
Sukta 6.4
Bharadvāja (Bārhaspatya)
Agni (Hotṛ, deva-tātā)
Trishtubh (typical for Agni hymns in this section)
ഈ സൂക്തം അഗ്നിയെ ഹോതൃവായും ‘ദേവതാതാ’ (യാഗകർമ്മത്തിൽ ദേവന്മാരെ അവരുടെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കുന്നവൻ) ആയുമാണ് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നത്. യജ്ഞത്തിന്റെ ആദി സ്ഥാപകനായ മനുവിനുവേണ്ടി ഒരിക്കൽ ചെയ്തതുപോലെ, ഇപ്പോഴത്തെ യജമാനന്മാർക്കായും യാഗകർമ്മം നിർവഹിക്കണമെന്നു അഗ്നിയോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു. അഗ്നിയെ വേഗവാനും അജേയനുമായും സ്തുതിക്കുന്നു—അവൻ രാത്രികളിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച്, വൈരശക്തികളായ അരാതികളെ മറികടന്ന്, ആരാധകരെ സുരക്ഷിതവും ‘ഭക്ഷിക്കാത്ത’ പാതകളിലൂടെ നയിക്കുന്നു. സൂക്തം അവസാനം ദുരിതത്തിൽ നിന്ന് സംരക്ഷണം, ഗായകർക്ക് ഉദാരമായ അനുഗ്രഹം, വീരസന്താനത്തോടുകൂടിയ ദീർഘായുസ്സ് എന്നിവയ്ക്കായുള്ള പ്രാർത്ഥനയോടെ സമാപിക്കുന്നു.
Mantra 1
यथा होतर्मनुषो देवताता यज्ञेभिः सूनो सहसो यजासि । एवा नो अद्य समना समानानुशन्नग्न उशतो यक्षि देवान् ॥
ഹേ ഹോതർ, സഹസഃ സൂനോ (ബലത്തിന്റെ പുത്രാ), ദേവതാതാ (ദേവസ്ഥാപകാ)! നീ മനുവിന്നായി യജ്ഞങ്ങളാൽ യജന ചെയ്യുന്നതുപോലെ, അങ്ങനെ ഇന്നെ ഞങ്ങൾക്കായി—ഒരു സമാഗമവും ഒരു സമാനതയും ആഗ്രഹിക്കുന്നവരായി—ഹേ അഗ്നി, അനുശൻ (സമ്മതിച്ച്), ഇച്ഛിക്കുന്ന ദേവന്മാരെ യജിക്കണമേ.
Mantra 2
स नो विभावा चक्षणिर्न वस्तोरग्निर्वन्दारु वेद्यश्चनो धात् । विश्वायुर्यो अमृतो मर्त्येषूषर्भुद्भूदतिथिर्जातवेदाः ॥
ഞങ്ങളുടെ ദൂരദൂരത്തേക്കും പ്രകാശിക്കുന്ന അഗ്നി—ഉഷസ്സിലെ വിവേകദൃഷ്ടിപോലെ—ഞങ്ങൾക്ക് വന്ദ്യവും അറിയപ്പെടാവുന്നതുമായ (സാന്നിധ്യം) സ്ഥാപിക്കട്ടെ. സർവ്വജീവനായി, മർത്ത്യരിലും അമൃതനായ—ഉഷസ്സിനോടൊപ്പം ജനിച്ച—ആ ജാതവേദസ് ഞങ്ങളിലകത്ത് അതിഥിയായി വസിക്കട്ടെ.
Mantra 3
द्यावो न यस्य पनयन्त्यभ्वं भासांसि वस्ते सूर्यो न शुक्रः । वि य इनोत्यजरः पावकोऽश्नस्य चिच्छिश्नथत्पूर्व्याणि ॥
ആകാശങ്ങളെപ്പോലെ അവർ അവന്റെ വിശാലതയെ പ്രശംസിക്കുന്നു; പ്രകാശമുള്ള സൂര്യനെപ്പോലെ അവൻ തന്റെ ദീപ്തികളെ ധരിക്കുന്നു. അജരനായ പാവകൻ അവയെ വിശാലമായി തള്ളിപ്പരത്തുന്നു; പുരാതന കാഠിന്യത്തെയും അവൻ പിളർത്തിത്തകർക്കുന്നു.
Mantra 4
वद्मा हि सूनो अस्यद्मसद्वा चक्रे अग्निर्जनुषाज्मान्नम् । स त्वं न ऊर्जसन ऊर्जं धा राजेव जेरवृके क्षेष्यन्तः ॥
ഹേ പുത്രാ, നീ തന്നെയാണ് സത്യമായി നമ്മുടെ ഗൃഹത്തിൽ വസിക്കുന്നവൻ; അഗ്നി ജന്മംകൊണ്ടുതന്നെ നമ്മുടെ ആഹാരവും നമ്മുടെ പാതയും ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ, ഹേ ഊർജസ്ഥാപകാ, ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് ഊർജം സ്ഥാപിക്ക; ജയശാലിയായ രാജാവുപോലെ, വൃക-രഹിത (സുരക്ഷിത) സ്ഥാനത്ത് ഞങ്ങളിലകത്ത് വസിക്ക.
Mantra 5
नितिक्ति यो वारणमन्नमत्ति वायुर्न राष्ट्र्यत्येत्यक्तून् । तुर्याम यस्त आदिशामरातीरत्यो न ह्रुतः पततः परिह्रुत् ॥
തിരഞ്ഞെടുത്ത ആഹാരം തീക്ഷ്ണമായി ആസ്വദിക്കുന്നവനും, വായുവുപോലെ തന്റെ അധീനതയിൽ രാത്രികളെ കടന്നുപോകുന്നവനും; നിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം വൈരങ്ങളെ ചുറ്റിവളയുന്ന ആ ത്വരിതൻ—പിടിക്കപ്പെടാത്ത കുതിരപോലെ, പറന്നുപോയി പിടിക്കാനെത്തുന്ന എല്ലാറ്റിനെയും മറികടക്കുന്നു.
Mantra 6
आ सूर्यो न भानुमद्भिरर्कैरग्ने ततन्थ रोदसी वि भासा । चित्रो नयत्परि तमांस्यक्तः शोचिषा पत्मन्नौशिजो न दीयन् ॥
സൂര്യൻ കിരണഭരിതമായ സ്തുതികളോടെ ഉള്ളതുപോലെ, ഹേ അഗ്നേ, നീ നിന്റെ പ്രകാശത്തോടെ രണ്ടു ലോകങ്ങളെയും വ്യാപിപ്പിച്ചു. വർണവൈവിധ്യമുള്ള തേജസ്സോടെ, അഭിഷിക്തനായി, നീ അന്ധകാരങ്ങളെ ചുറ്റി നയിക്കുന്നു; വേഗചലനത്തിലുള്ള ജ്വാലയോടെ—ഔശിജനെപ്പോലെ—നീ യഥോചിതമായ പാത (കടന്നുപോകൽ) നൽകുന്നു.
Mantra 7
त्वां हि मन्द्रतममर्कशोकैर्ववृमहे महि नः श्रोष्यग्ने । इन्द्रं न त्वा शवसा देवता वायुं पृणन्ति राधसा नृतमाः ॥
മന്ത്ര-ജ്വാലകളോടെ ഞങ്ങൾ നിന്നെ—അത്യന്തം ആനന്ദദായകനെയായി—തിരഞ്ഞെടുത്തു; ഹേ അഗ്നേ, ഞങ്ങളുടെ മഹാക്ഷേമത്തിനായി ഞങ്ങളെ കേൾക്കുക. ദേവന്മാർ ഇന്ദ്രനെ ബലത്താൽയും വായുവിനെ ദാനത്താൽയും നിറയ്ക്കുന്നതുപോലെ, അതുപോലെ ശ്രേഷ്ഠ മനുഷ്യർ നിന്നെ ശക്തിയാലും സമൃദ്ധിയാലും നിറയ്ക്കുന്നു.
Mantra 8
नू नो अग्नेऽवृकेभिः स्वस्ति वेषि रायः पथिभिः पर्ष्यंहः । ता सूरिभ्यो गृणते रासि सुम्नं मदेम शतहिमाः सुवीराः ॥
ഹേ അഗ്നേ, ഇപ്പോൾ ഞങ്ങളെ അവൃക (ഭക്ഷകൻ ഇല്ലാത്ത) പഥങ്ങളിലൂടെ സ്വസ്തിയോടെ നയിക്കേണമേ; അംഹസ് (പാപ-സങ്കട)ത്തിന്റെ ഞെരുക്കം കടത്തിവിടുക. നിന്നെ പാടിപ്പുകഴ്ത്തുന്ന സൂരികൾക്ക് നീ സുമ്ന (പ്രസന്ന കൃപ) നൽകുക; നിന്റെ തേജസ്സിന്റെ മദത്തിൽ ഞങ്ങൾ ആനന്ദിക്കട്ടെ—നൂറു ഹിമകാലങ്ങൾ വരെ നിലനിൽക്കട്ടെ, സുവീര (വീരസന്തതി/വീരശക്തി) സമൃദ്ധരാകട്ടെ.
Agni is the deity—praised as the Hotṛ (invoking priest) and as devatātā, the one who sets the gods in place within the sacrifice.
Manu represents the archetypal founder of yajña. The hymn asks Agni to perform for the present worshippers in the same correct, powerful way as he did in Manu’s model sacrifice.
The hymn asks Agni to guide the sacrificers safely on “non-devouring” paths, to carry them across distress (aṃhas), and to grant blessing, prosperity, long life, and strong offspring.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.