Adhyaya 87

Verse 1

कुंजल उवाच । व्रतभेदान्प्रवक्ष्यामि यैर्यैश्चाराधितो हरिः । जया च विजया चैव जयंती पापनाशिनी

കുഞ്ജലൻ പറഞ്ഞു—ഹരിയെ ആരാധിക്കുന്ന വിവിധ വ്രതഭേദങ്ങളെ ഞാൻ വിവരിക്കും—ജയാ, വിജയാ, കൂടാതെ പാപനാശിനിയായ ജയന്തി.

Verse 2

त्रिस्पृशा वंजुली चान्या तिलदग्धा तथापरा । अखंडाचारकन्या च मनोरथा सुपुत्रक

ത്രിസ്പൃശാ, മറ്റൊന്ന് വഞ്ജുലീ; അതുപോലെ തിലദഗ്ധാ എന്ന മറ്റൊന്ന്; അഖണ്ഡാചാരകന്യയും മനോരഥയും—ഇവരെല്ലാം സുതന്മാരാൽ ധന്യരായി.

Verse 3

एकादश्यास्तु भेदाश्च संति पुत्र अनेकधा । अशून्यशयनं चान्यज्जन्माष्टमी महाव्रतम्

പുത്രനേ, ഏകാദശിയുടെ വ്രതഭേദങ്ങൾ പലവിധമാണ്. മറ്റൊന്ന് ‘അശൂന്യശയനം’ എന്ന വ്രതം; കൂടാതെ ‘ജന്മാഷ്ടമി’ മഹാവ്രതവും ഉണ്ട്.

Verse 4

एतैर्व्रतैर्महापुण्यैः पापं दूरं प्रयाति च । प्राणिनां नात्र संदेहः सत्यं सत्यं वदाम्यहम्

ഈ മഹാപുണ്യവ്രതങ്ങളാൽ പാപം ദൂരെയായി പോകുന്നു; ജീവികൾക്കിതിൽ സംശയമില്ല. ഞാൻ സത്യം—സത്യം തന്നെ—പറയുന്നു.

Verse 5

कुंजल उवाच । स्तोत्रं तस्य प्रवक्ष्यामि पापराशिविनाशनम् । सुपुत्रशतनामाख्यं नराणां गतिदायकम्

കുഞ്ജലൻ പറഞ്ഞു—ഇപ്പോൾ ഞാൻ പാപരാശികളെ നശിപ്പിക്കുന്ന ആ സ്തോത്രം പ്രസ്താവിക്കുന്നു. അത് ‘സുപുത്ര-ശതനാമം’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധം; മനുഷ്യർക്കു സദ്ഗതി നൽകുന്നതാണ്.

Verse 6

तस्य देवस्य कृष्णस्य शतनामाख्यमुत्तमम् । संप्रत्येव प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व सुतोत्तम

ആ ദേവസ്വരൂപനായ ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ഉത്തമ ‘ശതനാമം’ ഞാൻ ഇപ്പോഴേ പ്രസ്താവിക്കും; ഹേ ശ്രേഷ്ഠപുത്രാ, അത് ശ്രവിക്കൂ.

Verse 7

विष्णोर्नामशतस्यापि ऋषिं छंदो वदाम्यहम् । देवं चैव महाभाग सर्वपापविशोधनम्

വിഷ്ണുവിന്റെ ശതനാമത്തിന്റെ ഋഷിയും ഛന്ദസ്സും ഞാൻ പറയും; അതിന്റെ അധിഷ്ഠാതൃ ദേവതയെയും—ഹേ മഹാഭാഗ—ഇത് സർവ്വപാപങ്ങളെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു.

Verse 8

विष्णोर्नामशतस्यापि ऋषिर्ब्रह्मा प्रकीर्तितः । ओंकारो देवता प्रोक्तश्छंदोनुष्टुप्तथैव च

വിഷ്ണുവിന്റെ ശതനാമത്തിന് ഋഷിയായി ബ്രഹ്മാവിനെ കീര്ത്തിക്കുന്നു; ദേവതയായി ഓംകാരത്തെ പറയുന്നു; ഛന്ദസ്സും അനുഷ്ടുപ് തന്നെയാണ്.

Verse 9

सर्वकामिकसंसिद्ध्यै मोक्षे च विनियोगकः । अस्य विष्णोः शतनामस्तोत्रस्य । ब्रह्मा ऋषिः विष्णुर्देवता अनुष्टुप्छंदः । सर्वकामसमृद्ध्यर्थं सर्वपापक्षयार्थे विनियोगः

ഈ സ്തോത്രം സർവ്വകാമസിദ്ധിക്കും മോക്ഷത്തിനും വിനിയോഗയോഗ്യം. ഈ വിഷ്ണു-ശതനാമ-സ്തോത്രത്തിന്റെ ഋഷി ബ്രഹ്മാവ്, ദേവത വിഷ്ണു, ഛന്ദസ് അനുഷ്ടുപ്. സർവ്വ ആഗ്രഹസമൃദ്ധിക്കും സർവ്വ പാപക്ഷയത്തിനും ഇതിന്റെ വിനിയോഗം.

Verse 10

नमाम्यहं हृषीकेशं केशवं मधुसूदनम् । सूदनं सर्वदैत्यानां नारायणमनामयम्

ഞാൻ ഹൃഷീകേശനെയും കേശവനെയും മധുസൂദനനെയും നമസ്കരിക്കുന്നു—സകല ദൈത്യന്മാരെയും സംഹരിക്കുന്നവനെ; രോഗ-ശോകരഹിതനായ നിർമല നാരായണനെ പ്രണമിക്കുന്നു।

Verse 11

जयंतं विजयं कृष्णमनंतं वामनं ततः । विष्णुं विश्वेश्वरं पुण्यं विश्वाधारं सुरार्चितम्

അതിനുശേഷം ജയന്തൻ, വിജയൻ, കൃഷ്ണൻ, അനന്തൻ, വാമനൻ എന്നിവരെ സ്മരിക്കുന്നു; പിന്നെ വിഷ്ണു—വിശ്വേശ്വരൻ, പുണ്യൻ, സർവ്വലോകാധാരം, ദേവന്മാർ ആരാധിക്കുന്നവൻ।

Verse 12

अनघं त्वघहंतारं नरसिंहं श्रियः प्रियम् । श्रीपतिं श्रीधरं श्रीदं श्रीनिवासं महोदयम्

നീ അനഘൻ, പാപഹന്താവായ നരസിംഹൻ, ശ്രീ (ലക്ഷ്മി)യുടെ പ്രിയൻ; ശ്രീപതി, ശ്രീധരൻ, ശ്രീദാതാവ്, ശ്രീനിവാസൻ—ഹേ മഹോദയാ!

Verse 13

श्रीरामं माधवं मोक्षं क्षमारूपं जनार्दनम् । सर्वज्ञं सर्ववेत्तारं सर्वदं सर्वनायकम्

ഞാൻ ശ്രീരാമനെയും മാധവനെയും—മോക്ഷസ്വരൂപനെയും—ക്ഷമാസ്വഭാവനായ ജനാർദ്ദനനെയും പ്രണമിക്കുന്നു; അവൻ സർവ്വജ്ഞൻ, സർവ്വവേതാവ്, സർവ്വദാതാവ്, സർവ്വനായകൻ।

Verse 14

हरिं मुरारिं गोविंदं पद्मनाभं प्रजापतिम् । आनंदं ज्ञानसंपन्नं ज्ञानदं ज्ञाननायकम्

ഞാൻ ഹരി—മുരാരി, ഗോവിന്ദൻ, പദ്മനാഭൻ, പ്രജാപതി—യെ ആരാധിക്കുന്നു; അവൻ ആനന്ദസ്വരൂപൻ, ജ്ഞാനസമ്പന്നൻ, ജ്ഞാനദാതാവ്, ജ്ഞാനനായകൻ।

Verse 15

अच्युतं सबलं चंद्रं चक्रपाणिं परावरम् । युगाधारं जगद्योनिं ब्रह्मरूपं महेश्वरम्

ഞാൻ അച്യുതനോട് നമസ്കരിക്കുന്നു—ബലവാൻ, ചന്ദ്രസമപ്രഭ, ചക്രപാണി; പരാ-അപരങ്ങളെ അതീതൻ, യുഗാധാരം, ജഗദ്യോനി, ബ്രഹ്മസ്വരൂപ മഹേശ്വരൻ।

Verse 16

मुकुंदं तं सुवैकुंठमेकरूपं जगत्पतिम् । वासुदेवं महात्मानं ब्रह्मण्यं ब्राह्मणप्रियम्

ആ മുകുന്ദനോട് നമസ്കാരം—അവൻ പരമ വൈകുണ്ഠൻ, ഏകസ്വരൂപൻ, ജഗത്പതി വാസുദേവൻ; മഹാത്മാവ്, ബ്രഹ്മധർമ്മനിഷ്ഠൻ, ബ്രാഹ്മണപ്രിയൻ।

Verse 17

गोप्रियं गोहितं यज्ञंयज्ञांगं यज्ञवर्द्धनम् । यज्ञस्यापि सुभोक्तारं वेदवेदांगपारगम्

അവൻ ഗോപ്രീയൻ, ഗോഹിതകാരി; അവൻ തന്നേ യജ്ഞം, യജ്ഞാംഗം, യജ്ഞവർദ്ധകൻ; യജ്ഞത്തിന്റെ ശുഭഭോക്താവും വേദ-വേദാംഗപാരഗനും—അവനോട് നമസ്കാരം।

Verse 18

वेदज्ञं वेदरूपं तं विद्यावासं सुरेश्वरम् । अव्यक्तं तं महाहंसं शंखपाणिं पुरातनम्

വേദജ്ഞനും വേദസ്വരൂപനും; സർവ്വവിദ്യാധാമം, സുരേശ്വരൻ; അവ്യക്തൻ, മഹാഹംസൻ, ശംഖപാണി, പുരാതനൻ—അവനോട് നമസ്കാരം।

Verse 19

पुरुषं पुष्कराक्षं तु वाराहं धरणीधरम् । प्रद्युम्नं कामपालं च व्यासं व्यालं महेश्वरम्

ഞാൻ പുരുഷോത്തമൻ, പുഷ്കരാക്ഷൻ; വരാഹൻ, ധരണീധരൻ; പ്രദ്യുമ്നൻ, കാമപാലൻ; വ്യാസൻ, വ്യാളൻ, മഹേശ്വരൻ—ഇവരെ സ്മരിച്ചു സ്തുതിക്കുന്നു।

Verse 20

सर्वसौख्यं महासौख्यं मोक्षं च परमेश्वरम् । योगरूपं महाज्ञानं योगिनां गतिदं प्रियम्

അവൻ തന്നെയാണ് സർവ്വസുഖവും പരമസുഖവും; അവൻ തന്നെയാണ് മോക്ഷസ്വരൂപനായ പരമേശ്വരൻ. അവൻ യോഗസ്വരൂപമായ മഹാജ്ഞാനം; യോഗികൾക്ക് പരമഗതി നൽകുന്ന പ്രിയൻ.

Verse 21

मुरारिं लोकपालं तं पद्महस्तं गदाधरम् । गुहावासं सर्ववासं पुण्यवासं महाभुजम्

ഞാൻ ആ മുരാരി—ലോകപാലനെ—ഭജിക്കുന്നു; അവന്റെ കൈയിൽ പദ്മം, അവൻ ഗദാധാരി. അവൻ ഹൃദയഗുഹയിൽ വസിക്കുന്നവൻ, സർവ്വത്തിന്റെയും ആശ്രയം, പരമ പുണ്യധാമം, മഹാബാഹു പ്രഭു.

Verse 22

वृंदानाथं बृहत्कायं पावनं पापनाशनम् । गोपीनाथं गोपसखं गोपालं गोगणाश्रयम्

ഞാൻ വൃന്ദാവനനാഥൻ—വിശാലസ്വരൂപൻ—പാവനൻ, പാപനാശകൻ എന്ന പ്രഭുവിനെ നമസ്കരിക്കുന്നു; ഗോപീനാഥൻ, ഗോപസഖൻ, ഗോപാലൻ, ഗോഗണങ്ങളുടെ ആശ്രയമായ ദൈവത്തെ വന്ദിക്കുന്നു.

Verse 23

परात्मानं पराधीशं कपिलं कार्यमानुषम् । नमामि निश्चलं नित्यं मनोवाक्कायकर्मभिः

ഞാൻ കപിലനായ—പരമാത്മാവ്, പരാധീശൻ—പ്രഭുവിനെ നിത്യവും അചഞ്ചലഭാവത്തോടെ നമസ്കരിക്കുന്നു; ദിവ്യകാര്യാർത്ഥം മനുഷ്യരൂപം ധരിച്ചവനെ മനസ്സ്, വാക്ക്, ശരീരം, കർമ്മം എന്നിവകൊണ്ട് വന്ദിക്കുന്നു.

Verse 24

नाम्नां शतेनापि सुपुण्यकर्ता यः स्तौति कृष्णं मनसा स्थिरेण । स याति लोकं मधुसूदनस्य विहाय लोकानिह पुण्यपूतः

സ്ഥിരമായ മനസ്സോടെ വെറും നൂറു നാമങ്ങളാലും ശ്രീകൃഷ്ണനെ സ്തുതിക്കുന്ന മഹാപുണ്യകർത്താവ്, പുണ്യത്താൽ ശുദ്ധനായി ഇവിടത്തെ ലോകങ്ങളെ വിട്ട് മധുസൂദനന്റെ ലോകം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 25

नाम्नां शतं महापुण्यं सर्वपातकशोधनम् । जपेदनन्यमनसा ध्यायेद्ध्यानसमन्वितम्

നാമശതജപം മഹാപുണ്യകരവും സർവ്വപാപശോധകവും ആകുന്നു. ചിതറാത്ത മനസ്സോടെ ജപിച്ചു, ഏകാഗ്രധ്യാനസഹിതം ധ്യാനിക്കണം.

Verse 26

नित्यमेव नरः पुण्यैर्गंगास्नानफलं लभेत् । तस्मात्तु सुस्थिरो भूत्वा समाहितमना जपेत्

മനുഷ്യൻ പുണ്യകർമ്മങ്ങളാൽ നിത്യവും ഗംഗാസ്നാനഫലം പ്രാപിക്കാം. അതിനാൽ സ്ഥിരനായി, സമാഹിതമനസ്സോടെ ജപിക്കണം.

Verse 27

त्रिकालं च जपेन्मर्त्यो नियतो नियमे स्थितः । अश्वमेधफलं तस्य जायते नात्र संशयः

നിയമപാലകനായി നിയമങ്ങളിൽ സ്ഥിരനായി ത്രികാലം ജപിക്കുന്ന മർത്ത്യന് അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും; ഇതിൽ സംശയമില്ല.

Verse 28

एकादश्यामुपोष्यैव पुरतो माधवस्य यः । जागरे प्रजपेन्मर्त्यस्तस्य पुण्यं वदाम्यहम्

ഏകാദശിയിൽ ഉപവസിച്ച് മാധവന്റെ സന്നിധിയിൽ ജാഗരണത്തിൽ ജപിക്കുന്ന മർത്ത്യന്റെ പുണ്യം ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു.

Verse 29

पुंडरीकस्य यज्ञस्य फलमाप्नोति मानवः । तुलसीसंनिधौ स्थित्वा मनसा यो जपेन्नरः

തുളസിയുടെ സന്നിധിയിൽ നിന്നുകൊണ്ട് മനസ്സോടെ ജപിക്കുന്ന മനുഷ്യൻ പുണ്ഡരീകയാഗഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 30

राजसूयफलं भुंक्ते वर्षेणापि च मानवः । शालग्रामशिला यत्र यत्र द्वारावती शिला

ഒരു വർഷത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ മനുഷ്യൻ രാജസൂയയാഗഫലം പ്രാപിക്കുന്നു—എവിടെയെവിടെ ശാലഗ്രാമശിലയുണ്ടോ, എവിടെയെവിടെ ദ്വാരാവതീശിലയുണ്ടോ അവിടെ.

Verse 31

उभयोः संनिधौ जाप्यं कर्तव्यं सुखमिच्छता । बहुसौख्यं प्रभुक्त्वैव कुलानां शतमेव च

സുഖം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഇരുവരുടെയും സന്നിധിയിൽ ജപം ചെയ്യണം; ധാരാളം സുഖം അനുഭവിച്ച് തന്റെ കുലത്തിലെ നൂറു തലമുറകൾക്കും ഉദ്ധാരം വരുത്തുന്നു.

Verse 32

एकेन चाधिकं मर्त्य आत्मना सह तारयेत् । कार्तिके स्नानकर्ता यः पूजयेन्मधुसूदनम्

കാർത്തിക മാസത്തിൽ പുണ്യസ്നാനം ചെയ്ത് മധുസൂദനൻ (വിഷ്ണു)നെ പൂജിക്കുന്ന മർത്ത്യൻ, സ്വയം മാത്രമല്ല; കൂടെ മറ്റൊരാളെയും ഉദ്ധരിക്കുന്നു.

Verse 33

यः पठेत्प्रयतः स्तोत्रं प्रयाति परमां गतिम् । माघस्नायी हरिं पूज्य भक्त्या च मधुसूदनम्

നിയമനിഷ്ഠനായി ശുദ്ധചിത്തത്തോടെ ഈ സ്തോത്രം പാരായണം ചെയ്യുന്നവൻ പരമഗതി പ്രാപിക്കുന്നു; മാഘമാസത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ഭക്തിയോടെ ഹരി—മധുസൂദനൻ—നെ പൂജിക്കണം.

Verse 34

ध्यायेच्चैव हृषीकेशं जपेद्वाथ शृणोति वा । सुरापानादिकं पापं विहाय परमं पदम्

ഹൃഷീകേശനെ ധ്യാനിക്കുകയോ, നാമജപം ചെയ്യുകയോ, അതു ശ്രവിക്കുകയോ ചെയ്യണം; മദ്യപാനം മുതലായ പാപങ്ങൾ വിട്ട് പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 35

विना विघ्नं नरः पुत्र संप्रयाति जनार्दनम् । श्राद्धकाले हि यो मर्त्यो विप्राणां भुंजतां पुरः

മകനേ, മനുഷ്യൻ വിഘ്നമില്ലാതെ ജനാർദ്ദനനെ (വിഷ്ണുവിനെ) പ്രാപിക്കുന്നു—ശ്രാദ്ധകാലത്ത് ബ്രാഹ്മണർ ഭോജനം ചെയ്യുമ്പോൾ അവരുടെ മുമ്പിൽ സന്നിഹിതനായിരിക്കുന്ന മർത്ത്യൻ അതിന്റെ ഫലം നേടുന്നു।

Verse 36

यो जपेच्च शतं नाम्नां स्तोत्रं पातकनाशनम् । पितरस्तुष्टिमायांति तृप्ता यांति परां गतिं

പാപനാശകമായ ശതനാമസ്തോത്രം ജപിക്കുന്നവന്റെ പിതൃകൾ പ്രസന്നരാകുന്നു; തൃപ്തരായി അവർ പരമഗതിയെ പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 37

ब्राह्मणो वेदविद्वान्स्यात्क्षत्रियो विंदते महीम् । धनऋद्धिं प्रभुंजीत वैश्यो जपति यः सदा

ബ്രാഹ്മണൻ വേദവിദ്വാനാകണം; ക്ഷത്രിയൻ ഭൂമി (രാജ്യം) നേടുന്നു; ധന-ഋദ്ധി അനുഭവിക്കപ്പെടുന്നു; എന്നും ജപിക്കുന്ന വൈശ്യൻ അതിന്റെ ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 38

शूद्रः सुःखं प्रभुंक्ते च ब्राह्मणत्वं च गच्छति । प्राप्य जन्मांतरं वत्स वेदविद्यां प्रविंदति

ശൂദ്രൻ സുഖം അനുഭവിക്കുകയും ബ്രാഹ്മണത്വവും പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; വത്സാ, മറ്റൊരു ജന്മം ലഭിച്ചാൽ അവൻ വേദവിദ്യയെ നേടുന്നു।

Verse 39

सुखदं मोक्षदं स्तोत्रं जप्तव्यं च न संशयः । केशवस्य प्रसादेन सर्वसिद्धो भवेन्नरः

ഈ സ്തോത്രം സുഖവും മോക്ഷവും നൽകുന്നതാണ്; സംശയമില്ലാതെ ഇത് ജപിക്കണം. കേശവന്റെ പ്രസാദത്താൽ മനുഷ്യൻ സർവ്വസിദ്ധനാകുന്നു।

Verse 87

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थवर्णने च्यवनचरित्रे सप्ताशीतितमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മപുരാണത്തിലെ ഭൂമിഖണ്ഡത്തിൽ, വേനോപാഖ്യാനം, ഗുരുതീർത്ഥവർണ്ണനം, ച്യവനചരിത്രം എന്നീ പ്രസംഗങ്ങളിൽ എൺപത്തേഴാം അധ്യായം സമാപ്തമായി।