
Chapter 226 — राजधर्माः (Rājadharma: Royal Duties and Daṇḍanīti)
ഈ അധ്യായം രാജധർമ്മത്തിലെ ദണ്ഡനീതിയെ ഒരു കൈപുസ്തകമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ആദ്യം കൃഷ്ണല, ത്രിയവ, സുവർണ്ണ, നിഷ്ക, ധരണ, കാർഷാപണ/പണ തുടങ്ങിയ തൂക്കം‑നാണയ മാനങ്ങൾ നിർണ്ണയിച്ച് അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പിഴയും ശിക്ഷയും ക്രമീകരിക്കുന്നു; പ്രത്യേകിച്ച് സാഹസത്തിന്റെ മൂന്ന് നിലകൾ—പ്രഥമ, മധ്യമ, ഉത്തമ—എന്നിങ്ങനെ ദണ്ഡങ്ങൾ പറയുന്നു. തുടർന്ന് കള്ളത്തരം സംബന്ധിച്ച വ്യാജ ആരോപണം, രാജരക്ഷകൻ/ന്യായാധിപൻ മുമ്പിലെ അസത്യവാക്ക്, കൂട്ട് സാക്ഷ്യം, നിക്ഷേപം (ഡെപ്പോസിറ്റ്) അപഹരിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ നശിപ്പിക്കൽ—ഇവയ്ക്കുള്ള ശിക്ഷകൾ വിവരിക്കുന്നു. വ്യാപാര‑തൊഴിൽ തർക്കങ്ങളിൽ മറ്റൊരാളുടെ സ്വത്ത് വിൽക്കൽ, പണം വാങ്ങി സാധനം നൽകാതിരിക്കുക, ജോലി ചെയ്യാതെ വേതനം വാങ്ങൽ, പത്ത് ദിവസത്തിനകം വിൽപ്പന പിൻവലിക്കൽ തുടങ്ങിയ നിയമങ്ങൾ ഉണ്ട്. വിവാഹവഞ്ചന, മുമ്പ് നൽകിയ വധുവിന്റെ പുനർവിവാഹം, രക്ഷാധികാരി/കാവൽക്കാരുടെ അശ്രദ്ധ എന്നിവയും പറയുന്നു. ഗ്രാമപരിധി‑അളവുകൾ, മതിൽ മുതലായ നഗരസുരക്ഷ, അതിർത്തി ലംഘനം, മോഷണത്തിന്റെ ഘട്ടങ്ങൾ, വലിയ മോഷണം‑അപഹരണം എന്നിവയിൽ മരണശിക്ഷ വരെ വിധിയുണ്ട്. അപമാനം‑ദുരാചാരങ്ങളിൽ വർണ്ണാനുസൃത ശിക്ഷ, ഗുരുതരത്തിൽ അംഗച്ഛേദം; ബ്രാഹ്മണർക്കു ശരീരശിക്ഷയ്ക്കുപകരം നാടുകടത്തൽ പ്രധാനമാണ്. അഴിമതിയുള്ള കാവൽക്കാരൻ, മന്ത്രി, ന്യായാധിപൻ എന്നിവർക്കു സ്വത്ത് പിടിച്ചെടുക്കലും നാടുകടത്തലും. അവസാനം തീകൊളുത്തൽ, വിഷപ്രയോഗം, പരസ്ത്രീഗമനം, ആക്രമണം, വിപണി വഞ്ചന (കള്ളക്കലവ്/നകലി നാണയം), അശുചിത്വലംഘനം, അന്യായ സമൻസ്, കസ്റ്റഡിയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടൽ—ഇവയ്ക്കെതിരെ ധർമ്മസംരക്ഷണത്തിനായുള്ള സത്യകേന്ദ്രിത ദണ്ഡവ്യവസ്ഥ പ്രതിപാദിക്കുന്നു.
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे सामाद्युपायो नाम पञ्चविंशत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ षड्विंशत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः राजधर्माः पुष्कर उवाच दण्डप्रणयनं वक्ष्ये येन राज्ञः परा गतिः त्रियवं कृष्णलं विद्धि पापस्तत्पञ्चकं भवेत्
ഇങ്ങനെ അഗ്നി മഹാപുരാണത്തിലെ ‘സാമാദ്യുപായം’ എന്ന 225-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി. ഇനി ‘രാജധർമ്മങ്ങൾ’ എന്ന 226-ാം അധ്യായം ആരംഭിക്കുന്നു. പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു—രാജാവിന് പരമഗതി നൽകുന്ന ദണ്ഡപ്രണയനം ഞാൻ വിവരിക്കും. ‘ത്രിയവ’ ‘കൃഷ്ണല’ തുല്യമെന്നു അറിയുക; പാപാപരാധങ്ങളിൽ ദണ്ഡം അതിന്റെ അഞ്ചിരട്ടിയാകും.
Verse 2
कृष्णलानां तथा षष्ट्या कर्षार्धं रामकीर्तितं सुवर्णश् च विनिर्दिष्टो राम षोडशमापकः
രാമൻ പ്രസ്താവിച്ചതുപോലെ അറുപത് കൃഷ്ണലകൾ ചേർന്നാൽ അർദ്ധകർശം ആകുന്നു. ‘സുവർണം’ എന്നും നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു—അത് പതിനാറ് (ഘടകങ്ങളുടെ) അളവാണ്.
Verse 3
निष्कः सुवर्णाश् चत्वारो धरणं दशभिस्तु तैः ताम्ररूप्यसुवर्णानां मनमेतत् प्रकीर्तितं
നിഷ്കം നാല് സുവർണങ്ങളുടെ തുല്യം; ധരണമോ ആ സുവർണങ്ങളുടെ പത്താൽ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇങ്ങനെ താമ്രം, രൗപ്യം, സ്വർണം എന്നിവയുടെ തൂക്കമാനം പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
Verse 4
ताम्रकैः कार्षिको राम प्रोक्तः कार्षापणो बुधैः पणानां द्वे शते सार्धं प्रथमः साहसः स्मृतः
ഹേ രാമാ, താമ്ര നാണയങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ‘കാർഷിക’ എന്നു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അതേ പണ്ഡിതന്മാർ ‘കാർഷാപണ’ എന്ന പേരിൽ അറിയുന്നു. പണങ്ങളുടെ രണ്ടുനൂറ്റി അമ്പത് ആദ്യ ‘സാഹസ’ ദണ്ഡമായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
Verse 5
मध्यमः पञ्च विज्ञेयः सहस्रमपि चोत्तमः चौरैर् अमूषितो यस्तु मूषितो ऽस्मीति भाषते
മധ്യമ ദണ്ഡം അഞ്ചുനൂറെന്ന് അറിയണം; ഉത്തമ ദണ്ഡം ആയിരം. കള്ളന്മാർ കൊള്ളയടിക്കാതിരുന്നിട്ടും ‘ഞാൻ കൊള്ളയടിക്കപ്പെട്ടു’ എന്നു പറയുന്നവനും ദണ്ഡനീയനാണ്.
Verse 6
तत्प्रदातरि भापाले स दण्ड्यस्तावदेव तु यो यावद्विपरीतार्थं मिथ्या वा यो वदेत्तु तं
രാജരക്ഷകൻ/ന്യായാധിപൻ മുമ്പാകെ യാരെങ്കിലും വസ്തുതയ്ക്ക് വിരുദ്ധാർത്ഥമുള്ള പ്രസ്താവന നൽകുകയോ അസത്യം പറയുകയോ ചെയ്താൽ, അവനെ അത്രത്തോളം തന്നെ ദണ്ഡിക്കണം.
Verse 7
तौ नृपेण ह्य् अधर्मज्ञौ दाप्यौ तद्द्विगुणं दमं कूटसाक्ष्यन्तु कुर्वाणांस्त्रीन् वर्णांश् च प्रदापयेत्
ആ രണ്ടുപേരും അധർമ്മജ്ഞരായതിനാൽ രാജാവ് അവരിൽ നിന്ന് ആ ദണ്ഡത്തിന്റെ ഇരട്ടിയോളം പിരിവാക്കണം. കൂറ്റസാക്ഷ്യം (കള്ളസാക്ഷ്യം) ചെയ്യുന്നവരെ മൂന്നു വർണങ്ങളിലും അവരുടെ അവരുടെ വർണാനുസാരമായി ശിക്ഷിക്കണം.
Verse 8
विवासयेद्ब्राह्मणन्तु भोज्यो विधिर् न हीरतः निक्षेपस्य समं मूल्यं दण्ड्यो निक्षेपभुक् तथा
ബ്രാഹ്മണന്റെ കാര്യത്തിൽ ശിക്ഷയായി നിർവാസനം മാത്രം; അവനു ദേഹദണ്ഡം വിധിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. നിക്ഷേപം (ഏൽപ്പിച്ച നിക്ഷേപവസ്തു) ഭോഗിക്കുകയോ അപഹരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവൻ, ആ നിക്ഷേപത്തിന്റെ മൂല്യത്തിന് തുല്യമായ പിഴ അടയ്ക്കണം.
Verse 9
तथाचाष्टौ इति छ , ज च ताम्रिकैः कार्षिक इत्य् आदिः, साहसः स्मृत इत्य् अन्तः पाठः झ पुस्तके नास्ति यो यावदित्यादिः, तद्द्विगुणं दममित्यन्तः पाठः झ पुस्तके नास्ति वस्त्रादिकस्य धर्मज्ञ तथा धर्मो न हीयते यो निक्षेपं घातयति यश्चानिक्षिप्य याचते
ഇങ്ങനെ ചില പാഠങ്ങളിൽ (ച, ജ) ‘എട്ട്… താമ്രിക മുതൽ കാർഷിക വരെ’ എന്നാരംഭം കാണുന്നു; എന്നാൽ ‘സാഹസമെന്ന് സ്മൃതം’ എന്ന അവസാനവാക്യം ഝ പ്രതിയിൽ ഇല്ല. അതുപോലെ ‘ആർ എത്രത്തോളം… പിഴ ഇരട്ട’ എന്ന ഭാഗവും ഝ പ്രതിയിൽ കാണുന്നില്ല. വസ്ത്രാദി വിഷയങ്ങളിൽ ധർമ്മജ്ഞൻ ധർമ്മഹാനി വരാതെയായി വിധി പറയണം—ശിക്ഷാർഹർ: നിക്ഷേപം നശിപ്പിക്കുകയോ മാറ്റിമറിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവൻ, കൂടാതെ നിക്ഷേപം ഏൽപ്പിക്കാതെയേ അത് ആവശ്യപ്പെടുന്നവൻ।
Verse 10
तावुभौ चौरवच्छास्यौ दण्ड्यौ वा द्विगुणं दम अज्ञानाद्यः पुमान् कुर्यात् परद्रव्यस्य विक्रयं
ആ രണ്ടുപേരും കള്ളന്മാരെപ്പോലെ ശിക്ഷാർഹർ; അല്ലെങ്കിൽ ബന്ധപ്പെട്ട മൂല്യത്തിന്റെ ഇരട്ട പിഴ അടയ്ക്കണം. അജ്ഞാനത്താൽ മറ്റൊരാളുടെ സ്വത്ത് വിൽക്കുന്ന പുരുഷനും അതേവിധം ശിക്ഷയ്ക്ക് വിധേയനാണ്.
Verse 11
निर्दोषो ज्ञानपूर्वकन्तु चौरवद्दण्डमर्हति मूल्यमादाय यः शिल्पं न दद्याद् दण्ड्य एव सः
താൻ കുറ്റമില്ലെന്നു പറഞ്ഞാലും, അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ചെയ്തവൻ കള്ളനെപ്പോലെ ശിക്ഷാർഹനാണ്. പ്രതിഫലം വാങ്ങിയിട്ടും ശില്പം/സേവനം നൽകാത്തവൻ തീർച്ചയായും ശിക്ഷിക്കപ്പെടണം.
Verse 12
प्रतिश्रुत्याप्रदातारं सुवर्णं दण्डयेन्नृपः भृतिं गृह्य न कुर्याद्यः कर्माष्टौ कृष्णला दमः
വാഗ്ദാനം ചെയ്തിട്ടും സ്വർണം നൽകാത്തവനെ രാജാവ് ശിക്ഷിക്കണം. വേതനം വാങ്ങിയിട്ടും ജോലി ചെയ്യാത്തവന്റെ പിഴ എട്ട് കൃഷ്ണലാ ആകുന്നു.
Verse 13
अकाले तु त्यजन् भृत्यं दण्ड्यः स्यात्तावदेव तु क्रीत्वा विक्रीय वा किञ्चिद्यस्येहानुशयो भवेत्
അകാലത്തിൽ ഭൃത്യനെ പിരിച്ചുവിടുന്നവൻ അത്രത്തോളം ദണ്ഡത്തിന് അർഹൻ. അതുപോലെ എന്തെങ്കിലും വാങ്ങുകയോ വിൽക്കുകയോ ചെയ്ത് പിന്നീടു പശ്ചാത്താപത്തോടെ പിൻവലിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചാലും അതേ നിയമം ബാധകം.
Verse 14
सो ऽन्तर्दशाहात्तत्स्वामी दद्याच्चैवाददीत च परेण तु दशाहस्य नादद्यान्नैव दापयेत्
പത്ത് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ആണെങ്കിൽ യഥാർത്ഥ ഉടമ വസ്തു തിരികെ നൽകുകയും തിരികെ വന്നാൽ സ്വീകരിക്കുകയും വേണം. എന്നാൽ പത്ത് ദിവസം കഴിഞ്ഞാൽ സ്വീകരിക്കരുത്; മറ്റൊരാളാൽ ബലമായി കൈമാറിപ്പിക്കയും അരുത്.
Verse 15
आददद्धि ददच्चैव राज्ञा दण्ड्यः शतानि षट् वरे दोषानविख्याप्य यः कन्यां वरयेदिह
വരന്റെ ദോഷങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്താതെ ഇവിടെ കന്യയെ വരിക്കുന്നവൻ—എടുക്കുകയോ കൊടുക്കുകയോ ചെയ്താലും—രാജാവാൽ ആറുനൂറ് (പണ) ദണ്ഡം ലഭിക്കേണ്ടവൻ.
Verse 16
दत्ताप्यदत्ता सा तस्य राज्ञा दण्ड्यः शतद्वयं प्रदाय कन्यां यो ऽन्यस्मै पुनस्तां सम्प्रयच्छति
അവൾ നൽകിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അവനോടു ‘നൽകാത്തവൾ’ എന്നപോലെ തന്നെ കണക്കാക്കണം. കന്യയെ നൽകി (വിവാഹം നടത്തി) അതേ കന്യയെ വീണ്ടും മറ്റൊരാൾക്ക് നൽകുന്നവനെ രാജാവ് ഇരുനൂറ് (പണ) ദണ്ഡം അടപ്പിച്ച് ശിക്ഷിക്കണം.
Verse 17
दण्डः कार्यो नरेन्द्रेण तस्याप्युत्तमसाहसः सत्यङ्कारेण वाचा च युक्तं पुण्यमसंशयं
രാജാവ് ദണ്ഡം പ്രയോഗിക്കണം; എന്നാൽ അതും പരമമായ വിവേകവും സംയമവും സഹിതമായിരിക്കണം. സത്യപ്രതിജ്ഞയും സത്യവാക്കും ചേർന്ന ദണ്ഡം സംശയമില്ലാതെ പുണ്യകരമാണ്.
Verse 18
लुब्धो ऽन्यत्र च विक्रेता षट्शतं दण्डमर्हति दद्याद्धेनुं न यः पालो गृहीत्वा भक्तवेतनं
ഏല്പിച്ച സ്വത്ത് ലാഭലോഭത്തോടെ മറ്റിടത്ത് വിറ്റാൽ അവന് ആറുനൂറ് പിഴ അർഹം. കൂടാതെ ഭരണംയും വേതനവും വാങ്ങിയിട്ടും ഉടമയ്ക്ക് പശുവിനെ ഏല്പിക്കാത്ത ഇടയനും അതുപോലെ ശിക്ഷാർഹൻ.
Verse 19
स तु दण्ड्यः शतं राज्ञा सुवर्णं वाप्यरक्षिता चौरवद्वधमर्हतोति घ , ञ च वरयेद्यदि इति घ , ञ च धनुःशतं परीणाहो ग्रामस्य तु समन्ततः
ഇത്തരം അശ്രദ്ധനായ കാവൽക്കാരനെ രാജാവ് നൂറ് സുവർണ്ണ പിഴയാൽ ശിക്ഷിക്കണം. അത് കാവലില്ലാതെ തുടരുകയാണെങ്കിൽ അവൻ കള്ളനെപ്പോലെ വധാർഹൻ. അവൻ കുറ്റം തടഞ്ഞാൽ, ഗ്രാമപരിധി ചുറ്റുമെല്ലാം നൂറ് ധനുസ്സിന്റെ പരിസരം വരെ ആകണം.
Verse 20
द्विगुणं त्रिगुणं वापि नगरस्य च कल्पयेत् वृतिं तत्र प्रकुर्वीत यामुष्ट्रो नावलोकयेत्
നഗരത്തിന്റെ പ്രാകാര/മതിൽപരിധി നഗരമാപത്തിന്റെ ഇരട്ടമോ മൂന്നട്ടമോ ആക്കി രൂപപ്പെടുത്തണം. അവിടെ ഒട്ടകത്തിനും മുകളിലൂടെ നോക്കാൻ കഴിയാത്തത്ര ഉയരമുള്ള പ്രതിരോധവലയം നിർമ്മിക്കണം.
Verse 21
तत्रापरिवृते धान्ये हिंसिते नैव दण्डनं गृहन्तडागमारामं क्षेत्रं वा भीषया हरन्
അവിടെ ധാന്യം ശരിയായി മൂടി/സംരക്ഷിച്ച് വെച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ, അത് നശിച്ചാലും ശിക്ഷയില്ല. അതുപോലെ ഭീഷണിയാലോ ബലപ്രയോഗത്താലോ വീട്, കുളം, തോട്ടം അല്ലെങ്കിൽ വയൽ എടുത്തുകൊണ്ടുപോകുന്നവനും ശിക്ഷാർഹനല്ല.
Verse 22
शतानि पञ्च दण्ड्याः स्यादज्ञानाद् द्विशतो दमः मर्यादाभेदकाः सर्वे दण्ड्याः प्रथमसाहसं
അജ്ഞാനത്താൽ ചെയ്ത കുറ്റത്തിന് അഞ്ചുനൂറ് പിഴ വേണം; അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ചെയ്ത കുറ്റത്തിന് കൂടി ഇരുനൂറ് അധിക പിഴ. സ്ഥാപിത അതിർത്തി/മര്യാദ ലംഘിക്കുന്നവർ എല്ലാവരും പ്രഥമ സാഹസ (കുറഞ്ഞ ശ്രേണി) പിഴയാൽ ശിക്ഷാർഹർ.
Verse 23
शतं ब्राह्मणमाक्रुश्य क्षत्रियो दण्डमर्हति वैश्यश् च द्विशतं राम शूद्रश् च बधमर्हति
ബ്രാഹ്മണനെ അധിക്ഷേപിച്ചാൽ ക്ഷത്രിയന് നൂറ് പണ ദണ്ഡം; ഹേ രാമ, വൈശ്യന് ഇരുനൂറ് പണ ദണ്ഡം; ശൂദ്രന് വധദണ്ഡം വിധേയമാണ്।
Verse 24
पञ्चाशद्ब्राह्मणो दण्ड्यः क्षत्रियस्याभिशंसने वैश्ये वाप्यर्धपञ्चाशच्छूद्रे द्वादशको दमः
ക്ഷത്രിയനെ നിന്ദിച്ചാൽ ബ്രാഹ്മണന് അമ്പത് പണ ദണ്ഡം; വൈശ്യനെ നിന്ദിച്ചാൽ അമ്പതിന്റെ പകുതി; ശൂദ്രനെ നിന്ദിച്ചാൽ പന്ത്രണ്ട് പണ ദണ്ഡം.
Verse 25
क्षत्रियस्याप्नुयाद्वैश्यः साहसं पूर्वमेव तु शूद्रः क्षत्रियमाक्रुश्य जिह्वाच्छेदनमाप्नुयात्
ക്ഷത്രിയനോടുള്ള അപരാധത്തിൽ വൈശ്യന് മുൻപറഞ്ഞ സാഹസദണ്ഡം ബാധകം; എന്നാൽ ശൂദ്രൻ ക്ഷത്രിയനെ നിന്ദിച്ചാൽ ജിഹ്വാഛേദനദണ്ഡം ലഭിക്കും।
Verse 26
धर्मोपदेशं विप्राणां शूद्रः कुर्वंश् च दण्डभाक् श्रुतदेशादिवितथी दाप्यो द्विगुणसाहसं
വിപ്രന്മാർക്ക് ധർമ്മോപദേശം ചെയ്യുന്ന ശൂദ്രൻ ദണ്ഡനീയൻ; ശ്രുതി-ജ്ഞാനം, പഠനസ്ഥലം മുതലായവയെക്കുറിച്ച് കള്ളവാദം ചെയ്യുന്നവൻ സാഹസദണ്ഡത്തിന്റെ ഇരട്ട ദണ്ഡം അടയ്ക്കണം।
Verse 27
उत्तमः साहसस्तस्य यः पापैर् उत्तमान् क्षिपेत् प्रमादाद्यैर् मया प्रोक्तं प्रीत्या दण्डार्धमर्हति
ദുഷ്ടന്മാരുടെ സഹായത്തോടെ ഉത്തമജനങ്ങളെ തള്ളിവീഴ്ത്തുന്നവന് ഉന്നത സാഹസദണ്ഡം ബാധകം; എന്നാൽ അത് പ്രമാദാദി കാരണങ്ങളാൽ സംഭവിച്ചാൽ—ഞാൻ പറഞ്ഞതുപോലെ—അനുകമ്പയാൽ നിശ്ചിത ദണ്ഡത്തിന്റെ പകുതിമാത്രം ലഭിക്കും।
Verse 28
मातरं पितरं ज्येष्ठं भ्रातरं श्वशुरं गुरुं आक्षारयञ्च्छतं दण्ड्यः पन्थानं चाददद्गुरोः
മാതാവ്, പിതാവ്, ജ്യേഷ്ഠൻ, സഹോദരൻ, ശ്വശുരൻ അല്ലെങ്കിൽ ഗുരുവിനെ കഠിനവാക്കുകളാൽ നിന്ദിക്കുന്നവൻ നൂറ് പണ ദണ്ഡത്തിന് അർഹൻ; ഗുരുവിന്റെ വഴിയവകാശം തടയുകയോ കവർന്നെടുക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവനും ശിക്ഷാർഹൻ.
Verse 29
अन्त्यजातिर्द्विजातिन्तु येनाङ्गेनापराध्नुयात् तदेव च्छेदयेत्तस्य क्षिप्रमेवाविचारयन्
അന്ത്യജാതിയിലുള്ളവൻ ഒരു ദ്വിജനോടു ഏത് അവയവംകൊണ്ട് അപരാധം ചെയ്താലും, ആ അവയവം തന്നെ വൈകാതെ ഉടൻ ഛേദിക്കണം.
Verse 30
अवनिष्ठीवतो दर्पाद् द्वावोष्ठौ छेदयेन्नृपः अपमूत्रयतो मेढ्रमपशब्दयतो गुदं
അഹങ്കാരത്തോടെ നിലത്ത് തുപ്പുന്നവന്റെ രണ്ടു അധരങ്ങളും രാജാവ് ഛേദിക്കണം; നിരോധിതമായി മൂത്രവിസർജനം ചെയ്യുന്നവന്റെ ലിംഗം ഛേദിക്കണം; അശ്ലീല/അപശബ്ദം പറയുന്നവന്റെ ഗുദം ഛേദിക്കണം.
Verse 31
उत्कृष्टासनसंस्थस्य नीचस्याधोनिकृन्तनं यो यदङ्गं च रुजयेत्तदङ्गन्तस्य कर्तयेत्
ഉന്നതാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന നീചനു ശിക്ഷയായി അധോഭാഗം ഛേദിക്കണം; കൂടാതെ ആരെങ്കിലും ഏത് അവയവം വേദനിപ്പിച്ചാലും, അവന്റെ അതേ അവയവം ഛേദിക്കണം.
Verse 32
अर्धपादकराः कार्या गोगजाश्वोष्ट्रघातकाः वृक्षन्तु विफलं कृत्त्वा सुवर्णं दण्डमर्हति
പശു, ആന, കുതിര, ഒട്ടകം എന്നിവയെ കൊല്ലുന്നവർക്ക് അർധപാദം പിഴ/കരം വിധിക്കണം; ഫലവൃക്ഷത്തെ നിഷ്ഫലമാക്കുന്നവൻ ഒരു സുവർണ്ണ ദണ്ഡത്തിന് അർഹൻ.
Verse 33
द्विगुणं दापयेच्छिन्ने पथि सीम्नि जलाशये द्रव्याणि यो हरेद्यस्य ज्ञानतो ऽज्ञानतो ऽपिवा
തകർന്ന വഴിയിലോ അതിരരേഖയിലോ ജലാശയത്തിനരികിലോ മറ്റൊരാളുടെ വസ്തു അറിഞ്ഞോ അറിയാതെയോ എടുത്താൽ, അവനിൽ നിന്ന് ഇരട്ട മൂല്യം അടപ്പിക്കണം।
Verse 34
स तस्योत्पाद्य तुष्टिन्तु राज्ञे दद्यात्ततो दमं यस्तु रज्जुं घटं कूपाद्धरेच्छिन्द्याच्च तां प्रपां
ആദ്യം പീഡിതനെ അവന്റെ വസ്തു തിരികെ നൽകി തൃപ്തിപ്പെടുത്തണം; തുടർന്ന് രാജാവിന് ദണ്ഡം (പിഴ) നൽകണം. കിണറ്റിൽ നിന്ന് കയർയും കുടവും എടുത്തുകളയുകയോ പൊതുപ്രപാ (പാനീയസ്ഥലം) മുറിച്ച് നശിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവൻ ശിക്ഷാർഹൻ।
Verse 35
स दण्डं प्राप्नुयान् मासं दण्ड्यः स्यात् प्राणितारने धान्यं दशभ्यः कुम्भेभ्यो हरतो ऽभ्यधिकं बधः
അവന് ഒരു മാസത്തെ ശിക്ഷ ലഭിക്കും; എന്നാൽ ജീവരക്ഷയ്ക്കായി ചെയ്തതാണെങ്കിൽ അവൻ ശിക്ഷാർഹൻ മാത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടും. പത്ത് കുംഭങ്ങളെ കവിയുന്ന ധാന്യം മോഷ്ടിച്ചാൽ വധശിക്ഷയാണ്।
Verse 36
शेषे ऽप्येकादशगुणं तस्य दण्डं प्रकल्पयेत् सुवर्णरजतादीनां नृस्त्रीणां हरणे बधः
മറ്റുള്ള ശേഷിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിലും അവനു പതിനൊന്നിരട്ടി ദണ്ഡം നിശ്ചയിക്കണം. സ്വർണം, വെള്ളി മുതലായവ മോഷ്ടിക്കുന്നതിലും പുരുഷനെയോ സ്ത്രീയെയോ അപഹരിക്കുന്നതിലും വധശിക്ഷയാണ്।
Verse 37
येन येन यथाङ्गेन स्तेनो नृषु विचेष्टते तत्तदेव हरेदस्य् प्रत्यादेशाय पार्थिवः
കള്ളൻ ജനങ്ങളിൽ ഏത് അവയവം കൊണ്ടും ഏതു രീതിയിലും കുറ്റം ചെയ്യുന്നതോ, പ്രതികാരദണ്ഡമായി രാജാവ് അവനിൽ നിന്ന് അതേ അവയവം തന്നെ എടുത്തുകളയണം।
Verse 38
ब्राह्मणः शाकधान्यादि अल्पं गृह्णन्न दोषभाक् गोदेवार्थं हरंश्चापि हन्याद्दुष्टं बधीद्यतं
ബ്രാഹ്മണൻ പച്ചക്കറികൾ, ധാന്യം മുതലായവ അല്പം എടുത്താൽ കുറ്റക്കാരനല്ല. പശുക്കൾക്കും ദേവന്മാർക്കും വേണ്ടി എടുക്കുമ്പോൾ അവന് ദുഷ്ടനെ വധിക്കാം.
Verse 39
गृहक्षेत्रापहर्तारं तथा पत्न्यभिगामिनं अग्निदं गरदं हन्यात्तथा चाभ्युद्यतायुधं
വീടും സ്ഥലവും തട്ടിയെടുക്കുന്നവൻ, പരസ്ത്രീയെ പ്രാപിക്കുന്നവൻ, തീ വെക്കുന്നവൻ, വിഷം നൽകുന്നവൻ, ആയുധമെടുത്തവൻ എന്നിവരെ വധിക്കണം.
Verse 40
राजा गवाभिचाराद्यं हन्याच्चैवाततायिनः परस्त्रियं न भाषेत प्रतिषिद्धो विशेन्न हि
രാജാവ് പശുക്കൾക്ക് ദോഷം ചെയ്യുന്നവരെയും അക്രമികളെയും വധിക്കണം. പരസ്ത്രീയോട് സംസാരിക്കരുത്, വിലക്കിയാൽ പ്രവേശിക്കരുത്.
Verse 41
अदण्ड्या स्त्री भवेद्राज्ञा वरयन्तो पतिं स्वयं उत्तमां सेवमानः स्त्री जघन्यो बधमर्हति
സ്വയം ഭർത്താവിനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന സ്ത്രീയെ രാജാവ് ശിക്ഷിക്കരുത്. എന്നാൽ ഉത്തമ സ്ത്രീയെ പ്രാപിക്കുന്ന നീചൻ വധശിക്ഷ അർഹിക്കുന്നു.
Verse 42
भर्तारं लङ्घयेद्या तां श्वभिः सङ्घातयेत् स्त्रियं सवर्णदूषितां कुर्यात् पिण्डमात्रोपजीविनीं
ഭർത്താവിനെ ലംഘിക്കുന്ന സ്ത്രീയെ പട്ടികളെക്കൊണ്ട് കടിപ്പിച്ചു കൊല്ലിക്കണം. സവർണ്ണനാൽ പിഴപ്പിക്കപ്പെട്ടവൾക്ക് ജീവിക്കാൻ വേണ്ട ഭക്ഷണം മാത്രം നൽകണം.
Verse 43
ज्यायसा दूषिता नारी मुण्डनं समवाप्नुयात् वैश्यागमे तु विप्रस्य क्षत्रियस्यान्त्यजागमे
ഉന്നത വർണ്ണപുരുഷനോടുള്ള സംഗമം മൂലം ദൂഷിതയായ സ്ത്രീ പ്രായശ്ചിത്തചിഹ്നമായി മുണ്ഡനം ചെയ്യണം. അതുപോലെ ബ്രാഹ്മണൻ വൈശ്യസ്ത്രീയോടും ക്ഷത്രിയൻ അന്ത്യജസ്ത്രീയോടും സംഗമിച്ചാൽ മുണ്ഡനം വിധേയമാണ്.
Verse 44
क्षत्रियः प्रथमं वैश्यो दण्ड्यः शूद्रागमे भवेत् गृहीत्वा वेतनं वेश्या लोभादन्यत्र गच्छति
ക്ഷത്രിയനോ വൈശ്യനോ ആദ്യമായി ശൂദ്രസ്ത്രീയെ സമീപിച്ചാൽ ദണ്ഡനീയനാണ്. അതുപോലെ വേശ്യ പ്രതിഫലം വാങ്ങി ലാഭലോഭത്തിൽ മറ്റിടത്തേക്ക് പോയാൽ അവളും ശിക്ഷാർഹയാണ്.
Verse 45
वेतनन्द्विगुणं दद्याद्दण्दञ्च द्विगुणं तथा भार्या पुत्राश् च दासाश् च शिष्यो भ्राता च सोदरः
അവൻ വേതനം ഇരട്ടിയായി നൽകുകയും പിഴയും ഇരട്ടിയായി അടയ്ക്കുകയും വേണം. ഈ നിയമം യഥോചിതമായി ഭാര്യ, പുത്രന്മാർ, ദാസർ, ശിഷ്യൻ, സഹോദരൻ (സഹോദരജന്യൻ) എന്നിവർക്കും ബാധകമാണ്.
Verse 46
कृटापराधास्ताड्याः सूरज्वा वेणुदलेन वा पृष्ठे न मस्तके हन्याच्चौरस्याप्नोति किल्विषं
ചെറിയ കുറ്റം ചെയ്തവരെ പട്ട/ചാട്ടയോ പിളർന്ന മുളയോ കൊണ്ട് അടിക്കണം. അടികൾ പുറത്ത് (പിന്നിൽ) ആയിരിക്കണം, തലയിൽ അല്ല; ഈ നിയമത്തിന് വിരുദ്ധമായി കള്ളനെ അടിക്കുന്നവൻ പാപം സമ്പാദിക്കുന്നു.
Verse 47
रक्षास्वधिकृतैयस्तु प्रजात्यर्थं विलुप्यते तेषां सर्वस्वमादाय राजा कुर्यात् प्रवासनं
രക്ഷണാധികാരിയായി നിയമിതനായവൻ സ്വലാഭത്തിനായി പ്രജയെ കൊള്ളയടിച്ചാൽ, രാജാവ് അവന്റെ സർവ്വസ്വവും പിടിച്ചെടുത്തു അവനെ പ്രവാസത്തിലേക്ക് (നിര্বাসനം) അയയ്ക്കണം.
Verse 48
ये नियुक्ताः स्वकार्येषु हन्युः कार्याणि कर्मिणां निर्घृणाः क्रूरमनसस्तान्निःस्वान् कारयेन्नृपः
സ്വകാര്യങ്ങളിൽ നിയമിതരായിട്ടും കരുണയില്ലാതെ ക്രൂരമനസ്സോടെ തൊഴിൽ ചെയ്യുന്നവരുടെ കാര്യങ്ങൾ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരെ രാജാവ് ധനവും പദവിയും കവർന്ന് നിർധനരാക്കണം।
Verse 49
अमात्यः प्राड्विवाको वा यः कुर्यात् कार्यमन्यथा तस्य सर्वस्वमादाय तं राजा विप्रवासयेत्
മന്ത്രി അല്ലെങ്കിൽ മുഖ്യന്യായാധിപൻ ഒരു കാര്യം തെറ്റായ (അനുചിത) രീതിയിൽ നടത്തുകയാണെങ്കിൽ, രാജാവ് അവന്റെ സർവ്വസ്വം പിടിച്ചെടുത്ത് രാജ്യത്തിൽ നിന്ന് നാടുകടത്തണം।
Verse 50
गुरुतल्पे भयः कार्यः सुरापाणे सुराध्वजः स्तेयेषु श्वपदं विद्याद् ब्रह्महत्याशिरः पुमान्
ഗുരുശയ്യ ലംഘിച്ചവന് ‘ഭയം’ എന്ന അടയാളം; സുരാപാനത്തിന് ‘സുരാധ്വജം’ (മദ്യധ്വജം); മോഷണത്തിന് ‘ശ്വപദം’ (ഹിംസ്ര മൃഗം) എന്ന അടയാളം; ബ്രാഹ്മണഹന്താവ് ‘ബ്രഹ്മഹത്യാശിരസ്’ വഹിക്കുന്ന പുരുഷനായി അറിയപ്പെടണം।
Verse 51
शूद्रादीन् घातयेद्राजा पापान् विप्रान् प्रवासयेत् महापातकिनां वित्तं वरुणायोपपादयेत्
രാജാവ് ശൂദ്രാദി (അബ്രാഹ്മണ വർഗങ്ങളിലെ) മഹാപാപികളായ കുറ്റവാളികളെ ശിക്ഷയായി വധിപ്പിക്കണം; പാപിയായ ബ്രാഹ്മണരെ നാടുകടത്തണം; മഹാപാതകികളുടെ ധനം വരുണദേവന് അർപ്പണമായി സമർപ്പിക്കണം।
Verse 52
ग्रामेष्वपि च ये केचिच्चौराणां भक्तदायकाः भाण्डारकोषदाश् चैव सर्वांस्तानपि घातयेत्
ഗ്രാമങ്ങളിലും കള്ളന്മാർക്ക് ആഹാരവും ആശ്രയവും നൽകി പോഷിപ്പിക്കുന്നവർ, കൂടാതെ ഭണ്ഡാരവും രാജകോശവും കൊള്ളയടിക്കുന്നവർ—അവരെയെല്ലാം രാജാവ് മരണശിക്ഷയ്ക്ക് വിധിക്കണം।
Verse 53
राष्ट्रेषु राष्ट्राधिकृतान् सामन्तान् पापिनो हरेत् सन्धिं कृत्वा तु ये चौर्यं रात्रौ कुर्वन्ति तस्कराः
രാജ്യത്തിൽ രാജാവ് ദുഷ്ട സാമന്തന്മാരെയും പ്രാദേശിക ഉദ്യോഗസ്ഥരെയും പിടിച്ചു നീക്കണം. കൂടാതെ കൂട്ടുകെട്ട് ചെയ്ത് രാത്രിയിൽ മോഷണം ചെയ്യുന്ന കള്ളന്മാരെയും പിടികൂടണം.
Verse 54
तेषां च्छित्वा नृपो हस्तौ तीक्ष्णे शूले निवेशयेत् तडागदेवतागारभेदकान् घातयेन्नृपः
അവരുടെ കൈകൾ വെട്ടി രാജാവ് മൂർച്ചയുള്ള ശൂലത്തിൽ കുത്തി നിർത്തണം. കൂടാതെ കുളങ്ങൾ/ജലാശയങ്ങൾയും ദേവതാഗൃഹങ്ങൾ/ക്ഷേത്രങ്ങൾയും തകർക്കുന്നവരെ രാജാവ് വധിക്കണം.
Verse 55
समुत्सृजेद्राजमार्गे यस्त्वमेध्यमनापदि स हि कार्षापणन्दण्ड्यस्तममेध्यञ्च शोधयेत्
അപകടാവസ്ഥയില്ലാതെ രാജപാതയിൽ അശുദ്ധി ഒഴുക്കുകയോ ഇടുകയോ ചെയ്യുന്നവന് ഒരു കാർഷാപണ പിഴ വിധിക്കണം; കൂടാതെ ആ അശുദ്ധിയും അവൻ തന്നെ നീക്കിപ്പരിശുദ്ധമാക്കണം.
Verse 56
प्रतिमासङ्क्रमभिदो दद्युः पञ्चशतानि ते समैश् च विषमं यो वा चरते मूल्यतो ऽपि वा
പ്രതിമാസ സംക്രമ/സ്ഥലമാറ്റ ചട്ടങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്നവർ അഞ്ചുനൂറ് പിഴ നൽകണം. അതുപോലെ സമന്മാരോടും അനീതിയായി അസമമായ ഇടപാട് നടത്തുന്നവനും, വില/മൂല്യത്തിൽ കൃത്രിമം കാണിക്കുന്നവനും ശിക്ഷാർഹനാണ്.
Verse 57
समाप्नुयान्नरः पूर्वं दमं मध्यममेव वा द्रव्यमादाय वणिजामनर्घेणावरुन्धतां
മനുഷ്യൻ ആദ്യം മുൻകൂട്ടി നിശ്ചയിച്ച വിലയോ, അല്ലെങ്കിൽ മധ്യമമായ (ന്യായമായ) വിലയോ നേടണം. സാധനം എടുത്ത ശേഷം അത്യധിക/അന്യായ വില ആവശ്യപ്പെട്ടു വ്യാപാരികളെ തടയുകയോ നിർബന്ധിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.
Verse 58
राजा पृथक् पृथक् कुर्याद्दण्डमुत्तमसाहसं द्रव्याणां दूषको यश् च प्रतिच्छन्दकविक्रयी
രാജാവ് ഓരോ കേസിലും വേർതിരിച്ച്, ചരക്കുകൾ കലർത്തി ദൂഷിക്കുന്നവനെയും കള്ള/നകലി ചരക്കുകൾ വിൽക്കുന്നവനെയും ഉത്തമ സാഹസദണ്ഡം വിധിക്കണം।
Verse 59
मध्यमं प्राप्नुयाद्दण्डं कूटकर्ता तथोत्तमं कलहापकृतं देयं दण्डश् च द्विगुणस्ततः
കള്ളരേഖ/മിഥ്യസാക്ഷ്യം നിർമ്മിക്കുന്ന കൂടകർത്താവിന് മധ്യമദണ്ഡം; കലഹം ഉണർത്തുന്നവന് ഉത്തമദണ്ഡം. കലഹം മൂലമുള്ള നഷ്ടത്തിന് നഷ്ടപരിഹാരം നൽകി, തുടർന്ന് ദണ്ഡം ഇരട്ടിയാക്കണം।
Verse 60
अभक्ष्यभक्ष्ये विप्रे वा शूद्रे वा कृष्णलो दमः तुलाशासनकर्ता च कूटकृन्नाशकस्य च
ബ്രാഹ്മണനോ ശൂദ്രനോ അഭക്ഷ്യം ഭക്ഷിച്ചാൽ ഒരു കൃഷ്ണല ദണ്ഡം. അതുപോലെ തൂക്കക്കോൽ/അളവുകോൽ നിർമ്മിക്കുകയോ കൃത്രിമം നടത്തുകയോ ചെയ്യുന്നവനും, കൂടകർത്താവിനെതിരെയുള്ള തെളിവ് നശിപ്പിക്കുന്നവനും അതേ ദണ്ഡം.
Verse 61
एभिश् च व्यवहर्ता यः स दाप्यो दममुत्तमं विषाग्निदां पतिगुरुविप्रापत्यप्रमापिणीं
ഇവരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇടപാട്/വ്യവഹാരത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നവനും ഉത്തമദണ്ഡം അടയ്ക്കണം; അതായത് വിഷമോ അഗ്നിയോ പ്രയോഗിക്കുന്നവനും, ഭർത്താവിനെയോ ഗുരുവിനെയോ ബ്രാഹ്മണനെയോ കുട്ടിയെയോ കൊല്ലുന്നവനും.
Verse 62
विकर्णकरनासौष्ठी कृत्वा गोभिः प्रवासयेत् क्षेत्रवेश्मग्रामवनविदारकास् तथा नराः
ചെവി പിളർക്കൽ, ചെവി മുറിക്കൽ, മൂക്കും അധരവും മുറിക്കൽ എന്നീ വികൃതികൾ വരുത്തി—അവരുടെ പശുക്കളോടുകൂടെ—വയൽ, വീട്, ഗ്രാമം, വനങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന പുരുഷന്മാരെ നാടുകടത്തണം।
Verse 63
राजपत्न्यभिगामी च दग्धव्यास्तु कटाग्निना ऊनं वाप्यधिकं वापि लिखेद्यो राजशासनं
രാജപത്നിയോടു ഗമനം ചെയ്യുന്നവൻ ഉഗ്രമായ അഗ്നിയിൽ ദഹിപ്പിക്കപ്പെടണം. അതുപോലെ രാജശാസനം കുറച്ചോ കൂട്ടിയോ (രാജാഭിപ്രായം മാറ്റി) എഴുതുന്നവനും കുറ്റക്കാരൻ.
Verse 64
पारजायिकचौरौ च मुञ्चतो दण्ड उत्तमः राजयानासनारोढुर्दण्ड उत्तमसाहसः
വ്യഭിചാരിയെയും കള്ളനെയും വിട്ടയക്കുന്നവന് പരമോന്നത ദണ്ഡം വിധേയമാണ്. രാജയാനം അല്ലെങ്കിൽ രാജാസനം കയറുന്നവന് ഉത്തമ സാഹസ-ദണ്ഡം (അത്യന്തം ഭാരമുള്ള പിഴ) നിശ്ചിതം.
Verse 65
यो मन्येताजितो ऽस्मीति न्यायेनापि पराजितः तमायान्तं पराजित्य दण्डयेद् द्विगुणं दमं
ന്യായപ്രക്രിയയിൽ തോറ്റിട്ടും ‘ഞാൻ തോറ്റിട്ടില്ല’ എന്നു കരുതുന്നവൻ വീണ്ടും വന്ന് തർക്കം പുതുക്കുകയാണെങ്കിൽ, അവനെ വീണ്ടും കീഴടക്കി ഇരട്ട ദണ്ഡം (പിഴ) വിധിക്കണം.
Verse 66
आह्वानकारी बध्यः स्यादनाहूतमथाह्वयन् दाण्डिकस्य च यो हस्तादभिमुक्तः पलायते
അധികാരമില്ലാതെ വിളിപ്പത്രം (ആഹ്വാനം) പുറപ്പെടുവിക്കുന്നവൻ ബന്ധനയോഗ്യൻ; വിളിക്കപ്പെടാത്തവനെ വിളിക്കുന്നവനും അങ്ങനെ തന്നെ. ദണ്ഡാധികാരിയുടെ കയ്യിൽ നിന്നു വിട്ടുപോയി ഓടുന്നവനും ശിക്ഷാർഹൻ.
Verse 67
हीनः पुरुषकारेण तद् दद्याद्दाण्डिको धनं
സ്വകാര്യശ്രമംകൊണ്ട് പരിഹാരം ചെയ്യാൻ അശക്തനായാൽ, ശിക്ഷാർഹൻ ആ തുക ധനമായി നൽകണം; കർമംകൊണ്ട് നൽകാൻ കഴിയാത്തപ്പോൾ ദ്രവ്യമായി പ്രതിദാനം ചെയ്യണം.
It standardizes the metrics for legal penalties by defining weight/coin units (kṛṣṇala, suvarṇa, niṣka, dharaṇa, kārṣāpaṇa/paṇa) and then uses these to compute graded fines such as the three levels of sāhasa.
By treating justice, truthful speech, and proportionate punishment as dharmic acts: the king’s restraint, accuracy in measure, and suppression of corruption are framed as moral disciplines that protect society and uphold ṛta-like order.