Rig Veda Sukta 134
Mandala 10Sukta 1347 Mantras

Sukta 134

Sukta 10.134

Devata

Indra (with implicit Devī Janitrī as generative power)

ഈ സൂക്തം ഇന്ദ്രനെ ലോകത്തെ വിശാലമാക്കുന്ന മഹാസ്വാധീനാധിപനായി സ്തുതിക്കുന്നു; അവന്റെ ശക്തി വീരത്വം മാത്രമല്ല, ജനനശക്തിയും കൂടിയാണ്—ശുഭമായ മാതൃശക്തിയായ ദേവീ ജനിത്രി അവനെ പ്രസവിച്ചു ഉദ്ഭവിപ്പിച്ചതായി പറയുന്നു. സ്വർഗ്ഗവും ഭൂമിയും വ്യാപിപ്പിക്കൽ, എതിര്‍പ്പിനെ കുലുക്കി അകറ്റൽ എന്നീ ഇന്ദ്രന്റെ കോസ്മിക പ്രവർത്തനങ്ങളെ സോമം പിഴിയുന്നവന് ലഭിക്കുന്ന വ്യക്തമായ സഹായവുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച്, റയി (സമൃദ്ധിയും പൂർണ്ണതയും) ദാനം ചെയ്യുന്നവനായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു. അവസാനം, ഒരു ദേവനെയും തടയാതെ പന്തഭേദരഹിതമായ ആദരത്തിന്റെ പ്രതിജ്ഞയോടെ, “മന്ത്ര-ശ്രവണം” വഴി ഉള്ളിലെ ഉയർച്ചയെ—ശരിയായ ശ്രവണത്തിലൂടെ ചിറകു വിരിക്കുന്നതുപോലെ—സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

Mantras

Mantra 1

उभे यदिन्द्र रोदसी आपप्राथोषा इव । महान्तं त्वा महीनां सम्राजं चर्षणीनां देवी जनित्र्यजीजनद्भद्रा जनित्र्यजीजनत् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഉഷസ്സുപോലെ നീ ഇരുവും രോദസീ—ആകാശവും ഭൂമിയും—വിസ്തരിപ്പിച്ചപ്പോൾ, ദിവ്യ ജനിത്രി (മാതാവ്) നിന്നെ പ്രസവിച്ചു: മഹാൻ, മഹിമയുള്ള വിശാലതകളുടെ സാമ്രാട്ട്, ജനങ്ങളുടെ അധിപതി. ഭദ്ര ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു.

Mantra 2

अव स्म दुर्हणायतो मर्तस्य तनुहि स्थिरम् । अधस्पदं तमीं कृधि यो अस्माँ आदिदेशति देवी जनित्र्यजीजनद्भद्रा जनित्र्यजीजनत् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ! നിയന്ത്രിക്കാൻ ദുഷ്കരനായ ആ മർത്ത്യനെ താഴെയിറക്കി വീഴ്ത്തുക; അവന്റെ പതനം ദൃഢമാക്കുക. ഞങ്ങളെ ഹാനിക്കായി ലക്ഷ്യമിടുന്നവനെ അധഃപദത്തിൽ—താഴ്ന്ന പാദസ്ഥാനത്തിൽ—സ്ഥാപിക്കുക. കാരണം ദേവീ, ഭദ്രാ ജനിത്രി (ദിവ്യമായ ശുഭമാതാവ്) നിന്നെ പ്രസവിച്ചു; ഭദ്രാ ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു.

Mantra 3

अव त्या बृहतीरिषो विश्वश्चन्द्रा अमित्रहन् । शचीभिः शक्र धूनुहीन्द्र विश्वाभिरूतिभिर्देवी जनित्र्यजीजनद्भद्रा जनित्र्यजीजनत् ॥

ഹേ അമിത്രഹൻ (ശത്രുഹന്താ)! ആ വിശാലമായ, വിശ്വചന്ദ്ര—സർവ്വപ്രകാശമുള്ള—പ്രേരണകളെ താഴെയിറക്കുക. ഹേ ശക്രാ! നിന്റെ ശചീകളാൽ (ശക്തികളാൽ) വിരോധങ്ങളെ കുലുക്കി അകറ്റുക; ഹേ ഇന്ദ്രാ! നിന്റെ സർവ്വ ഊതികളാൽ (സഹായങ്ങളാൽ). കാരണം ദേവീ, ഭദ്രാ ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു; ഭദ്രാ ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു.

Mantra 4

अव यत्त्वं शतक्रतविन्द्र विश्वानि धूनुषे । रयिं न सुन्वते सचा सहस्रिणीभिरूतिभिर्देवी जनित्र्यजीजनद्भद्रा जनित्र्यजीजनत् ॥

ഹേ ശതക്രതു ഇന്ദ്രാ! നീ എല്ലാ വിരോധങ്ങളെയും കുലുക്കി അകറ്റുമ്പോൾ, സുന്വത് (സോമം പിഴിയുന്നവൻ) അടുക്കൽ സഹസ്രിണീ—ആയിരമടങ്ങ്—ഊതികളോടെ വരിക; റയി (സമൃദ്ധി, പൂർണ്ണത) അവന് സ്വാഭാവിക ദാനമെന്നപോലെ നൽകുക. കാരണം ദേവീ, ഭദ്രാ ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു; ഭദ്രാ ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു.

Mantra 5

अव स्वेदा इवाभितो विष्वक्पतन्तु दिद्यवः । दूर्वाया इव तन्तवो व्यस्मदेतु दुर्मतिर्देवी जनित्र्यजीजनद्भद्रा जनित्र्यजीजनत् ॥

വിയർപ്പ് തട്ടി കളയുന്നതുപോലെ, മിന്നുന്ന അമ്പുകൾ എല്ലാദിക്കുകളിലേക്കും അകന്നു പറന്നുപോകട്ടെ. ദൂർവാ പുല്ലിന്റെ പരക്കുന്ന നൂലിഴകളെപ്പോലെ, ദുർമതി—കുചിന്ത—ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്നു ചിതറിപ്പോകട്ടെ. കാരണം ദേവി—ഭദ്രാ ജനിത്രി, ശുഭജനനി—നിന്നെ പ്രസവിച്ചു; ഭദ്രാ ജനിത്രി നിന്നെ പ്രസവിച്ചു.

Mantra 6

दीर्घं ह्यङ्कुशं यथा शक्तिं बिभर्षि मन्तुमः । पूर्वेण मघवन्पदाजो वयां यथा यमो देवी जनित्र्यजीजनद्भद्रा जनित्र्यजीजनत् ॥

ദീർഘമായ അങ്കുശം ഒരുവൻ പിടിക്കുന്നതുപോലെ, ഹേ മന്തുമഃ—പ്രജ്ഞാശക്തിയേ—നീ ദിശ നയിക്കുന്ന ഫലപ്രദമായ ശക്തിയെ ധരിക്കുന്നു. ഹേ മഘവൻ—ദാനവീരാ—പൂർവ്വികരുടെ പാതയിൽ, യമൻ ഒരിക്കൽ വഴി സ്ഥാപിച്ചതുപോലെ, ഞങ്ങൾ അചഞ്ചല പ്രേരണയോടെ മുന്നോട്ട് നീങ്ങട്ടെ. ദേവി—ഭദ്രാ ജനിത്രി, ശുഭജനനി—ശുഭജന്മം ഉത്പാദിപ്പിക്കട്ടെ; ഭദ്രാ ജനിത്രി ഉത്പാദിപ്പിക്കട്ടെ.

Mantra 7

नकिर्देवा मिनीमसि नकिरा योपयामसि मन्त्रश्रुत्यं चरामसि । पक्षेभिरपिकक्षेभिरत्राभि सं रभामहे ॥

ഞങ്ങൾ ഒരു ദേവനെയും കുറയ്ക്കുന്നില്ല, ആരെയും തടയുന്നില്ല; മന്ത്രശ്രുതിയിൽ—മന്ത്രത്തിന്റെ ശ്രവണത്തിൽ—ഞങ്ങൾ ചരിക്കുന്നു. ചിറകുകളോടും താങ്ങുന്ന ചിറകുകളോടും കൂടി, ഇവിടെ ഞങ്ങൾ ഒന്നിച്ചു ചേർന്ന് പിടിച്ചുനിൽക്കുന്നു—അന്തരംഗ പറക്കലാൽ ഉയർന്നു കയറുന്നു.

Frequently Asked Questions

The main deity is Indra, praised as a universal king and helper of the Soma-offerer. The hymn also hints at Devī Janitrī, an auspicious Mother-power who ‘brings forth’ Indra’s strength.

It means the divine “Mother” or generative power. In RV 10.134, it suggests that Indra’s victorious force is rightly born from an auspicious creative source, not merely raw power.

The closing verse stresses harmony and right practice: the worshipper should not insult or block any deva. Instead, one should live in “mantra-śruti,” attentive hearing of sacred speech, which helps the mind ‘take wing’ toward clarity.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App