Adhyaya 8

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे काश्यपेयवर्णनं नाम सप्तमो ऽध्यायः सूत उवाच एवं प्रजासु सृष्टासु कश्यपेन महात्मना / प्रतिष्ठितासु सर्वासु चरासु स्थावरासु च

ഇങ്ങനെ ശ്രീബ്രഹ്മാണ്ഡ മഹാപുരാണത്തിൽ, വായുപ്രോക്ത മധ്യഭാഗത്തിലെ തൃതീയ ഉപോദ്ധാതപാദത്തിൽ ‘കാശ്യപേയവർണനം’ എന്ന ഏഴാം അധ്യായം. സൂതൻ പറഞ്ഞു—മഹാത്മാവായ കശ്യപൻ പ്രജകളെ സൃഷ്ടിച്ച ശേഷം, ചരവും സ്ഥാവരവും ആയ എല്ലായിടത്തും അവ സ്ഥാപിതമായ ശേഷം.

Verse 2

अभिषिच्याधिपत्येषु तेषां मुख्यान्प्रजापतिः / ततः क्रमेण राज्यानि आदेष्टुमुपचक्रमे

പ്രജാപതി അവരുടെ മുഖ്യന്മാരെ അവരുടെ അധിപത്യങ്ങളിൽ അഭിഷേകം ചെയ്ത് നിയമിച്ചു; തുടർന്ന് ക്രമമായി രാജ്യങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച ആജ്ഞകൾ നല്കാൻ തുടങ്ങി.

Verse 3

द्विजानां वीरुधां चैव नक्षत्राणां ग्रहैः सह / यज्ञानां तपसां चैव सोमं राज्ये ऽभ्यषेचयत्

ദ്വിജന്മാർക്കും, സസ്യലതകൾക്കും, ഗ്രഹങ്ങളോടുകൂടിയ നക്ഷത്രങ്ങൾക്കും, യജ്ഞങ്ങൾക്കും തപസ്സുകൾക്കും അധിപതിയായി പ്രജാപതി സോമനെ രാജസ്ഥാനത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തു.

Verse 4

बृहस्पतिं तु विश्वेषां ददावङ्गिरसां पतिम् / भृगूणामधिपं चैव काव्यं राज्ये ऽभ्यषेचयत्

അവൻ വിശ്വേദേവന്മാർക്കായി അങ്കിരസരുടെ അധിപനായ ബൃഹസ്പതിയെ നിയോഗിച്ചു; ഭൃഗുക്കളുടെ അധിപനായ കാവ്യനെ (ശുക്രാചാര്യനെ) രാജസ്ഥാനത്ത് അഭിഷേകം ചെയ്തു।

Verse 5

आदित्यानां पुनर्विष्णुं वसूनामथ पावकम् / प्रजापतीनां दक्षं च मरुतामथ वासवम्

ആദിത്യന്മാർക്കായി വിഷ്ണുവിനെ, വസുക്കൾക്കായി പാവകനെ (അഗ്നിയെ), പ്രജാപതിമാർക്കായി ദക്ഷനെ, മരുതുകൾക്കായി വാസവനെ (ഇന്ദ്രനെ) അധിപതികളാക്കി നിയോഗിച്ചു।

Verse 6

दैत्यानामथ राजानं प्रह्रादं दितिनन्दनम् / नारायणं तु साध्यानां रुद्रणां च वृषध्वजम्

ദൈത്യന്മാരുടെ രാജാവായി ദിതിനന്ദനായ പ്രഹ്ലാദനെ നിയോഗിച്ചു; സാധ്യന്മാർക്കായി നാരായണനെയും, രുദ്രന്മാർക്കായി വൃഷധ്വജനെ (ശിവനെ) അധിപതിയാക്കി।

Verse 7

विप्रचित्तिं च राजानं दानवानामथादिशत् / अपां च वरुणं राज्ये राज्ञां वैश्रवणं तथा

ദാനവന്മാരുടെ രാജാവായി വിപ്രചിത്തിയെ നിയോഗിച്ചു; ജലങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിൽ വരുണനെയും, രാജാക്കന്മാരുടെ അധിപതിയായി വൈശ്രവണനെ (കുബേരനെ)യും സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 8

यक्षाणां राक्षसानां च पार्थिवानां धनस्य च / वैवस्वतं पितॄणां च यमं राज्ये ऽभ्यषेचयत्

യക്ഷന്മാരുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും, കൂടാതെ പാർത്ഥിവന്മാരുടെയും ധനത്തിന്റെയും അധിപതിയെ സ്ഥാപിച്ചു; പിതൃകൾക്കായി വൈവസ്വത യമനെ രാജസ്ഥാനത്ത് അഭിഷേകം ചെയ്തു।

Verse 9

सर्वभूतपिशाचाना गिरिशं शूलपाणिनम् / शैलानां हिमवन्तं च नदीनामथ सागरम्

സകല ഭൂത-പിശാചന്മാർക്കായി ശൂലപാണിയായ ഗിരീശൻ (ശിവൻ)നെ, പർവ്വതങ്ങളിൽ ഹിമവാനെ, നദികളിൽ സാഗരത്തെ സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 10

गन्धर्वाणामधिपतिं चक्रे चित्ररथं तथा / उच्चैःश्रवसमश्वानां राजानं चाभ्यषेचयत्

ഗന്ധർവന്മാരുടെ അധിപതിയായി ചിത്രരഥനെ നിയമിച്ചു; കുതിരകളിൽ ഉച്ചൈഃശ്രവസിനെ രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു।

Verse 11

मृगाणामथ शार्दूलं गोवृषं च ककुद्मिनाम् / पक्षिणामथ सर्वेषां गरुडं पततां वरम्

മൃഗങ്ങളിൽ ശാർദൂലം (കടുവ)നെ, കൊമ്പുള്ളവയിൽ ഗോവൃഷഭനെ; എല്ലാ പക്ഷികളിലും പറക്കുന്നവയിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഗരുഡനെ സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 12

गन्धानां मरुतां चैव भूतानामशरीरिणाम् / समकालबलानां च वायुं बलवतां वरम्

ഗന്ധങ്ങളിലും മരുതുകളിലും ശരീരരഹിത ഭൂതങ്ങളിലും, സമകാലബലമുള്ളവരിലും—ബലവാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വായുവിനെ സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 13

सर्वेषां दंष्ट्रिणां शेषं नागानामथ वासुकिम् / सरीसृपाणां सर्पाणां पन्नगानां च तक्षकम्

എല്ലാ ദംഷ്ട്രധാരികളിലും ശേഷനെ, നാഗങ്ങളിൽ വാസുകിയെ; കൂടാതെ സരീസൃപങ്ങൾ, സർപ്പങ്ങൾ, പന്നഗങ്ങൾ എന്നിവയിൽ തക്ഷകനെ സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 14

सागराणां नदीनां च मेघानां वर्षितस्य च / आदित्यानामन्यतमं पर्जन्यमभिषिक्तवान्

അവൻ സമുദ്രങ്ങളുടെയും നദികളുടെയും മേഘവർഷത്തിന്റെയും അധിപതിയായ ആദിത്യന്മാരിൽ ഒരനായ പർജന്യനെ അഭിഷേകം ചെയ്തു.

Verse 15

सर्वाप्सरोगणानां च कामदेवं तथा प्रभुम् / ऋतूनामथ मासानामार्त्तवानां तथैव च

അവൻ സർവ്വ അപ്സരോഗണങ്ങളുടെ പ്രഭുവായ കാമദേവനെയും, കൂടാതെ ഋതുക്കളുടെയും മാസങ്ങളുടെയും ഋതുചക്രം (ആർത്തവാൻ) എന്നതിന്റെയും അധിപതിയെയും സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 16

यक्षाणां च विपक्षाणां मुहूर्त्तानां च पर्वणाम् / कलाकाष्ठाप्रमाणानां गतेरयनयोस्तथा

അവൻ യക്ഷന്മാരെയും അവരുടെ പ്രതിപക്ഷങ്ങളെയും, മുഹൂർത്തങ്ങളെയും പർവ്വങ്ങളെയും, കലാ-കാഷ്ഠാ മുതലായ കാലമാനങ്ങളെയും, കൂടാതെ ഗതിയും അയനങ്ങളും കൂടി ക്രമപ്പെടുത്തി.

Verse 17

गणितस्याथ योगस्य चक्रे संवत्सरं प्रभुम् / प्रजापतेर्विरजसः पूर्वस्यां दिशि विश्रुतम्

പിന്നീട് അവൻ ഗണിതത്തിന്റെയും യോഗത്തിന്റെയും അധിപതിയായ ‘സംവത്സര-പ്രഭു’വിനെ സ്ഥാപിച്ചു; അവൻ വിരജസ് പ്രജാപതിയുടേതും കിഴക്കുദിക്കിൽ പ്രസിദ്ധനുമായവനായിരുന്നു.

Verse 18

पुत्रं नाम्ना सुधन्वानं राजानं सो ऽभ्यषेचयत् / दक्षिणास्यां दिशि तथा कर्दमस्य प्रजापतेः

അവൻ കർദമ പ്രജാപതിയുടെ പുത്രനായ ‘സുധന്വാ’ എന്ന രാജാവിനെ ദക്ഷിണദിക്കിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തു.

Verse 19

पुत्रां शङ्खपदं नाम राजानं सोभ्यषेचयत् / पस्चिमस्यां दिशि तथा रजसः पुत्रमच्युतम्

അവൻ ശംഖപദൻ എന്ന തന്റെ പുത്രനെ രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു; പടിഞ്ഞാറുദിക്കിൽ രജസിന്റെ പുത്രൻ അച്യുതനെയും സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 20

केतुमन्तं महात्मानं राजानं चाभ्यषेचयत् / तथा हिरण्यरोमाणं पर्जन्यस्य प्रजापतेः

അവൻ മഹാത്മാവായ കേതുമന്തനെയും രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു; അതുപോലെ പ്രജാപതി പർജന്യന്റെ പുത്രൻ ഹിരണ്യരോമനെയും.

Verse 21

उदीच्यां दिशि दुर्द्धर्षपुत्रं राज्ये ऽभ्यषेचयत् / मनुष्याणामधिपतिं चक्रे वैवस्वतं मनुम्

വടക്കുദിക്കിൽ ദുർദ്ധർഷന്റെ പുത്രനെ രാജ്യത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തു; വൈവസ്വത മനുവിനെ മനുഷ്യരുടെ അധിപനാക്കി.

Verse 22

तैरियं पृथिवी सर्वा सप्तद्वीपा सपत्तना / यथाप्रदेशमद्यापि धर्मेण परिपाल्यते

അവരാൽ ഈ സമസ്ത ഭൂമി—സപ്തദ്വീപങ്ങളും നഗരങ്ങളും സഹിതം—ഇന്നും ഓരോ പ്രദേശത്തും ധർമ്മത്തോടെ പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 23

स्वायंभुवेन्तरे पूर्वं ब्रह्मणा ते ऽभिषेचिताः / नृपाश्चैते ऽभिषिच्यन्ते मनवो ये भवन्ति वै

സ്വായംഭുവ മന്വന്തരത്തിൽ മുമ്പ് ബ്രഹ്മാവ് അവരെ അഭിഷേകം ചെയ്തിരുന്നു; മനുക്കളായി വരുന്നവർ ആരായാലും, അവരുടെ കൈകളാൽ തന്നെയാണ് ഈ രാജാക്കന്മാർ അഭിഷിക്തരാകുന്നത്.

Verse 24

मन्वन्तरेष्वतीतेषु गता ह्येतेषु पार्थिवाः / एवमन्ये ऽभिषिच्यन्ते प्राप्ते मन्वन्तरे पुनः

കഴിഞ്ഞ മന്വന്തരങ്ങളിൽ ഈ ഭൂപതികൾ കടന്നുപോയി; അതുപോലെ മന്വന്തരം വന്നാൽ മറ്റുള്ളവരും വീണ്ടും അഭിഷിക്തരാകുന്നു।

Verse 25

अतीतानागताः सर्वे स्मृता मन्वन्तरेश्वराः / राजसूये ऽभिषिक्तश्च पृथु रेभिर्नरोत्तमः

അതീതവും അനാഗതവും ആയ എല്ലാ മന്വന്തരേശ്വരന്മാരും സ്മരിക്കപ്പെട്ടു; രാജസൂയത്തിൽ നരോത്തമൻ പൃഥു റേഭി ഋഷിമാർകൊണ്ട് അഭിഷിക്തനായി।

Verse 26

वेददृष्टेन विधिना ह्यधिराजः प्रतापवान् / एतानुत्पाद्य पुत्रांस्तु प्रजासन्तानकारणात्

വേദം കാണിച്ച വിധിപ്രകാരം പ്രതാപവാനായ അധിരാജൻ, പ്രജാസന്തതി നിലനിൽക്കുന്നതിനായി ആ പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു।

Verse 27

पुनरेव महा भागः प्रजानां पतिरीश्वरः / कश्यपो गोत्रकामस्तु चचार परमं तपः

വീണ്ടും മഹാഭാഗൻ, പ്രജകളുടെ പതി ആയ ഈശ്വരസ്വരൂപൻ കശ്യപൻ, ഗോത്രം ആഗ്രഹിച്ച് പരമതപസ് അനുഷ്ഠിച്ചു।

Verse 28

पुत्रौ गोत्रकरौ मह्यं भवेतामिति चिन्तयन् / तस्यप्रध्यायमानस्य कश्यपस्य महात्मनः

‘എനിക്ക് ഗോത്രം സ്ഥാപിക്കുന്ന രണ്ടു പുത്രന്മാർ ഉണ്ടാകട്ടെ’ എന്നു ചിന്തിച്ച് മഹാത്മാവായ കശ്യപൻ ധ്യാനത്തിൽ ലീനനായി।

Verse 29

ब्रह्मणोंऽशौ सुतौ पश्चात्प्रादुर्भूतौ महौजसौ / वत्सारश्चासितश्चैव तावुभौ ब्रह्म वादना

ബ്രഹ്മന്റെ അംശത്തിൽ നിന്ന് പിന്നീട് മഹാതേജസ്സുള്ള രണ്ടു പുത്രന്മാർ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു—വത്സാരനും അസിതനും; അവർ ഇരുവരും ബ്രഹ്മവിദ്യ പ്രസംഗിക്കുന്നവർ ആയിരുന്നു।

Verse 30

वत्सारान्निध्रुवो जज्ञे रेभ्यश्च सुहमायशाः / रेभ्यस्य रैभ्यो विज्ञेयो निध्रुवस्य निबोधत

വത്സാരനിൽ നിന്ന് നിധ്രുവൻ ജനിച്ചു; റേഭ്യനിൽ നിന്ന് സുഹമാ-യശസ്സുള്ള പുത്രൻ ജനിച്ചു; റേഭ്യന്റെ പുത്രൻ ‘റൈഭ്യൻ’ എന്നു അറിയപ്പെടുന്നു—നിധ്രുവന്റെ വംശം അറിഞ്ഞുകൊൾക।

Verse 31

च्यवनस्य सुकन्याया सुमेधाः समपद्यत / निध्रुवस्य तु या पत्नी माता वै कुण्डपायिराम्

ച്യവനന്റെ ഭാര്യ സുകന്യയിൽ നിന്ന് സുമേധാ ജനിച്ചു; നിധ്രുവന്റെ ഭാര്യ തന്നെയായിരുന്നു കുണ്ഡപായിരാമിന്റെ മാതാവ്।

Verse 32

असितस्यैकपर्णायां ब्रह्मिष्ठः समपद्यत / शाण्डिल्यानां वरः श्रीमान् देवलः सुमहायशाः

അസിതന്റെ ഭാര്യ ഏകപർണയിൽ നിന്ന് ബ്രഹ്മിഷ്ഠൻ ജനിച്ചു; ശാണ്ഡില്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ, ശ്രീമാനും മഹായശസ്സുള്ളവനുമായ ദേവലൻ (പ്രസിദ്ധനായി)।

Verse 33

निध्रुवाः शाण्डिला रैभ्यास्त्रयः पक्षास्तु काश्यपाः / वज्रिप्रभृतयो देवा देवास्तस्य प्रजा स्विमाः

നിധ്രുവർ, ശാണ്ഡിലർ, റൈഭ്യർ—ഇവ കാശ്യപഗോത്രത്തിലെ മൂന്ന് ശാഖകളാണ്; വജ്രി മുതലായ ദേവന്മാർ അവന്റെ പ്രജകളായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 34

चतुर्युगे त्वतिक्रान्ते मनोर्ह्येकादशे प्रभोः / अथावशिष्टे तस्मिंस्तु द्वापरे संप्रर्त्तिते

ചതുര്യുഗങ്ങൾ കടന്നുപോയി പ്രഭു മനുവിന്റെ ഏകാദശ കാലം വന്നപ്പോൾ, ശേഷിച്ചിരുന്ന ആ ദ്വാപരയുഗത്തിൽ ഈ പരമ്പര ആരംഭിച്ചു.

Verse 35

मरुत्तस्य नरिष्यं तस्तस्य पुत्रो दमः किल / राज्यवर्द्धनकस्तस्य सुधृतिस्तत्सुतो नरः

മരുത്തന്റെ പുത്രൻ നരിഷ്യന്തൻ; അവന്റെ പുത്രൻ ദമൻ എന്നു പ്രസിദ്ധൻ. ദമന്റെ പുത്രൻ രാജ്യവർദ്ധനകൻ; അവന്റെ പുത്രൻ നരനായ സുധൃതി.

Verse 36

केवलश्च ततस्तस्य बन्धुमान्वेगवांस्ततः / बुधस्तस्या भवद्यस्या तृणबिन्दुर्महीपतिः

അതിനുശേഷം അവന്റെ പുത്രൻ കേവലൻ; പിന്നെ ബന്ധുമാൻ, പിന്നെ വേഗവാൻ. അവന്റെ പുത്രൻ ബുധൻ; അവന്റെ പുത്രൻ ഭൂപതി തൃണബിന്ദു.

Verse 37

त्रेतायुगमुखे राजा तृतीये स बभूव ह / तस्य चेलविला कन्यालंबुषागर्भसंभवा

ത്രേതായുഗത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ, മൂന്നാം മന്വന്തരത്തിൽ അവൻ രാജാവായി. അവന്റെ പുത്രി ചേലവിലാ, അപ്സരസായ ലംബുഷയുടെ ഗർഭത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ചവൾ.

Verse 38

तस्यां जातो विश्रवास्तु वौलस्त्यकुलवर्द्धनः / बृहस्पतिबृर्हत्कीर्तिर्देवाचार्यस्तु कीर्त्तितः

അവളിൽ വിശ്രവൻ ജനിച്ചു; അവൻ വൗലസ്ത്യകുലത്തെ വർദ്ധിപ്പിച്ചവൻ. ബൃഹസ്പതി മഹാകീർത്തിയുള്ളവൻ, ദേവാചാര്യൻ എന്നു കീര്ത്തിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 39

कन्यां तस्योपयेमे स नाम्ना वै देववर्णिनीम् / पुष्पोत्कटां च वाकां च सुते माल्यवतस्तथा

അവൻ ദേവവർണിനി എന്ന പേരുള്ള ആ കന്യയെ വിവാഹം ചെയ്തു; മാല്യവതന്റെ പുത്രിമാരായ പുഷ്പോത്കടയും വാകയും ഉണ്ടായിരുന്നു।

Verse 40

कैकसीं मालिनः कन्यां तासां तु शृणुत प्रजाः / ज्येष्ठं वैश्रवणं तस्य सुषुवे देववर्णिनी

പ്രജകളേ, കേൾക്കുവിൻ—മാലിനന്റെ പുത്രി കൈകസീ; ദേവവർണിനി അവന്റെ ജ്യേഷ്ഠനായ വൈശ്രവണനെ പ്രസവിച്ചു।

Verse 41

दिव्येन विधिना युक्तमार्षेण च श्रुतेन च / राक्षसेन च रूपेण आसुरेण बलेन च

അത് ദിവ്യവിധിയാൽ യുക്തവും, ഋഷിശ്രുതിയാൽ കൂടി; രാക്ഷസരൂപത്താലും ആസുരബലത്താലും സമ്പന്നവുമായിരുന്നു।

Verse 42

त्रिपादं सुमहा कायं स्थूलशीर्षं महाहनुम् / अष्टदंष्ट्रं हरिछ्मश्रुं शङ्कुकर्णं विलोहितम्

അവൻ ത്രിപാദൻ, അതിമഹാകായൻ, സ്ഥൂലശിരസ്സും മഹാഹനുവും ഉള്ളവൻ; അഷ്ടദംഷ്ട്രൻ, ഹരിതശ്മശ്രു, ശങ്കുകർണ്ണൻ, രക്തവർണ്ണൻ ആയിരുന്നു।

Verse 43

ह्रस्वबाहुं प्रबाहुं च पिगलं सुद्विभीषणम् / वैवर्त्तज्ञानसंपन्नं संबुद्धं चैव संभवात्

അവന് ഹ്രസ്വബാഹുവും ദീർഘബാഹുവും ഉണ്ടായിരുന്നു; പിംഗലവർണ്ണനും അത്യന്തം ഭീകരനും; വൈവർ‍ത്തജ്ഞാനസമ്പന്നൻ, ജന്മം മുതലേ പ്രബുദ്ധൻ ആയിരുന്നു।

Verse 44

पिता दृष्ट्वाब्रवीत्तं तु कुबेरो ऽयमिति स्वयम् / कुत्सायां क्विति शब्दो ऽयं शरीरं बेरमुच्यते

പിതാവ് അവനെ കണ്ടു സ്വയം പറഞ്ഞു—“ഇവൻ കുബേരൻ.” നിന്ദാർത്ഥത്തിൽ ‘ക്വി’ എന്ന ശബ്ദം; ശരീരത്തെ ‘ബേര’ എന്നു പറയുന്നു.

Verse 45

कुबेरः कुशरीरत्वान्नाम्ना वै तेन सोंऽकितः / यस्माद्विश्रवसो ऽपत्यं सादृश्याद्विश्रवा इव

കുശരീരത്വം (വികൃത ദേഹം) കാരണം അവൻ ആ പേരാൽ തന്നെ ‘കുബേരൻ’ എന്നു രേഖപ്പെട്ടു. അവൻ വിശ്രവസിന്റെ പുത്രൻ; സാദൃശ്യം കൊണ്ടു വിശ്രവനെപ്പോലെ തന്നേ.

Verse 46

तस्माद्वैश्रवणो नाम नाम्ना तेन भविष्यति / ऋद्रयां कुबेरो ऽजनयद्विश्रुतं नलकूबरम्

അതുകൊണ്ട് അവൻ ‘വൈശ്രവണൻ’ എന്ന നാമത്താലും പ്രസിദ്ധനാകും. ഋദ്രയിൽ കുബേരൻ വിശ്രുതനായ നലകൂബരനെ ജനിപ്പിച്ചു.

Verse 47

रावणं कुम्भकर्णं च कन्यां शूर्पणखीं तथा / विभीषणचतुर्थांस्तु कैकस्यजनयत्सुतान्

കൈകസി രാവണൻ, കുംഭകർണ്ണൻ, കന്യയായ ശൂർപ്പണഖി, നാലാമനായ വിഭീഷണൻ—ഇവരെ പ്രസവിച്ചു.

Verse 48

शङ्कुकर्णो दशग्रीवः पिङ्गलो रक्तमूर्द्धजः / चतुष्पाद्विंशतिभुजो महाकायो महाबलः

അവൻ ശങ്കുകർണ്ണൻ, ദശഗ്രീവൻ, പിംഗളവർണ്ണൻ, രക്തകേശൻ; ചതുഷ്പാദൻ, ഇരുപത് ഭുജങ്ങളുള്ളവൻ, മഹാകായൻ, മഹാബലൻ.

Verse 49

जात्यञ्ज ननिभो दंष्ट्री लोहितग्रीव एव च / राक्षसेनौजसा युक्तो रूपेण च बलेन च

അവൻ ജാത്യഞ്ജനും നനിഭനും പോലെയുള്ളവൻ; ദംഷ്ട്രധാരിയും ലോഹിതഗ്രീവനും; രാക്ഷസസൈന്യൗജസ്സോടെ യുക്തനായി, രൂപത്തിലും ബലത്തിലും പ്രബലൻ.

Verse 50

सत्त्वबुद्धिजितैर्चङ्क्षरा असैरेव रावणः / विसर्गदारुणः क्रूरो रावणो द्रावणस्तु सः

സത്ത്വവും ബുദ്ധിയും ജയിച്ച ചങ്ക്ഷര എന്ന അസുരന്മാരോടുകൂടെ അവൻ തന്നെയായിരുന്നു രാവണൻ; പ്രവൃത്തിയിൽ ദാരുണൻ, സ്വഭാവത്തിൽ ക്രൂരൻ—രാവണൻ, സത്യത്തിൽ ദ്രാവണൻ (ഭീതിജനകൻ) ആയിരുന്നു.

Verse 51

हिरण्यकशिपुर्ह्यासीद्रावणः पूर्वजन्मनि / चतुर्युगानि राजाभूत् त्रयोदश स राक्षसः

മുൻജന്മത്തിൽ രാവണൻ തന്നെയായിരുന്നു ഹിരണ്യകശിപു; ആ രാക്ഷസൻ പതിമൂന്ന് ചതുര്യുഗങ്ങൾ രാജാവായി വാഴ്ന്നു.

Verse 52

ताः पञ्चकोट्यो वर्षाणां संख्याताः संख्यया द्विजाः / नियुतान्येकषष्टिं च शरदां गणितानि वै

ഹേ ദ്വിജന്മാരേ, ആ വർഷങ്ങളുടെ എണ്ണം അഞ്ചുകോടി ആയിരുന്നു; ശരദ്‌ഋതുക്കളുടെ കണക്കോ അറുപത്തൊന്ന് നിയുതങ്ങളായി തന്നെ ഗണിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

Verse 53

षष्टिं चैव सहस्राणि वर्षाणां वै स रावणः / देवतानामृषीणां च घोरं कृत्वा प्रजागरम्

ആ രാവണൻ അറുപതിനായിരം വർഷം ദേവന്മാർക്കും ഋഷിമാർക്കും ഘോരമായ പ്രജാഗരം (അവിരത ഉപദ്രവം/ജാഗരണം) സൃഷ്ടിച്ചു.

Verse 54

त्रेतायुगे चतुर्विंशे रावणस्तपसः क्षयात् / रामं दाशरथिं प्राप्य सगणः क्षयमीयिवान्

ത്രേതായുഗത്തിലെ ഇരുപത്തിനാലാം കാലത്ത് തപസ്സിന്റെ ക്ഷയത്താൽ, ദാശരഥി ശ്രീരാമനെ പ്രാപിച്ച രാവണൻ തന്റെ ഗണങ്ങളോടുകൂടെ നാശം പ്രാപിച്ചു।

Verse 55

महोदरः प्रहस्तश्च महापार्श्वः खरस्तथा / पुष्पोत्कटायाः पुत्रास्ते कन्या कुम्भीनसी तथा

മഹോദരൻ, പ്രഹസ്തൻ, മഹാപാർശ്വൻ, ഖരൻ—ഇവർ പുഷ്പോത്കടയുടെ പുത്രന്മാർ; കൂടാതെ കുംഭീനസീ എന്ന കന്യയും (അവളുടേതു) ആയിരുന്നു।

Verse 56

त्रिशिरा दूषणश्चैव विद्युज्जिह्वः सराक्षसः / कन्यानुपालिका चैव वाकायाः प्रसवः स्मृतः

ത്രിശിരൻ, ദൂഷണൻ, രാക്ഷസനായ വിദ്യുജ്ജിഹ്വൻ—ഇവരും; കൂടാതെ കന്യാനുപാലികാ—വാകയുടെ പ്രസവമെന്നു സ്മൃതിയിൽ പറയുന്നു।

Verse 57

इत्येते क्रूर कर्माणः पौलस्त्या राक्षसा दश / दारुणाभिजनाः सर्वे देवैरपि दुरासदाः

ഇങ്ങനെ പൗലസ്ത്യ വംശത്തിലെ ഈ പത്ത് രാക്ഷസന്മാർ ക്രൂരകർമ്മികൾ; എല്ലാവരും ഭീകരവംശജന്മങ്ങൾ, ദേവന്മാർക്കും സമീപിക്കാനാകാത്തവർ।

Verse 58

सर्वे लब्धवराः शूराः पुत्रपौत्रैः समन्विताः / यक्षाणां चैव सर्वेषां पौलस्त्या चे च राक्षसाः

അവർ എല്ലാവരും വരം ലഭിച്ച വീരന്മാർ, പുത്രപൗത്രങ്ങളോടുകൂടെ സമന്വിതർ; കൂടാതെ എല്ലാ യക്ഷന്മാരിലും പൗലസ്ത്യ രാക്ഷസന്മാരിലും (പ്രസിദ്ധർ) ആയിരുന്നു।

Verse 59

आगस्त्यवैश्वामित्राणां क्रूराणां ब्रह्मरक्षसाम् / वेदाध्ययनशीलानां तपोव्रतनिषेविणाम्

ആഗസ്ത്യ-വൈശ്വാമിത്ര വംശങ്ങളിലെ ആ ക്രൂര ബ്രഹ്മരാക്ഷസർ—വേദാധ്യയനത്തിൽ നിഷ്ഠരായി, തപോവ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നവർ.

Verse 60

तेषामैडविडो राजा पौलस्त्यः सव्यपिङ्गलः / इतरे ये यज्ञजुषस्ते वै रक्षोगणास्त्रयः

അവരിൽ ഐഡവിഡ വംശത്തിലെ രാജാവ് പൗലസ്ത്യൻ ‘സവ്യപിങ്ഗലൻ’ എന്നറിയപ്പെട്ടു; യജ്ഞഭാഗം സ്വീകരിക്കുന്ന മറ്റു ചിലർ മൂന്നു രാക്ഷസഗണങ്ങളായി പറയപ്പെടുന്നു.

Verse 61

यातुधाना ब्रह्मधाना वार्त्ताश्चैव दिवाचराः / निशाचरगणास्तेषां चत्वारः कविभिः स्मृताः

യാതുധാന, ബ്രഹ്മധാന, വാർത്ത, ദിവാചര—ഇവരുടെ നിശാചരഗണങ്ങൾ നാലാണെന്ന് കവികൾ സ്മരിക്കുന്നു.

Verse 62

पौलस्त्या नैरृताश्चैव आगस्त्याः कौशिकास्तथा / इत्येताः सप्त तेषां वै जातयो राक्षसाः स्मृताः

പൗലസ്ത്യ, നൈരൃത, ആഗസ്ത്യ, കൗശിക—ഇങ്ങനെ അവരുടെ ഏഴ് ജാതികൾ രാക്ഷസരായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 63

तेषां रुपं प्रवक्ष्यामि स्वाभाव्येन व्यवस्थितम् / वृत्ताक्षाः पिङ्गलाश्चैव महाकाया महोदराः

ഇപ്പോൾ അവരുടെ സ്വാഭാവികമായി നിലകൊള്ളുന്ന രൂപം ഞാൻ പറയുന്നു—വൃത്താക്ഷികൾ, പിങ്ഗളവർണ്ണം; മഹാകായരും മഹോദരരുമാണ്.

Verse 64

अष्टदंष्ट्राः शङ्कुकार्णा ऊर्द्ध्वरोमाण एव च / आकर्णा हारितस्याश्च मुञ्जधूम्रोर्ध्वमूर्धजाः

അവർക്ക് എട്ട് ദംഷ്ട്രകളും, കുറ്റിപോലെയുള്ള ചെവികളും, മേലോട്ടു നിൽക്കുന്ന രോമങ്ങളുമുണ്ട്. വായ ചെവിവരെ നീണ്ടതും, തലമുടി മുഞ്ഞപ്പുല്ലുപോലെ പുകനിറമുള്ളതും ഉയർന്നുനിൽക്കുന്നതുമാണ്.

Verse 65

स्थूलशीर्षाः सिताभाश्च ह्रस्वसक्थिप्रबाहवः / ताम्रास्या लंबजिह्वोष्ठा लंबभ्रूस्थूलनासिकाः

അവർക്ക് വലിയ തലകളും, വെളുത്ത പ്രഭയും, ചെറിയ തുടകളും കൈകളുമുണ്ട്. ചെമ്പ് നിറമുള്ള മുഖം, തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന നാക്കും ചുണ്ടുകളും, നീണ്ട പുരികങ്ങളും തടിച്ച മൂക്കുമാണുള്ളത്.

Verse 66

नीलाङ्गा लोहितग्रीवा गंभीराक्षा विभीषणाः / महाघोरस्वराश्चैव विकटोद्बद्धपिण्डिकाः

അവരുടെ അവയവങ്ങൾ നീലനിറവും, കഴുത്ത് ചുവപ്പും, കണ്ണുകൾ ആഴമുള്ളതും, അവർ ഭiകരരുമാണ്. അവരുടെ ശബ്ദം അതിഘോരവും, കണങ്കാലുകൾ വികൃതമായി മുഴച്ചതുമാണ്.

Verse 67

स्थूलाश्च तुङ्गनासाश्च शिलासंहनना दृढाः / दारुणाभिजनाः क्रूराः प्रायशः क्लिष्टकर्मिणः

അവർ തടിച്ചവരും, ഉയർന്നുനിൽക്കുന്ന മൂക്കുള്ളവരും, കല്ലുപോലെ ഉറച്ച ശരീരമുള്ളവരും ദൃഢഗാത്രരുമാണ്. അവർ ക്രൂരമായ വംശത്തിൽപ്പെട്ടവരും, ദയയില്ലാത്തവരും, മിക്കവാറും കഠിനമായ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവരുമാണ്.

Verse 68

सकुण्डलाङ्गदापीडा मुकुटोष्णीषधारिणः / विचित्राभरणाश्चित्रमाल्यगन्धानुलेपनाः

അവർ കുണ്ഡലങ്ങളും, തോൾവളകളും, കിരീടങ്ങളും, തലപ്പാവുകളും ധരിക്കുന്നു. അവർ വിചിത്രമായ ആഭരണങ്ങൾ അണിഞ്ഞവരും, പലതരം മാലകളും സുഗന്ധലേపനങ്ങളും പൂശിയവരുമാണ്.

Verse 69

अन्नादाः पिशितादाश्च पुरुषादाश्च ते स्मृताः / इत्येतद्रूपसाधर्म्यं राक्षसानां स्मृतं बुधैः

അവർ അന്നഭോജികൾ, മാംസഭോജികൾ, മനുഷ്യഭോജികൾ എന്നും സ്മൃതിയിൽ പറയപ്പെടുന്നു; ഇതുതന്നെ രാക്ഷസരുടെ രൂപസാദൃശ്യമെന്ന് പണ്ഡിതർ പറഞ്ഞു.

Verse 70

न समास्ते बले बुद्धौ युद्धे माया कृते तदा / पुलहस्य मृगाः पुत्राः सर्वे व्यालाश्च दंष्ट्रिणः

അപ്പോൾ ബലം, ബുദ്ധി, യുദ്ധം—മായ ചെയ്താലും—സമനാകുന്നവൻ ആരുമില്ല; പുലഹന്റെ പുത്രന്മാരായ മൃഗങ്ങളും എല്ലാ വ്യാളങ്ങളും ദംഷ്ട്രധാരികളായിരുന്നു.

Verse 71

भूताः सर्प्पाः पिशाचाश्च सृमरा हस्तिनस्तथा / वानराः किन्नराश्चेव मायुः किंपुरुषास्तथा

ഭൂതങ്ങൾ, സർപ്പങ്ങൾ, പിശാചുകൾ, സൃമരങ്ങൾ, അതുപോലെ ആനകൾ; വാനരങ്ങൾ, കിന്നരങ്ങൾ, മായു, കിംപുരുഷന്മാരും (ഉണ്ടായി).

Verse 72

प्रागप्येते परिक्रान्ता मया क्रोधवशान्वयाः / अनपत्यः क्रतुर्ह्यस्मिन्स्मृतो वैवस्वतेंऽतरे

ക്രോധവശനായ ഞാൻ മുമ്പേ ഇവരെ അതിക്രമിച്ചുപോയിരുന്നു; ഈ വൈവസ്വത മന്വന്തരത്തിൽ ക്രതു സന്താനരഹിതനെന്ന് സ്മൃതിയിൽ പറയുന്നു.

Verse 73

न तस्य पत्न्यः पुत्रा वा तेजः संक्षिव्य च स्थितः / अत्रेर्वशं प्रवक्ष्यामि तृतीयस्य प्रजापतेः

അവന് ഭാര്യമാരുമില്ല, പുത്രന്മാരുമില്ല; തന്റെ തേജസ്സിനെ സംക്ഷിപ്തമാക്കി അവൻ നിലകൊണ്ടു. ഇനി മൂന്നാമത്തെ പ്രജാപതി അത്രിയുടെ വംശം ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കും.

Verse 74

तस्य पत्न्यस्तु सुन्दर्यों दशैवासन्पतिव्रताः / बद्राश्वस्य घृताच्यां वै दशाप्सरसि सूनवः

അവന് പത്ത് സുന്ദരികളായ പതിവ്രതാ ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു. ബദ്രാശ്വന് ഘൃതാചി അപ്സരസ്സിൽ നിന്ന് പത്ത് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു.

Verse 75

भद्रा शूद्रा च मद्रा च शालभा मलदा तथा / बला हला च सप्तैता या च गोचपलाः स्मृताः

ഭദ്രാ, ശൂദ്രാ, മദ്രാ, ശാലഭാ, മലദാ, ബലാ, ഹലാ—ഇവർ ഏഴ്; കൂടാതെ ‘ഗോചപലാ’ എന്നും ഒരാൾ സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 76

तथा तामरसा चैव रत्नकूटा च तादृशः / तत्र यो वंशकृच्चासौ तस्य नाम प्रभाकरः

അതുപോലെ താമരസയും രത്നകൂടയും അങ്ങനെ തന്നെയായിരുന്നു. അവിടെ വംശം സ്ഥാപിച്ചവന്റെ പേര് പ്രഭാകരൻ ആയിരുന്നു.

Verse 77

मद्रायां जनयामास सोमं पुत्रं यशस्विनम् / स्वर्भानुना हते सूर्ये पतमाने दिवो महीम्

മദ്രയിൽ അവൻ യശസ്സുള്ള പുത്രനായ സോമനെ ജനിപ്പിച്ചു. സ്വർഭാനു സൂര്യനെ പ്രഹരിച്ചതോടെ, സൂര്യൻ ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ഭൂമിയിലേക്കു വീഴാൻ തുടങ്ങി.

Verse 78

तमो ऽभिभूते लोके ऽस्मिन्प्रभा येन प्रवर्त्तिता / स्वस्ति तेस्त्विति चौक्तो वै पतन्निह दिवाकरः

ഈ ലോകം അന്ധകാരത്തിൽ മുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രകാശം പ്രചരിപ്പിച്ചവനോട് ഇവിടെ വീഴുകയായിരുന്നു ദിവാകരൻ—“നിനക്കു സ്വസ്തി ഉണ്ടാകട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു.

Verse 79

ब्रह्मर्षेर्वचनात्तस्य न पपात दिवो महीम् / अत्रिश्रेष्ठानि गोत्राणि यश्चकार महातपाः

ആ ബ്രഹ്മർഷിയുടെ വചനത്താൽ ആ ഭൂമി സ്വർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് വീണില്ല. മഹാതപസ്വി അത്രിശ്രേഷ്ഠ ഗോത്രങ്ങളെ സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 80

यज्ञेष्वनिधनं चैव सुरैर्यस्य प्रवर्तितम् / स तासु जनयामास पुत्रानात्मसमानकान्

യജ്ഞങ്ങളിൽ ആരുടെ ‘അനിധന’ (അവിനാശി) വിധാനം ദേവന്മാർ പ്രചരിപ്പിച്ചുവോ, അവൻ അവരിൽ ആത്മസമാനമായ പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.

Verse 81

दश तान्वै सुमहता तपसा भावितः प्रभुः / स्वस्त्यात्रेया इति ख्याता ऋषयो वेदपारगाः

പ്രഭു ആ പത്തുപേരെയും അതിമഹത്തായ തപസ്സാൽ പാക്വരാക്കി. അവർ ‘സ്വസ്ത്യാത്രേയർ’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധരായ, വേദപാരംഗത ഋഷിമാരായിരുന്നു.

Verse 82

तेषां द्वौ ख्यातयशसौ ब्रह्मिष्ठौ सुमहौजसौ / दत्तो ह्यनुमतो ज्येष्ठो दुर्वासास्तस्य चानुजः

അവരിൽ രണ്ടുപേർ അത്യന്തം ഖ്യാതിയശസ്സുള്ളവരും ബ്രഹ്മനിഷ്ഠരും മഹാശക്തിമാന്മാരുമായിരുന്നു—മൂത്തവൻ ദത്തൻ (അനുമതൻ)യും അവന്റെ അനുജൻ ദുര്വാസാവും.

Verse 83

यवीयसी सुता तेषामबला ब्रह्मवादिनी / अत्राप्युदाहरन्तीमं श्लोकं पौराणिकाः पुरा

അവരുടെ ഇളയ പുത്രി അബലാ ബ്രഹ്മവാദിനിയായിരുന്നു. ഇവിടെക്കും പുരാണികർ പുരാതനകാലത്ത് ഈ ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നു.

Verse 84

अत्रेः पुत्रं महात्मानं शान्तात्मानमकल्मषम् / दत्तात्रेयं तनुं विषणोः पुराणज्ञाः प्रजक्षते

അത്രിയുടെ പുത്രനായ മഹാത്മാവും ശാന്താത്മാവും മലിനതയറ്റവനുമായ ദത്താത്രേയനെ പുരാണജ്ഞർ വിഷ്ണുവിന്റെ തനുരൂപാവതാരമായി പ്രസ്താവിക്കുന്നു.

Verse 85

तस्य गोत्रान्वयज्जाताश्चत्वारः प्रथिता भुवि / श्यावाश्वा मुद्गलाश्चैव वाग्भूतकगवि स्थिराः

അവന്റെ ഗോത്രപരമ്പരയിൽ ജനിച്ച നാല് വംശങ്ങൾ ഭൂമിയിൽ പ്രസിദ്ധമായി—ശ്യാവാശ്വ, മുദ്ഗല, വാഗ്ഭൂതക, ഗവിസ്ഥിര।

Verse 86

एते ऽत्रीणां तु चत्वारः स्मृताः पक्षा महौजसः / काश्यपो नारदश्चैव पर्वतो ऽरुन्धती तथा

ഇവർ അത്രിവംശത്തിന്റെ നാലു മഹൗജസ്വി ‘പക്ഷങ്ങൾ’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു—കാശ്യപൻ, നാരദൻ, പർവതൻ, അരുന്ധതി.

Verse 87

जज्ञिरे मानसा ह्येते ऽरुधत्यास्तन्निबोधत / नारदस्तु वसिष्ठायारुन्धती प्रत्यपादयत्

ഇവർ എല്ലാവരും അരുന്ധതിയിൽ നിന്ന് മാനസജന്മം പ്രാപിച്ചവർ—ഇത് അറിഞ്ഞുകൊൾക. നാരദൻ അരുന്ധതിയെ വസിഷ്ഠനു സമർപ്പിച്ചു നൽകി.

Verse 88

ऊर्द्ध्वरेता महातेजा दक्षशापात्तु नारदः / पुरा देवासुरे तस्मिन्संग्रामे तारकामये

ദക്ഷന്റെ ശാപം മൂലം നാരദൻ ഊർദ്ധ്വരേതാ (ബ്രഹ്മചാരി)യും മഹാതേജസ്സും ഉള്ളവനായി; പണ്ടുകാലത്ത് നടന്ന ആ ദേവാസുരസംഗ്രാമമായ താരകാമയ യുദ്ധത്തിൽ.

Verse 89

अनावृष्ट्या हते लोके व्यग्रे शस्ते सुरैः सह / वसिष्ठस्तपसा धीमाञ्जीवयामास वै प्रजाः

മഴയില്ലായ്മകൊണ്ട് ലോകം നശിക്കുമാറായപ്പോൾ, ദേവന്മാരോടുകൂടെ എല്ലാവരും വ്യാകുലരായപ്പോൾ, ധീമാനായ വസിഷ്ഠൻ തന്റെ തപോബലത്താൽ പ്രജകളെ വീണ്ടും ജീവിപ്പിച്ചു.

Verse 90

अनेकफलमूलिन्य औषधीश्च प्रवर्तयन् / तास्तेन जीवयामास कारुण्यादौषधेन सः

അനേകം ഫലങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും നൽകുന്ന ഔഷധികളെ അദ്ദേഹം വളർത്തി പ്രചരിപ്പിച്ചു; കരുണയാൽ പ്രേരിതനായി ആ ഔഷധബലത്താൽ തന്നെ എല്ലാവരെയും ജീവിപ്പിച്ചു.

Verse 91

अरुन्धत्यां वसिष्टस्तु शक्तिमुत्पादय त्सुतम् / स्वाङ्गज जनयच्छक्तिरदृश्यन्त्यां पराशरम्

അരുന്ധതിയിൽ വസിഷ്ഠൻ ശക്തി എന്ന പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചു; ശക്തി അദൃശ്യന്തിയിൽ തന്റെ അംഗജനായ പരാശരനെ ജനിപ്പിച്ചു.

Verse 92

काल्यां पराशराज्जज्ञे कृष्णद्वैपायनः प्रभुः / द्वैपायनादरण्यां वै शुको जज्ञे गुणान्वितः

കാളിയിൽ പരാശരനിൽ നിന്ന് പ്രഭു കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ (വ്യാസൻ) ജനിച്ചു; ദ്വൈപായനനിൽ നിന്ന് അരണ്യയിൽ ഗുണസമ്പന്നനായ ശുകൻ ജനിച്ചു.

Verse 93

उदपद्यन्त षडिमे पीवर्यां शुकसूनवः / भूरिश्रवाः प्रभुः शंभुः कृष्णो गौरश्च पञ्चमः

പീവരിയിൽ ശുകന്റെ ഈ ആറു പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു—ഭൂരിശ്രവാ, പ്രഭു, ശംഭു, കൃഷ്ണൻ, അഞ്ചാമൻ ഗൗരൻ; (മറ്റൊരാളും).

Verse 94

कन्या कीर्तिमती चैव योगमाता धृतव्रता / जननी ब्रह्मदत्तस्य पत्नी सा त्वणुहस्य च

കീർത്തിമതി എന്ന കന്യക യോഗമാതാവും ധൃതവ്രതയും ആയിരുന്നു. അവൾ ബ്രഹ്മദത്തന്റെ ജനനിയും അണുഹന്റെ ഭാര്യയും ആയിരുന്നു.

Verse 95

श्वेताः कृष्णाश्च पौराश्च श्यामधूम्राश्च चण्डिनः / ऊष्मादा दारिकाश्चैव नीलाश्चैव पराशराः

പരാശരഗണങ്ങളിൽ ശ്വേതർ, കൃഷ്ണർ, പൗരർ, ശ്യാമധൂമ്രർ, ചണ്ഡിനർ; കൂടാതെ ഊഷ്മാദർ, ദാരികർ, നീലർ എന്നും പറയപ്പെടുന്നു.

Verse 96

पराशराणामष्टौ ते पक्षाः प्रोक्ता महात्मनाम् / अत ऊर्द्ध्व निबोध त्वमिन्द्रप्रमति संभवम्

മഹാത്മാക്കളായ പരാശരരുടെ ആ എട്ട് പക്ഷങ്ങൾ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടു. ഇനി മേലോട്ട് ഇന്ദ്രപ്രമതിയുടെ ജന്മോത്ഭവം നീ അറിഞ്ഞുകൊൾക.

Verse 97

वसिष्ठस्य कपिञ्जल्यां घृताच्यामुदपद्यत / कुणीति यः समाख्यात इन्द्रप्रमतिरुच्यते

വസിഷ്ഠനാൽ കപിഞ്ചല്യയിൽ ഘൃതാചിയുടെ ഗർഭത്തിൽ ജനിച്ചവൻ ‘കുണി’ എന്നു പ്രസിദ്ധൻ; അവനെയാണ് ഇന്ദ്രപ്രമതി എന്നു വിളിക്കുന്നത്.

Verse 98

पृथोः सुतायां संभूतः पुत्रस्तस्याभवद्वसुः / उपमन्युः सुतस्तस्य यस्येमे ह्यौपमन्यवः

പൃഥുവിന്റെ പുത്രിയിൽ നിന്നു അവന് വസു എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു. അവന്റെ പുത്രൻ ഉപമന്യു; അവന്റെ വംശജരാണ് ‘ഔപമന്യവർ’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നത്.

Verse 99

मित्रावरुणयोश्चैव कुण्डिनेयाः परिश्रुताः / एकार्षेयास्तथा चान्ये वसिष्ठा नाम विश्रुताः

മിത്ര-വരുണന്മാരുടെ വംശത്തിൽ കുണ്ഡിനേയർ പ്രസിദ്ധരായി; അതുപോലെ ഏകഋഷി-പരമ്പരയിലെ മറ്റുള്ളവരും ‘വസിഷ്ഠ’ എന്ന നാമത്തിൽ വിഖ്യാതരാണ്.

Verse 100

एते पक्षा वसिष्ठानां स्मृता ह्येकादशैव तु / इत्येते ब्रह्मणः पुत्रा मानसा अष्ट विश्रुताः

വസിഷ്ഠന്മാരുടെ ഈ ശാഖകൾ പതിനൊന്നേ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു; ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവിന്റെ എട്ട് മാനസപുത്രർ പ്രസിദ്ധരാണ്.

Verse 101

भ्रातरः सुमहाभागा येषां वंशाः प्रतिष्ठिताः / त्रींल्लोकान्धारयन्तीमान्देवर्षिगणसंकुलान्

അവർ അതിമഹാഭാഗ്യശാലികളായ സഹോദരന്മാർ; അവരുടെ വംശങ്ങൾ ദൃഢമായി സ്ഥാപിതം; ദേവർഷിഗണങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ ഈ ത്രിലോകത്തെയും അവർ ധരിക്കുന്നു.

Verse 102

तेषां पुत्राश्च पौत्राश्च शतशो ऽथ सहस्रशः / व्याप्ता येस्तु त्रयो लोकाः सूर्यस्येव गभस्तिभिः

അവരുടെ പുത്രന്മാരും പൗത്രന്മാരും നൂറുകളായും ആയിരങ്ങളായും ഉണ്ട്; അവരുടെ വഴി ത്രിലോകം സൂര്യകിരണങ്ങളെന്നപോലെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.