Adhyaya 26
Prabhasa KhandaDvaraka MahatmyaAdhyaya 26

Adhyaya 26

അധ്യായത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ മാർക്കണ്ഡേയൻ പ്രഹ്ലാദനെ പണ്ഡിതനും ശീലവാനും വൈഷ്ണവാധികാരിയുമായി വർണ്ണിക്കുന്നു. കഠിനമായ മുൻവ്യവസ്ഥകളില്ലാതെ പരമപദം നേടാനുള്ള സംക്ഷിപ്ത ഉപദേശം തേടി ഋഷിമാർ അവനെ സമീപിക്കുന്നു. പ്രഹ്ലാദൻ “ഗുഹ്യങ്ങളിൽ ഗുഹ്യം” എന്ന പുരാണസാരം പ്രസ്താവിച്ച്, അത് ലോകക്ഷേമവും മോക്ഷവും ഒരുപോലെ നൽകുന്നതാണെന്ന് പറയുന്നു. തുടർന്ന് സ്കന്ദൻ (ഷൺമുഖൻ) ഈശ്വരനോട് ദുഃഖനിവാരണത്തിനും വിമോചനത്തിനും പ്രായോഗിക മാർഗം ചോദിക്കുന്നു. ഈശ്വരൻ ഹരി-ജാഗരണത്തിന്റെ വിധി, പ്രത്യേകിച്ച് ദ്വാദശിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വൈഷ്ണവാചരണത്തിൽ, നിർദ്ദേശിക്കുന്നു—രാത്രിയിൽ വൈഷ്ണവശാസ്ത്രപാരായണം, കീർത്തനം, ദേവദർശനം, ഗീത/നാമസഹസ്രാദി പാഠം, ദീപ-ധൂപ-നൈവേദ്യവും തുളസിയും അർപ്പിച്ച് പൂജ. ഫലശ്രുതിയായി—സഞ്ചിതപാപങ്ങളുടെ വേഗത്തിലുള്ള ക്ഷയം, മഹായജ്ഞ-മഹാദാനങ്ങളേക്കാൾ തുല്യമായോ ശ്രേഷ്ഠമായോ പുണ്യം, വംശത്തിനും പിതൃകൾക്കും ഹിതം, നിഷ്ഠയുള്ളവർക്ക് പുനർജന്മനിവാരണം എന്നിവ ആവർത്തിച്ച് പറയുന്നു. ജനാർദ്ദനനോടുള്ള ഭക്തിയോടെ ജാഗരണം പാലിക്കുന്നവരെ പ്രശംസിക്കുകയും അവഗണനയെയും വൈരത്തെയും നിന്ദിക്കുകയും ചെയ്ത് ധാർമ്മിക പരിധികളും വ്യക്തമാക്കുന്നു.

Shlokas

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । प्रह्लादं सर्वधर्मज्ञं वेदशास्त्रार्थपारगम् । वैष्णवागमतत्त्वज्ञं भगवद्भक्तितत्परम्

ശ്രീ മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—പ്രഹ്ലാദനെ ഞാൻ വർണ്ണിക്കുന്നു; അവൻ സർവ്വധർമ്മജ്ഞൻ, വേദശാസ്ത്രാർത്ഥപാരഗൻ, വൈഷ്ണവാഗമതത്ത്വജ്ഞൻ, ഭഗവദ്ഭക്തിയിൽ പൂർണ്ണമായി തത്പരൻ.

Verse 2

सुखासीनं महाप्राज्ञमृषयो द्रष्टुमागताः । सर्वशास्त्रार्थतत्त्वज्ञाः स्वधर्मप्रतिपालकाः

സുഖാസീനനായിരുന്ന ആ മഹാപ്രാജ്ഞനെ ദർശിക്കുവാൻ ഋഷിമാർ വന്നു—അവർ സർവ്വശാസ്ത്രാർത്ഥതത്ത്വജ്ഞരും സ്വധർമ്മം ദൃഢമായി പാലിക്കുന്നവരുമായിരുന്നു.

Verse 3

ऋषय ऊचुः । विना ज्ञानाद्विना ध्यानाद्विना चेन्द्रियनिग्रहात् । अनायासेन येनैतत्प्राप्यते परमं पदम्

ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—ജ്ഞാനം കൂടാതെ, ധ്യാനം കൂടാതെ, ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹം കൂടാതെ പോലും—ഏതു മാർഗ്ഗത്താൽ ഈ പരമപദം അനായാസം പ്രാപ്യമാകുന്നു?

Verse 4

संक्षेपात्कथय स्नेहाद्दृष्टादृष्टफलोदयम् । धर्मान्मनुजशार्दूल ब्रूहि सर्वानशेषतः

സ്നേഹത്തോടെ സംക്ഷേപമായി പറയുക—ധർമ്മത്തിൽ നിന്നുയരുന്ന ദൃഷ്ടവും അദൃഷ്ടവും ആയ ഫലങ്ങളുടെ ഉദയം. ഹേ മനുജശാർദൂല, എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളും അവശേഷമില്ലാതെ വിശദീകരിക്കൂ.

Verse 5

इत्युक्तोऽसौ महाभागो नारायणपरायणः । कथयामास संक्षेपात्सर्वलोकहितोद्यतः

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ആ മഹാഭാഗൻ, നാരായണപരായണൻ, സർവ്വലോകഹിതത്തിനായി ഉദ്യതനായി സംക്ഷേപമായി വിവരണം ആരംഭിച്ചു.

Verse 6

श्रीप्रह्लाद उवाच । श्रूयतामभिधास्यामि गुह्याद्गुह्यतरं महत् । यस्य संश्रवणादेव सर्वपापक्षयो भवेत्

ശ്രീ പ്രഹ്ലാദൻ പറഞ്ഞു—ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കുക; രഹസ്യങ്ങളിൽ പോലും അത്യന്തം ഗൂഢമായ മഹാരഹസ്യം ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കും; അതിന്റെ ശ്രവണമാത്രത്തിൽ തന്നെ സർവ്വപാപക്ഷയം സംഭവിക്കും.

Verse 7

अष्टादशपुराणानां सारात्सारतरं च यत् । तदहं कथयिष्यामि भुक्तिमुक्तिफलप्रदम्

അഷ്ടാദശ പുരാണങ്ങളുടെ സാരത്തിലും അതിസാരമായതു ഞാൻ വിവരിക്കും; അത് ഭുക്തിയും മുക്തിയും—ഇരുവിധ ഫലവും നൽകുന്നതാണ്.

Verse 8

सुखासीनं महादेवं जगतः कारणं परम् । पप्रच्छ षण्मुखो भक्त्या सर्वलोकहितोद्यतः

സുഖാസീനനായി ഇരുന്ന, ജഗത്തിന്റെ പരമകാരണമാകുന്ന മഹാദേവനോട്, സർവ്വലോകഹിതത്തിനായി ഉത്സുകനായ ഷൺമുഖൻ (സ്കന്ദൻ) ഭക്തിയോടെ ചോദിച്ചു.

Verse 9

स्कन्द उवाच । भगवन्सर्वलोकानां दुःखसंसारभेषजम् । कथयस्व प्रसादेन सुखोपायं विमुक्तये

സ്കന്ദൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ഭഗവൻ! പ്രസാദത്തോടെ സർവ്വലോകങ്ങളുടെ ദുഃഖസംസാരത്തിന് ഔഷധം പറഞ്ഞുതരുക; വിമുക്തിക്കുള്ള എളുപ്പവഴിയും ഉപദേശിക്കണം.

Verse 10

ईश्वर उवाच । चतुर्विधं तु यत्पापं कोटिजन्मार्जितं कलौ । जागरे वैष्णवं शास्त्रं वाचयित्वा व्यपोहति

ഈശ്വരൻ പറഞ്ഞു—കലിയുഗത്തിൽ കോടി ജന്മങ്ങളിൽ സമ്പാദിച്ച ചതുര്വിധ പാപം, ജാഗരണസമയത്ത് വൈഷ്ണവശാസ്ത്രം വായിപ്പിച്ചാൽ അകറ്റപ്പെടുന്നു.

Verse 11

वैष्णवस्य तु शास्त्रस्य यो वक्ता जागरे हरेः । मद्भक्तं तं विजानीयाद्विपन्नस्त्वन्यथा भवेत्

ഹരിജാഗരണസമയത്ത് വൈഷ്ണവശാസ്ത്രം വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നവനെ എന്റെ ഭക്തനെന്നു അറിയുക; അല്ലെങ്കിൽ അവൻ ദുരിതത്തിലേക്ക് വീഴും.

Verse 12

हरिजागरणं कार्यं मद्भक्तेन विजानता । अन्यथा पापिनो ज्ञेया ये द्विषन्ति जनार्द्दनम्

എന്റെ വിവേകമുള്ള ഭക്തൻ ഹരിജാഗരണം നിർബന്ധമായി ആചരിക്കണം; അല്ലെങ്കിൽ ജനാർദ്ദനനെ ദ്വേഷിക്കുന്നവർ പാപികളെന്നു അറിയുക.

Verse 13

जागरं ये च कुर्वंति गायंति हरिवासरे । अग्निष्टोमफलं तेषां निमिषार्द्धेन षण्मुख

ഹേ ഷൺമുഖാ! ഹരിദിവസത്തിൽ ജാഗരണം പാലിച്ച് ഗാനം ചെയ്യുന്നവർ അർദ്ധനിമിഷത്തിൽ തന്നെ അഗ്നിഷ്ടോമയാഗഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 14

जागरे पश्यतां विष्णोर्मुखं रात्रौ मुहुर्मुहुः । येषां हृष्यंति रोमाणि रात्रौ जागरणे हरेः । कुलानि दिवि तावंति वसंति हरिसन्निधौ

ഹരിജാഗരണത്തിൽ രാത്രിയിലുടനീളം വീണ്ടും വീണ്ടും വിഷ്ണുവിന്റെ മുഖം ദർശിച്ച്, ആനന്ദത്തിൽ രോമാഞ്ചം ഉണ്ടാകുന്നവരുടെ അത്രയും വംശങ്ങൾ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ഉയർന്ന് ഹരിസന്നിധിയിൽ വസിക്കും.

Verse 15

यमस्य पथि निर्मुक्ता जनाः पापशतैर्वृताः । गीतशास्त्रविनोदेन द्वादशीजागरान्विताः

നൂറുകണക്കിന് പാപങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവരായാലും, ദ്വാദശീജാഗരണം പാലിച്ച് ഭക്തിഗാനവും ശാസ്ത്രപാരായണവും ആസ്വദിക്കുന്നവർ യമപഥത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരാകും.

Verse 16

सुप्रभाता निशा तेषां धन्याः सुकृतिनो नराः । प्राणात्ययेन मुह्यंति यैः कृतं जागरं हरेः

അവർക്കു ആ രാത്രി അത്യന്തം ശുഭപ്രഭാതമയമാണ്; അവർ ധന്യരും പുണ്യവാന്മാരുമാണ്. ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്തവർ പ്രാണാന്തസമയത്ത് മോഹത്തിലാകുകയില്ല.

Verse 17

पुत्रिणस्ते नरा लोके धनिनः ख्यातपौरुषाः । येषां वंशोद्भवाः पुत्राः कुर्वंति हरिजागरम्

ലോകത്തിൽ അവർ പുത്രവാന്മാരും ധനവാന്മാരും പരാക്രമപ്രസിദ്ധരുമാണ്—അവരുടെ വംശത്തിൽ ജനിച്ച പുത്രന്മാർ ഹരിയുടെ ജാഗരണം അനുഷ്ഠിക്കുന്നതിനാൽ.

Verse 18

इष्टं मखैः कृतं दानं दत्तं पिंडं गयाशिरे । स्नातं नित्यं प्रयागे तु यैः कृतं जागरं हरेः

ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്തവർക്ക് യജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്തതുപോലെയും, ദാനം നൽകിയതുപോലെയും, ഗയാശിരത്തിൽ പിണ്ഡദാനം ചെയ്തതുപോലെയും, പ്രയാഗത്തിൽ നിത്യസ്നാനം ചെയ്തതുപോലെയും ഫലം ലഭിക്കുന്നു.

Verse 19

दयिता विष्णुभक्ताश्च नित्यं मम षडानन । कुर्वंति वासरं विष्णोर्यस्माज्जागरणं हितम्

ഹേ ഷഡാനന! വിഷ്ണുഭക്തരായ എനിക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവർ നിത്യവും വിഷ്ണുവിന്റെ പുണ്യദിനം അനുഷ്ഠിക്കുന്നു; കാരണം ജാഗരണം ഹിതകരമാണ്.

Verse 20

श्रुत्वा हर्षं न चाप्नोति जागरं न करोति यः । प्रकटीकरोति तन्नूनं जनन्या दुर्विचेष्टितम्

ഇത് കേട്ടിട്ടും ഹർഷം ലഭിക്കാതെ ജാഗരണം ചെയ്യാത്തവൻ, നിശ്ചയമായും ജനനിയുടെ ദുഷ്പ്രവൃത്തിയെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു—അഥവാ തന്റെ നീചസ്വഭാവം പ്രകടമാക്കുന്നു.

Verse 21

संप्राप्य वासरं विष्णोर्न येषां जागरो हरेः । व्यर्थं गतं च तत्पुण्यं तेषां वर्षशतोद्भवम्

വിഷ്ണുവിന്റെ പുണ്യദിനം ലഭിച്ചിട്ടും ഹരിയുടെ ജാഗരണം ആചരിക്കാത്തവരുടെ നൂറുവർഷം സമ്പാദിച്ച പുണ്യം വ്യർത്ഥമാകുന്നു।

Verse 22

पुत्रो वा पुत्रपुत्रो वा दौहित्रो दुहिताऽपि वा । करिष्यति कुलेऽस्माकं कलौ जागरणं हरेः

മകനായാലും, കൊച്ചുമകനായാലും, മകളുടെ മകനായാലും, മകളായാലും—കലിയുഗത്തിൽ നമ്മുടെ വംശത്തിൽ ആരെങ്കിലും ഹരിയുടെ ജാഗരണം ആചരിച്ചാൽ നമ്മുടെ കുലം ധന്യമാകും।

Verse 23

पात्यमानाः प्रजल्पंति पितरो यमकिंकरैः । मुक्तिर्भविष्यत्यस्माकं नरकाज्जागरे कृते

യമന്റെ ദൂതന്മാർ വലിച്ചിഴയ്ക്കുമ്പോൾ പിതൃകൾ വിലപിച്ച് പറയുന്നു—“(ഹരിയുടെ) ജാഗരണം നടന്നാൽ ഞങ്ങൾക്ക് നരകത്തിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കും।”

Verse 24

नान्यथा जायतेऽस्माकं मुक्तिर्यज्ञशतैरपि । विना जागरणेनैव नरलोकात्कथंचन । तस्माज्जागरणं कार्यं पितॄणां हितमिच्छता

നൂറുകണക്കിന് യജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്താലും ഞങ്ങളുടെ മോക്ഷം മറ്റെങ്ങനെക്കും ഉണ്ടാകില്ല. ജാഗരണം ഇല്ലാതെ മനുഷ്യലോകത്തിൽ നിന്ന് യാതൊരു വിധത്തിലും രക്ഷയില്ല. അതിനാൽ പിതൃഹിതം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ജാഗരണം നിർബന്ധമായി ചെയ്യണം।

Verse 25

भक्तिर्भागवतानां च गोविंदस्यापि कीर्तनम् । न देहग्रहणं तस्मात्पुनर्लोके भविष्यति

ഭഗവാന്റെ ഭക്തർക്കു ഭക്തിയും ഗോവിന്ദന്റെ കീർത്തനവും ഉണ്ടാകുന്നു; അതിനാൽ അവർക്ക് വീണ്ടും ഈ ലോകത്തിൽ ദേഹധാരണം (പുനർജന്മം) ഉണ്ടാകില്ല।

Verse 26

जागरं कुरुते यश्च संगमे विजयादिने । पुनर्द्देहप्रजननं दग्धं तेनाऽत्मना स्वयम्

പുണ്യസംഗമത്തിൽ വിജയദിനത്തിൽ ജാഗരണം ചെയ്യുന്നവന്റെ, ആ പുണ്യകർമ്മം കൊണ്ടുതന്നെ വീണ്ടും ദേഹധാരണമെന്ന ജനനം ദഗ്ധമാകുന്നു।

Verse 27

त्रिस्पृशा वासरं येन कृतं जागरणान्वितम् । केशवस्य शरीरे तु स लीनो नात्र संशयः

ജാഗരണത്തോടുകൂടി ത്രിസ്പൃശാ ദിനം ആചരിക്കുന്നവൻ കേശവന്റെ സ്വരൂപത്തിൽ ലീനനാകുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല।

Verse 28

उन्मीलिनी कृता येन रात्रौ जागरणान्विता । प्रभवंति न पापानि स्थूलसूक्ष्माणि तस्य तु

രാത്രിയിൽ ജാഗരണത്തോടുകൂടി ഉന്മീലിനി ആചരിക്കുന്നവന് സ്ഥൂലവും സൂക്ഷ്മവും ആയ പാപങ്ങൾ ഉദ്ഭവിക്കുകയില്ല।

Verse 29

सतालवाद्यसंयुक्तं संगीतं जागरं हरेः । यः कारयति देवस्य द्वादश्यां दानसंयुतम्

ദ്വാദശിയിൽ ദാനത്തോടുകൂടി, താള-വാദ്യങ്ങളോടു ചേർന്ന ഭക്തിഗാനത്തോടെ ഹരിയുടെ ജാഗരണം നടത്തിക്കുന്നവൻ।

Verse 30

तस्य पुण्यं प्रवक्ष्यामि महाभागवतस्य हि । तिलप्रस्थहस्रं तु सहिरण्यं द्विजातये । दत्त्वा यत्फलमाप्नोति ह्ययने रविसंक्रमे

ആ മഹാഭാഗവതന്റെ പുണ്യം ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു: അയനകാലത്തും രവി-സംക്രമണത്തിലും, ഒരു ദ്വിജനു സ്വർണ്ണത്തോടുകൂടി എള്ളിന്റെ ആയിരം പ്രസ്ഥം ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം ഏതോ, അതേ ഫലം അവനു ലഭിക്കുന്നു।

Verse 31

हेमभारशतं नित्यं सवत्सं कपिलायुतम् । प्रेक्षणीयप्रदानेन तत्फलं प्राप्नुयात्कलौ

കലിയുഗത്തിൽ ‘പ്രേക്ഷണീയ’ ദാനം ചെയ്താൽ, വത്സസഹിതമായ ആയിരം കപിലാ പശുക്കളെയും നൂറു ഭാര സ്വർണ്ണവും ദാനം ചെയ്തതിനു തുല്യമായ ഫലം മനുഷ്യൻ പ്രാപിക്കും.

Verse 32

यः पुनर्वासरे पुत्र दिव्यैरृषिकृतैः स्तवैः । तोषयेत्पद्मनाभं वै वैदिकैर्विष्णुसामभिः

മകനേ! ആ ദിവസത്തിൽ ഋഷികൾ രചിച്ച ദിവ്യസ്തവങ്ങളാൽ—അഥവാ വൈദിക വിഷ്ണുസാമങ്ങളും മന്ത്രങ്ങളുംകൊണ്ട്—പദ്മനാഭനെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തുന്നവൻ സത്യമായും ഭഗവാനെ പ്രസന്നനാക്കുന്നു.

Verse 33

ऋग्यजुःसामसम्भूतैवैष्णवैश्चैव पुत्रक । संस्कृतैः प्राकृतैः स्तोत्रैरन्यैश्च विविधैस्तथा

പ്രിയപുത്രാ! ഋഗ്, യജുസ്, സാമ പാരമ്പര്യങ്ങളിൽ നിന്നുയർന്ന വൈഷ്ണവ സ്തോത്രങ്ങളാലും, സംസ്കൃതത്തിലോ ജനഭാഷയിലോ രചിച്ച മറ്റു പലവിധ സ്തുതികളാലും അവനെ സ്തുതിക്കാം.

Verse 34

प्रीतिं करोति देवेशो द्वादश्यां जागरे स्थितः । शृणु पुण्यं समासेन यद्गीतं ब्रह्मणा मम

ദ്വാദശിയിൽ രാത്രിജാഗരണത്തിൽ നിലകൊള്ളുമ്പോൾ ദേവേശൻ പ്രസന്നനാകുന്നു. ബ്രഹ്മാവ് എനിക്കു പാടി പറഞ്ഞ പുണ്യഫലം സംക്ഷേപമായി കേൾക്കുക.

Verse 35

त्रिःसप्तकृत्वो धरणीं त्रिगुणीकृत्य षण्मुख । दत्त्वा यत्फलमाप्नोति तत्फलं प्राप्नुयान्नरः

ഓ ഷൺമുഖാ! ഭൂമിയെ ത്രിഗുണമാക്കി ഇരുപത്തൊന്ന് പ്രാവശ്യം ദാനം ചെയ്താൽ മനുഷ്യൻ നേടുന്ന ഫലം, ഈ വ്രതാചരണത്തിലൂടെയും അതേപോലെ പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 36

गवां शतसहस्रेण सवत्सेनापि यत्फलम् । तत्फलं प्राप्नुयान्मर्त्त्यः स्तोत्रैर्यस्तोषयेद्धरिम्

കിടാവോടുകൂടി ഒരു ലക്ഷം പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന പുണ്യഫലം ഏതോ, അതേ ഫലം സ്തോത്രങ്ങളാൽ ഹരിയെ പ്രസാദിപ്പിക്കുന്ന മർത്ത്യൻ പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 37

वैदिकी दशगुणा प्रीतिर्यामेनैकेन जागरे । एवं फलानुसारेण कार्य्यं जागरणं हरेः

ജാഗരണത്തിൽ ഒരു യാമം (പ്രഹരം) മാത്രം ചെയ്താലും വൈദികസ്തുതിജന്യമായ പ്രീതി പത്തിരട്ടിയാകും; അതിനാൽ ആഗ്രഹഫലാനുസാരം ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്യണം।

Verse 38

यः पुनः पठते रात्रौ गीतां नामसहस्रकम् । द्वादश्यां पुरतो विष्णोर्वेष्णवानां समीपतः

ദ്വാദശിയുടെ രാത്രിയിൽ വിഷ്ണുവിന്റെ സന്നിധിയിൽ, വൈഷ്ണവരുടെ സമീപത്ത് ഗീതയും നാമസഹസ്രവും പാരായണം ചെയ്യുന്നവൻ വിശേഷ പുണ്യം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 39

पुण्यं भागवतं स्कांदपुराणं दयितं हरेः । माधुरं बालचरितं गोपीनां चरितं तथा

പുണ്യമായ ഭാഗവതം, ഹരിക്ക് പ്രിയമായ സ്കാന്ദപുരാണം, മധുരമായ ബാലലീലാചരിതം, ഗോപിമാരുടെ ചരിതവും—ഇവയെല്ലാം (ജാഗരണത്തിൽ) പാരായണം ചെയ്യേണ്ടവയാണ്।

Verse 40

एतान्पठति रात्रौ यः पूजयित्वा तु केशवम् । न वेद्म्यहं फलं वत्स यदि ज्ञास्यति केशवः

കേശവനെ പൂജിച്ചതിന് ശേഷം രാത്രിയിൽ ഇവ പാരായണം ചെയ്യുന്നവന്റെ ഫലം—വത്സാ—ഞാൻ അളക്കാൻ അറിയില്ല; അത് കേശവൻ മാത്രമേ അറിയൂ।

Verse 41

दीपं प्रज्वालयेद्रात्रौ यः स्तवैर्हरिजागरे । न चास्तं गच्छते तस्य पुण्यं कल्पशतैरपि

ആര്‍ രാത്രിയില്‍ ഹരിജാഗരണത്തില്‍ സ്തുതികളോടെ ദീപം തെളിയിക്കുന്നുവോ, അവന്റെ പുണ്യം നൂറുകണക്കിന് കല്പങ്ങളിലുമെങ്കിലും ക്ഷയിക്കുകയില്ല.

Verse 42

मंजरीसहितैः पत्रैस्तुलसीसम्भवैर्हरिम् । जागरे पूजयेद्भक्त्या नास्ति तस्य पुनर्भवः

ആര്‍ ജാഗരണത്തില്‍ ഭക്തിയോടെ മഞ്ജരിയോടുകൂടിയ തുളസിയിലകളാല്‍ ഹരിയെ പൂജിക്കുന്നുവോ, അവന് പുനര്‍ജന്മമില്ല.

Verse 43

स्नानं विलेपनं पूजा धूपं दीपं च संस्तवम् । नैवेद्यं च सतांबूलं जागरे दत्तमक्षयम्

സ്നാനം, ലേപനം, പൂജ, ധൂപം, ദീപം, സ്തുതി, നൈവേദ്യം, ഉത്തമ താംബൂലം—ജാഗരണത്തില്‍ അര്‍പ്പിച്ചതെല്ലാം അക്ഷയഫലപ്രദം.

Verse 44

ध्यातुमिच्छति षड्वक्त्रं यो मां भक्तिपरायणः । स करोतु महाभक्त्या द्वादश्यां जागरं हरेः

ഭക്തിപരായണനായി എന്നെ ഷഡ്വക്ത്രൻ (ഷഡാനനൻ) ആയി ധ്യാനിക്കുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, ദ്വാദശിയിൽ മഹാഭക്തിയോടെ ഹരിയുടെ ജാഗരണം ആചരിക്കട്ടെ.

Verse 45

वासरे वासुदेवस्य सर्वे देवाः सवासवाः । देहमाश्रित्य तिष्ठंति ये प्रकुर्वंति जागरम्

വാസുദേവന്റെ പുണ്യദിനത്തില്‍ ജാഗരണം ചെയ്യുന്നവരുടെ ദേഹത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഇന്ദ്രനോടുകൂടി എല്ലാ ദേവന്മാരും അവിടെ നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 46

जागरेवासुदेवस्य महाभारतकीर्तनम् । ये कुर्वंति गतिं यांति योगिनां ते न संशयः

വാസുദേവന്റെ ജാഗരണത്തിൽ മഹാഭാരതം കീർത്തിച്ച് പ്രസംഗിക്കുന്നവർ യോഗികളുടെ ഗതിയെ പ്രാപിക്കുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല।

Verse 47

चरितं रामदेवस्य ये वधं रावणस्य च । पठंति जागरे विष्णोस्ते यांति परमां गतिम

വിഷ്ണുവിന്റെ ജാഗരണത്തിൽ ശ്രീരാമദേവന്റെ ചരിതവും രാവണവധവും പാരായണം ചെയ്യുന്നവർ പരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 49

अधीत्य चतुरो वेदान्कृत्वा चैवार्चनं हरेः । स्नात्वा च सर्वतीर्थेषु जागरे तत्फलं हरेः

നാല് വേദങ്ങൾ അധ്യയനം, ഹരിയുടെ അർച്ചന, എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും സ്നാനം—ഇവയുടെ ഫലം തന്നെയാണ് ഹരിയുടെ ജാഗരണത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്നത്।

Verse 50

धान्यशैलसहस्रैस्तु तुलापुरुषको टिभिः । यत्फलं मुनिभिः प्रोक्तं तत्फलं जागरे हरेः

ആയിരം ധാന്യശൈലങ്ങളും കോടി തുലാപുരുഷ ദാനങ്ങളും നൽകുന്നതിലൂടെ മുനികൾ പറഞ്ഞ പുണ്യഫലം—അതേ ഫലം ഹരിയുടെ ജാഗരണത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്നു।

Verse 51

कन्याकोटिप्रदानं च स्वर्णभारशतं तथा । दत्तं रत्नायुतशतं यैः कृतो जागरो हरेः

ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്തവർക്ക്, കോടി കന്യാദാനം, നൂറ് സ്വർണഭാരം, അയുത-ശത രത്നദാനം നൽകിയതുപോലെ ഫലം ലഭിക്കുന്നു।

Verse 52

अष्टादशपुराणैस्तु पठितैर्यत्फलं भवेत् । तत्फलं शतसाहस्रं कृते जागरणे हरेः

അഷ്ടാദശ പുരാണങ്ങൾ പാരായണം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന പുണ്യഫലം, ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്താൽ അതിന്റെ ലക്ഷഗുണം ലഭിക്കുന്നു।

Verse 53

मन्वादि पठतां शास्त्रं यत्फलं हि द्विजन्मनः । अधिकं फलमाप्नोति कुर्वाणो जागरं हरेः

മന്വാദി ശാസ്ത്രങ്ങൾ പാരായണം ചെയ്താൽ ദ്വിജന്മാർക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഫലത്തേക്കാൾ അധികം ഫലം ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്യുന്നവൻ നേടുന്നു।

Verse 54

दुर्भिक्षे चान्नदातॄणां पुंसां भवति यत्फलम् । संन्यासिनां सहस्रैस्तु यत्फलं भोजितैः कलौ । फलं तत्समवाप्नोति कुर्वतां जागरं हरेः

ദുര്ഭിക്ഷത്തിൽ അന്നദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലവും, കലിയുഗത്തിൽ ആയിരം സന്ന്യാസികളെ ഭോജിപ്പിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലവും—അവയെല്ലാം ഹരിയുടെ ജാഗരണം ചെയ്യുന്നവർക്ക് ലഭിക്കുന്നു।