Adhyaya 37

Verse 1

। ऋषय ऊचुः । एवं वेनस्य चैवासीत्सृष्टिरेव महात्मनः । धर्माचारं परित्यज्य कथं पापमतिर्भवेत्

ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—മഹാത്മാവായ വേനന്റെ സ്വഭാവസൃഷ്ടി ഇങ്ങനെ തന്നെയായിരുന്നെങ്കിൽ, ധർമ്മാചാരം ഉപേക്ഷിച്ച് അവൻ എങ്ങനെ പാപമതിയുള്ളവനായി?

Verse 2

सूत उवाच । ज्ञानविज्ञानसंपन्ना मुनयस्तत्त्ववेदिनः । शुभाशुभं वदंत्येवं तन्न स्यादिह चान्यथा

സൂതൻ പറഞ്ഞു—ജ്ഞാനവും വിജ്ഞാനവും സമ്പന്നരായ തത്ത്വവേദി മുനിമാർ ശുഭാശുഭങ്ങളെ യഥാർത്ഥമായി പ്രസ്താവിക്കുന്നു; ഇവിടെ മറ്റെങ്ങനെ ആകുകയില്ല.

Verse 3

तप्यमानेन तेनापि सुशंखेन महात्मना । दत्तः शापः कथं विप्रा न यथावच्च जायते

ഹേ വിപ്രന്മാരേ! തപസ്സിൽ ലീനനായ ആ മഹാത്മാവ് സുശങ്കൻ നൽകിയ ശാപം യഥാവിധമായി ഫലിക്കാതെ എങ്ങനെ ഇരിക്കാം?

Verse 4

वेनस्य पातकाचारं सर्वमेव वदाम्यहम् । तस्मिञ्छासति धर्मज्ञे प्रजापाले महात्मनि

വേനന്റെ പാപാചാരങ്ങളെ മുഴുവനായും ഞാൻ വിവരിക്കും—ധർമ്മജ്ഞനായ മഹാത്മാവ്, പ്രജാപാലകനായ രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്നപ്പോൾ.

Verse 5

पुरुषः कश्चिदायातश्छद्म लिंगधरस्तदा । नग्नरूपोवमहाकायःवशिरोमुंडो महाप्रभः

അപ്പോൾ ഒരാൾ വന്നു—കപട സന്ന്യാസചിഹ്നം ധരിച്ചവൻ; നഗ്നരൂപൻ, മഹാകായൻ, മുണ്ഡിത ശിരസ്സുള്ളവൻ, മഹാതേജസ്സുള്ളവൻ.

Verse 6

मार्जनीं शिखिपत्राणां कक्षायां स हि धारयन् । गृहीतं पानपात्रं तु नालिकेरमयं करे

മയൂർപക്ഷികളുടെ ഇലകളാൽ ചെയ്ത തൂമ്പ് കക്ഷയിൽ വച്ചുകൊണ്ട്, കൈയിൽ തേങ്ങാക്കൊട്ടിൽ നിർമ്മിച്ച പാനപാത്രം പിടിച്ചുനിന്നു.

Verse 7

पठमानो ह्यसच्छास्त्रं वेदधर्मविदूषकम् । यत्र वेनो महाराजस्तत्रायातस्त्वरान्वितः

വേദധർമ്മത്തെ ദൂഷിക്കുന്ന അസത് ശാസ്ത്രം പാരായണം ചെയ്തുകൊണ്ട്, മഹാരാജാവ് വേനൻ ഉണ്ടായിരുന്നിടത്തേക്ക് അവൻ വേഗത്തിൽ എത്തി.

Verse 8

सभायां तस्य वेनस्य प्रविवेश स पापवान् । तं दृष्ट्वा समनुप्राप्तं वेनः प्रश्नं तदाकरोत्

വേനന്റെ സഭയിൽ ആ പാപി പുരുഷൻ പ്രവേശിച്ചു. അവൻ എത്തിയതു കണ്ട വേനൻ അപ്പോൾ അവനോട് ചോദ്യം ഉന്നയിച്ചു.

Verse 9

भवान्को हि समायात ईदृग्रूपधरो मम । सभायां वर्तमानस्य पुरः कस्मात्समागतः

നീ ആരാണ്, ഇത്തരമൊരു രൂപം ധരിച്ചു ഇവിടെ വന്നത്? ഞാൻ സഭയിൽ ഇരിക്കുമ്പോൾ എന്ത് കാരണത്താൽ എന്റെ മുമ്പിൽ വന്നിരിക്കുന്നു?

Verse 10

को वेषः किं नु ते नाम को धर्मः कर्म ते वद । को वेदस्ते क आचारः किं तपः का प्रभावना

നിന്റെ വേഷം എന്ത്, നിന്റെ പേര് എന്ത്? പറയുക—നിന്റെ ധർമ്മവും കർത്തവ്യകർമ്മങ്ങളും എന്തൊക്കെയാണ്? നിന്റെ വേദം ഏത്, നിന്റെ ആചാരം എന്ത്, നിന്റെ തപസ്സ് എന്ത്, നിന്റെ പ്രഭാവശക്തി എന്ത്?

Verse 11

किं ज्ञानं कः प्रभावस्ते किं सत्यं धर्मलक्षणम् । तत्त्वं सर्वं समाचक्ष्व ममाग्रे सत्यमेव च

ജ്ഞാനം എന്ത്, നിന്റെ യഥാർത്ഥ ശക്തി എന്ത്? സത്യം എന്ത്, ധർമ്മത്തിന്റെ ലക്ഷണം എന്ത്? എന്റെ മുമ്പിൽ എല്ലാ തത്ത്വങ്ങളും വിശദീകരിച്ച് സത്യമേ പറയുക.

Verse 12

श्रुत्वा वेनस्य तद्वाक्यं पापो वाक्यमुदाहरत् । पातक उवाच । करोष्येवं वृथा राज्यं महामूढो न संशयः

വേനന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് പാപം മറുപടി പറഞ്ഞു. പാതകൻ പറഞ്ഞു—‘ഇങ്ങനെ നീ വ്യർത്ഥമായി രാജ്യം നടത്തും; സംശയമില്ല, നീ മഹാമൂഢൻ.’

Verse 13

अहं धर्मस्य सर्वस्वमहं पूज्यतमोसुरैः । अहं ज्ञानमहं सत्यमहं धाता सनातनः

ഞാൻ ധർമ്മത്തിന്റെ പരമസാരവും സർവ്വസ്വവും ആകുന്നു; അസുരന്മാരാലും അത്യന്തം പൂജ്യൻ ഞാൻ. ഞാൻ ജ്ഞാനം, ഞാൻ സത്യം; ഞാൻ സനാതന ധാതാവും വിധാതാവും ആകുന്നു.

Verse 14

अहं धर्मं अहं मोक्षः सर्वदेवमयो ह्यहम् । ब्रह्मदेहात्समुद्भूतः सत्यसंधोऽस्मि नान्यथा

ഞാൻ തന്നേ ധർമ്മം, ഞാൻ തന്നേ മോക്ഷം; നിശ്ചയമായി ഞാൻ സർവ്വദേവമയൻ. ബ്രഹ്മദേഹത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ച് ഞാൻ സത്യസന്ധൻ—മറ്റെങ്ങനെ അല്ല.

Verse 15

जिनरूपं विजानीहि सत्यधर्मकलेवरम् । मामेव हि प्रधावंति योगिनो ज्ञानतत्पराः

ജിനരൂപം അറിയുക—അത് സത്യധർമ്മമയമായ ദേഹധാരണം. ജ്ഞാനനിഷ്ഠരായ യോഗികൾ നിശ്ചയമായി എന്നിലേക്കു മാത്രമേ വേഗം ധാവിക്കൂ.

Verse 16

वेन उवाच । तवैव कीदृशं कर्म किं ते दर्शनमेव च । किमाचारो वदस्वैहि इत्युक्तं तेन भूभुजा

വേനൻ പറഞ്ഞു—“നിന്റെ കർമ്മം എങ്ങനെയാണ്? നിന്റെ ദർശനം എന്താണ്? നിന്റെ ആചാരം എന്താണ്? ഇവിടെ പറയുക.” എന്ന് ആ രാജാവ് ചോദിച്ചു.

Verse 17

पातक उवाच । अर्हंतो देवता यत्र निर्ग्रंथो दृश्यते गुरुः । दया चैव परो धर्मस्तत्र मोक्षः प्रदृश्यते

പാതകൻ പറഞ്ഞു—“എവിടെ അർഹന്തർ ദേവതകളായി പൂജിക്കപ്പെടുന്നു, എവിടെ നിർഗ്രന്ഥൻ ഗുരുവായി ദൃശ്യമാകുന്നു, എവിടെ ദയ തന്നെയാണ് പരമധർമ്മം എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു—അവിടെ മോക്ഷം പ്രത്യക്ഷമായി കാണപ്പെടുന്നു.”

Verse 18

दर्शनेस्मिन्न संदेह आचारान्प्रवदाम्यहम् । यजनं याजनं नास्ति वेदाध्ययनमेव च

ഈ ദർശനത്തിൽ സംശയം ഇല്ല; യുക്തമായ ആചാരങ്ങൾ ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു. ഇവിടെ യജനവും യാജനവും ഇല്ല—വേദാധ്യയനം മാത്രമേ വിധേയമാകൂ.

Verse 19

नास्ति संध्या तपो दानं स्वधास्वाहाविवर्जितम् । हव्यकव्यादिकं नास्ति नैव यज्ञादिका क्रिया

‘സ്വധാ’ ‘സ്വാഹാ’ എന്ന ഉച്ചാരണമില്ലാതെ അവിടെ സന്ധ്യോപാസനയും ഇല്ല, തപസ്സും ഇല്ല, ദാനവും ഇല്ല. ദേവ–പിതൃനിമിത്ത ഹവ്യകവ്യാദികളും ഇല്ല; യജ്ഞാദിക്രിയയും ഇല്ല.

Verse 20

पितॄणां तर्पणं नास्ति नातिथिर्वैश्वदेविकम् । क्षपणस्य वरा पूजा अर्हतो ध्यानमुत्तमम्

ക്ഷപണന് പിതൃതർപ്പണം ഇല്ല, അതിഥി-സത്കാരവും ഇല്ല, വൈശ്വദേവവിധിയും ഇല്ല. അവന്റെ ശ്രേഷ്ഠ പൂജ ഉത്തമ സേവ; പരമ সাধന അർഹതിന്റെ ധ്യാനം.

Verse 21

अयं धर्मसमाचारो जैनमार्गे प्रदृश्यते । एतत्ते सर्वमाख्यातं निजधर्मस्यलक्षणम्

ഈ ധർമ്മസമാചാരം ജൈനമാർഗത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇങ്ങനെ നിന്റെ സ്വധർമ്മത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ മുഴുവനായി ഞാൻ അറിയിച്ചു.

Verse 22

वेन उवाच । वेदप्रोक्तो यथा धर्मो यत्र यज्ञादिकाः क्रियाः । पितॄणां तर्पणं श्राद्धं वैश्वदेवं न दृश्यते

വേനൻ പറഞ്ഞു—എവിടെ വേദപ്രോക്ത ധർമ്മം നിലനിൽക്കുകയും യജ്ഞാദിക്രിയകൾ നടക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവോ, അവിടെ പിതൃതർപ്പണം, ശ്രാദ്ധം, വൈശ്വദേവം കാണപ്പെടുന്നില്ല.

Verse 23

न दानं तप एवास्ति क्वास्ते धर्मस्य लक्षणम् । वद सत्यं ममाग्रे तु दयाधर्मं च कीदृशम्

ദാനവും തപസ്സും ഇല്ലെങ്കിൽ, നിന്റെ ധർമ്മലക്ഷണങ്ങൾ എവിടെ? എന്റെ മുമ്പിൽ സത്യം പറയുക—ഇത് ഏതു തരത്തിലുള്ള ദയാധർമ്മമാണ്?

Verse 24

पातक उवाच । पंचतत्त्वप्रवृद्धोयं प्राणिनां काय एव च । आत्मा वायुस्वरूपोयं तेषां नास्ति प्रसंगता

പാതകൻ പറഞ്ഞു—പ്രാണികളുടെ ഈ ദേഹം പഞ്ചതത്ത്വങ്ങളിൽ നിന്നു തന്നെ രൂപപ്പെട്ടു വളർന്നതാണ്. എന്നാൽ ആത്മാവ് വായുസ്വരൂപം; ആത്മാവിനും ദേഹത്തിനും യഥാർത്ഥ ബന്ധമില്ല.

Verse 25

यथा जलेषु भूतानामपिसंगमवेहि तत् । जायते बुद्बुदाकारं तद्वद्भूतसमागमः

ജലത്തിൽ ഭूतങ്ങളുടെ സംഗമം ബുബ്ബുദാകാരമായി ജനിക്കുന്നതുപോലെ, ദേഹികളുടെയുമുള്ള കൂടിച്ചേരലും ക്ഷണികം—ബുബ്ബുദംപോലെ.

Verse 26

पृथ्वीभावो रजःस्थस्तु चापस्तत्रैव संस्थिताः । ज्योतिस्तत्र प्रदृश्येत सुवायुर्वर्तते त्रिषु

പൃഥ്വീതത്ത്വം രജോഗുണത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു; ജലവും അവിടെയേ സ്ഥാപിതം. അവിടെ തേജസ് പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു; ശുഭവായു ആ മൂന്നിലും സഞ്ചരിക്കുന്നു.

Verse 27

आकाशमावृणोत्पश्चाद्बुद्बुदत्वं प्रजायते । अप्सुमध्ये प्रभात्येव सुतेजो वर्तुलं वरम्

പിന്നീട് അത് ആകാശത്തെ മൂടി, ബുബ്ബുദാവസ്ഥ ജനിക്കുന്നു. ജലത്തിന്റെ മദ്ധ്യേ ആ ശ്രേഷ്ഠമായ, ദീപ്തമായ, വൃത്താകാര തേജസ് പ്രകാശിക്കുന്നു.

Verse 28

क्षणमात्रं प्रदृश्येत क्षणान्नैव च दृश्यते । तद्वद्भूतसमायोगः सर्वत्र परिदृश्यते

ഇത് ഒരു ക്ഷണമാത്രം ദൃശ്യമാകുന്നു; അടുത്ത ക്ഷണത്തിൽ തന്നെ അദൃശ്യമാകുന്നു. അതുപോലെ ഭൂതതത്ത്വങ്ങളുടെ സംഗമവും എല്ലായിടത്തും ക്ഷണഭംഗുരമായി കാണപ്പെടുന്നു.

Verse 29

अंतकाले प्रयात्यात्मा पंच पंचसु यांति ते । मोहमुग्धास्ततो मर्त्या वर्तंते च परस्परम्

മരണസമയത്ത് ആത്മാവ് പ്രയാണം ചെയ്യുന്നു; അഞ്ചും (തത്ത്വം/ഇന്ദ്രിയം) തത്തത്തായ അഞ്ചിലേക്കു മടങ്ങുന്നു. പിന്നെ മോഹത്തിൽ മുഗ്ധരായ മർത്ത്യർ പരസ്പരം കുടുങ്ങി ചുറ്റിത്തിരിയുന്നു.

Verse 30

श्राद्धं कुर्वंति मोहेन क्षयाहे पितृतर्पणम् । क्वास्ते मृतः समश्नाति कीदृशोऽसौ नृपोत्तम

മോഹവശാൽ ജനങ്ങൾ ക്ഷയാഹേ (അമാവാസ്യാദിനം) ശ്രാദ്ധവും പിതൃതർപ്പണവും ചെയ്യുന്നു. ആ മരിച്ചവൻ എവിടെ ഇരുന്ന് അത് ഭുജിക്കുന്നു? അവൻ എങ്ങനെയുള്ള പുരുഷൻ, ഹേ നൃപോത്തമാ?

Verse 31

किं ज्ञानं कीदृशं कायं केन दृष्टं वदस्व नः । मिष्टान्नं भोजयित्वा च तृप्ता यांति च ब्राह्मणाः

ഞങ്ങളോട് പറയുക—ആ ജ്ഞാനം എന്ത്, ആ ദേഹരൂപം എങ്ങനെയുള്ളത്, അത് ആരാണ് കണ്ടത്? മിഷ്ടാന്നം നൽകി ബ്രാഹ്മണരെ ഭോജനിപ്പിച്ചാൽ അവരും തൃപ്തരായി പുറപ്പെടുന്നു.

Verse 32

कस्य श्राद्धं प्रदीयेत सा तु श्रद्धा निरर्थिका । अन्यदेवं प्रवक्ष्यामि वेदानां कर्म दारुणम्

ശ്രാദ്ധം ആര്ക്ക് നൽകണം? അത്തരം ശ്രദ്ധ വ്യർത്ഥമാണ്. ഇനി ഞാൻ മറ്റൊരു കാര്യം പറയുന്നു—വേദങ്ങളിൽ ഉപദേശിച്ച കഠിനവും ദാരുണവുമായ കർമ്മധർമ്മം.

Verse 33

यदातिथिर्गृहे याति महोक्षं पचते द्विजः । अजं वा राजराजेंद्र अतिथिं परिभोजयेत्

ഗൃഹത്തിൽ അതിഥി വന്നാൽ ദ്വിജൻ മഹിഷത്തെ പാകം ചെയ്യണം; അല്ലെങ്കിൽ, ഹേ രാജരാജേന്ദ്രാ, ആടിനെ പാകം ചെയ്ത് അതിഥിയെ യഥോചിതമായി ഭോജനിപ്പിക്കണം।

Verse 34

अश्वमेधमखे अश्वं गोमेधे वृषमेव च । नरमेधे नरं राजन्वाजपेये तथा ह्यजान्

അശ്വമേധ യാഗത്തിൽ അശ്വം, ഗോമേധത്തിൽ വൃഷഭം; നരമേധത്തിൽ നരൻ—ഹേ രാജൻ, വാജപേയത്തിലും അതുപോലെ ആടുകൾ (ആഹുതിയായി) നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു।

Verse 35

राजसूये महाराज प्राणिनां घातनं बहु । पुंडरीके गजं हन्याद्गजमेधेऽथ कुंजरम्

ഹേ മഹാരാജാ, രാജസൂയത്തിൽ ജീവികളുടെ വധം വളരെ കൂടുതലാണ്. പുണ്ഡരീക കർമത്തിൽ ഗജത്തെ വധിക്കുന്നു; ഗജമേധ യാഗത്തിലും കുഞ്ചരനെ (ആനയെ) വധിക്കുന്നു।

Verse 36

सौत्रामण्यां पशुं मेध्यं मेषमेव प्रदृश्यते । नानारूपेषु सर्वेषु श्रूयतां नृपनंदन

സൗത്രാമണീ യാഗത്തിൽ മേധ്യമായ (ശുദ്ധമായ) പശുവായി മേഷം (ആൺചെമ്മരി) മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളു. പല രൂപങ്ങൾ പറയപ്പെടുന്നുവെങ്കിലും—ഹേ നൃപനന്ദന, സമഗ്രമായി ശ്രവിക്കൂ।

Verse 37

इति श्रीपद्मपुराणे पंचपंचाशत्सहस्रसंहितायां भूमिखंडे । वेनोपाख्याने सप्तत्रिंशोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീ പദ്മപുരാണത്തിലെ പഞ്ചപഞ്ചാശത്-സഹസ്ര-സംഹിതയുടെ ഭൂമിഖണ്ഡത്തിൽ ‘വേനോപാഖ്യാനം’ എന്ന സപ്തത്രിംശ അധ്യായം സമാപ്തമായി।

Verse 38

ज्ञेयं तदन्नमुच्छिष्टं क्रियते भूरिभोजनम् । अत्यंतदोषहीनांस्तान्हिंसंति यन्महामखे

അതിമിതഭോജനത്തിന് കാരണമാകുന്ന ആഹാരം ‘ഉച്ഛിഷ്ടം’ (അശുദ്ധം) എന്നു അറിയേണ്ടതാണ്; കാരണം ആ മഹായാഗത്തിൽ അവർ പൂർണ്ണദോഷരഹിത ജീവികളെ ഹിംസിക്കുന്നു.

Verse 39

तत्र किं दृश्यते धर्मः किं फलं तत्र भूपते । पशूनां मारणं यत्र निर्दिष्टं वेदपंडितैः

ഹേ ഭൂപതേ! വേദപണ്ഡിതർ മൃഗവധം നിർദ്ദേശിക്കുന്നിടത്ത് അവിടെ ഏതു ധർമ്മം കാണപ്പെടും? അവിടെ ഏതു ഫലമാണ് ഉദിക്കുക?

Verse 40

तस्माद्विनष्टधर्मं च न पुण्यं मोक्षदायकम् । दयां विना हि यो धर्मः स धर्मो विफलायते

അതുകൊണ്ട് ധർമ്മരഹിതമായ പുണ്യം മോക്ഷദായകമല്ല; ദയയില്ലാതെ ആചരിക്കുന്ന ധർമ്മം നിശ്ചയമായും ഫലഹീനമാകുന്നു.

Verse 41

जीवानां पालनं यत्र तत्र धर्मो न संशयः । स्वाहाकारः स्वधाकारस्तपः सत्यं नृपोत्तम

ജീവികളുടെ പരിപാലനവും സംരക്ഷണവും ഉള്ളിടത്ത് സംശയമില്ലാതെ ധർമ്മമുണ്ട്; ‘സ്വാഹാ’, ‘സ്വധാ’ എന്ന ഉച്ചാരണം, തപസ്, സത്യം—ഹേ നൃപോത്തമാ—ഇവയും ധർമ്മമാണ്.

Verse 42

दयाहीनं चापलं स्यान्नास्ति धर्मस्तु तत्र हि । एते वेदा न वेदाः स्युर्दया यत्र न विद्यते

ദയയില്ലാത്തിടത്ത് ചാഞ്ചല്യം ഉദിക്കുന്നു; അവിടെ യഥാർത്ഥത്തിൽ ധർമ്മമില്ല. ദയ ഇല്ലാത്തിടത്ത് ഈ വേദങ്ങളും വേദങ്ങളായി നിലനിൽക്കുകയില്ല.

Verse 43

दयादानपरो नित्यं जीवमेव प्ररक्षयेत् । चांडालोऽप्यथ शूद्रो वा स वै ब्राह्मण उच्यते

യാൾ നിത്യം ദയയും ദാനവും അനുഷ്ഠിച്ച് ജീവികളെ സംരക്ഷിക്കുന്നുവോ—അവൻ ചാണ്ഡാലനായാലും ശൂദ്രനായാലും—അവനെയാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ ബ്രാഹ്മണൻ എന്നു വിളിക്കുന്നത്।

Verse 44

ब्राह्मणो निर्दयो यो वै पशुघातपरायणः । स वै सुनिर्दयः पापी कठिनः क्रूरचेतनः

നിർദയനായി മൃഗഹത്യയിൽ പരായണനായ ബ്രാഹ്മണൻ അത്യന്തം ക്രൂരൻ—പാപി, കഠിനഹൃദയൻ, ക്രൂരചേതനൻ।

Verse 45

वंचकैः कथितो वेदो यो वेदो ज्ञानवर्जितः । यत्र ज्ञानं भवेन्नित्यं तत्र वेदः प्रतिष्ठति

വഞ്ചകർ ‘വേദം’ എന്നു വിളിക്കുന്നതെങ്കിലും യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനം ഇല്ലെങ്കിൽ അത് വേദമല്ല; എവിടെ നിത്യജ്ഞാനം നിലനിൽക്കുന്നു അവിടെയാണ് വേദം പ്രതിഷ്ഠിതം।

Verse 46

दयाहीनेषु वेदेषु विप्रेषु च महामते । नास्ति सत्यं क्रिया तत्र वेदविप्रेषु वै तदा

ഹേ മഹാമതേ! വേദങ്ങളും വിപ്രന്മാരും ദയാഹീനരായാൽ അവിടെ സത്യവും ധർമ്മക്രിയയും ഇല്ല; അത്തരം വേദ-വിപ്രന്മാരിൽ അങ്ങനെ തന്നെയാകും।

Verse 47

वेदा न वेदा राजेंद्र ब्राह्मणाः सत्यवर्जिताः । दानस्यापि फलं नास्ति तस्माद्दानं न दीयते

ഹേ രാജേന്ദ്രാ! ബ്രാഹ്മണർ സത്യവഞ്ചിതരായാൽ വേദങ്ങളും വേദങ്ങളായി നിലനിൽക്കില്ല. അപ്പോൾ ദാനത്തിനും ഫലം ഇല്ല; അതിനാൽ അത്തരം സാഹചര്യത്തിൽ ദാനം നൽകരുത്।

Verse 48

यथा श्राद्धस्य वै चिह्नं तथा दानस्य लक्षणम् । जिनस्यापि च यद्धर्मं भुक्तिमुक्तिप्रदायकम्

ശ്രാദ്ധത്തിന് വ്യക്തമായ ചിഹ്നങ്ങൾ ഉള്ളതുപോലെ, സത്യദാനത്തിനും നിർണ്ണിത ലക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ട്. ജിനദേവൻ ഉപദേശിച്ച ധർമ്മം തന്നെയാണ് ഭോഗവും മോക്ഷവും രണ്ടും നൽകുന്നത്.

Verse 49

तवाग्रेऽहं प्रवक्ष्यामि बहुपुण्यप्रदायकम् । आदौ दया प्रकर्तव्या शांतभूतेन चेतसा

നിന്റെ മുമ്പിൽ ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു—അത് മഹാപുണ്യദായകം. ആദ്യം ശാന്തവും സ്ഥിരവുമായ മനസ്സോടെ ദയ ആചരിക്കണം.

Verse 50

आराधयेद्धृदा देवं जिनं येन चराचरम् । मनसा शुद्धभावेन जिनमेकं प्रपूजयेत्

ചരാചര ലോകം ധരിക്കുന്ന ആ ജിനദേവനെ ഹൃദയത്തോടെ ആരാധിക്കണം. ശുദ്ധഭാവവും നിർമ്മല മനസ്സും കൊണ്ട് ഏക ജിനദേവനെ ഭക്തിപൂർവ്വം പൂജിക്കണം.

Verse 51

नमस्कारः प्रकर्तव्यस्तस्य देवस्य नान्यथा । मातापित्रोस्तु वै पादौ कदा नैव प्रवंदयेत्

ആ ദേവനോടേ മാത്രം നമസ്കാരം ചെയ്യണം; മറ്റെങ്ങനെ അല്ല. എന്നാൽ മാതാപിതാക്കളുടെ പാദങ്ങളിൽ ഒരിക്കലും വണങ്ങാതെ ഇരിക്കരുത്.

Verse 52

अन्येषामपि का वार्ता श्रूयतां राजसत्तम । वेन उवाच । एते विप्राश्च आचार्या गंगाद्याः सरितस्तथा

മറ്റുള്ളവരുടെ കാര്യം എന്തിന്? കേൾക്കുക, ഹേ രാജശ്രേഷ്ഠാ. വേനൻ പറഞ്ഞു—ഇവർ വിപ്രന്മാരും ആചാര്യന്മാരും; അതുപോലെ ഗംഗാദി നദികളും തന്നേ.

Verse 53

वदंति पुण्यतीर्थानि बहुपुण्यप्रदानि च । तत्किं वदस्व सत्यं मे यदि धर्ममिहेच्छसि

പുണ്യതീർത്ഥങ്ങൾ മഹത്തായ പുണ്യം നൽകുന്നു എന്നു ജനങ്ങൾ പറയുന്നു. അതിനാൽ നീ ഇവിടെ ധർമ്മം ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, എനിക്ക് സത്യമായി പറയുക—അത് എന്താണ്?

Verse 54

पातक उवाच । आकाशाद्वै महाराज मेघा वर्षंति वै जलम् । भूमौ हि पर्वतेष्वेवं सर्वत्र पतिते जलम्

പാതകൻ പറഞ്ഞു—മഹാരാജാ, ആകാശത്തിൽ നിന്ന് മേഘങ്ങൾ നിശ്ചയമായി ജലം വർഷിക്കുന്നു. ആ ജലം ഭൂമിയിലും പർവ്വതങ്ങളിലും എല്ലായിടത്തും വീണ ശേഷം യഥോചിതമായി ഒഴുകുന്നു.

Verse 55

स आप्लाव्य ततस्तिष्ठेद्दयां सर्वत्र भावयेत् । नद्यः पापप्रवाहास्तु तासु तीर्थं श्रुतं कथम्

സ്നാനം കഴിഞ്ഞ് പിന്നെ ശാന്തമായി നിന്നുകൊണ്ട് സർവ്വജീവികളോടും ദയാഭാവം വളർത്തണം. എന്നാൽ നദികൾ പാപം ഒഴുക്കിക്കൊണ്ടുപോകുന്ന പ്രവാഹങ്ങളല്ലേ; പിന്നെ അവയിൽ തീർത്ഥം എങ്ങനെ പറയുന്നു?

Verse 56

जलाशया महाराज तडागाः सागरास्तथा । पृथिव्याधारकाश्चैव गिरयो अश्मराशयः

മഹാരാജാ, ജലാശയങ്ങൾ—കുളങ്ങളും സമുദ്രങ്ങളും—അതുപോലെ ഭൂമിയെ താങ്ങുന്ന പർവ്വതങ്ങൾ, കല്ലുകളുടെ കൂമ്പാരങ്ങൾ—ഇവയും ഇങ്ങനെ തന്നെ ഗ്രഹിക്കണം.

Verse 57

नास्त्येतेषु च वै तीर्थं जलैर्जलदमुत्तमम् । स्नाने यदा महत्पुण्यं कस्मान्मत्स्येषु वै नहि

ഈ ജലങ്ങളിൽ തീർത്ഥമെന്നത് ഇല്ല; ജലമേ ശ്രേഷ്ഠം. സ്നാനത്തിൽ മഹാപുണ്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ, മത്സ്യങ്ങളിലുമത് എന്തുകൊണ്ട് ഉണ്ടാകരുത്?

Verse 58

दृष्टा स्नानेन वै सिद्धिर्मीनाः शुद्ध्यंति नान्यथा । यत्र जिनस्तत्र तीर्थं तत्र धर्मः सनातनः

സ്നാനത്താൽ തന്നെയാണ് സിദ്ധി ലഭിക്കുന്നതെന്ന് കാണപ്പെടുന്നു; മീനുകൾ ജലത്താൽ തന്നെയാണ് ശുദ്ധിയാകുന്നത്, മറ്റെങ്ങനെ അല്ല. ജിനൻ എവിടെയുണ്ടോ അവിടെയാണ് തീർത്ഥം; അവിടെയാണ് സനാതനധർമ്മം നിലകൊള്ളുന്നത്.

Verse 59

तपोदानादिकं सर्वं पुण्यं तत्र प्रतिष्ठितम्

തപസ്സ്, ദാനം മുതലായവയിൽ നിന്നുള്ള സകല പുണ്യവും അവിടെയേ പ്രതിഷ്ഠിതമായിരിക്കുന്നു.

Verse 60

एको जिनः सर्वमयो नृपेंद्र नास्त्येव धर्मं परमं हि तीर्थम् । अयं तु लाभः परमस्तु तस्माद्ध्य्यास्व नित्यं सुसुखो भविष्यसि

ഹേ നൃപേന്ദ്രാ! ജിനൻ ഒരുത്തൻ മാത്രമേ സർവ്വമയനും സർവ്വകാരണനും ആയുള്ളൂ; തീർത്ഥത്തേക്കാൾ ഉയർന്ന പരമധർമ്മം ഇല്ല. അതിനാൽ ഇതാണ് പരമലാഭം—അവനെ നിത്യം ധ്യാനിക്ക; നീ യഥാർത്ഥത്തിൽ സുഖവാനാകും.

Verse 61

विनिंद्य धर्मं सकलं सवेदं दानं सपुण्यं परयज्ञरूपम् । पापस्वभावैर्बहुबोधितो नृपस्त्वंगस्य पुत्रो भुवि तेन पापिना

വേദങ്ങളോടുകൂടിയ സമസ്ത ധർമ്മത്തെയും നിന്ദിച്ച്, ദാനത്തെ—അത് സ്വയം പുണ്യവും പരമയജ്ഞസ്വരൂപവും ആയിട്ടും—അവഹേളിച്ച്, ഭൂമിയിൽ അങ്ഗന്റെ പുത്രനായ ഒരു രാജാവുണ്ടായിരുന്നു; പാപസ്വഭാവമുള്ള ആ പാപിയാൽ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉപദേശിക്കപ്പെട്ട് അവനും പാപിയായി മാറി.