Adhyaya 147: The Sacred Merit of Goniṣkramaṇa (the Tīrtha of the Cows’ Emergence/Release)

Verse 1

अथ गोनिष्क्रमणमाहात्म्यम् ॥ धरण्युवाच ॥ अत्याश्चर्यं श्रुतं ह्येतद्रुरुक्षेत्रसमुद्भवम् ॥ हृषीकेशस्य महिमा त्वया य उपवर्णितः

ಇದೀಗ ಗೋನಿಷ್ಕ್ರಮಣ ಮಹಾತ್ಮ್ಯ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಧರಣಿ ಹೇಳಿದರು—ರುರುಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಈ ಅತ್ಯಾಶ್ಚರ್ಯಕರ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಮತ್ತು ನೀನು ವರ್ಣಿಸಿದ ಹೃಷೀಕೇಶನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನೂ…

Verse 2

अन्यच्च यत्परं गुह्यं क्षेत्रं परमपावनम् ॥ वक्तुमर्हसि देवेश परं कौतूहलं मम

ಮತ್ತೂ ಓ ದೇವೇಶ, ಆ ಇನ್ನೊಂದು ಪರಮ ಗುಹ್ಯವಾದ ಹಾಗೂ ಪರಮ ಪಾವನ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವಿಷಯವನ್ನೂ ನೀವು ಹೇಳಬೇಕು; ನನ್ನ ಕುತೂಹಲ ಅತ್ಯಂತವಾಗಿದೆ।

Verse 3

श्रीवराह उवाच ॥ शृणु भूमे प्रयत्नेन कारणं परमं मम ॥ गुह्यमस्त्यपरं चैव हिमशृङ्ग शिलोच्चये

ಶ್ರೀವರಾಹನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಭೂಮೇ, ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನನ್ನ ಪರಮ ಕಾರಣವನ್ನು ಕೇಳು. ಹಿಮಶೃಂಗವೆಂಬ ಶಿಲೋಚ್ಚ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಗುಹ್ಯ ವಿಷಯವೂ ಇದೆ.

Verse 4

गोनिष्क्रमणकं नाम गावो यत्र प्रतारिताः ॥ यथा निष्क्रमणं प्राप्य सुरभीणां वसुन्धरे

ಹೇ ವಸುಂಧರೇ, ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ‘ಗೋನಿಷ್ಕ್ರಮಣಕ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು; ಅಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಓಡಿಸಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ನಿರ್ಗಮನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದು ಸುರಭಿ ಹಸುಗಳು ಹೊರಬರಲಿಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

Verse 5

सप्ततिर्यत्र कल्पानि और्वो यत्र प्रजापतिः ॥ तपश्चचार परमं मम मायाबलान्वितः

ಎಲ್ಲಿ ಎಪ್ಪತ್ತು ಕಲ್ಪಗಳ ಕಾಲ ಔರ್ವ ಪ್ರಜಾಪತಿ—ನನ್ನ ಮಾಯಾಬಲದಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ—ಪರಮ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು.

Verse 6

तस्यैवं वर्तमानस्य याति काले महत्तरे ॥ एवं हि तप्यमानस्य सर्वलोकस्य संशयः

ಅವನು ಹೀಗೆ ಮುಂದುವರಿದಾಗ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತಾದ ಕಾಲವು ಕಳೆದಿತು. ಅವನು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದಾಗ ಸರ್ವ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಶಯ (ಚಿಂತೆ) ಉಂಟಾಯಿತು.

Verse 7

न वरं प्रार्थयत्येष लाभालाभसमन्वितः ॥ सूचकोऽपि न विद्येत बलिकर्मसु संयतः

ಅವನು ಲಾಭ-ನಷ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಭಾವದಿಂದಿದ್ದು ಯಾವುದೇ ವರವನ್ನು ಬೇಡಲಿಲ್ಲ. ಬಲಿಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಯತನಾದ ಅವನಲ್ಲಿ ಸ್ವಾರ್ಥದ ಸೂಚನೆಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.

Verse 8

अथ दीर्घस्य कालस्य कश्चिद्ब्रह्मयतिस्तदा ॥ तपस्तपस्यति मुनौ तस्मिन्शैলোच्चये धरे

ನಂತರ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಬಳಿಕ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಹ್ಮಯತಿ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು; ಆ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಆ ಮುನಿ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 9

ईश्वरोऽपि महाभागे तत्पार्श्वं समुपागतः ॥ गोनिष्क्रमेतिविख्याते तस्मिंस्तीर्थे महौजसि

ಓ ಮಹಾಭಾಗನೇ! ಈಶ್ವರನೂ ಸಹ ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದನು—‘ಗೋನಿಷ್ಕ್ರಮ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಆ ಮಹೌಜಸ್ವಿ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ।

Verse 10

तन्निर्गतं ततो ज्ञात्वा और्वं सर्वे तपस्विनः ॥ महेश्वरो महातेजाः सम्भ्रमात्समुपागतः

ಆಗ ಔರ್ವನು ಹೊರಬಂದನೆಂದು ತಿಳಿದು ಎಲ್ಲ ತಪಸ್ವಿಗಳು ಸೇರಿದರು; ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಮಹೇಶ್ವರನೂ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಸಮೀಪಿಸಿದನು।

Verse 11

फलपुष्पसमाकीर्णा लक्ष्मीश्चैवोपजायते ॥ आश्रमं रूपसम्पन्नं फलपुष्पोपशोभितम्

ಅಲ್ಲಿ ಫಲಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಸ್ಥಳ ತುಂಬಿತು, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯೆಂಬ ಸಮೃದ್ಧಿಯೂ ಉದಯವಾಯಿತು; ಆಶ್ರಮವು ರೂಪಸಂಪನ್ನವಾಗಿ ಫಲಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಯಿತು।

Verse 12

तच्च वै भस्मसाद्भूतं महारुद्रस्य तेजसा॥ दग्ध्वा तं चाश्रमं पुण्यमौरवस्य सुमहत्प्रियम्॥

ಆ ಸ್ಥಳವು ಮಹಾರುದ್ರನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಭಸ್ಮವಾಯಿತು; ಔರ್ವನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ ಆ ಪುಣ್ಯಾಶ್ರಮವನ್ನು ದಹಿಸಿ ಹಾಕಿತು।

Verse 13

ईश्वरोऽपि ततः प्राप्तः शीघ्रमेव हिमालयम्॥ एतस्मिन्नन्तरे देवि गृह्य पुष्पकरण्डकम्॥

ಅನಂತರ ಈಶ್ವರನೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದನು. ಈ ನಡುವೆ, ಓ ದೇವಿ, ಪುಷ್ಪಕರಂಡಕವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು (… )।

Verse 14

आश्रमं समनुप्राप्त और्वोऽपि मुनिपुङ्गवः॥ शान्तो दान्तः क्षमाशीलः सत्यव्रतपरायणः॥

ಔರ್ವನೂ—ಮುನಿಪುಂಗವನು—ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ಶಾಂತನು, ದಾಂತನಾದ ಸ್ವನಿಗ್ರಹಿ, ಕ್ಷಮಾಶೀಲನು, ಸತ್ಯವ್ರತಪರಾಯಣನು।

Verse 15

दृष्ट्वा स्वमाश्रमं दग्धं बहुपुष्पफलोदकम्॥ मन्युना परमाविष्टो दुःखनेत्रपरिप्लुतः॥

ತನ್ನ ಆಶ್ರಮವು ದಗ್ಧವಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ—ಹಿಂದೆ ಬಹುಪುಷ್ಪ-ಫಲ-ಜಲಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದ್ದುದನ್ನು—ಅವನು ತೀವ್ರ ಕೋಪದಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾಗಿ, ದುಃಖದಿಂದ ಕಣ್ಣುಗಳು ತುಂಬಿದವು।

Verse 16

उवाच क्रोधरक्ताक्षो वचनं निर्दहन्निव॥ येनैष चाश्रमो दग्धो बहुपुष्पफलोदकः॥

ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ಕಣ್ಣುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವನು ದಹಿಸುವಂತ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು—“ಬಹುಪುಷ್ಪ-ಫಲ-ಜಲಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಈ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಯಾರು ದಗ್ಧಮಾಡಿದರು?”

Verse 17

सोऽपि दुःखेन सन्तप्तः सर्वलोकान्भ्रमिष्यति॥ एवमौरवेन दत्ते तु शापे तस्मिन्महौजसि॥

“ಅವನು ಕೂಡ ದುಃಖದಿಂದ ದಗ್ಧನಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುವನು।” ಹೀಗೆ ಮಹೌಜಸ್ವಿಯಾದ ಔರ್ವ ಮುನಿಯು ಆ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡಿದಾಗ (… )।

Verse 18

महाभयात्तु लोकानां न कश्चित्पर्यवारयत्॥ तत्क्षणादेव देवेशि ईशोऽपि जगतो विभुः॥

ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾಭಯದಿಂದ ಯಾರೂ ಮಧ್ಯೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ಹೇ ದೇವೇಶಿ, ಜಗತ್ತಿನ ವಿಭುವಾದ ಈಶನೂ (ಪ್ರಕಟನಾದನು)।

Verse 19

दह्यते स्म जगत्सर्वं स तु किञ्चिन्न चेच्छति॥ को वा प्रतिविधिस्तत्र यथा सर्वस्य सम्भवेत्॥

ಸರ್ವ ಜಗತ್ತು ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವನು ಏನನ್ನೂ (ತಡೆಯಲು) ಇಚ್ಛಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರ ಹಿತವಾಗುವಂತೆ ಯಾವ ಪರಿಹಾರ ಸಾಧ್ಯ?

Verse 20

एवमुक्ते मया क्रोधाद्दीक्षितस्तस्य चाश्रमः॥ दग्धोऽभवत्क्षणेनैव वयं तस्माद्विनिर्गताः॥

ನಾನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಅವನ ಆಶ್ರಮವು ವಿನಾಶಾರ್ಥ ದೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು; ನಂತರ ನಾವು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಬಂದೆವು।

Verse 21

एतद्दुःखेन सन्तप्तो मन्युना च परिप्लुतः॥ और्वः शशाप रोषेण तेन तप्ता वयं शिवे॥

ಈ ದುಃಖದಿಂದ ಸಂತಪ್ತನಾಗಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಔರ್ವನು ರೋಷದಿಂದ ಶಾಪವಿಟ್ಟನು; ಅದರಿಂದ ನಾವು, ಹೇ ಶಿವೆ, ಪೀಡಿತರಾದೆವು।

Verse 22

ततोऽभ्रमद्विरूपाक्षः शं न प्राप्नोति कर्हिचित् ॥ अहं च परितप्तोऽस्मि आत्मत्वादीश्वरस्य च ॥

ನಂತರ ವಿರೂಪಾಕ್ಷನು ಅಲೆದಾಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದು ಯಾವಾಗಲೂ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ; ನಾನೂ ಈಶ್ವರನೊಂದಿಗೆ ಆತ್ಮತ್ವ ಇರುವ ಕಾರಣದಿಂದ ತಪ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ।

Verse 23

तेन दाहेन संतप्तो न शक्नोमि विचेष्टितुम् ॥ पार्वत्या च ततः प्रोक्तः आवां नारायणं प्रति ॥

ಆ ದಾಹದಿಂದ ದಗ್ಧನಾಗಿ ನಾನು ಯಾವುದನ್ನೂ ಮಾಡಲು ಶಕ್ತನಲ್ಲ. ಆಗ ಪಾರ್ವತಿ ಹೇಳಿದರು—“ಬನ್ನಿ, ನಾವು ನಾರಾಯಣನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗೋಣ.”

Verse 24

गच्छावस्तस्य वाक्येन सुखं यत्र भविष्यति ॥ ततो नारायणं गत्वा सह तेन तमौर्वकम् ॥

“ಅವನ ವಾಕ್ಯದಂತೆ ಹೋಗೋಣ; ಅಲ್ಲಿ ಸುಖ-ಕ್ಷೇಮ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.” ನಂತರ ಅವನೊಂದಿಗೆ ನಾರಾಯಣನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಆ ಔರ್ವಕನನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿದರು.

Verse 25

विज्ञापयामो रुद्रस्य शापोऽयं विनिवर्त्तताम् ॥ संतप्ताः स्म वयं सर्वे तस्माच्छापं निवर्त्तय ॥

“ನಾವು ವಿನಂತಿಸುತ್ತೇವೆ—ರುದ್ರನ ಈ ಶಾಪವು ಹಿಂತಿರುಗಲಿ. ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ದುಗ್ಧರಾಗಿದ್ದೇವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಶಾಪವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿರಿ.”

Verse 26

और्वोऽप्युवाच नोक्तं मे अनृतं तु कदाचन ॥ सुरभीगणमानिय गत्वैतं स्नापयन्तु वै ॥

ಔರ್ವನು ಸಹ ಹೇಳಿದನು—“ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ಅಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿಲ್ಲ. ಸುರಭಿಯ ಗೋವಿನ ಗುಂಪನ್ನು ಕರೆತಂದು, ಹೋಗಿ ಅವನಿಗೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿರಿ.”

Verse 27

रुद्रशापो निवृत्तः स्यात्तेनैव किल नान्यथा ॥ एतस्मिन्नन्तरे देवि मया गावोऽवतारिताः ॥

“ಅದೇ ಉಪಾಯದಿಂದಲೇ ರುದ್ರನ ಶಾಪವು ನಿವೃತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ; ಬೇರೆ ರೀತಿಯಿಂದಲ್ಲ. ಈ ಮಧ್ಯೆ, ದೇವಿ, ನಾನು ಗೋವುಗಳನ್ನು ಇಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ.”

Verse 28

तच्च गोनिष्क्रमं नाम तीर्थं परमपावनम् ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत एकरात्रोषितो नरः ॥

ಅದು ‘ಗೋನಿಷ್ಕ್ರಮ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥ, ಪರಮ ಪಾವನವಾದುದು. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ವಾಸಿಸಿ ಮನುಷ್ಯನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 29

गोलोकं च समासाद्य मोदते नात्र संशयः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥

ಗೋಲೋಕವನ್ನು ಸೇರಿ ಅವನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಕರ ವ್ರತವನ್ನು ಮಾಡಿ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 30

शंखचक्रगदायुक्तो मम लोके महीयते ॥ पञ्च धाराः पतन्त्यत्र मूले मूलवटस्य हि ॥

ಶಂಖ-ಚಕ್ರ-ಗದೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು ನನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮೂಲವಟದ ಬೇರು ಬಳಿ ಐದು ಧಾರೆಗಳು ಬೀಳುತ್ತವೆ.

Verse 31

तत्र स्नानं प्रकुर्वीत पञ्चरात्रोषितो नरः ॥ पञ्चानामपि यज्ञानां फलमाप्नोति मानवः ॥

ಅಲ್ಲಿ ಐದು ರಾತ್ರಿಗಳು ವಾಸಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ಅವನು ಐದು ಯಜ್ಞಗಳ ಫಲವನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 32

अथात्र मुञ्चते प्राणान्कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ पञ्चयज्ञफलं भुक्त्वा मम लोकं प्रपद्यते ॥

ನಂತರ ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಕರ ವ್ರತವನ್ನು ಮಾಡಿ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ; ಪಂಚಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ನನ್ನ ಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

Verse 33

अस्ति पञ्चपदं नाम तस्मिन्क्षेत्रे परं मम ॥ मम पूर्वेण पार्श्वेण दृढाः पञ्च महाशिलाः ॥

ನನ್ನ ಆ ಪರಮ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ‘ಪಂಚಪದ’ ಎಂಬ ಸ್ಥಳವಿದೆ. ಅದರ ಪೂರ್ವ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಐದು ಮಹಾಶಿಲೆಗಳು ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತಿವೆ.

Verse 34

मत्पूर्वां दिशमाश्रित्य तत्र ब्रह्मपदद्वयम् ॥ मध्ये तु तस्य कुण्डस्य शिला विस्तीर्णसंश्रिता ॥

ನನ್ನ ಸಂಬಂಧಿತ ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಎರಡು ‘ಪಾದಚಿಹ್ನೆಗಳು’ ಇವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಆ ಕುಂಡದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಸುಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಶಿಲಾಪಟ್ಟಿಕೆ ಇದೆ.

Verse 35

ऊर्ध्वं नालपरिणाहं तत्र विष्णुपदं मम ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत पञ्चरात्रोषितो नरः ॥

ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ನಾಳ ಪರಿಮಾಣದಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ವಿಷ್ಣು ಪಾದಚಿಹ್ನೆ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಐದು ರಾತ್ರಿಗಳು ವಾಸಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 36

यान्ति शुद्धांस्तु लोकांस्ते ये च भागवतप्रियाः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्युक्तः पञ्चपदे नरः ॥

ಭಾಗವತರಿಗೆ ಪ್ರಿಯರಾದವರು ಶುದ್ಧ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಪಂಚಪದದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಬದ್ಧನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 37

यत्र धारा पतत्येका पश्चिमां दिशमाश्रिता ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत एकरात्रोषितो नरः ॥

ಎಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಜಲಧಾರೆ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಹರಿದು ಬೀಳುತ್ತದೋ, ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿಯಷ್ಟು ವಾಸಿಸಿದವನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 38

ब्रह्मलोकमवाप्नोति ब्रह्मणा सह मोदते ॥ कौमुदस्य तु मासस्य शुक्लपक्षस्य द्वादशी ॥

ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಕೌಮುದ ಎಂಬ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ದ್ವಾದಶಿ ತಿಥಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

Verse 39

यज्ञानां वाजपेयानां फलं प्राप्नोति मानवः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम कर्मसु निष्ठितः ॥

ಮಾನವನು ವಾಜಪೇಯ ಯಜ್ಞಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಇಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ಸಂಬಂಧಿತ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ದೃಢನಿಷ್ಠನಾಗಿ, ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 40

वाजपेयफलं भुक्त्वा मम लोकं प्रपद्यते ॥ अस्ति कोटिवटं नाम तस्मिन्क्षेत्रे परं मम ॥

ವಾಜಪೇಯ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಅವನು ನನ್ನ ಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ನನ್ನ ಪರಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ‘ಕೋಟಿವಟ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸ್ಥಳವಿದೆ.

Verse 41

पञ्चक्रोशं ततो गत्वा वायव्यां दिशि संस्थितः ॥ तत्र स्नानं तु कुर्वीत षष्ठकालोषितो नरः ॥

ಅಲ್ಲಿಂದ ಐದು ಕ್ರೋಶ ದೂರ ಹೋಗಿ, ವಾಯವ್ಯ (ಉತ್ತರ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಆರು ಕಾಲಗಳು ತಂಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 42

बहुयज्ञस्य कोटीनां फलं प्राप्नोति निष्कलम् ॥ अथात्र मुंचते प्राणान्भूमे कोटिवटे शुभे ॥

ಅವನು ಅನೇಕ ಯಜ್ಞಗಳ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ಫಲವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ, ಉಳಿಕೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಓ ಭೂಮಿಯೇ! ಇಲ್ಲಿ ಶುಭವಾದ ಕೋಟಿವಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡಿದರೆ, ಆ ಪುಣ್ಯಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 43

यज्ञकोटिफलं भुक्त्वा मम कोटिं प्रपद्यते ॥ अस्ति विष्णुसरो नाम तस्मिन्क्षेत्रे परं मम ॥

ಕೋಟಿ ಯಜ್ಞಗಳ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಅವನು ನನ್ನ ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಆ ಪರಮ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ‘ವಿಷ್ಣುಸರ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯಂತವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

Verse 44

पूर्वोत्तरेण पार्श्वेन पञ्चक्रोशं न संशयः ॥ मत्सरः पद्मपत्राक्षि अगाधं परिसंस्थितम् ॥

ಈಶಾನ್ಯ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಅದರ ವಿಸ್ತಾರ ಐದು ಕ್ರೋಶಗಳು—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ. ಓ ಪದ್ಮಪತ್ರಾಕ್ಷಿ, ಅಲ್ಲಿ ‘ಮತ್ಸರ’ ಎಂಬ ಗಾಢವೂ ಅಗಾಧವೂ ಆದ ಸ್ಥಳ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 45

पञ्चक्रोशश्च विस्तारः पर्वतः परिमण्डलः ॥ तत्र भ्रमति यो भद्रे कुर्याच्चैव प्रदक्षिणम् ॥

ಅದರ ವಿಸ್ತಾರ ಐದು ಕ್ರೋಶಗಳು; ಪರ್ವತವು ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿದೆ. ಓ ಭದ್ರೇ, ಅಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನೂ ಅವಶ್ಯ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 46

तावद्वर्षसहस्राणि ब्रह्मलोके महीयते ॥ अथात्र मुंचते प्राणान्स्वकर्मपरिनिष्ठितः ॥

ಅಷ್ಟೇ ಸಹಸ್ರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಇಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ದೃಢನಿಷ್ಠನಾಗಿ, ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಬಿಡುವದಾದರೆ—ಅಂತಹ ಫಲವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 47

ब्रह्मलोकं समुत्सृज्य मम लोके महीयते ॥ तस्मिन्क्षेत्रे महाभागे आश्चर्यं शृणु सुन्दरि ॥

ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಅವನು ನನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಓ ಸುಂದರಿ, ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯವನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 48

गवां वै श्रूयते शब्दो मम कर्मसुखावहः ॥ अथात्र ज्येष्ठमासस्य शुक्लपक्षस्य द्वादशी ॥

ಗೋವುಗಳ ಶಬ್ದವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತದೆ; ಅದು ನನ್ನ ಕರ್ಮ (ಅನುಷ್ಠಾನ)ಕ್ಕೆ ಸುಖವನ್ನು ತರುವದು. ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ದ್ವಾದಶಿಯ ವಿಶೇಷ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.

Verse 49

श्रूयते सुमहान्छब्दः स्वयमेतन्न संशयः ॥ एवं गोस्थलके पुण्ये महाभागवतः शुचिः ॥

ಅತಿಮಹಾನ್ ಶಬ್ದವು ಕೇಳುತ್ತದೆ; ಇದು ಸ್ವಯಂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ಪುಣ್ಯಕರ ಗೋಸ್ಥಲಕದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾದ ಮಹಾಭಾಗ ಭಕ್ತನು [ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ]।

Verse 50

करोति शुभकर्माणि शीघ्रं मुच्येत किल्बिषात् ॥ एवं तेन महाभागे ईश्वरेण यशस्विनि ॥

ಅಲ್ಲಿ ಶುಭಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯನು ಶೀಘ್ರವೇ ಪಾಪದೋಷದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಓ ಮಹಾಭಾಗೆ, ಓ ಯಶಸ್ವಿನಿ, ಆ ಈಶ್ವರನಿಂದ ಹೀಗೆ [ನಿಯತ/ವರ್ಣಿತ]ವಾಗಿದೆ.

Verse 51

शापदाहो विनिर्मुक्तः सर्वैः सह मरुद्गणैः ॥ एतद्गोस्थलकं नाम सर्वशान्तिकरं परम् ॥

ಅವನು ಶಾಪದ ದಾಹದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದನು—ಎಲ್ಲಾ ಮರುದ್ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ. ಇದರ ಹೆಸರು ಗೋಸ್ಥಲಕ; ಇದು ಪರಮವಾಗಿ ಸರ್ವಶಾಂತಿಕರವಾಗಿದೆ.

Verse 52

कथितं देवि कार्त्स्न्येन तवानुग्रहकाम्यया॥ एषोऽध्यायो महाभागे सर्वमङ्गलकारकः॥

ಓ ದೇವಿ, ನಿನಗೆ ಅನುಗ್ರಹವಾಗಲಿ ಎಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ನಾನು ಇದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಓ ಮಹಾಭಾಗೆ, ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸರ್ವಮಂಗಳಕರವಾಗಿದೆ.

Verse 53

मम मार्गानुसाराणां मम च प्रीतिवर्धनः॥ श्रेष्ठानां परमं श्रेष्ठं मङ्गलानां च मङ्गलम्॥

ನನ್ನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರಿಂದ ನನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯೂ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಶ್ರೇಷ್ಠಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಮಂಗಳಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ಮಂಗಳ.

Verse 54

लाभानां परमो लाभो धर्माणां धर्म उत्तमः॥ लभन्ते पठमानाः वै मम मार्गानुसारिणः॥

ಇದು ಲಾಭಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ಲಾಭ, ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಧರ್ಮ. ಇದನ್ನು ಪಠಿಸುವವರು—ನಿಜವಾಗಿ ನನ್ನ ಮಾರ್ಗಾನುಸಾರಿಗಳು—ಇದರ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 55

तावद्वर्षसहस्राणि मम लोके महीयते॥ पतनं च न विद्येत पठमानो दिने दिने॥

ಅಷ್ಟೊಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ನನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಮತ್ತು ದಿನಂಪ್ರತಿ ಪಠಿಸುವವನಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಪತನವಿಲ್ಲ.

Verse 56

तारितानि कुलान्येभिः सप्त सप्त च सप्त च॥ पिशुनाय न दातव्यं न मूर्खाय शठाय च॥

ಇವುಗಳಿಂದ ಕುಲಗಳು ತಾರಲ್ಪಡುತ್ತವೆ—ಏಳು, ಏಳು, ಮತ್ತೆ ಏಳು. ನಿಂದಕನಿಗೆ, ಮೂರ್ಖನಿಗೆ, ವಂಚಕನಿಗೆ ಇದನ್ನು ಕೊಡಬಾರದು.

Verse 57

देयं पुत्राय शिष्याय यश्च जानाति सेवितुम्॥ एतन्मरणकाले तु न कदाचित्तु विस्मरेत्॥

ಇದನ್ನು ಪುತ್ರನಿಗೆ, ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ, ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ತಿಳಿದವನಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು. ಮರಣಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮರೆತಬಾರದು.

Verse 58

श्लोकं वा यदि वा पादं यदीच्छेत् परमां गतिम्॥ तत्क्षेत्रं तु महाभागे पञ्चयोजनमण्डलम्॥

ಪೂರ್ಣ ಶ್ಲೋಕವೋ ಅಥವಾ ಒಂದು ಪಾದವೋ ಪಠಿಸಿ ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ಓ ಮಹಾಭಾಗೆ, ಆ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಐದು ಯೋಜನಗಳ ಪರಿಮಂಡಲವಾಗಿದೆ।

Verse 59

तिष्ठामि परया प्रीत्या दिशं पूर्वामुपाश्रितः॥ पश्चिमेन वहेद्गङ्गां निष्कामेन वसुन्धरे॥

ನಾನು ಪರಮ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಓ ವಸುಂಧರೆ, ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕಾಮ ಸಾಧಕನಿಗಾಗಿ ಗಂಗಾ ಹರಿಯುತ್ತದೆ।

Verse 60

एवं रहस्यं गुह्यं च सर्वकर्मसुखावहम्॥ एतत्ते परमं भद्रे गुह्यं धर्मसमन्वितम्॥

ಇಂತೆ ಇದು ರಹಸ್ಯವೂ ಗುಹ್ಯವೂ ಆದ ಉಪದೇಶ; ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ತರುವದು. ಓ ಭದ್ರೇ, ಇದು ನಿನಗೆ ಪರಮ ಗುಹ್ಯ, ಧರ್ಮಸಮನ್ವಿತ ವಚನವಾಗಿದೆ।

Verse 61

मम क्षेत्रं महाभागे यत्त्वया परिपृच्छितम्॥

ಓ ಮಹಾಭಾಗೆ, ನೀನು ವಿಚಾರಿಸಿದ ನನ್ನ ಕ್ಷೇತ್ರವೇ ಇದು।

Verse 62

तत्र त्वौर्वो महाभागे तप्यते समदर्शनः ॥ पद्मानां कारणादौर्वो गङ्गाद्वारमुपागतः

ಅಲ್ಲಿ, ಓ ಮಹಾಭಾಗೆ, ಸಮದರ್ಶನನಾದ ಔರ್ವ ಮುನಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಪದ್ಮಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಔರ್ವನು ಗಂಗಾದ್ವಾರಕ್ಕೆ ಬಂದನು।

Verse 63

महादाहेन सन्तप्तः शम्भुर्देवीमुवाच ह ॥ और्वस्य तु तपो दृष्ट्वा भीतैर्देवैरुदाहृतम्

ಮಹಾದಾಹದಿಂದ ಸಂತಪ್ತನಾದ ಶಂಭು ದೇವಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದರು. ಔರ್ವನ ತಪಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಿ ಭೀತರಾದ ದೇವರುಗಳು ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

Verse 64

सप्तसप्ततिः कल्याणि सौरभेया महौजसः ॥ तेनाप्लावितदेहाश्च परां निर्वृतिमागताः

ಹೇ ಕಲ್ಯಾಣಿ! ಮಹೌಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಸೌರಭೇಯರು ಎಪ್ಪತ್ತೇಳು ಮಂದಿ; ಅದರಿಂದ ದೇಹ ಸ್ನಾನಗೊಂಡು ಅವರು ಪರಮ ನಿರ್ವೃತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

Verse 65

विमुक्तः सर्वसंसारान्मम लोकं च गच्छति ॥ ततो ब्रह्मपदं नाम क्षेत्रं गुह्यं परं मम

ಎಲ್ಲ ಸಂಸಾರಬಂಧಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಅವನು ನನ್ನ ಲೋಕಕ್ಕೂ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ‘ಬ್ರಹ್ಮಪದ’ ಎಂಬ ನನ್ನ ಗುಹ್ಯ ಹಾಗೂ ಪರಮ ಕ್ಷೇತ್ರವಿದೆ.

Verse 66

उपवासं त्रिरात्रं तु कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ यावन्ति भ्रममाणस्य पदानि ननु सुन्दरि

ಹೇ ಸುಂದರಿ! ಮೂರು ರಾತ್ರಿಗಳ ಉಪವಾಸವೆಂಬ ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಕರ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ, ಅಲೆಯುವವನ ಹೆಜ್ಜೆಗಳೆಷ್ಟು ಅಷ್ಟೇ (ಪುಣ್ಯ) ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 67

तेजः श्रियं च लक्ष्मीं च सर्वकामान्यशस्विनि ॥ यावन्ति चाक्षराणि स्युरत्राध्याये मनस्विनि

ಹೇ ಯಶಸ್ವಿನಿ, ಹೇ ಮನಸ್ವಿನಿ! ತೇಜಸ್ಸು, ಶ್ರೀ, ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಮತ್ತು ಸರ್ವಕಾಮಗಳು—ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿರುವ ಅಕ್ಷರಗಳೆಷ್ಟು ಅಷ್ಟೇ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ (ಲಭಿಸುತ್ತವೆ).