Adhyaya 285

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि पुनर्न्यंकुमतीं नदीम् । तत्र कृत्वा गयाश्राद्धं गोष्पदे तीर्थ उत्तमे

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മഹാദേവി, തുടർന്ന് വീണ്ടും ന്യങ്കുമതീ നദിയിലേക്കു പോകണം. അവിടെ ‘ഗോഷ്പദ’ എന്ന ഉത്തമ തീർത്ഥത്തിൽ ഗയാ-ശ്രാദ്ധം നിർവഹിച്ചാൽ മഹാപുണ്യം ലഭിക്കും.

Verse 2

ततः पश्येद्वराहं तु तस्माद्धरिगृहं व्रजेत् । तत्र मातृस्तु संपूज्य स्नात्वा सागरसंगमे

അതിനുശേഷം വരാഹദേവനെ ദർശിക്കണം; അവിടെ നിന്ന് ഹരിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പോകണം. അവിടെ മാതൃദേവികളെ വിധിപൂർവ്വം പൂജിച്ച്, സമുദ്രസംഗമത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് പുണ്യം നേടണം.

Verse 3

न्यंकुमत्यर्णवोपेते ततः पूर्वमनु व्रजेत् । अगस्तेराश्रमं दिव्यं क्षुधाहरमितिस्मृतम्

പിന്നീട് ന്യങ്കുമതി സമുദ്രത്തിൽ ചേരുന്ന തീരത്തിനടുത്ത് നിന്ന് കിഴക്കോട്ട് നീങ്ങണം. അവിടെ ‘ക്ഷുധാഹരൻ’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്ന അഗസ്ത്യമുനിയുടെ ദിവ്യ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോകണം.

Verse 4

यत्रेल्वलं च वातापिं संहृत्य भगवान्मुनिः । मुक्त्वाऽपद्भ्यो ब्राह्मणांश्च तेभ्यः स्थानं ततो ददौ

അവിടെ ഭഗവാൻ മുനി ഇൽവലനെയും വാതാപിയെയും സംഹരിച്ചു; ബ്രാഹ്മണരെ ആപത്തുകളിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച്, പിന്നെ അവർക്കു സുരക്ഷിതമായ വാസസ്ഥലം നൽകി.

Verse 5

अगस्त्याश्रममेतद्धि अगस्तिप्रियमुत्तमम् । न्यंकुमत्यास्तटे रम्ये सर्वपातकनाशने

ഇതുതന്നെ അഗസ്ത്യമുനിയുടെ ആശ്രമം—അഗസ്ത്യന് അത്യന്തം പ്രിയവും ഉത്തമവും. ന്യങ്കുമതിയുടെ മനോഹര തീരത്ത്, സർവ്വപാപനാശകമായ സ്ഥലത്ത് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

Verse 6

देव्युवाच । अगस्तिनेह वातापिः किमर्थमुपशामितः । अत्र वै किंप्रभावश्च स दैत्यो ब्राह्मणांतकः । किमर्थं चोद्गतो मन्युरगस्तेस्तु महात्मनः

ദേവി പറഞ്ഞു—ഹേ അഗസ്ത്യാ! ഇവിടെ വാതാപിയെ എന്തുകൊണ്ട് ശമിപ്പിച്ചു കീഴടക്കി? ബ്രാഹ്മണഹന്തകനായ ആ ദൈത്യനെ സംബന്ധിച്ച് ഇവിടെ എന്ത് പ്രത്യേക പ്രഭാവമുണ്ട്? മഹാത്മാവായ അഗസ്ത്യന്റെ കോപം എന്തുകൊണ്ട് ഉദിച്ചു?

Verse 7

ईश्वर उवाच । इल्वलो नाम दैत्येन्द्र आसीद्वै वरवर्णिनि । मणिमत्यां पुरा पुर्यां वातापिस्तस्य चानुजः

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മനോഹരവർണിനി! പുരാതനകാലത്ത് മണിമതി എന്ന നഗരിയിൽ ഇൽവലൻ എന്ന ദൈത്യേന്ദ്രൻ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവന്റെ അനുജൻ വാതാപിയും ആയിരുന്നു.

Verse 8

स ब्राह्मणं तपोयुक्तमुवाच दितिनंदनः । पुत्र मे भगवन्नेकमिंद्रतुल्यं प्रयच्छतु

അപ്പോൾ ദിതിപുത്രൻ തപസ്സിൽ യുക്തനായ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു—ഹേ ഭഗവൻ! എനിക്ക് ഒരേയൊരു പുത്രനെ ദയചെയ്യുക; അവൻ ഇന്ദ്രസമനായിരിക്കട്ടെ.

Verse 9

तस्मिन्स ब्राह्मणो नैच्छत्पुत्रं दातुं तथाविधम् । चुक्रोध दितिजस्तस्य ब्राह्मणस्य ततो भृशम्

എന്നാൽ ആ ബ്രാഹ്മണൻ അത്തരം പുത്രനെ നൽകാൻ ഇച്ഛിച്ചില്ല. അതിനാൽ ആ ദൈത്യൻ ആ ബ്രാഹ്മണനോട് അത്യന്തം ക്രോധിച്ചു.

Verse 10

प्रभासक्षेत्रमासाद्य स दैत्यः पापबुद्धिमान् । मेषरूपी च वातापिः कामरूपोऽभवत्क्षणात्

പ്രഭാസക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിയ ആ പാപബുദ്ധിയുള്ള ദൈത്യൻ വാതാപി ക്ഷണത്തിൽ തന്നെ കാമരൂപിയായി മോഷരൂപം ധരിച്ചു.

Verse 11

संस्कृत्य भोजयेत्तत्र विप्रान्स च जिघांसति । समा ह्वयति तं वाचा गतं चैव ततः क्षयम्

അവിടെ അവൻ (ഭോജ്യം) സംസ്കരിച്ചു വിപ്രന്മാർക്ക് ഭോജനം കൊടുക്കുമായിരുന്നു; എന്നാൽ മനസ്സിൽ അവരെ കൊല്ലുവാൻ ഉദ്ദേശിക്കും. പിന്നെ വാക്കുകൊണ്ട് അവനെ വിളിക്കും; അവൻ അതിനുശേഷം നാശത്തിലേക്ക് പോകും.

Verse 12

स पुनर्देहमास्थाय जीवन्स्म प्रत्यदृश्यत । ततो वातापिरपि तं छागं कृत्वा सुसंस्कृतम् । ब्राह्मणं भोजयित्वा तु पुनरेव समाह्वयत्

അവൻ വീണ്ടും ശരീരം സ്വീകരിച്ച് ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവനായി കാണപ്പെട്ടു. പിന്നീട് വാതാപിയും നന്നായി പാകം ചെയ്ത ആടായി മാറി ബ്രാഹ്മണന് ഭക്ഷണം നൽകിയ ശേഷം വീണ്ടും വിളിക്കപ്പെട്ടു.

Verse 13

स तस्य पार्श्वं निर्भिद्य ब्राह्मणस्य महात्मनः । वातापिः प्रहसंस्तत्र निश्चक्राम द्विजोदरात्

അപ്പോൾ വാതാപി ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ആ മഹാത്മാവായ ബ്രാഹ്മണന്റെ വശങ്ങൾ പിളർന്ന് ആ ദ്വിജന്റെ ഉദരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്നു.

Verse 14

एवं स ब्राह्मणान्देवि भोजयित्वा पुनःपुनः । विनिर्भिद्योदरं तेषामेवं हंति द्विजान्बहून्

ഹേ ദേവീ! ഇപ്രകാരം അവൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ബ്രാഹ്മണർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുകയും അവരുടെ വയറു കീറി അനേകം ദ്വിജന്മാരെ കൊല്ലുകയും ചെയ്തു.

Verse 15

ततो वै ब्राह्मणाः सर्वे भयभीताः प्रदुद्रुवुः । अगस्तेराश्रमं जग्मुः कथयामासुरग्रतः

പിന്നീട് ഭയചകിതരായ എല്ലാ ബ്രാഹ്മണരും ഓടിപ്പോയി. അവർ അഗസ്ത്യമുനിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ ചെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുന്നിൽ കാര്യങ്ങൾ വിവരിച്ചു.

Verse 16

भगवञ्छृणु नो वाक्यमस्माकं तु भयावहम् । निमंत्रिताः स्म सर्वे वा इल्वलेन वयं प्रभो

ഹേ ഭഗവാനേ! ഞങ്ങളുടെ ഭയാനകമായ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ. പ്രഭോ! ഞങ്ങളെ എല്ലാവരെയും ഇൽവലൻ ക്ഷണിച്ചിരിക്കുന്നു.

Verse 17

अस्माकं मृत्युरूपं तद्भोजनं नास्ति संशयः । तदस्मान्रक्ष भगवन्विषण्णागतचेतसः

ആ ഭോജനം ഞങ്ങൾക്ക് സാക്ഷാൽ മരണസ്വരൂപം തന്നെയാണ്—ഇതിൽ സംശയമില്ല. അതിനാൽ, ഭഗവാനേ, വിഷണ്ണചിത്തത്തോടെ ശരണം വന്ന ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കണമേ।

Verse 18

ततः प्रभासमासाद्य यत्र तौ दैत्यपुंगवौ । ब्रह्मघ्रौ पापनिरतौ ददर्श स महामुनिः

അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം പ്രഭാസക്ഷേത്രത്തിലെത്തി, അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന ആ രണ്ടു ദൈത്യപ്രമുഖന്മാരെ കണ്ടു. ബ്രാഹ്മണഹന്താക്കളും പാപനിരതരുമായ അവരെ മഹാമുനി ദർശിച്ചു।

Verse 19

वातापिं संस्कृतं दृष्ट्वा मेषरूपं महासुरम् । उवाच देहि मे भोज्यं बुभुक्षा मम वर्तते

ആട്ടുരൂപത്തിലുള്ള മഹാസുരൻ വാതാപിയെ ഭോജനത്തിനായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നതു കണ്ടപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു—“എനിക്ക് ഭക്ഷണം തരുക; എനിക്ക് വിശപ്പ് ഉണർന്നിരിക്കുന്നു।”

Verse 20

इत्युक्तौ स्वागतं तत्र चक्राते मुनये तदा । भगवन्भोजनं तुभ्यं दास्येऽहं बहुविस्तरम् । कियन्मानस्तवाहारस्तावन्मानं पचाम्यहम्

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ അവർ അവിടെ മുനിയെ സാദരം സ്വാഗതം ചെയ്തു. “ഭഗവാനേ, നിങ്ങള്ക്ക് വിപുലമായ ഭോജനം നൽകാം; നിങ്ങളുടെ വിശപ്പിന്റെ അളവിനൊത്തത്ര തന്നെ ഞാൻ പാകം ചെയ്യും” എന്നു പറഞ്ഞു।

Verse 21

अगस्त्य उवाच । अन्नं पचस्व दैत्येन्द्र किंचित्तृप्तिर्भविष्यति । एवमस्त्विति दैत्येन्द्रः पक्वमाह महामुने

അഗസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—“ഹേ ദൈത്യേന്ദ്രാ, അന്നം പാകം ചെയ്യുക; കുറച്ചെങ്കിലും തൃപ്തി ഉണ്ടാകും.” ദൈത്യപ്രധാനൻ “ഏവമസ്തു” എന്നു പറഞ്ഞു, മഹാമുനിയോട് “പാകമായി” എന്നു അറിയിച്ചു।

Verse 22

आस्यतामासनमिदं भुज्यतां स्वेच्छया मुने । इत्युक्तोऽघोरमंत्रं स जपन्कल्पांतकारकम् । धुर्यासनमथासाद्य निषसाद महामुनिः

“മുനേ, ഈ ആസനത്തിൽ ഇരിക്കൂ; ഇഷ്ടമെന്നപോലെ ഭുജിക്കൂ.” എന്നു പറഞ്ഞപ്പോൾ മഹാമുനി കല്പാന്ത-സംഹാരകമായ അഘോരമന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ട് ശ്രേഷ്ഠാസനത്തെ സമീപിച്ച് ഇരുന്നു।

Verse 23

तं पर्यवेषद्दैत्येंद्र इल्वलः प्रहसन्निव । शतहस्तप्रमाणेन राशिमन्नस्य सोऽकरोत्

അപ്പോൾ ദൈത്യേന്ദ്രൻ ഇല്വലൻ പരിഹസിക്കുന്നപോലെ പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് സേവിച്ചു; നൂറുകൈ അളവോളം ഒരു മഹത്തായ അന്നരാശി ഒരുക്കി।

Verse 24

ततो हष्टमनाऽगस्त्यः प्राग्रसत्कवलद्वयम् । रूपं कृत्वा महत्तद्वद्यद्वत्सागरशोषणे

അപ്പോൾ ഹൃഷ്ടമനസ്സനായ അഗസ്ത്യൻ ആദ്യം രണ്ടു കവിളുകൾ വിഴുങ്ങി; സമുദ്രം കുടിച്ചപ്പോൾ ചെയ്തതുപോലെ മഹത്തായ രൂപം ധരിച്ചു।

Verse 25

समस्तमेव तद्भोज्यं वातापिं बुभुजे ततः । भुक्तवत्यसुरो ह्वानमकरोत्तस्य इल्वलः

പിന്നീട് അദ്ദേഹം ആ മുഴുവൻ ഭോജ്യം—വാതാപിയെയും ഉൾപ്പെടുത്തി—ഭുജിച്ചു. അസുരൻ ഭക്ഷിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ഇല്വലൻ അവനെ വിളിച്ചു (പുറത്ത് വരാൻ).

Verse 26

ततोऽसौ दत्तवानन्नमगस्त्यस्य महात्मनः । भस्मीचकार सर्वं स तदन्नं च सदानवम्

അപ്പോൾ മഹാത്മാവായ അഗസ്ത്യന് നൽകിയ ആ അന്നവും അതിനകത്തുണ്ടായിരുന്ന ദാനവനും ഉൾപ്പെടെ എല്ലാം അദ്ദേഹം ഭസ്മമാക്കി।

Verse 27

इल्वलं क्रोधमुष्ट्या तु भस्मीचक्रे महामुनिः । ततो हाहारवं कृत्वा सर्वे दैत्या ननंशिरे

അപ്പോൾ മഹാമുനി ക്രോധമുഷ്ടിപ്രഹാരത്തോടെ ഇൽവലനെ ഭസ്മമാക്കി. തുടർന്ന് ‘ഹാ ഹാ’ എന്ന് വിലപിച്ച് എല്ലാ ദൈത്യരും ഓടിപ്പോയി.

Verse 28

ततोऽगस्त्यो महातेजा आहूय द्विजपुंगवान् । तत्स्थानं च ददौ तेभ्यो दैत्य्रानां द्रव्यपूरितम्

പിന്നീട് മഹാതേജസ്സായ അഗസ്ത്യൻ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജന്മാരെ വിളിച്ചു, ദൈത്യരുടെ ധനസമ്പത്താൽ നിറഞ്ഞ ആ സ്ഥലം അവർക്കു ദാനം ചെയ്തു.

Verse 29

क्षुधा हृता ततो देवि तत्रागस्त्यस्य दानवैः । तेन क्षुधा हरंनाम स्थानमासीद्विजन्मनाम्

പിന്നീട്, ഹേ ദേവി, അവിടെ ദാനവർ അഗസ്ത്യന്റെ വിശപ്പ് നീക്കി. അതുകൊണ്ട് ആ സ്ഥലം ദ്വിജന്മാരിൽ ‘ക്ഷുധാഹര’—വിശപ്പുനീക്കുന്നത്—എന്ന് പ്രസിദ്ധമായി.

Verse 30

तस्य पश्चिमभागे तु नातिदूरे व्यवस्थितम् । गंगेश्वरमिति ख्यातं गंगया यत्प्रतिष्ठितम्

അതിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത്, അധികം ദൂരമല്ലാതെ, ഗംഗാദേവി പ്രതിഷ്ഠിച്ച ‘ഗംഗേശ്വരം’ എന്നു പ്രസിദ്ധമായ ക്ഷേത്രം നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 31

वातापिभक्षणेपूर्वमगस्त्येन महात्मना । दैत्यसंभक्षणोत्पन्नसर्वपातकशुद्धये । समाहूता महादेवि गंगापातकनाशिनी

മഹാത്മാവായ അഗസ്ത്യൻ വാതാപിയെ ഭക്ഷിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, ഹേ മഹാദേവി, ദൈത്യഭക്ഷണത്തിൽ നിന്നുണ്ടാകാവുന്ന എല്ലാ പാതകങ്ങളുടെയും ശുദ്ധിക്കായി പാതകനാശിനിയായ ഗംഗയെ ആവാഹിച്ചു.

Verse 32

ततो देवि समा याता गंगा पातकनाशिनी । शुद्धिं चकार तस्यर्षेस्तत्र स्थाने स्थिताऽभवत्

അപ്പോൾ, ഹേ ദേവി, പാപനാശിനിയായ ഗംഗ അവിടെ എത്തി; അവൾ ആ ഋഷിയെ ശുദ്ധീകരിച്ചു, അതേ സ്ഥലത്തിൽ തന്നെ പ്രതിഷ്ഠിതയായി നിലകൊണ്ടു।

Verse 33

अगस्त्यस्याऽश्रमे रम्ये नृणां पापभयापहे । तत्र गंगेश्वरं दृष्ट्वा अभक्ष्योद्भवपातकात् । मुच्यते नात्र संदेहः स्नानदानजपादिना

അഗസ്ത്യന്റെ മനോഹര ആശ്രമത്തിൽ, മനുഷ്യരുടെ പാപഭയം അകറ്റുന്നതായ അവിടെ, ഗംഗേശ്വരനെ ദർശിച്ചാൽ നിരോധിത ആഹാരത്തിൽ നിന്നുണ്ടായ പാപത്തിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല; പ്രത്യേകിച്ച് സ്നാനം, ദാനം, ജപം മുതലായവയാൽ।

Verse 285

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमेप्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये न्यंकुमतीमाहात्म्येऽगस्त्याश्रमगंगेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चाशीत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ, ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിലെ ന്യങ്കുമതീമാഹാത്മ്യത്തിൽ ‘അഗസ്ത്യാശ്രമ-ഗംഗേശ്വര-മാഹാത്മ്യ-വർണനം’ എന്ന പേരിലുള്ള 285-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി।