Adhyaya 279

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि च्यवनार्कमनुत्तमम् । हिरण्यापूर्वभागस्थं च्यवनेन प्रतिष्ठितम्

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അനന്തരം, ഹേ മഹാദേവി, ഹിരണ്യയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്തും ച്യവനമുനിയാൽ പ്രതിഷ്ഠിതവുമായ അത്യുത്തമമായ ച്യവനാർക (സൂര്യ-തീർത്ഥം) സന്ദർശിക്കണം।

Verse 2

सर्वकामप्रदं नृणां पूजितं विधिवन्नरैः । सप्तम्यां च विधानेन यः स्तोष्यति रविं नरः

ഇത് മനുഷ്യർക്കു സർവകാമഫലങ്ങൾ നൽകുന്നതും, ജനങ്ങൾ വിധിപൂർവ്വം ആരാധിക്കുന്നതുമാണ്. സപ്തമി തിഥിയിൽ വിധാനപ്രകാരം രവി (സൂര്യൻ)യെ സ്തുതിക്കുന്ന മനുഷ്യൻ…

Verse 3

अष्टोत्तरशतैर्नाम्नां सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः । शृणु तानि महादेवि शुचिर्भूत्वा समाहितः

യഥാർത്ഥ ശ്രദ്ധയോടെ അവൻ അഷ്ടോത്തരശത നാമങ്ങളാൽ (സൂര്യനെ) സ്തുതിക്കുന്നു. ഹേ മഹാദേവി, നീ ശുചിയായി മനസ്സു ഏകാഗ്രമാക്കി ആ നാമങ്ങൾ ശ്രവിക്കൂ।

Verse 4

क्षणं त्वं कुरु देवेशि सर्वं वक्ष्याम्यशेषतः । धौम्येन तु यथापूर्वं पार्थाय सुमहात्मने

ഹേ ദേവേശി, ഒരു ക്ഷണം നില്ക്കുക; ഞാൻ എല്ലാം പൂർണ്ണമായി പറയും—മുന്പ് ധൗമ്യൻ മഹാത്മാവായ പാർഥ (അർജുനൻ)നു ഉപദേശിച്ചതുപോലെ।

Verse 5

नामाष्टशतमाख्यातं तच्छृणुष्व महामते । सूर्योऽर्यमा भगस्त्वष्टा पूषाऽर्कः सविता रविः

അഷ്ടോത്തരശത നാമങ്ങൾ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഹേ മഹാമതേ, ശ്രവിക്കൂ—സൂര്യൻ, അര്യമാ, ഭഗൻ, ത്വഷ്ടാ, പൂഷാ, അർക്കൻ, സവിതാ, രവി।

Verse 6

गभस्तिमानजः कालो मृत्युर्द्धाता प्रभाकरः । पृथिव्यापश्च तेजश्च खं वायुश्च परायणः

അവൻ തന്നെയാണ് ഗഭസ്തിമാൻ, അജൻ, കാലൻ, മൃത്യു, ധാതാവ്, പ്രഭാകരൻ. അവൻ തന്നെയാണ് ഭൂമി, ജലം, തേജസ്, ആകാശം, വായു—പരമാശ്രയം.

Verse 7

सोमो बृहस्पतिः शुक्रो बुधोंऽगारक एव च । इन्द्रो विवस्वान्दीप्तांशुः शुचिः सौरिः शनैश्चरः

അവൻ തന്നെയാണ് സോമൻ, ബൃഹസ്പതി, ശുക്രൻ, ബുധൻ, അങ്കാരകൻ. അവൻ തന്നെയാണ് ഇന്ദ്രൻ, വിവസ്വാൻ, ദീപ്താംശു, ശുചി, സൗരി—ശനൈശ്ചരൻ തന്നെ.

Verse 8

ब्रह्मा रुद्रश्च विष्णुश्च स्कन्दो वैश्रवणो यमः । वैद्युतो जाठरश्चाग्निरिंधनस्तेजसां पतिः

അവൻ തന്നെയാണ് ബ്രഹ്മാ, രുദ്രൻ, വിഷ്ണു; അവൻ തന്നെയാണ് സ്കന്ദൻ, വൈശ്രവണൻ (കുബേരൻ), യമൻ. അവൻ തന്നെയാണ് വൈദ്യുതാഗ്നി, ജാഠരാഗ്നി, യജ്ഞാഗ്നി, അതിന്റെ ഇന്ധനം, സർവ്വ തേജസ്സുകളുടെ അധിപൻ.

Verse 9

धर्मध्वजो वेदकर्त्ता वेदांगो वेदवाहनः । कृतं त्रेता द्वापरश्च कलिः सर्वामराश्रयः

അവൻ തന്നെയാണ് ധർമ്മധ്വജൻ, വേദകർത്താവ്, വേദാംഗസ്വരൂപൻ, വേദവാഹകൻ. അവൻ തന്നെയാണ് കൃത, ത്രേതാ, ദ്വാപര, കലി—സകല അമരന്മാരുടെയും ആശ്രയം.

Verse 10

कलाकाष्ठामुहूर्त्ताश्च पक्षा मासा अहर्निशाः । संवत्सरकरोऽश्वस्थः कालचक्रो विभावसुः

അവൻ തന്നെയാണ് കല, കാഷ്ഠാ, മുഹൂർത്തങ്ങൾ; അവൻ തന്നെയാണ് പക്ഷങ്ങൾ, മാസങ്ങൾ, അഹോരാത്രങ്ങൾ. അവൻ തന്നെയാണ് സംവത്സരകർത്താവ്, അശ്വസ്ഥൻ (നിത്യസ്ഥിതൻ), കാലചക്രം, വിഭാവസു (പ്രകാശമയൻ).

Verse 11

पुरुषः शाश्वतो योगी व्यक्ताव्यक्तः सनातनः । लोकाध्यक्षः प्रजाध्यक्षो विश्वकर्मा तमोनुदः

അവൻ തന്നെയാണ് പുരുഷൻ, ശാശ്വത യോഗി—വ്യക്തവും അവ്യക്തവും, സനാതനൻ. അവൻ ലോകാധ്യക്ഷൻ, പ്രജാധ്യക്ഷൻ, വിശ്വകർമ്മാ, തമസ്സിനെ അകറ്റുന്നവൻ.

Verse 12

वरुणः सागरोंशुश्च जीवन्तो जीवनोऽरिहा । भूताश्रयो भूतपतिः सर्वभूतनिषेवितः

അവൻ തന്നെയാണ് വരുണൻ; അവൻ തന്നെയാണ് സമുദ്രവും സമുദ്രത്തിന്റെ ദീപ്ത കിരണവും. അവൻ ജീവന്തൻ, ജീവൻ തന്നെയും, അരിഹാ; അവൻ ഭൂതാശ്രയം, ഭൂതപതി, സർവ്വഭൂതനിഷേവിതൻ.

Verse 13

स्रष्टा संवर्त्तको वह्निः सर्वस्यादिकरोऽमलः । अनंतः कपिलो भानुः कामदः सर्वतोमुखः

അവൻ തന്നെയാണ് സ്രഷ്ടാവും സംവർത്തകനും; അവൻ തന്നെയാണ് വഹ്നി. അവൻ സർവ്വത്തിന്റെയും അമലമായ ആദികാരണം. അവൻ അനന്തൻ, കപിലൻ, ഭാനു; കാമദൻ, സർവ്വതോമുഖൻ—സർവ്വത്ര വ്യാപിച്ചവൻ.

Verse 14

जयो विषादो वरदः सर्वधातुनिषेवितः । समः सुवर्णो भूतादिः शीघ्रगः प्राणधारकः

അവൻ തന്നെയാണ് ജയവും വിഷാദഹരനും; വരദൻ, സർവ്വധാതുനിഷേവിതൻ. അവൻ സമൻ, സുവർണ്ണസ്വരൂപൻ, ഭൂതാദി, ശീഘ്രഗൻ, പ്രാണധാരകൻ.

Verse 15

धन्वंतरिर्धूमकेतुरादिदेवोऽदितेः सुतः । द्वादशात्माऽरविंदाक्षः पिता माता पितामहः

അവൻ തന്നെയാണ് ധന്വന്തരി, അവൻ തന്നെയാണ് ധൂമകേതു; ആദിദേവൻ, അദിതിയുടെ സുതൻ. അവൻ ദ്വാദശാത്മാവ്, അരവിന്ദാക്ഷൻ; അവൻ പിതാവും മാതാവും പിതാമഹനും—സകല വംശത്തിന്റെ ആധാരം.

Verse 17

एतद्वै कीर्तनीयस्य सूर्यस्यामिततेजसः । नाम्नामष्टोत्तरशतं प्रोक्तं शक्रेण धीमता

ഇങ്ങനെ നിത്യകീർത്തനീയനും അപാരതേജസ്സുള്ളവനുമായ സൂര്യദേവന്റെ അഷ്ടോത്തരശതം (108) നാമങ്ങൾ ധീമാനായ ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) പ്രസ്താവിച്ചു।

Verse 18

शक्राच्च नारदः प्राप्तो धौम्यस्तु तदनन्तरम् । धौम्याद्युधिष्ठिरः प्राप्य सर्वान्कामानवाप्तवान्

ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) മുതൽ ഇത് നാരദനിലേക്കെത്തി; തുടർന്ന് ധൗമ്യനിലേക്കും. ധൗമ്യനിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച യുധിഷ്ഠിരൻ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും പ്രാപിച്ചു।

Verse 19

एतानि कीर्तनीयस्य सूर्यस्यामिततेजसः । नामानि यः पठेन्नित्यं सर्वान्कामानवाप्नुयात्

ആരായാലും നിത്യമായി കീർത്തനീയനും അപാരതേജസ്സുള്ളവനുമായ സൂര്യദേവന്റെ ഈ നാമങ്ങൾ പാരായണം ചെയ്താൽ, അവൻ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും പ്രാപിക്കും।

Verse 20

सुरपितृमनुजयक्षसेवितमसुरनिशाचरसिद्धवंदितम् । वरकनकहुताशनप्रभं त्वमपि नम हिताय भास्करम्

ദേവന്മാർ, പിതൃകൾ, മനുഷ്യർ, യക്ഷർ സേവിക്കുന്നവനും; അസുരർ, നിശാചരർ, സിദ്ധർ വന്ദിക്കുന്നവനും; ശ്രേഷ്ഠ സ്വർണ്ണവും അഗ്നിയും പോലെ ദീപ്തിയുള്ള ഭാസ്കരനെ നിന്റെ ഹിതത്തിനായി നീയും നമസ്കരിക്ക।

Verse 21

सूर्योदये यस्तु समाहितः पठेत्स पुत्रलाभं धनरत्नसंचयान् । लभेत जातिस्मरतां सदा नरः स्मृतिं च मेधां च स विंदते पुमान्

സൂര്യോദയത്തിൽ സമാഹിതചിത്തനായി പാരായണം ചെയ്യുന്നവൻ പുത്രലാഭവും ധന-രത്നസഞ്ചയവും പ്രാപിക്കും। ആ പുരുഷൻ സദാ പൂർവജന്മസ്മരണം, സ്മൃതി, മേധ എന്നിവയും നേടും।

Verse 22

इमं स्तवं देववरस्य यो नरः प्रकीर्त्तयेच्छुद्धमनाः समाहितः । स मुच्यते शोकदवाग्निसाराल्लभेत कामान्मनसा यथेप्सितान्

ശുദ്ധവും ഏകാഗ്രവുമായ മനസ്സോടെ ദേവശ്രേഷ്ഠന്റെ ഈ സ്തവം കീർത്തിക്കുന്നവൻ ദുഃഖരൂപ ദാവാഗ്നിയിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, ഹൃദയം ആഗ്രഹിക്കുന്ന വരങ്ങൾ പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 279

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये च्यवनादित्यमाहात्म्यसूर्याष्टोत्तरशतनाम माहात्म्यवर्णनंनामैकोनाशीत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീ സ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ എൺപത്തൊന്നായിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ള സംഹിതയിൽ, ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ ‘പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യ’ വിഭാഗത്തിൽ ‘ച്യവനാദിത്യമാഹാത്മ്യവും സൂര്യന്റെ അഷ്ടോത്തരശതനാമമാഹാത്മ്യവിവരണവും’ എന്ന 279-ാം അധ്യായം സമാപിച്ചു।