർത്താവ്) നിങ്ങളെല്ലാവരെയും സമദൃഷ്ടിയോടെ കാണും. ഹേ സുന്ദരാംഗികളേ, എന്റെ പ്രസാദത്താൽ ഇത് അസത്യമാകുകയില്ല.

Verse 13

वरदा चेति मन्नाम वरदानाद्भविष्यति । इहागत्य तु या नारी पूजयिष्यति मां शुभाम्

വരങ്ങൾ നല്കുന്നതിനാൽ എന്റെ നാമം ‘വരദാ’ ആകും. ഇവിടെ വന്ന് എന്നെ—ശുഭമൂർത്തിയെ—പൂജിക്കുന്ന സ്ത്രീ,

Verse 14

न दौर्भाग्यं कुले तस्याः क्वचित्प्राप्स्यंति योषितः । माघमासे तृतीयायामुपवासपरायणा

മാഘമാസത്തിലെ തൃതീയ തിഥിയിൽ ഉപവാസപരായണയായിരിക്കുന്ന സ്ത്രീയുടെ കുലത്തിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് എവിടെയും ദൗർഭാഗ്യം സംഭവിക്കുകയില്ല.

Verse 15

या मां द्रक्ष्यति सुश्रोणी मत्तुल्या सा भवि ष्यति । दम्पती षोडशैवात्र परिधाप्य प्रयत्नतः

എന്നെ ദർശിക്കുന്ന സുസ്രോണിയായ സ്ത്രീ എനിക്കു തുല്യയാകും. ഇവിടെ പരിശ്രമത്തോടെ പതിനാറു ദമ്പതികൾക്ക് വസ്ത്രം അണിയിച്ചു (വസ്ത്രദാനം ചെയ്തു) കൊള്ളണം.

Verse 16

फलानि भक्ष्यभोज्यं च पक्वान्नानि च षोडश । या प्रदास्यति वै नारी सा तूमैव भविष्यति

ഫലങ്ങൾ, ഭക്ഷ്യഭോജ്യങ്ങൾ, പക്വാന്നങ്ങൾ—ഇങ്ങനെ പതിനാറ് വകകൾ. ഇവ സത്യമായി ദാനം ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ നീയേപ്പോലെ തന്നെയാകും.

Verse 17

एतद्गौरीव्रतंनाम तृतीयायां तु कारयेत् । अप्रसूता च या नारी या नारी दुर्भगा भवेत्

ഇത് ‘ഗൗരീ-വ്രതം’ എന്ന പേരിലാണ്; തൃതീയാ തിഥിയിൽ നിർബന്ധമായി ആചരിക്കണം. സന്താനഹീനയായ സ്ത്രീയും, ദുര്ഭാഗ്യബാധിതയായ സ്ത്രീയും—

Verse 18

पुमानसकृदप्यैवं कृत्वा प्राप्स्यत्यभीप्सितम् । एवमुक्त्वा स्थिता तत्र सा देवी चारुलोचना

പുരുഷനും ഇപ്രകാരം ഒരിക്കൽ പോലും ചെയ്താൽ അഭീഷ്ടഫലം പ്രാപിക്കും. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ചാരുലോചനയായ ദേവി അവിടെ തന്നെ നിലകൊണ്ടു.

Verse 19

पश्यते रात्रिनाथश्च सर्वास्ता रोहिणीं यथा । अन्यापि दुःखसंदग्धा दौर्भाग्येण तु पीडिता

രാത്രിനാഥനായ ചന്ദ്രൻ റോഹിണിയെ നോക്കുന്നതുപോലെ അവരെയെല്ലാം നോക്കി. പിന്നെ മറ്റൊരു സ്ത്രീയും—ദുഃഖത്തിൽ ദഗ്ധയായി, ദുര്ഭാഗ്യത്താൽ പീഡിതയായി—അവിടെ എത്തി.

Verse 20

अपूजयदुमां देवीं सुभगा साऽभवत्ततः । इति संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं शक्तिसंभवम्

അവൾ ദേവി ഉമയെ പൂജിച്ചു; അതിനാൽ അവൾ സുഭഗയായി (സൗഭാഗ്യവതിയായി) മാറി. ഇങ്ങനെ ശക്തിയിൽ നിന്നുയരുന്ന മഹാത്മ്യം സംക്ഷേപമായി പ്രസ്താവിച്ചു.

Verse 21

सोमेश्वरे वरारोहा नामेति कथितं तव । सर्वपापक्षयकरं सर्वदारिद्र्यनाशनम्

സോമേശ്വരത്തിൽ (ഈ ദേവി) ‘വരാരോഹാ’ എന്ന നാമത്തിൽ നിനക്കു പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. (അവളുടെ മഹിമ) സർവ്വപാപക്ഷയകരവും സർവ്വദാരിദ്ര്യനാശകവും ആകുന്നു.

Verse 57

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये वरारोहामाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तपंचाशोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദമഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിൽ “വരാരോഹാമാഹാത്മ്യവർണ്ണനം” എന്ന പേരിലുള്ള അമ്പത്തേഴാം അധ്യായം സമാപ്തമായി।