Adhyaya 93

Verse 1

कुंजल उवाच । किं विज्वल त्वया दृष्टमपूर्वं भ्रमता महीम् । आश्चर्येण समायुक्तं तन्मे कथय सुव्रत

കുഞ്ജലൻ പറഞ്ഞു—ഹേ വിജ്വലാ! ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ നീ കണ്ട അപൂർവവും അത്ഭുതസമ്പന്നവുമായത് എന്ത്? ഹേ സുവ്രത, അത് എനിക്കു പറയുക।

Verse 2

इतः प्रयासि कं देशमाहारार्थं तु सोद्यमी । यद्य दृष्टं त्वया चित्रं समाख्याहि सुतोत्तम

ഇവിടെ നിന്ന് ആഹാരാർത്ഥം പരിശ്രമത്തോടെ നീ ഏത് ദേശത്തേക്കാണ് പോകുന്നത്? നീ എന്തെങ്കിലും വിചിത്രമായത് കണ്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ പറയുക, ഹേ ശ്രേഷ്ഠപുത്രാ।

Verse 3

विज्वल उवाच । अस्ति मेरुगिरेः पृष्ठे आनंदं नाम काननम् । दिव्यवृक्षैः समाकीर्णंफ लपुष्पमयैः सदा

വിജ്വലൻ പറഞ്ഞു—മേരു ഗിരിയുടെ പൃഷ്ഠഭാഗത്ത് (ഉത്തര ചരിവിൽ) ‘ആനന്ദ’ എന്നൊരു കാനനം ഉണ്ട്; അത് ദിവ്യവൃക്ഷങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതും എപ്പോഴും ഫലപുഷ്പസമൃദ്ധവുമാണ്।

Verse 4

देववृंदैः समाकीर्णं मुनिसिद्धसमन्वितम् । अप्सरोभिः सुरूपाभिर्गंधर्वैः किन्नरोरगैः

അത് ദേവവൃന്ദങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതും, മുനികളും സിദ്ധന്മാരും സഹിതമായതും; സുന്ദരിയായ അപ്സരസ്സുകൾ, ഗന്ധർവ്വർ, കിന്നരർ, നാഗങ്ങൾ എന്നിവരാൽ കൂടി സമ്പൂർണ്ണമായതുമായിരുന്നു।

Verse 5

वापीकूपतडागैश्च नदीप्रस्रवणैस्तथा । आनंदकाननं पुण्यं दिव्यभावैः प्रभासते

കിണറുകളും വാപികളും തടാകങ്ങളും, അതുപോലെ നദികളും ഒഴുകുന്ന ഉറവുകളുമൊക്കെയാൽ സമൃദ്ധമായ ആ പുണ്യ ‘ആനന്ദകാനനം’ ദിവ്യഭാവത്തോടെ ദീപ്തമായി പ്രകാശിക്കുന്നു।

Verse 6

विमानैः कोटिसंख्याभिर्हंसकुंदेंदुसन्निभैः । गीतकोलाहलैः रम्यैर्मेघध्वनिनिनादितम्

ഹംസം, കുന്ദപുഷ്പം, ചന്ദ്രൻ എന്നിവപോലെ ദീപ്തമായ കോടിക്കണക്കിന് വിമാനങ്ങളാൽ അത് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു; രമ്യമായ ഗീതകോലാഹലത്തോടെ മനോഹരമായി, മേഘഗർജനസമമായ നിനാദത്തോടെ മുഴങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നു।

Verse 7

षट्पदानां निनादेन सर्वत्र मधुरायते । चंदनैश्चूतवृक्षैश्च चंपकैः पुष्पितैर्वृतम्

വണ്ടുകളുടെ മുഴക്കത്താൽ എല്ലാടവും മധുരമായി തോന്നി; ചന്ദനവൃക്ഷങ്ങളും മാവുകളും പുഷ്പിതമായ ചമ്പകവൃക്ഷങ്ങളും അതിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയിരുന്നു।

Verse 8

नानावृक्षैः प्रभात्येवमानंदवनमुत्तमम् । नानापक्षिनिनादेन बहुकोलाहलान्वितम्

നാനാവിധ വൃക്ഷങ്ങളാൽ ആ ഉത്തമ ആനന്ദവനം പ്രഭാതംപോലെ ദീപ്തമായി തിളങ്ങി; വിവിധ പക്ഷികളുടെ നിനാദംകൊണ്ട് മഹാകോലാഹലത്തോടെ നിറഞ്ഞിരുന്നു।

Verse 9

एवमानंदनं दृष्टं मया तत्र सुशोभनम् । विमलं च सरस्तात शोभते सागरोपमम्

ഇങ്ങനെ അവിടെ ഞാൻ അത്യന്തം ശോഭനമായ ആനന്ദനത്തെ കണ്ടു; പ്രിയമേ, അവിടെയുള്ള നിർമല സരോവർ സമുദ്രംപോലെ ദീപ്തമായി ശോഭിച്ചു।

Verse 10

संपूर्णं पुण्यतोयेन पद्मसौगंधिकैः शुभैः । जलजैस्तु समाकीर्णं हंसकारंडवान्वितम्

ആ സരോവർ പുണ്യജലത്താൽ സമ്പൂർണ്ണമായി നിറഞ്ഞിരുന്നു; ശുഭസുഗന്ധമുള്ള പദ്മങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ജലജ പുഷ്പങ്ങളാൽ കവിഞ്ഞു, ഹംസങ്ങളും കാരണ്ഡവ താറാവുകളും ചേർന്ന് ശോഭിച്ചു.

Verse 11

एवमासीत्सरस्तस्य सुमध्ये काननस्य हि । देवगंधर्वसंबाधैर्मुनिवृंदैरलंकृतम्

ഇങ്ങനെ ആ വനത്തിന്റെ നടുവിൽ ആ സരോവർ നിലകൊണ്ടിരുന്നു. ദേവ-ഗന്ധർവരുടെ തിരക്കാൽ നിറഞ്ഞതും, മുനിവൃന്ദങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമായിരുന്നു.

Verse 12

किंनरोरगगंधर्वैश्चारणैश्च सुशोभते । तत्राश्चर्यं मया दृष्टं वक्तुं तात न शक्यते

അത് കിന്നരന്മാർ, നാഗന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, ചാരണന്മാർ എന്നിവരാൽ അത്യന്തം ശോഭിച്ചു. അവിടെ ഞാൻ ഒരു അത്ഭുതം കണ്ടു—ഹേ താത, അത് വാക്കുകളിൽ പറയാൻ കഴിയില്ല.

Verse 13

विमानेनापि दिव्येन कलशैरुपशोभते । छत्रदंडपताकाभीराजमानेन सत्तम

ഹേ സത്തമാ, അത് ദിവ്യവിമാനത്താലും ശോഭിച്ചു; കലശങ്ങളാൽ കൂടുതൽ മനോഹരമായി. ഛത്രം, ദണ്ഡം, പതാകകൾ എന്നിവകൊണ്ട് രാജസമായി ദീപ്തമായി നിന്നു.

Verse 14

सर्वभोगाविलेनापि गीयमानेथ किन्नरैः । गंधर्वैरप्सरोभिश्च शोभमानोथ सुव्रत

ഹേ സുവ്രതാ, സർവ്വഭോഗങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരുന്നിട്ടും അവൻ കിന്നരന്മാർ പാടിക്കൊണ്ടിരുന്നു; ഗന്ധർവന്മാരും അപ്സരസ്സുകളും അലങ്കരിച്ചതാൽ അവൻ അത്യന്തം ശോഭിച്ചു.

Verse 15

स्तूयमानो महासिद्धऋषिभिस्तत्त्ववेदिभिः । रूपेणाप्रतिमो लोके न दृष्टस्तादृशः क्वचित्

തത്ത്വവേദികളായ മഹാസിദ്ധ ഋഷിമാർ സ്തുതിച്ച അദ്ദേഹം ലോകത്തിൽ രൂപത്തിൽ അപരിമിതൻ; അത്തരമൊരു പുരുഷനെ എവിടെയും ഒരിക്കലും കണ്ടിട്ടില്ല।

Verse 16

सर्वाभरणशोभांगो दिव्यमालाविशोभितः । महारत्नकृतामाला यस्योरसि विराजते

അദ്ദേഹത്തിന്റെ അവയവങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ആഭരണങ്ങളാൽ ദീപ്തമായിരുന്നു; ദിവ്യമായ മാലയാൽ അദ്ദേഹം കൂടുതൽ ശോഭിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വക്ഷസ്ഥലത്ത് മഹാരത്നങ്ങളാൽ നിർമ്മിതമായ മാല പ്രകാശിച്ചു।

Verse 17

तत्समीपे स्थिता चैका नारी दृष्टा वरानना । हेमहारैश्च मुक्तानां वलयैः कंकणैर्युता

അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമീപത്ത് ഒരൊറ്റ സുന്ദരമുഖിയായ സ്ത്രീ നിൽക്കുന്നതായി കണ്ടു; അവൾ സ്വർണ്ണഹാരങ്ങൾ, മുത്താഭരണങ്ങൾ, വളകളും കങ്കണങ്ങളും ധരിച്ചിരുന്നു।

Verse 18

दिव्यवस्त्रैश्च गंधैश्च चंदनैश्चारुलेपनैः । स्तूयमानो गीयमानः पुरुषस्तत्र चागतः

ദിവ്യവസ്ത്രങ്ങൾ, സുഗന്ധങ്ങൾ, ചന്ദനം, മനോഹര ലേപനങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടും, സ്തുതിക്കപ്പെടുകയും ഗാനംകൊണ്ട് കീർത്തിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്ത ആ പുരുഷൻ അവിടെ എത്തി।

Verse 19

रतिरूपा वरारोहा पीनश्रोणिपयोधरा । सर्वाभरणशोभांगी तादृशी रूपसंपदा

അവൾ രതിയുടെ തന്നെ രൂപംപോലെ, ശ്രേഷ്ഠസുന്ദരി; പുഷ്ടമായ നിതംബവും സ്തനവും ഉള്ളവൾ. എല്ലാ ആഭരണങ്ങളാലും അവളുടെ അവയവങ്ങൾ ദീപ്തമായിരുന്നു—അത്തരം രൂപസമ്പത്തായിരുന്നു അവൾക്ക്।

Verse 20

द्वावेतौ तौ मया दृष्टौ विमानेनापि चागतौ । रूपलावण्यमाधुर्यौ सर्वशोभासमाविलौ

ഞാൻ ആ രണ്ടുപേരെയും കണ്ടു; അവർ വിമാനം കയറിയും എത്തിച്ചേർന്നിരുന്നു. രൂപം, ലാവണ്യം, മാധുര്യം എന്നിവകൊണ്ട് നിറഞ്ഞവർ; എല്ലാടവും സർവ്വശോഭകളാൽ സമാവൃതരായിരുന്നു।

Verse 21

समुत्तीर्णौ विमानात्तावागतौ सरसोन्तिके । स्नातौ तात महात्मानौ स्त्रीपुंसौ कमलेक्षणौ

വിമാനത്തിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി അവർ രണ്ടുപേരും തടാകത്തിനരികെ വന്നു. അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത്, പ്രിയനേ, ആ മഹാത്മാക്കൾ താമരക്കണ്ണുള്ള സ്ത്രീയും പുരുഷനും ആയി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു।

Verse 22

प्रगृह्य तौ महाशस्त्रौ दंपती तु परस्परम् । तादृशौ च शवौ तत्र पतितौ सरसस्तटे

ആ ദമ്പതികൾ മഹാശസ്ത്രങ്ങൾ പിടിച്ച് പരസ്പരം പ്രഹരിച്ചു. അങ്ങനെ അവിടെ തന്നെ തടാകത്തീരത്ത് അതേവിധം ഇരുവരുടെയും ശവങ്ങൾ വീണുകിടന്നു।

Verse 23

प्रभासे ते तदा तौ तु स्त्रीपुंसौ कमलेक्षणौ । रूपेणापि महाभाग तादृशावेव तौ शवौ

അപ്പോൾ പ്രഭാസത്തിൽ ആ രണ്ടുപേരും—താമരക്കണ്ണുള്ള സ്ത്രീയും പുരുഷനും—മഹാഭാഗ്യവാനേ, രൂപത്തിലും ആ ശവങ്ങളേ പോലെ തന്നെയായിരുന്നു।

Verse 24

देवरूपोपमस्तात यथा पुंसस्तथा शवः । यथारूपं हि तस्यापि तादृशस्तत्र दृश्यते

പ്രിയനേ, ആ ശവവും ആ പുരുഷനെപ്പോലെ തന്നെയാണു കാണപ്പെടുന്നത്—ദേവരൂപത്തോട് ഉപമിക്കാവുന്ന വിധം. അവന് ഉണ്ടായിരുന്ന രൂപം എങ്ങനെയോ, അതേ രൂപം അവിടെയും ദൃശ്യമാകുന്നു।

Verse 25

यथारूपं तु भार्यायास्तथा शवो द्वितीयकः । स्त्रीशवस्य तु यन्मांसं शस्त्रेणोत्कृत्य सा ततः

ആ മൃതദേഹം രൂപത്തിൽ ഭാര്യയെപ്പോലെ തന്നെയായിരുന്നു, അത് രണ്ടാമതൊരു ശരീരം പോലെയായിരുന്നു. പിന്നീട് അവൾ ആയുധം കൊണ്ട് ആ സ്ത്രീശരീരത്തിൽ നിന്ന് മാംസം മുറിച്ചെടുത്തു.

Verse 26

भक्षते तस्य मांसानि रक्ताप्लुतानि तानि तु । पुरुषो भक्षते तद्वच्छवमांसं समातुरः

രക്തത്തിൽ കുതിർന്ന ആ മാംസക്കഷണങ്ങൾ അവൻ ഭക്ഷിച്ചു; അതുപോലെ, അതീവ ദുഃഖിതനായ ആ മനുഷ്യൻ ശവത്തിന്റെ മാംസം ഭക്ഷിച്ചു.

Verse 27

क्षुधया पीड्यमानौ तौ भक्षेते पिशितं तयोः । यावत्तृप्तिं समायातौ तावन्मांसं प्रभक्षितम्

വിശപ്പിനാൽ വലഞ്ഞ അവർ രണ്ടുപേരും ആ മാംസം ഭക്ഷിച്ചു. സംതൃപ്തി ലഭിക്കുന്നതുവരെ അവർ ആ മാംസം മുഴുവൻ കഴിച്ചു.

Verse 28

सरस्यथ जलं पीत्वा संजातौ सुखितौ पितः । कियत्कालं स्थितौ तत्र विमानेन गतौ पुनः

പിന്നീട് തടാകത്തിലെ വെള്ളം കുടിച്ച് പിതാവും സന്തുഷ്ടരായി. കുറച്ചുനേരം അവിടെ തങ്ങിയ ശേഷം അവർ വീണ്ടും വിമാനത്തിൽ യാത്രയായി.

Verse 29

अन्ये द्वे तु स्त्रियौ तात मया दृष्टे च तत्र वै । रूपसौभाग्यसंपन्ने ते स्त्रियौ चारुलक्षणे

പ്രിയപ്പെട്ടവനേ, സൗന്ദര്യവും സൗഭാഗ്യവും തികഞ്ഞവരും മനോഹരമായ ലക്ഷണങ്ങളുള്ളവരുമായ മറ്റ് രണ്ട് സ്ത്രീകളെയും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.

Verse 30

ताभ्यां प्रभक्षितं मांसं यदा तात महावने । प्रहसेते तदा ते द्वे हास्यैरट्टाट्टकैःपुनः

ഹേ താതാ! മഹാവനത്തിൽ ആ ഇരുവരും മാംസം ഭക്ഷിക്കുമ്പോൾ, അവർ വീണ്ടും അട്ടഹാസത്തോടെ ഉച്ചത്തിൽ ചിരിച്ചു പൊട്ടുന്നു।

Verse 31

भक्षते च स्वमांसानि तावेतौ परिनित्यशः । कृत्वा स्नानादिकं मांसं पश्यतो मम तत्र हि

ആ ഇരുവരും നിരന്തരം തങ്ങളുടെ തന്നെ മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്നു. സ്നാനാദി കർമങ്ങൾ ചെയ്തു മാംസം കഴിക്കുന്നു; ഞാൻ അവിടെ നിന്നു സത്യമായും നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു।

Verse 32

अन्ये स्त्रियौ महाभाग रौद्रा कारसमन्विते । दंष्ट्राकरालवदने तत्रैवाति विभीषणे

ഹേ മഹാഭാഗാ! അവിടെ മറ്റുചില സ്ത്രീകളും ഉണ്ടായിരുന്നു—രൗദ്രസ്വഭാവമുള്ളവർ, ബന്ധനങ്ങളിൽ കുടുക്കപ്പെട്ടവർ—പുറത്തേക്ക് നീണ്ട ഭയങ്കര ദംഷ്ട്രകളാൽ അവരുടെ മുഖങ്ങൾ അതിവികരാളവും ദർശനത്തിൽ അതിഭീഷണവുമായിരുന്നു।

Verse 33

ऊचतुस्तौ तदा ते तु देहिदेहीति वै पुनः । एवं दृष्टं मया तात वसता वनसंनिधौ

അപ്പോൾ അവർ ഇരുവരും വീണ്ടും ‘തരിക, തരിക’ എന്നു പറഞ്ഞു. ഹേ താതാ! വനസന്നിധിയിൽ വസിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ ഇങ്ങനെ തന്നെയാണു കണ്ടത്।

Verse 34

नित्यमुत्कीर्य भक्ष्येते तौ द्वौ तु मांसमेव च । जायेते च सुसंपूर्णौ कायौ च शवयोः पुनः

അവർ ഇരുവരും ദിനംപ്രതി മാംസം കീറി കീറി അതേ മാത്രം ഭക്ഷിക്കുന്നു; പിന്നെയും ആ ശവങ്ങളുടെ രണ്ടു ദേഹങ്ങളും പൂർണ്ണമായി പുനരുത്ഭവിക്കുന്നു।

Verse 35

नित्यमुत्तीर्य तावेवं ते चाप्यन्ये च वै पितः । कुर्वंति सदृशीं चेष्टां पूर्वोक्तां मम पश्यतः

ഹേ പിതാവേ! ആ രണ്ടുപേരും മറ്റുള്ളവരും നിത്യവും ജലത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വന്ന്, ഞാൻ നോക്കി നിൽക്കുമ്പോൾ, മുമ്പ് പറഞ്ഞതുപോലെ അതേ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു।

Verse 36

एतदाश्चर्य संजातं दृष्टं तात मया तदा । भवता पृच्छितं तात दृष्टमाश्चर्यमेव च

പ്രിയ താതാ! അന്ന് ഉദിച്ച ഈ അത്ഭുതസംഭവം ഞാൻ കണ്ടു. നിങ്ങൾ ചോദിച്ചതും, താതാ—സത്യത്തിൽ കണ്ട അത്ഭുതം തന്നെയായിരുന്നു।

Verse 37

मया ख्यातं तवाग्रे वै सर्वसंदेहकारणम् । कथयस्व प्रसादाच्च प्रीयमाणेन चेतसा

നിങ്ങളുടെ സന്നിധിയിൽ തന്നേ എല്ലാ സംശയങ്ങളുടെയും കാരണം ഞാൻ പറഞ്ഞു. ഇനി കൃപചെയ്ത് പ്രസന്നവും അനുഗ്രഹപൂർണ്ണവുമായ മനസ്സോടെ കൂടുതൽ പറയുക।

Verse 38

विमानेनागतो योसौ स्त्रिया सार्द्धं द्विजोत्तम । दिव्यरूपधरो यस्तु स कस्तु कमलेक्षणः

ഹേ ദ്വിജോത്തമാ! സ്ത്രീയോടൊപ്പം വിമാനത്തിൽ വന്ന ആ ദിവ്യരൂപധാരി ആരാണ്, ഹേ കമലനയനാ?

Verse 39

का च नारी महाभाग महामांसं प्रभक्षति । स कश्चाप्यागतस्तात सा चैवाभ्येत्य भक्षति

ഹേ മഹാഭാഗാ! ഏത് സ്ത്രീ ഇത്ര വലിയ മാംസം ഭക്ഷിക്കും? പിന്നെ ആരാണ് വന്നത്, താതാ—അവളും അടുത്തുവന്ന് തിന്നുന്നു।

Verse 40

प्रहसेते तदा ते द्वे स्त्रियौ तात वदस्व नः । ऊचतुस्तौ तथा चान्ये देहिदेहीति वा पुनः

അപ്പോൾ ആ രണ്ടു സ്ത്രീകളും ചിരിച്ച്—“താതാ, ഞങ്ങളോട് പറയുക” എന്നു പറഞ്ഞു. മറ്റുള്ളവരും വീണ്ടും വീണ്ടും “തരൂ, തരൂ” എന്നു വിളിച്ചു പറഞ്ഞു.

Verse 41

तेद्वेत्वं मे समाचक्ष्व महाभीषणके स्त्रियौ । एतन्मे संशयं तात छेत्तुमर्हसि सुव्रत

അത്യന്തം ഭീകരമായ ആ രണ്ടു സ്ത്രീകളെക്കുറിച്ച് എനിക്ക് പറയുക. താതാ, സുവ്രതാ, എന്റെ ഈ സംശയം ദയവായി നീക്കുക.

Verse 42

एवमुक्त्वा महाराज विरराम स चांडजः । एवं पृष्टस्तृतीयेन विज्वलेनात्मजेन सः

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ഹേ മഹാരാജാ, ആ പക്ഷി നിശ്ശബ്ദനായി. പിന്നെ മൂന്നാമത്തെ പുത്രൻ വിജ്വലൻ ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ അവൻ വീണ്ടും സംസാരിച്ചു.

Verse 43

प्रोवाच सर्वं वृत्तांतं च्यवनस्यापि शृण्वतः

ച്യവൻ കേട്ടുകൊണ്ടിരിക്കെ അവൻ മുഴുവൻ വൃത്താന്തവും പറഞ്ഞു.

Verse 93

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थे च्यवनचरित्रे त्रिनवतितमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ ഭൂമിഖണ്ഡത്തിൽ, വേനോപാഖ്യാനം, ഗുരുതീർത്ഥം, ച്യവനചരിത്രം സംബന്ധിച്ച തൊണ്ണൂറ്റിമൂന്നാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.