Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

औषधिपर्वताहरणम् / The Retrieval of the Herb

Bearing Mountain

तस्मिन्जीवतिवीरेतुहतमप्यहतंबलम् ।हनूमत्युज्झितप्राणेजीवन्तोऽपिवयम् हृता ।।6.74.22।।

tasmin jīvati vīre tu hatam apy ahataṃ balam |

hanūmaty ujjhita-prāṇe jīvanto 'pi vayam hṛtāḥ ||6.74.22||

ആ വീരനായ ഹനുമാൻ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നിടത്തോളം, സൈന്യം തകർന്നാലും അത് നശിച്ചിട്ടില്ലെന്നപോലെ തന്നെയാണ്; എന്നാൽ ഹനുമാന്റെ പ്രാണൻ വിട്ടുപോയാൽ, ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഞങ്ങളും പ്രാണഹീനരുപോലെ ആകുന്നു.

तस्मिन्in that (case) / when he
तस्मिन्:
अधिकरण (Locus)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग/नपुंसक-प्रयोगे, सप्तमी, एकवचन; विशेष्यः (वीरे)
जीवतिlives
जीवति:
क्रिया (Subordinate verb)
TypeVerb
Rootजीव् (धातु)
Formलट्-लकार, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
वीरेin the hero
वीरे:
अधिकरण (Locus)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
तुbut
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वयार्थक अव्यय (but/indeed)
हतम्slain / destroyed
हतम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (बलम्)
अपिeven
अपि:
सम्बन्ध (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपवादार्थक अव्यय (even/also)
अहतम्unharmed
अहतम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeVerb
Rootअ-हन् (धातु)
Formनञ्-पूर्वक क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (not slain), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (बलम्)
बलम्strength / army
बलम्:
कर्ता/विषय (Subject/topic)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हनूमतिin Hanuman / when Hanuman
हनूमति:
अधिकरण (Locus)
TypeNoun
Rootहनुमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
उज्झितप्राणेwith life-breath gone / lifeless
उज्झितप्राणे:
अधिकरण-विशेषण (Locus qualifier)
TypeAdjective
Rootउज्झित-प्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रयोगः (उज्झिताः प्राणाः यस्य/यत्र) — विशेषणम् (हनूमति)
जीवन्तःalive
जीवन्तः:
कर्ता-विशेषण (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootजीवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम् (वयम्)
अपिeven
अपि:
सम्बन्ध (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअपवादार्थक अव्यय (even)
वयम्we
वयम्:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, बहुवचन
हृताः(are) as if destroyed / undone
हृताः:
कर्ता-विशेषण/विधेय (Predicate)
TypeVerb
Rootहृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; भावार्थे (as if taken away/undone)

If this hero Hanuman is alive, even if the army is destroyed and if we are alive, it is like dead only.

H
Hanumān

FAQs

Dharma here emphasizes sustaining collective morale through steadfast devotion and trust in the righteous cause; the community’s strength is upheld by faith in a virtuous champion’s continued effort.

In the battle at Laṅkā, the vānara forces are shaken; Jāmbavān frames Hanumān’s survival as the decisive factor for hope and continued resistance.

Hanumān’s indispensable courage and reliability, and Jāmbavān’s leadership in restoring hope and resolve.