Adhyaya 367

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे सामान्यनामलिङ्गानि नाम षट्षष्ट्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथ सप्तषष्ट्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः नित्यनैमीत्तिकप्राकृतप्रलयाः अग्निर् उवाच चतुर्विधस्तु प्रलयो नित्यो यः प्राणिनां लयः सदा विनाशो जातानां ब्राह्मो नैमित्तिको लयः

ດັ່ງນັ້ນ ໃນ ອັກນິ ມະຫາປຸຣານະ ບົດທີ່ມີຊື່ «ນາມທົ່ວໄປ ແລະ ເພດຂອງນາມ» ແມ່ນບົດທີ 366. ບັດນີ້ ເລີ່ມບົດທີ 367 «ການລະລາຍ ນິຕະ, ໄນມິຕຕິກ ແລະ ປຣາກຣິຕ». ພຣະອັກນິກ່າວວ່າ: «ປຣະລະຍະ (ການລະລາຍ) ມີ 4 ປະເພດ. ‘ນິຕະ’ ແມ່ນການດັບສູນຂອງສັດມີຊີວິດຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ—ການພິນາດຂອງຜູ້ເກີດມາ. ‘ໄນມິຕຕິກ’ ແມ່ນການລະລາຍຕາມວົງຈອນ ອັນເກີດຈາກພຣະພຣະຫມາ»។

Verse 2

चतुर्युगसहस्रान्ते प्राकृतः प्राकृतो लयः लय आत्यन्तिको ज्ञानादात्मनः परमात्मनि

ເມື່ອສິ້ນສຸດວົງຈອນພັນໜຶ່ງຂອງສີ່ຍຸກ ຈຶ່ງເກີດການລະລາຍທາງທໍາມະຊາດ (ປຣາກຣິຕ) ຂອງຈັກກະວານທີ່ປາກົດ; ແຕ່ການລະລາຍອັນສຸດທ້າຍ (ອາຕຍັນຕິກ) ແມ່ນການຫຼວມຮວມອາຕະມາສ່ວນບຸກຄົນເຂົ້າສູ່ປຣະມາຕະມາ ໂດຍປັນຍາອັນປົດປ່ອຍ.

Verse 3

नैमित्तिकस्य कल्पान्ते वक्ष्ये रूपं लयस्य ते चतुर्युगसहस्रान्ते क्षीणप्राये महीतले

ໃນຕອນສິ້ນສຸດຂອງກັລປະ ຂ້ອຍຈະອະທິບາຍໃຫ້ເຈົ້າຟັງເຖິງຮູບແບບຂອງການລະລາຍແບບ ໄນມິຕຕິກ; ເມື່ອສິ້ນສຸດພັນໜຶ່ງວົງຈອນຂອງສີ່ຍຸກ ພື້ນຜິວແຜ່ນດິນເກືອບຈະໝົດແຮງ ແລະ ຖືກກັດກິນຈົນຫຼຸດຫຼາຍ.

Verse 4

अनावृष्टिरतीवोग्रा जायते शतवार्षिकी ततः सत्त्वक्षयः स्याच्च ततो विष्णुर्जगत्पतिः

ການບໍ່ມີຝົນອັນນ່າສະພຶງກົວເກີດຂຶ້ນຕໍ່ເນື່ອງເປັນເວລາຮ້ອຍປີ; ຈາກນັ້ນ ພະລັງຊີວິດຂອງສັດທັງຫຼາຍກໍຖືກຫຼຸດລົງ—ແລ້ວ ພຣະວິສນຸ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງໂລກ (ນໍາໄປສູ່ວົງຈອນຕໍ່ໄປ).

Verse 5

स्थितो जलानि पिवति भानोः सप्तसु रश्मिषु भूपातालसमुद्रादितोयं नयति संक्षयं

ພຣະອາທິດຢູ່ໃນລັງສີເຈັດສາຍຂອງຕົນ ແລ້ວດື່ມນໍ້າທັງຫຼາຍ; ຈາກແຜ່ນດິນ ຈາກປາຕາລ (ໂລກໃຕ້) ແລະຈາກມະຫາສະໝຸດ ພຣະອາທິດດຶງນໍ້າຂຶ້ນ ແລະເຮັດໃຫ້ມັນຫຼຸດລົງ (ເປັນໄອ).

Verse 6

ततस्तस्यानुभावेन तोयाहारोपवृंहिताः त एव रश्मयः सप्त जायन्ते सप्त भास्कराः

ຕໍ່ມາ ໂດຍອານຸພາບຂອງພຣະອົງ ລັງສີເຫຼົ່ານັ້ນ ທີ່ໄດ້ຮັບການຫຼ້ຽງດ້ວຍນ້ຳເປັນອາຫານ ກາຍເປັນເຈັດສ່ວນ; ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເກີດ «ພາສະກະ» ເຈັດພຣະອົງ (ຮູບແບບສຸລິຍະ)។

Verse 7

दहन्त्य् अशेषं त्रैलोक्यं सपातालतलं द्विज कूर्मपृष्ठसमा भूः स्यात्ततः कालाग्निरुद्रकः

ໂອ ທະວິຊະ (ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ) ມັນເຜົາໄໝ້ສາມໂລກທັງໝົດ ພ້ອມທັງພື້ນທີ່ໃຕ້ດິນ; ແຜ່ນດິນກາຍເປັນຮາບດັ່ງຫຼັງເຕົ່າ—ແລ້ວ «ກາລາກນິ-ຣຸດຣະ» ຈຶ່ງປາກົດ.

Verse 8

शेषाहिश्वाससम्पातात् पातालानि दहत्यधः पातालेभ्यो भुवं विष्णुर्भुवः स्वर्गं दहत्यतः

ໂດຍແຮງພຸ້ນພາລະຂອງລົມຫາຍໃຈຂອງ ເສສະ (ງູໂລກ) ບັນດາພາຕາລະທີ່ຢູ່ລຸ່ມຖືກເຜົາໄໝ້; ຈາກພາຕາລະຂຶ້ນມາ ວິສນຸເຜົາແຜ່ນດິນ ແລະຈາກແຜ່ນດິນຂຶ້ນໄປ ພຣະອົງເຜົາສະຫວັນ.

Verse 9

अम्बरीषमिवाभाति त्रैलोक्यमखिलं तथा ततस्तापरीतास्तु लोकद्वयनिवासिनः

ດັ່ງນັ້ນ ສາມໂລກທັງໝົດປາກົດດັ່ງເຕົາໄຟທີ່ລຸກໂຊນ; ແລ້ວຜູ້ອາໄສໃນສອງໂລກຖືກຄວາມຮ້ອນແຜດເຜົາຄອບງຳ.

Verse 10

गाचन्ति ते महर्लोकं महर्लोकाज्जनं ततः रुद्ररूपी जगद्दग्ध्वा मुखनिश्वासतो हरेः

ພວກເຂົາເດີນທາງໄປຫາ ມະຫາຣໂລກ; ຈາກມະຫາຣໂລກ ຕໍ່ມາໄປຫາ ຈະນະໂລກ. ຮະຣິ ຮັບຮູບເປັນ ຣຸດຣະ ແລ້ວເຜົາຈັກກະວານ ໂດຍລົມຫາຍໃຈອອກຈາກພຣະໂອດ.

Verse 11

उत्तिष्टन्ति ततो मेधा नानारूपाः सविद्युतः शतं वर्षाणि वर्षन्तः शमयन्त्यग्निमुत्थितम्

ຕໍ່ມາ ເມກພາຍຸເກີດຂຶ້ນໃນຮູບຫຼາຍຢ່າງ ມີຟ້າຜ່າວາບວາບ; ຝົນຕົກຕໍ່ເນື່ອງຮ້ອຍປີ ເພື່ອດັບໄຟທີ່ລຸກຂຶ້ນ.

Verse 12

सप्तर्षिस्थानमाक्रम्य स्थिते ऽम्भसि शतं मरुत् मुखनिश्वासतो विष्णोर्नाशं नयति तान्घनान्

ເມື່ອນ້ຳເຂົ້າຄອບຄອງເຂດຂອງສັບຕະຣິສິ (Saptarṣi-maṇḍala) ແລ້ວ, ມະຣຸດຮ້ອຍອົງ—ເກີດຈາກລົມຫາຍໃຈອອກຈາກປາກຂອງພຣະວິສນຸ—ນຳເມກເຫຼົ່ານັ້ນໄປສູ່ຄວາມພິນາດ.

Verse 13

वायुं पीत्वा हरिः शेषे शेते चैकार्णवे प्रभुः ब्रह्मरूपधरः सिद्धैर् जलगैर् मुनिभिस्तुतः

ພຣະຫຣິ (Hari) ໄດ້ດູດຊຶມລົມຊີວິດ (vāyu) ແລ້ວ ບັນທົມຢູ່ເທິງເສສະ (Śeṣa) ໃນມະຫາສະມຸດອັນດຽວທີ່ຄອບຄຸມທຸກສິ່ງ; ພຣະອົງຊົງຮັບຮູບພຣະພຣົມ (Brahmā) ແລະຖືກສັນລະເສີນໂດຍສິດທະ (Siddha) ແລະມຸນີຜູ້ອາໄສໃນນ້ຳ.

Verse 14

आत्ममायामयीं दिव्यां योगनिद्रां समास्थितः आत्मानं वसिदेवाख्यं चिन्तयन्मधुसूदनः

ມະທຸສູດະນະ (Madhusūdana) ເຂົ້າສູ່ຍົກນິດຣາ (Yoga-nidrā) ອັນທິບພະ ທີ່ເປັນມາຈາກມາຍາ (māyā) ຂອງພຣະອົງເອງ; ແລ້ວພິຈາລະນາອາຕະມັນຂອງພຣະອົງ ທີ່ຮູ້ຈັກວ່າ ວາສຸເທວະ (Vāsudeva).

Verse 15

कल्पं शेते प्रबुद्धो ऽथ ब्रह्मरूपी सृजत्य् असौ द्विपरार्धन्ततो व्यक्तं प्रकृतौ लीयते द्विज

ພຣະອົງບັນທົມຢູ່ໃນຄວາມສະຫງົບແຫ່ງໂຍຄະຕະຫຼອດໜຶ່ງກັລປະ (kalpa); ແລ້ວເມື່ອຕື່ນ ຊົງຮັບຮູບພຣະພຣົມ (Brahmā) ແລະກໍ່ກຳເນີດການສ້າງ. ເມື່ອຄົບສອງພະຣາອາດ (parārdha) ໂລກທີ່ປາກົດຈະລະລາຍກັບເຂົ້າສູ່ປຣະກຣິຕິ (Prakṛti), ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ.

Verse 16

स्थानात् स्थानं दशगुणमेकस्माद्गुण्यते स्थले ततो ऽष्टादशमे भागे परार्धमभिधीयते

ຈາກຄ່າຕຳແໜ່ງໜຶ່ງໄປຫາຄ່າຕຳແໜ່ງຕໍ່ໄປ ປະລິມານຖືກຄູນເພີ່ມສິບເທົ່າໃນແຕ່ລະຕຳແໜ່ງ; ແລະໃນສ່ວນທີ 18 ຈາກນັ້ນ ໄດ້ປະກາດໜ່ວຍທີ່ເອີ້ນວ່າ «ປະຣາຣທະ» (parārdha)។

Verse 17

परार्धं द्विगुणं यत्तु प्राकृतः प्रलयः स्मृतः अनावृष्ट्याग्निसम्पर्कात् कृते संज्वलने द्विज

ສິ່ງທີ່ເປັນສອງເທົ່າຂອງ «ປະຣາຣທະ» (parārdha) ນັ້ນ ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນ «ປຣາກຣິຕະ ປຣະລະຍະ» (Prākṛta pralaya) ອັນເດີມ. ໂອ ທະວິຊະ, ເມື່ອບໍ່ມີຝົນເກີດແຫ້ງແລ້ງ ແລະໄຟເຂົ້າສຳຜັດກ່ອນໃຫ້ເກີດໄຟລຸກໂຊນ ການລະລາຍນັ້ນຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນ.

Verse 18

महदादेर्विकारस्य विशेषान्तस्य संक्षये कृष्णेच्छाकारिते तस्मिन् सम्प्राप्ते प्रतिसञ्चरे

ເມື່ອການປ່ຽນແປງ (vikāra) ທີ່ເລີ່ມຈາກ «ມະຫັດ» (Mahat) ແລະສິ້ນສຸດທີ່ອົງປະກອບຈຳແນກພິເສດ (viśeṣa) ຖືກລະລາຍ—ໃນການຍ້ອນກັບສູ່ການສູບຮວບ (pratisañcara) ທີ່ເກີດຕາມພຣະປະສົງຂອງ ກຣິສນະ (Kṛṣṇa)—

Verse 19

आपो ग्रसन्ति वै पूर्वं भूमिर्गन्धादिकं गुणं आत्मगन्धात्ततो भूमिः प्रलयत्वाय कल्पते

ກ່ອນອື່ນໝົດ ນ້ຳແທ້ໆກືນກິນຄຸນລັກສະນະຂອງດິນ ເລີ່ມຈາກກິ່ນເປັນຕົ້ນ; ຈາກນັ້ນ ເມື່ອດິນຖືກພາກອອກຈາກກິ່ນຂອງຕົນ ດິນຈຶ່ງເໝາະສົມສຳລັບເຂົ້າສູ່ການລະລາຍ (pralaya)។

Verse 20

रसात्मिकाश् च तिष्ठन्ति ह्य् आपस्तासां रसो गुणः पीयते ज्योतिषा तासु नष्टास्वग्निश् च दीप्यते

ນ້ຳດຳລົງຢູ່ໂດຍມີສະພາບເປັນ rasa (ລົດຊາດ/ແກ່ນສານ); ຄຸນລັກສະນະຈຳເພາະຂອງມັນຄື «rasa». rasa ນັ້ນຖືກ tejas (ແສງໄຟພາຍໃນ) «ດື່ມກິນ»; ແລະເມື່ອນ້ຳເຫຼົ່ານັ້ນຫມົດໄປ ອັກນິ (Agni) ກໍລຸກໂຊນສະຫວ່າງໄສ.

Verse 21

ज्योतिषो ऽपि गुणं रूपं वायुर्ग्रसति भास्करं नष्टे ज्योतिषि वायुश् चबली दोधूयते महान्

ແມ່ນແຕ່ຄຸນລັກສະນະ ແລະ ຮູບທີ່ເຫັນໄດ້ຂອງແສງ ກໍຖືກລົມກືນເອົາ; ດວງອາທິດຖືກກົດກັ້ນ. ເມື່ອແສງສູນໄປ ລົມອັນຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ແຂງກ້າຂຶ້ນ ກໍພຸ້ງພາວົນ ແລະ ວຽນວົນໄປມາ.

Verse 22

वायोरपि गुणं स्पर्शमाकाशं ग्रसते ततः वायौ नष्टे तु चाकाशन्नीरवं तिष्ठति द्विज

ຕໍ່ມາ ອາກາສ (ākāśa) ກໍດູດກືນເອົາແມ່ນແຕ່ຄຸນຂອງລົມ ຄື “ການສຳຜັດ” (sparśa). ເມື່ອລົມສູນໄປ ອາກາສຍັງຄົງຢູ່ ຢ່າງບໍ່ມີສຽງ, ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ.

Verse 23

आकाशस्याथ वै शब्दं भूतादिर्ग्रसते च खं अभिमानात्मकं खञ्च भूतादिं ग्रसते महान्

ຕໍ່ມາ ຈາກອາກາສ (ākāśa) ຄຸນ “ສຽງ” ຖືກດູດເອົາໂດຍຕົ້ນກຳເນີດແຫ່ງທາດທັງຫຼາຍ (bhūtādi); ແລະ bhūtādi ກໍກືນເອົາອາກາສເອງ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ອະຫັງກາຣ (ahaṃkāra) ອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ມີສະພາບເປັນການຍຶດຕົນ (abhimāna) ກໍດູດກືນອາກາສນັ້ນ; ແລ້ວ ມະຫັດ (mahat) ກໍດູດກືນ bhūtādi.

Verse 24

भूमिर्याति लयञ्चाप्सु आपो ज्योतिषि तद्ब्रजेत् वायौ वायुश् च खे खञ्च अहङ्कारे लयं स च

ດິນເຂົ້າສູ່ການລະລາຍໃນນ້ຳ; ນ້ຳຕໍ່ມາເຂົ້າສູ່ໄຟ (ແສງຮັງສີ). ໄຟລະລາຍໃນລົມ; ລົມລະລາຍໃນອາກາສ (eter); ແລະອາກາສເອງກໍລະລາຍໃນອະຫັງກາຣ (ahaṅkāra).

Verse 25

महात्तत्वे महान्तञ्च प्रकृतिर्ग्रसते द्विज व्यक्ताव्यक्ता च प्रकृतिर्व्यक्तस्याव्यक्तके लयः

ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ, ປຣະກຣິຕິ (Prakṛti) ກໍດູດກືນທັງ Mahat-tattva ແລະ ຫຼັກການ “ມະຫາ” ອັນໃຫຍ່ຫຼວງ. ແລະ ປຣະກຣິຕິນັ້ນ—ເປັນທັງສິ່ງປາກົດ ແລະ ບໍ່ປາກົດ—ແມ່ນຖານທີ່ສິ່ງປາກົດລະລາຍເຂົ້າສູ່ສິ່ງບໍ່ປາກົດ.

Verse 26

पुमाने काक्षरः शुद्धः सो ऽप्यंशः परमात्मनः प्रकृतिः पुरुषश् चैतौ लीयेते परमात्मनि

ປຸຣຸສະ (Puruṣa) ແມ່ນຜູ້ຮູ້ສຶກຕົນ ບໍ່ເສື່ອມສະລາຍ ແລະ ບໍລິສຸດ; ທ່ານນັ້ນກໍເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງ ປະຣະມາຕະມັນ (Paramātman). ທັງ Prakṛti ແລະ Puruṣa ສຸດທ້າຍລະລາຍເຂົ້າສູ່ Paramātman.

Verse 27

न सन्ति यत्र सर्वेशे नामजात्यादिकल्पनाः सत्तामात्रात्मके ज्ञेये ज्ञानात्मन्यात्महः परे

ໃນພຣະເຈົ້າສູງສຸດແຫ່ງທຸກສິ່ງ ບໍ່ມີການປຸງແຕ່ງດ້ວຍແນວຄິດ ເຊັ່ນ ຊື່ ຊັ້ນວັນນະ ແລະອື່ນໆ. ສິ່ງທີ່ຄວນຮູ້ແມ່ນມີສະພາບເປັນ “ການມີຢູ່” ລ້ວນໆ; ໃນພຣະສູງສຸດຜູ້ເປັນຍານບໍລິສຸດ ຜູ້ທຳລາຍອາຕະມາດ້ວຍອະວິຊາ ບໍ່ອາດສະຖິດຢູ່ໄດ້.