Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 7

ऋषय ऊचुः । कथं तेन जितः सौरी रोहिणीशकटं च यत् । भिंदानस्तोषितस्तेन कथं नारायणो वद

ṛṣaya ūcuḥ | kathaṃ tena jitaḥ saurī rohiṇīśakaṭaṃ ca yat | bhiṃdānastoṣitastena kathaṃ nārāyaṇo vada

ഋഷിമാർ പറഞ്ഞു—അവൻ ശൗരീ (ശനൈശ്ചരൻ)യെ എങ്ങനെ ജയിച്ചു? ‘രോഹിണീ-ശകടം’ എങ്ങനെ തകർത്തു? കൂടാതെ നാരായണനെ എങ്ങനെ പ്രസാദിപ്പിച്ചു? പറയുക।

ṛṣayaḥthe sages
ṛṣayaḥ:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootṛṣi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन
ūcuḥsaid
ūcuḥ:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
kathamhow
katham:
Praśna (Interrogative/प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
tenaby him
tena:
Karaṇa/Kartṛ (Agent in passive/करण-कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
jitaḥconquered
jitaḥ:
Kriyā (Implied ‘was conquered’/क्रिया)
TypeAdjective
Rootji (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past participle), कर्मणि प्रयोग
saurīSaurī (a named entity)
saurī:
Karta (Subject of passive clause/कर्ता)
TypeNoun
Rootsaurī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (सूर्यसम्बन्धिनी/सौर्य-शक्ति इत्यर्थे)
rohiṇī-śakaṭamRohiṇī’s cart
rohiṇī-śakaṭam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrohiṇī + śakaṭa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (रोहिण्याः शकटम् = Rohiṇī’s cart)
caand
ca:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
yatwhich
yat:
Anvaya (Relative connector/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध/अन्वयार्थे (relative pronoun ‘which/that’)
bhindānaḥbreaking/splitting
bhindānaḥ:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Rootbhid (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
toṣitaḥpleased
toṣitaḥ:
Kriyā (Implied ‘was pleased’/क्रिया)
TypeAdjective
Roottoṣita (प्रातिपदिक; क्त-प्रत्ययान्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
tenaby him
tena:
Karaṇa/Kartṛ (Agent in passive/करण-कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
kathamhow
katham:
Praśna (Interrogative/प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय
nārāyaṇaḥNārāyaṇa
nārāyaṇaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnārāyaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
vadatell (us)
vada:
Kriyā (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootvad (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Ṛṣis (Sages)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis

Scene: A circle of sages seated in a forest-āśrama, questioning the narrator about how Śanaiścara was ‘conquered’, how the Rohiṇī-cart was shattered, and how Nārāyaṇa was pleased—setting up a dramatic kathā reveal.

Ś
Śaurī (Śanaiścara/Saturn)
R
Rohiṇīśakaṭa
N
Nārāyaṇa (Viṣṇu)

FAQs

The Purāṇa frames cosmic omens and planetary forces as ultimately navigable through dharma, devotion, and proper sacred action.

The ongoing narrative context is the same tīrtha-region of Adhyāya 96; this verse functions as a transition into the explanatory episode rather than naming a new site.

None directly; it is an inquiry seeking the account of actions by which Nārāyaṇa was pleased and adversity was overcome.