Adhyaya 375
Adhyāya 375 — समाधिः (Samādhi)
ພຣະອັກນິອະທິບາຍ “ສະມາທິ” ວ່າເປັນການພິຈາລະນາທີ່ມີແຕ່ອາຕະມັນສ່ອງສະຫວ່າງ ໝັ້ນຄົງດັ່ງທະເລທີ່ບໍ່ມີຄື້ນ ແລະດັ່ງໂຄມໄຟໃນບ່ອນບໍ່ມີລົມ ເມື່ອການເຄື່ອນໄຫວຂອງປະສາດສຳຜັດ ແລະການປຸງແຕ່ງຂອງໃຈຢຸດລົງ. ຕໍ່ມາບົດນີ້ບັນທຶກປະສົບການຂອງໂຢຄີ: ເຫັນຄືບໍ່ຮູ້ສຶກຕໍ່ພາຍນອກ, ການດູດຊຶມເຂົ້າໃນອີສະວະຣະ, ແລະສັນຍານຄ້າຍນິມິດພ້ອມການລໍ້ລວງ—ຄວາມສຸກທິບ, ຂອງຂວັນຈາກກະສັດ, ຄວາມຮູ້ເກີດຂຶ້ນເອງ, ພອນກະວີ, ຢາ, ຣະສາຍະນະ, ແລະສິລະປະ—ຊຶ່ງຖືກກ່າວວ່າເປັນອຸປະສັກ ຕ້ອງປະຖິ້ມເຫມືອນເຟືອງເພື່ອພຣະກະລຸນາຂອງວິສນຸ. ຈາກນັ້ນຂະຫຍາຍໄປສູ່ພຣະຫມະວິທະຍາ: ຄວາມບໍລິສຸດເປັນເງື່ອນໄຂຂອງອາຕະມະຍານ; ອາຕະມັນອັນດຽວປາກົດເປັນຫຼາຍດັ່ງອາກາດໃນໝໍ້ ຫຼືຕາເວັນໃນນ້ຳ; ການເກີດໂລກຜ່ານບຸດທິ, ອະຫັງກາຣ, ທາດ, ຕັນມາຕຣາ, ແລະຄຸນ; ການຜູກມັດໂດຍກຳແລະຕັນຫາ ແລະການຫຼຸດພົ້ນໂດຍຄວາມຮູ້. ຍັງກ່າວເຖິງເສັ້ນທາງ “ສວ່າງ” (ອັຣຈິຣາດິ) ໄປສູ່ການບັນລຸສູງ ແລະເສັ້ນທາງ “ຄວັນ” (ທູມາດິ) ທີ່ນຳກັບຄືນ. ທ້າຍສຸດຢືນຢັນວ່າ ແມ່ນແຕ່ຄົນຄອບຄົວຜູ້ຊອບທຳກໍສາມາດຫຼຸດພົ້ນໄດ້ ໂດຍຄວາມຈິງ, ຊັບສິນທີ່ຊອບທຳ, ການຕ້ອນຮັບແຂກ, ສຣາດທະ, ແລະຕັດຕະວະຍານ.
Shlokas
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे धारणा नाम चतुःसप्तत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथ पञ्चसप्तत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः समाधिः अग्निर् उवाच यदात्ममात्रं निर्भासं स्तिमितोदधिवत् स्थितं चैतन्यरूपवद्ध्यानं तत् समाधिरिहोच्यते
ດັ່ງນັ້ນ ໃນອັກນິມະຫາປຸຣານະ ບົດທີ 374 ເອີ້ນວ່າ «ທາຣະນາ». ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີ 375: «ສະມາທິ». ພຣະອັກນິກ່າວວ່າ: ການພິຈາລະນາທີ່ມີແຕ່ອາຕະມັນເທົ່ານັ້ນສ່ອງສະຫວ່າງ ຕັ້ງຢູ່ນິ່ງດຸດມະຫາສະໝຸດທີ່ສະງົບ ແລະສະຖິດໃນຮູບແຫ່ງຈິດຮູ້ອັນບໍລິສຸດ—ນັ້ນໃນທີ່ນີ້ເອີ້ນວ່າ «ສະມາທິ».
Verse 2
ध्यायन्मनः सन्निवेश्य यस्तिष्ठेदचलस्थिरः निर्वातानलवद्योगी समाधिस्थः प्रकीर्तितः
ຜູ້ໃດທີ່ເພ່ງສະມາທິ ແລ້ວວາງໃຈໃຫ້ໝັ້ນຄົງ ຢືນຢູ່ນິ່ງແລະສະໝໍ້າເສມ—ດຸດແປວໄຟໃນບ່ອນບໍ່ມີລົມ—ຜູ້ນັ້ນໂຢຄີຖືກກ່າວວ່າສະຖິດຢູ່ໃນສະມາທິ.
Verse 3
न शृणोति न चाघ्राति न पश्यति न वम्यति न च स्पर्शं विजानाति न सङ्कल्पयते मनः
ທ່ານບໍ່ໄດ້ຍິນ ບໍ່ໄດ້ດົມ ບໍ່ເຫັນ ບໍ່ເວົ້າ ແລະບໍ່ຮູ້ສຶກການສຳຜັດ; ຈິດກໍບໍ່ກໍ່ສ້າງສັງກັລປະ (ເຈດຈຳນົງ) ເລີຍ।
Verse 4
न चाभिमन्यते किञ्चिन्न च बुध्यति काष्ठवत् एवमीश्वरसंलीनः समाधिस्थः स गीयते
ທ່ານບໍ່ຍຶດຖືສິ່ງໃດເປັນ “ຂ້ອຍ” ແລະບໍ່ຮູ້ຈັກວັດຖຸພາຍນອກ; ເຫມືອນທ່ອນໄມ້. ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອຫຼວມຢູ່ໃນພຣະເຈົ້າ ຈຶ່ງຖືກກ່າວວ່າເປັນຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນສະມາທິ।
Verse 5
यथा दीपो निवातस्यो नेङ्गते सोपमा स्मृता ध्यायतो विष्णुमात्मानं समाधिस्तस्य योगिनः
ເຫມືອນໂຄມໄຟທີ່ວາງໃນບ່ອນບໍ່ມີລົມ ບໍ່ໄຫວ—ນີ້ແມ່ນອຸປະມາທີ່ຈື່ຈຳ. ດັ່ງນັ້ນ ສຳລັບຍົກຄີຜູ້ພິຈາລະນາພຣະວິສນຸເປັນອາດຕະມາ ຄວາມນິ່ງຂອງຈິດນັ້ນແມ່ນສະມາທິ।
Verse 6
उपसर्गाः प्रवर्तन्ते दिव्याः सिद्धिप्रसूचकाः पातितः श्रावणो धातुर्दशनस्वाङ्गवेदनाः
ອາການນຳ (ອຸປະສັກ/ອຸປະສັກາ) ເກີດຂຶ້ນ ເປັນໝາຍທິບທີ່ບອກການບັນລຸສິດທິ; ເຊັ່ນ ນ້ຳໄຫຼອອກຈາກຫູ, ການຫຼຸດລົງຂອງທາດ/ເນື້ອກາຍ, ເຈັບແຂ້ວ, ແລະເຈັບອະວະຍະວະຂອງຕົນ।
Verse 7
प्रार्थयन्ति च तं देवा भोगैर् दिव्यैश् च योगिनं नृपाश् च पृथिवीदानैर् धनैश् च सुधनाधिपाः
ເທວະດາທັງຫຼາຍກໍອ້ອນວອນຍົກຄີນັ້ນ ດ້ວຍຄວາມສຸກສົມບັດທິບ; ແລະບັນດາກະສັດ—ເຈົ້າແຫ່ງຊັບສິນຫຼາຍ—ກໍອ້ອນວອນດ້ວຍການຖວາຍດິນແດນ ແລະຊັບສິນເງິນຄຳ।
Verse 8
वेदादिसर्वशास्त्रञ्च स्वयमेव प्रवर्तते अभीष्टछन्दोविषयं काव्यञ्चास्य प्रवर्तते
ວິຊາທັງປວງ ເລີ່ມແຕ່ເວດາ ແລະ ຄຳພີທັງຫຼາຍ ເກີດຂຶ້ນແລະດຳເນີນໄປໂດຍຕົນເອງ; ແລະສຳລັບຜູ້ນັ້ນ ກະວີກໍເກີດອອກມາ ໂດຍຖືເອົາສັນທະ (ຈັນທະ) ທີ່ປາດຖະໜາເປັນຂອບເຂດ।
Verse 9
रसायनानि दिव्यानि दिव्याश् चौषधयस् तथा समस्तानि च शिल्पानि कलाः सर्वाश् च विन्दति
ຜູ້ນັ້ນໄດ້ຮັບຢາປຸງຮະສາຍະນະ (rasāyana) ອັນທິບ ແລະ ສະໝຸນໄພຢາອັນທິບ; ພ້ອມທັງໄດ້ຄວາມຊຳນານໃນຊິລະປະຫັດຖະກຳທັງປວງ ແລະ ສິລະປະທຸກປະເພດ।
Verse 10
सुरेन्द्रकन्या इत्य् आद्या गुणाश् च प्रतिभादयः तृणवत्तान्त्यजेद् यस्तु तस्य विष्णुः प्रसीदति
ເລີ່ມຈາກຕົວຢ່າງ «ສຸເຣນທຣະກັນຍາ…» ຄຸນລັກສະນະແຫ່ງກະວີ ເຊັ່ນ ປຣະຕິພາ (pratibhā) ແລະອື່ນໆ ຄວນຖືກປະຖິ້ມເສມືອນຫຍ້າ; ເພາະສຳລັບຜູ້ນັ້ນ ພຣະວິສະນຸ (Viṣṇu) ຈະພໍພຣະໄທ।
Verse 11
अणिमादिगुणैश्वर्यः शिष्ये ज्ञानं प्रकाश्य च भुक्त्वा भोगान् यथेच्छातस्तनुन्त्यक्त्वालयात्ततः
ຜູ້ມີອຳນາດແຫ່ງຄຸນອິດທິ ເລີ່ມຈາກ ອະນິມາ (aṇimā) ເປັນຕົ້ນ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ຄວາມຮູ້ສະຫວ່າງໃນສິດຂອງຕົນ; ແລະເມື່ອໄດ້ເສບສຸກຕາມປາດຖະໜາແລ້ວ ກໍລະທິ້ມກາຍ ແລະຕໍ່ຈາກນັ້ນເຂົ້າສູ່ລະຍະ (ການລະລາຍສຸດທ້າຍ).
Verse 12
तिष्ठेत् स्वात्मनि विज्ञान आनन्दे ब्रह्मणीश्वरे मलिनो हि यथादर्श आत्मज्ञानाय न क्षमः
ຄວນດຳລົງຢູ່ໃນອາດຕະມັນຂອງຕົນ—ໃນວິຊະຍານ (vijñāna) ອັນຮູ້ແຈ້ງ, ໃນອານັນດະ (ānanda), ໃນພຣະພຣະຫມັນ (Brahman) ຜູ້ເປັນອິດສະວະຣະ. ເພາະຈິດທີ່ມົນທິນເປັນເຫມືອນກະຈົກທີ່ເປື້ອນ: ບໍ່ສາມາດຮັບຮູ້ອາດຕະຍານທີ່ແທ້ໄດ້।
Verse 13
सर्वाश्रयन्निजे देहे देही विन्दति वेदनां योगयुक्तस्तु सर्वेषां योगान्नाप्नोति वेदनां
ອັດຕາຜູ້ມີຮ່າງກາຍ ອາໄສຮ່າງກາຍຂອງຕົນ ຈຶ່ງປະສົບຄວາມເຈັບປວດ; ແຕ່ຜູ້ທີ່ສະຫມັກສົມານກັບໂຍຄະ ດ້ວຍວິນັຍໂຍຄະທັງປວງ ບໍ່ຖືກວຽດນາ.
Verse 14
आकाशमेकं हि यथा घटादिषु पृथग् भवेत् तथात्मैको ह्य् अनेकेषु जलाधारेष्विवांशुमान्
ເຫມືອນອາກາດອັນດຽວ ປາກົດຄືຖືກແບ່ງໃນໝໍ້ ແລະສິ່ງອື່ນໆ, ອັດຕາອັນດຽວກໍປາກົດຄືຫຼາຍໃນຮ່າງກາຍຫຼາຍ—ເຫມືອນດວງອາທິດສະທ້ອນໃນພາຊະນະນ້ຳຫຼາຍໃບ.
Verse 15
ब्रह्मखानिलतेजांसि जलभूक्षितिधातवः इमे लोका एष चात्मा तस्माच्च सचराचरं
ພຣະພຣະຫມັນ, ອາກາດ, ລົມ ແລະໄຟ; ນ້ຳ, ແຜ່ນດິນ ແລະທາດປະກອບ—ໂລກເຫຼົ່ານີ້ ແລະອັດຕານີ້ເອງ: ຈາກພຣະນັ້ນ ບັງເກີດທຸກສິ່ງ ທັງທີ່ເຄື່ອນໄຫວ ແລະບໍ່ເຄື່ອນໄຫວ.
Verse 16
गृद्दण्दचक्रसंयोगात् कुम्भकारो यथा घटं करोति तृणमृत्काष्ठैर् गृहं वा गृहकारकः
ເຫມືອນຊ່າງປັ້ນໝໍ້ ອາໄສການປະສົມກັນຂອງກ້ອນດິນ, ໄມ້ຄ້ຳ (ຄັນ) ແລະລໍ້ ແລ້ວປັ້ນເປັນໝໍ້; ຫຼືເຫມືອນຊ່າງສ້າງເຮືອນ ສ້າງເຮືອນດ້ວຍຟາງ, ດິນ ແລະໄມ້—ຜົນຍ່ອມເກີດຈາກການປະສົມຂອງເຄື່ອງມືການກະທຳ ແລະວັດຖຸດິບ.
Verse 17
करणान्येवमादाय तासु तास्विह योनिषु मृजत्यात्मानमात्मैवं सम्भूय करणानि च
ດັ່ງນັ້ນ ອັດຕາໄດ້ນຳເອົາເຄື່ອງມື (ອິນທຣີຍະ/ອະວັຍະຮັບຮູ້) ໄປ ແລະເຂົ້າສູ່ຄັນຄອດຫຼາຍຢ່າງໃນໂລກນີ້; ແລ້ວເມື່ອກັບມາຮ່ວມກັນອີກກັບເຄື່ອງມືເຫຼົ່ານັ້ນ ກໍຊຳລະຕົນເອງ.
Verse 18
कर्मणा दोषमोहाभ्यामिच्छयैव स बध्यते ज्ञानाद्विमुच्यते जीवो धर्माद् योगी न रोगभाक्
ບຸກຄົນຖືກຜູກມັດໂດຍກຳ, ໂດຍຄວາມຜິດແລະຄວາມຫຼົງ, ແລະໂດຍຄວາມປາຖະໜາເອງ. ຈີວະ (ອັດຕາ) ພົ້ນໄດ້ດ້ວຍປັນຍາ; ແລະດ້ວຍທຳມະ ໂຍຄີບໍ່ເປັນຜູ້ຮັບໂລກໄພ.
Verse 19
वर्त्याधारस्नेहयोगाद् यथा दीपस्य संस्थितिः विक्रियापि च दृष्ट्वैवमकाले प्राणसंक्षयः
ເຫມືອນດັ່ງຕະກຽງຢູ່ໄດ້ຢ່າງໝັ້ນຄົງເນື່ອງຈາກການປະສານທີ່ຖືກຕ້ອງຂອງໄສ້, ຖານຮອງ ແລະນ້ຳມັນ; ດັ່ງນັ້ນເມື່ອເຫັນຄວາມຜິດປົກກະຕິຄ້າຍກັນ (ໃນປັດໃຈຄ້ຳຈຸນກາຍ) ພຣານະຈະຫຼຸດລົງ ນຳໄປສູ່ການຕາຍກ່ອນເວລາ.
Verse 20
अनन्ता रश्मयस्तस्य दीपवद् यः स्थितो हृदि सितासिताः कद्रुनीलाः कपिलाः पीतलोहिताः
ລຳແສງຂອງພຣະອົງບໍ່ມີທີ່ສິ້ນສຸດ. ຜູ້ທີ່ສະຖິດຢູ່ໃນຫົວໃຈດັ່ງຕະກຽງ ມີລຳແສງຫຼາຍສີ—ຂາວແລະດຳ, ນ້ຳຕານແລະນ້ຳເງິນດຳ, ສີກະປິນ (ອອກເຫຼືອງນ້ຳຕານ), ສີເຫຼືອງ ແລະສີແດງ.
Verse 21
ऊर्ध्वमेकः स्थितस्तेषां यो भित्त्वा सूर्यमण्डलं ब्रह्मलोकमतिक्रम्य तेन याति पराङ्गतिं
ໃນບັນດາເສັ້ນທາງເຫຼົ່ານັ້ນ ມີເສັ້ນທາງໜຶ່ງຕັ້ງໄວ້ເປັນທາງຂຶ້ນ: ຜູ້ທີ່ຈອກຜ່ານວົງດວງອາທິດ ແລະກ້າວພົ້ນບຣະຫມະໂລກ (Brahmaloka) ໂດຍເສັ້ນທາງນັ້ນ ຍ່ອມບັນລຸເປົ້າໝາຍສູງສຸດອັນເຫນືອໂລກ.
Verse 22
यदस्यान्यद्रश्मिशतमूर्ध्वमेव व्यवस्थितं तेन देवनिकायानि धामानि प्रतिपद्यते
ອີກຊຸດໜຶ່ງຂອງລຳແສງຮ້ອຍສາຍຂອງພຣະອົງ ຕັ້ງຢູ່ຂຶ້ນເທົ່ານັ້ນ; ໂດຍລຳແສງທີ່ໄຫຼຂຶ້ນນັ້ນ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງທີ່ສະຖິດ (ທາມ) ຂອງຫມູ່ເທວະທັງຫຼາຍ.
Verse 23
ये नैकरूपाश्चाधस्ताद्रश्मयो ऽस्य मृदुप्रभाः इह कर्मोपभोगाय तैश् च सञ्चरते हि सः
ລັງສີຂອງພຣະອົງມີຮູບຫຼາຍປະການ ແຜ່ລົງທາງລຸ່ມ ແລະມີແສງອ່ອນນຸ່ມ; ໂດຍລັງສີເຫຼົ່ານັ້ນ ພຣະອົງຈຶ່ງເຄື່ອນໄຫວໃນໂລກນີ້ ເພື່ອໃຫ້ການສຳຜັດຜົນແຫ່ງກຳ (karma) ເກີດຂຶ້ນ।
Verse 24
बुद्धीन्द्रियाणि सर्वाणि मनः कर्मेन्द्रियाणि च अहङ्कारश् च बुद्धिश् च पृथिव्यादीनि चैव हि
ອິນທຣີຍະແຫ່ງການຮູ້ທັງປວງ, ມະນະ (ໃຈ) ແລະອິນທຣີຍະແຫ່ງການກະທຳ; ພ້ອມທັງອະຫັງກາຣ (ອັດຕາ) ແລະພຸດທິ (ປັນຍາ); ຮວມກັບທາດຫຍາບເລີ່ມຈາກດິນ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນອົງປະກອບທີ່ຄວນເຂົ້າໃຈ।
Verse 25
अव्यक्त आत्मा क्षेत्रज्ञः क्षेत्रस्त्यास्य निगद्यते ईश्वरः सर्वभूतस्य सन्नसन् सदसच्च सः
ອາດຕະມາອະວິຍັກຕະ (ທີ່ບໍ່ປາກົດ) ຖືກເອີ້ນວ່າ «ຜູ້ຮູ້ແຫ່ງສະໜາມ» (kṣetrajña); ແລະສະໜາມ (kṣetra) ຂອງມັນກໍຖືກເອີ້ນດັ່ງນັ້ນ. ພຣະອົງແມ່ນຈອມເຈົ້າແຫ່ງສັດທັງປວງ—ທັງການມີ ແລະການບໍ່ມີ; ແລະພຣະອົງເປັນທັງສິ່ງທີ່ມີຢູ່ ແລະສິ່ງທີ່ບໍ່ມີຢູ່ດ້ວຍ।
Verse 26
बुद्धेरुत्पत्तिरव्यक्ता ततो ऽहङ्कारसम्भवः तस्मात् खादीनि जायन्ते एकोत्तरगुणानि तु
ຈາກອະວິຍັກຕະ (ທີ່ບໍ່ປາກົດ) ເກີດພຸດທິ (buddhi); ຈາກນັ້ນເກີດອະຫັງກາຣ (ahaṅkāra). ຈາກອະຫັງກາຣ ເກີດອາກາດ (kha/ākāśa) ແລະທາດອື່ນໆ; ແຕ່ລະທາດມີຄຸນລັກສະນະເພີ່ມຂຶ້ນທີລະໜຶ່ງຕາມລຳດັບ।
Verse 27
शब्दः स्पर्शश् च रूपञ्च रसो गन्धश् च तद्गुणाः यो यस्मिन्नाश्रितश् चैषां स तस्मिन्नेव लीयते
ສຽງ, ການສຳຜັດ, ຮູບ, ລົດຊາດ, ກິ່ນ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນຄຸນລັກສະນະຂອງທາດ. ຄຸນໃດອາໄສຢູ່ໃນຖານໃດ ຄຸນນັ້ນຍ່ອມລະລາຍກັບເຂົ້າໄປໃນຖານນັ້ນເທົ່ານັ້ນ।
Verse 28
सत्त्वं रजस्तमश् चैव गुणास्तस्यैव कीर्तिताः रजस्तमोभ्यामाविष्टश् चक्रवद्भ्राभ्यते हि सः
ສັດຕະວະ, ຣາຊະສະ, ແລະ ຕະມະສະ ຖືກປະກາດວ່າເປັນຄຸນະຂອງມັນ (ຈິດ/ສັດມີກາຍ) ໂດຍແທ້. ເມື່ອຖືກຣາຊະສະ ແລະ ຕະມະສະ ຄອບງຳ ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມຫມຸນວຽນ ພະເນຈອນດັ່ງລໍ້.
Verse 29
अनादिरादिमान् यश् च स एव पुरुषः परः लिङ्गेन्द्रियैर् उपग्राह्याः स विकार उदाहृतः
ຜູ້ທີ່ບໍ່ມີຕົ້ນກຳເນີດ ແຕ່ເປັນບໍ່ກຳເນີດຂອງຕົ້ນກຳເນີດທັງປວງ—ຜູ້ນັ້ນແຕ່ຜູ້ດຽວແມ່ນປຸຣຸສະສູງສຸດ. ສິ່ງທີ່ຖືກຮັບຮູ້ຜ່ານລິງຄະ (ກາຍລະອຽດ) ແລະ ອິນທຣິຍະ ຖືກເອີ້ນວ່າ ‘ວິກາຣະ’ (ການແປປ່ຽນ).
Verse 30
यतो देवाः पुराणानि विद्योपनिषदस् तथा श्लोकाः सूत्राणि भाष्याणि यच्चान्यद्माङ्भयं भवेत्
ຈາກພຣະແຫຼ່ງທິບນັ້ນ ເກີດຂຶ້ນເທວະທັງຫຼາຍ, ປຸຣານະ, ວິທະຍາ ແລະ ອຸປະນິສັດ, ພ້ອມທັງ ສະໂລກະ, ສູຕຣະ, ພາສະຍະ ແລະ ສິ່ງອື່ນໃດໆທີ່ເປັນຂອບເຂດແຫ່ງວາຈາ.
Verse 31
पितृयानोपवीथ्याश् च यदगस्त्यस्य चान्तरं तेनाग्निहोत्रिणो यान्ति प्रजाकामा दिवं प्रति
ຕາມເສັ້ນທາງຍ່ອຍແຫ່ງປິຕຣິຍານະ (Pitṛyāna) ແລະ ຜ່ານຊ່ອງວ່າງທີ່ກ່ຽວພັນກັບ ອະກັສຕະຍະ (Agastya) ຜູ້ປະກອບພິທີອັກນິໂຫຕຣະ (Agnihotra) ຜູ້ປາຖະໜາລູກຫຼານ ຍ່ອມໄປສູ່ສະຫວັນ.
Verse 32
ये च दानपराः सम्यगष्टाभिश् च गुणैर् युताः अष्टाशीतिसहस्राणि मुनयो गृहमेधिनः
ແລະ ບັນດາຄົນຄອບຄົວຜູ້ມຸ່ງໝັ້ນໃນການໃຫ້ທານຢ່າງຖືກຕ້ອງ ແລະ ມີຄຸນະທຳ 8 ປະການຄົບຖ້ວນ—ຄົນເຊັ່ນນັ້ນແມ່ນມຸນີ 88,000 ອົງ ຜູ້ດຳລົງຊີວິດແບບຄົວເຮືອນ.
Verse 33
पुनरावर्तने वीजभूता धर्मप्रवर्तकाः सप्तर्षिनाग्वीथ्याश् च देवलोकं समाश्रिताः
ໃນເວລາທີ່ຈັກກະວານຫວນກັບມາໃໝ່ ຜູ້ເປັນເມັດພັນແຫ່ງການສ້າງຄືນ ແລະເປັນຜູ້ປະກາດທຳມະ ຄື ສັບຕະຣິຊິ (Seven Sages) ແລະ Nāgavīthī ພາກັນໄປພຶງພາຢູ່ໃນເທວະໂລກ (Devaloka)។
Verse 34
तावन्त एव मुनयः सर्वारम्भविवर्जिताः तपसा ब्रह्मचर्येण सङ्गत्यागेन मेधया
ມີແຕ່ຜູ້ນັ້ນເທົ່ານັ້ນທີ່ເປັນມຸນີແທ້: ຜູ້ລະທິ້ງການເລີ່ມກິດການທັງປວງ ແລະຕັ້ງມັ່ນດ້ວຍຕະໂປ, ດ້ວຍພຣະຫມະຈັນຍາ, ດ້ວຍການສະຫຼະຄວາມຍຶດຕິດ, ແລະດ້ວຍປັນຍາຮູ້ແຈ້ງ.
Verse 35
यत्र यत्रावतिष्ठन्ते यावदाहूतसंप्लवं वेदानुवचनं यज्ञा ब्रह्मचर्यं तपो दमः
ບ່ອນໃດທີ່ພວກເຂົາພັກອາໄສ ແລະຈົນກວ່າຈະເຖິງເວລາແຫ່ງການທ່ວມທົ່ວທີ່ຖືກເອີ້ນ (ສຳປລະວະສຸດທ້າຍ) ທີ່ນັ້ນມີການສວດທ່ອງວີດະ, ພິທີຍັດຍະ, ພຣະຫມະຈັນຍາ, ຕະໂປ, ແລະການຂົ່ມໃຈ (ດະມະ) ດຳລົງຢູ່.
Verse 36
श्रद्धोपवासः सत्यत्वमात्मनो ज्ञानहेतवः स त्वाश्रमैर् निदिध्यास्यः समस्तैर् एवमेव तु
ສັດທາ, ການອົບພາສ (ອົບວາສ: ອົບອາຫານເພື່ອທຳມະ) ແລະຄວາມສັດຈິງຕໍ່ຕົນເອງ ເປັນເຫດໃຫ້ເກີດປັນຍາຮູ້. ດັ່ງນັ້ນ ສິ່ງນັ້ນ (ອາດຕະ/ສັດຈະ) ຄວນຖືກພິຈາລະນາຢ່າງລຶກຊຶ້ງໂດຍອາໄສອາສຣົມທຸກປະການ.
Verse 37
द्रष्टव्यस्त्वथ मन्तव्यः श्रोतव्यश् च द्विजातिभिः य एवमेनं विन्दन्ति ये चारण्यकमाश्रिताः
ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ (dvija) ຄວນເຫັນໃຫ້ແຈ້ງດ້ວຍຕົນເອງ, ແລ້ວຈຶ່ງຄິດພິຈາລະນາ, ແລະຍັງຄວນຟັງຈາກຄຳສອນອັນຖືກຕ້ອງ. ຜູ້ທີ່ບັນລຸພຣະອົງ/ສິ່ງນັ້ນດັ່ງນີ້—ຜູ້ພຶງພາວິຖີອາຣັນຍະກະ (ຊີວິດປ່າແຫ່ງການພິຈາລະນາ)—ຍ່ອມພົບຄວາມຈິງ.
Verse 38
उपासते द्विजाः सत्यं श्रद्धया परया युताः क्रमात्ते सम्भवन्त्यर्चिरहः शुक्लं तथोत्तरं
ພວກດວິຊະ (ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ) ຜູ້ມີສັດທາສູງ ບູຊາຄວາມຈິງ; ແລະສໍາລັບເຂົາເຈົ້າ ຕາມລໍາດັບ ເກີດຂຶ້ນເປັນຂັ້ນຕອນຂອງທາງສວ່າງ—ໄຟ, ກາງວັນ, ຂ້າງເດືອນສວ່າງ, ແລະຕໍ່ໄປເປັນທາງເໜືອ.
Verse 39
अयनन्देवलोकञ्च सवितारं सविद्युतं ततस्तान् पुरुषो ऽभ्येत्य मानसो ब्रह्मलौकिकान्
ເຂົາເຈົ້າເຖິງໂລກອັນເປັນສຸກຂອງເທວະ, ໂລກຂອງສະວິຕຣ (Savitṛ), ແລະໂລກອັນສະຫວ່າງຂອງວິດຍຸດ (Vidyut); ຈາກນັ້ນ ບຸກຄົນນັ້ນ ໂດຍໃຈລ້ວນໆ ເຂົ້າໃກ້ພູມໂລກແຫ່ງພຣະພຣະຫມາ.
Verse 40
करोति पुनरावृत्तिस्तेषामिह न विद्यते यज्ञेन तपसा दानैर् ये हि स्वर्गजितो जनाः
ສໍາລັບຜູ້ຄົນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ຊະນະສະຫວັນດ້ວຍຍັດ, ຕະປະ (ຄວາມພາກພຽນ), ແລະທານ, ບໍ່ມີການກັບຄືນມາສູ່ພົບພາບມະນຸດໃນນີ້ອີກ.
Verse 41
धूमं निशां कृष्णपक्षं दक्षिणायनमेव च पितृलोकं चन्द्रमसं नभो वायुं जलं महीं
(ວິນຍານທີ່ຈາກໄປ ເດີນທາງຕາມ) ຄວັນ, ກາງຄືນ, ຂ້າງເດືອນມືດ, ແລະທາງໃຕ້ຂອງດວງອາທິດ; ແລ້ວໄປສູ່ໂລກບັນພະບຸລຸດ, ໄປສູ່ພູມດວງຈັນ, ໄປສູ່ອາກາດ, ໄປສູ່ລົມ, ໄປສູ່ນ້ໍາ, ແລະໄປສູ່ແຜ່ນດິນ.
Verse 42
क्रमात्ते सम्भवन्तीह पुनरेव व्रजन्ति च एतद्यो न विजानाति मार्गद्वितयमात्मनः
ຕາມລໍາດັບ ເຂົາເຈົ້າເກີດຢູ່ນີ້ ແລະອີກຄັ້ງກໍຈາກໄປ. ຜູ້ໃດບໍ່ຮູ້ທາງສອງຢ່າງນີ້ຂອງອັດຕາ—ທາງກັບຄືນ ແລະທາງຫຼຸດພົ້ນ—ຍັງຖືກຜູກມັດໃນວົງຈອນນີ້.
Verse 43
दन्दशूकः पतङ्गो वा भवेद्कीटो ऽथवा कृमिः हृदये दीपवद्ब्रह्म ध्यानाज्जिवो मृतो भवेत्
ດ້ວຍການພິຈາລະນາສະມາທິ ຈິດວິນຍານປະຈໍາຕົວຮູ້ສຶກເຫມືອນຕາຍຈາກອັດຕາໂລກີ. ຈະເກີດເປັນງູ ຫຼື ແມງມອດ ຫຼື ແມງ ຫຼື ໜອນກໍຕາມ—ເມື່ອພິຈາລະນາພຣະພຣະຫມັນໃນຫົວໃຈດັ່ງໂຄມໄຟ ຄວາມຮູ້ສຶກວ່າ “ຂ້ອຍແຍກຕ່າງ” ຂອງຊີວະຖືກດັບລົງ.
Verse 44
न्यायागतधनस्तत्त्वज्ञाननिष्ठो ऽतिथिप्रियः श्राद्धकृत्सत्यवादी च गृहस्थो ऽपि विमुच्यते
ແມ່ນແຕ່ຄົນຄອບຄົວກໍພົ້ນໄດ້—ຜູ້ທີ່ໄດ້ຊັບດ້ວຍທາງທີ່ຍຸດຕິທຳ, ຜູ້ມັ່ນຄົງໃນຄວາມຮູ້ແຫ່ງສັດຈະ, ຜູ້ຍິນດີຕ້ອນຮັບແຂກ, ຜູ້ປະກອບພິທີ śrāddha, ແລະຜູ້ເວົ້າຄວາມຈິງ.
Frequently Asked Questions
Samādhi is the unwavering absorption where the Self alone shines; the yogin remains motionless like a lamp in a windless place, with sensory cognition and mental intention-making stilled.
The chapter treats siddhi-like outcomes—divine offers, royal patronage, spontaneous śāstra-knowledge, poetic genius, rasāyana and medicines, and mastery of arts—as upasargas (temptations/portents) to be renounced; casting them off is presented as the condition for Viṣṇu’s favor and final dissolution.
It links meditative absorption to a tattva model: from avyakta arises buddhi, then ahaṅkāra, then the elements and their qualities (sound to smell), governed by the guṇas; bondage arises from karma and desire, while liberation is by knowledge.
It distinguishes the bright, upward path (archirādi) leading beyond Brahmaloka toward the supreme goal, from the smoke/night/dark-fortnight southern path (dhūmādi) that returns beings to rebirth for karma-experience.
It integrates dharma (purity, truth, restraint, right livelihood, hospitality) with yoga (samādhi) and jñāna (tattva-knowledge), asserting that both renunciants and qualified householders can reach mokṣa when knowledge and detachment mature.