Adhyaya 25

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । ततः पिंडारकं गच्छेत्तीर्थं पापहरं नृप । यत्र पूर्वं तपस्तप्तं मंकिना ब्राह्मणेन च । सिद्धिं गतस्तथा राजंस्तीर्थस्यास्य प्रभावतः

പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—അതിന് ശേഷം, ഹേ നൃപ, പാപഹരമായ പിണ്ഡാരക തീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോകണം; അവിടെ പൂർവകാലത്ത് മങ്കി ബ്രാഹ്മണൻ തപസ്സു ചെയ്ത്, ഈ തീർത്ഥത്തിന്റെ പ്രഭാവത്താൽ സിദ്ധി പ്രാപിച്ചു.

Verse 2

पुरा मंकिरभूद्विप्रो नाममात्रेण भूपते । मूर्खो ब्राह्मणकृत्यानामनभिज्ञः सुमन्दधीः

പുരാകാലത്ത്, ഹേ ഭൂപതേ, മങ്കി എന്ന പേരുള്ള ഒരു ദ്വിജൻ ഉണ്ടായിരുന്നു; പേരിനേ ബ്രാഹ്മണൻ, മൂഢൻ, ബ്രാഹ്മണധർമ്മകർമ്മങ്ങളിൽ അനഭിജ്ഞൻ, അതിമന്ദബുദ്ധിയുള്ളവൻ।

Verse 3

अथासौ पर्वते रम्ये लोकानां नृपसत्तम । महिषी रक्षयामास ततः पिंडारकर्मणि

ഹേ നൃപസത്തമ, തുടർന്ന് അവൻ ആ മനോഹരമായ പർവതത്തിൽ ജനങ്ങളെ സംരക്ഷിച്ചു; പിന്നെ പിണ്ഡാരകവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുണ്യാനുഷ്ഠാനകർമ്മങ്ങളിൽ പ്രവേശിച്ചു।

Verse 4

कस्यचित्त्वथ कालस्य तेन वित्तमुपार्जितम् । दूरात्कृच्छ्रेण च स्तोकं जगृहे गोयुगं ततः

കുറച്ച് കാലത്തിന് ശേഷം അവൻ കുറെ ധനം സമ്പാദിച്ചു; പിന്നെ ദൂരദേശത്തു നിന്ന് വലിയ കഷ്ടത്തോടെ ചെറിയൊരു ഗോയുഗം (പശുജോഡി) കൈവശമാക്കി।

Verse 5

ततस्तद्दमयामास गोयुगं नृपसत्तम । अथ दैववशाद्राजन्दमितं तस्य गोयुगम्

അതിനുശേഷം, ഹേ നൃപസത്തമ, അവൻ ആ ഗോയുഗത്തെ പരിശീലിപ്പിച്ച് വശപ്പെടുത്തി; എന്നാൽ, ഹേ രാജൻ, ദൈവവശാൽ അതേ ഗോയുഗം അപ്രതീക്ഷിതമായി ദമിതമായി.

Verse 6

निबद्धमुष्ट्रमासाद्य ग्रीवादेशे बलात्स्थितम् । अथोष्ट्रस्त्वरया राजन्नुत्थितस्त्रासतत्परः

കെട്ടിയിട്ട ഒട്ടകത്തെ സമീപിച്ച് അതിന്റെ കഴുത്തുഭാഗത്ത് ബലമായി നുകം/ജോഡി വെച്ചു; അപ്പോൾ, ഹേ രാജൻ, ഒട്ടകം ഭയാകുലമായി വേഗത്തിൽ എഴുന്നേറ്റ് ഓടിപ്പോകാൻ തുനിഞ്ഞു।

Verse 7

गोयुगेन हि ग्रीवायां लम्बमानेन भूपते । तद्दृष्ट्वा सुमहाश्चर्यं विनाशं गोयुगस्य तु

ഹേ ഭൂപതേ! കഴുത്തിൽ തൂങ്ങി നിന്ന ഗോ-യുഗളത്തെ കണ്ടു, അവൻ ആ മഹാശ്ചര്യവും ആ ഗോ-യുഗളത്തിന്റെ വിനാശവും ദർശിച്ചു।

Verse 8

मंकिर्वैराग्यमापन्नस्त्यक्त्वा ग्रामं वनं ययौ । स गत्वा निर्झरं कञ्चिदर्बुदे नृपसत्तम

ഹേ നൃപസത്തമാ! മങ്കീ വൈരാഗ്യം പ്രാപിച്ച് ഗ്രാമം ഉപേക്ഷിച്ച് വനത്തിലേക്ക് പോയി; അർബുദത്തിൽ ഒരു നിർഝരത്തിനരികെ എത്തി।

Verse 9

त्रिकालं कुरुते स्नानं गायत्रीजपमुत्तमम् । तेनासौ गतपापोऽभूद्दिव्यदर्शी च भूमिप

ഹേ ഭൂപാ! അവൻ ത്രികാലം സ്നാനം ചെയ്തു, ഉത്തമമായ ഗായത്രി-ജപം നടത്തി; അതിനാൽ പാപമുക്തനായി ദിവ്യദർശനം ലഭിച്ചു।

Verse 10

एतस्मिन्नेव काले तु तेन मार्गेण शंकरः । सह गौर्या विनिष्क्रांतः क्रीडार्थं रम्यपर्वते

അന്നേ സമയത്ത് ശങ്കരൻ ഗൗരിയോടൊപ്പം ആ വഴിയിലൂടെ പുറപ്പെട്ടു, മനോഹരമായ പർവതത്തിൽ ക്രീഡിക്കാനായി।

Verse 11

स दृष्टः सहसा तेन पिंडारेण महात्मना । प्रणाममकरोद्राजंस्ततस्तं शंकरोऽब्रवीत्

ഹേ രാജാ! മഹാത്മാവ് പിണ്ഡാരൻ അവനെ അപ്രതീക്ഷിതമായി കണ്ടു; പ്രണാമം ചെയ്തപ്പോൾ, തുടർന്ന് ശങ്കരൻ അവനോട് അരുളിച്ചെയ്തു।

Verse 12

न वृथा दर्शनं मे स्याद्वरो मे गृह्यतां द्विज । यदभीष्टं महाराज यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम्

എന്റെ ദർശനം വ്യർത്ഥമാകരുത്. ഹേ ദ്വിജാ, എന്നിൽ നിന്നൊരു വരം സ്വീകരിക്കൂ. ഹേ മഹാരാജാ, നിനക്കഭീഷ്ടമായത്—അതെത്ര ദുർലഭമായാലും—ഞാൻ നൽകും.

Verse 13

पिंडारक उवाच । गणोऽहं तव देवेश भवानि त्रिपुरांतक । यथा तथा कुरु विभो नान्यन्मे हृदि वर्तते

പിണ്ഡാരകൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ദേവേശാ, ഹേ ത്രിപുരാന്തകാ, ഹേ ഭവാനീ! ഞാൻ നിന്റെ ഗണനാണ്. ഹേ വിഭോ, നിനക്കിഷ്ടമുള്ളപോലെ എന്നെ നടത്തുക; എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ മറ്റൊന്നുമില്ല.

Verse 14

एतत्पिण्डारकं तीर्थ मम नाम्ना प्रसिध्यतु

ഈ പുണ്യതീർത്ഥം എന്റെ നാമത്തിൽ ‘പിണ്ഡാരക തീർത്ഥം’ എന്നായി പ്രസിദ്ധമാകട്ടെ.

Verse 15

भगवानुवाच । भविष्यसि गणोऽस्माकं देहांते त्वं द्विजोत्तम । एतत्पिंडारकंनाम तीर्थमत्र भविष्यति

ഭഗവാൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ ദ്വിജോത്തമാ, ദേഹാന്തത്തിനു ശേഷം നീ ഞങ്ങളുടെ ഗണനാകും. കൂടാതെ ഇവിടെ ‘പിണ്ഡാരക’ എന്ന നാമത്തിലുള്ള തീർത്ഥം ഉദ്ഭവിക്കും.

Verse 16

अहमत्र महाष्टम्यां निवेक्ष्यामि महामते । ये च स्नानं करिष्यंति संप्राप्ते चाष्टमीदिने । ते यास्यंति परं स्थानं यत्राहं नित्यसंस्थितः

ഹേ മഹാമതേ, മഹാഷ്ടമിയിൽ ഞാൻ ഇവിടെ സന്നിധാനമാകും. അഷ്ടമിദിനം വന്നപ്പോൾ ഇവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്നവർ, ഞാൻ നിത്യമായി വസിക്കുന്ന പരമസ്ഥാനത്തെ പ്രാപിക്കും.

Verse 17

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा महादेवस्तत्रैवांतरधीयत । मंकिः पिंडारकस्तत्र तपस्तेपे दिवानिशम्

പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട് മഹാദേവൻ അവിടെയേ തന്നെ അന്തർധാനം ചെയ്തു. മങ്കി (പിണ്ഡാരകൻ) അവിടെ പകലും രാത്രിയും തപസ്സു ചെയ്തു.

Verse 18

ततः कालेन महता त्यक्त्वा देहं दिवं गतः । यत्रास्ते भगवान्रुद्रो गणस्तत्र बभूव ह

പിന്നീട് ദീർഘകാലം കഴിഞ്ഞ് അവൻ ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ച് സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി; ഭഗവാൻ രുദ്രൻ വസിക്കുന്നിടത്തുതന്നെ അവൻ ഗണനായി.

Verse 19

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स्नानं मन्त्रेण चाचरेत्

അതുകൊണ്ട് സർവ്വശ്രമത്തോടും കൂടി മന്ത്രജപത്തോടുകൂടി സ്നാനവിധി ആചരിക്കണം.

Verse 20

राजेन्द्र महिषीदानमथाष्टम्यां विशेषतः । य इच्छति सदाऽभीष्टमिह लोके परत्र च

ഹേ രാജേന്ദ്രാ! പ്രത്യേകിച്ച് അഷ്ടമിദിനത്തിൽ മഹിഷീദാനം ചെയ്യണം. ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും നിത്യമായി അഭീഷ്ടഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ (ഇതു ചെയ്യട്ടെ).

Verse 25

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्डे पिंडारकतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम पंचविंशोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കാന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ മൂന്നാം അർബുദഖണ്ഡത്തിൽ ‘പിണ്ഡാരകതീർത്ഥമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന ഇരുപത്തിയഞ്ചാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.