Adhyaya 23

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततः शांतमना भूत्वा चंद्रमा विस्मयान्वितः । शंभुभक्त्या परीतात्मा प्रभासक्षेत्रमास्थितः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು: ಆಗ ಚಂದ್ರನು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಿ, ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಶಂಭುಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅಂತರಾತ್ಮ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿ, ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು.

Verse 2

पूर्वोक्तं यत्तु देवेन स तथा कृतवान्विभुः । गत्वा सागरमध्ये तु गृहीत्वा लिंगमुत्तमम्

ದೇವನು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಆ ವಿಭುವು ಹಾಗೆಯೇ ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಅವನು ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಲಿಂಗವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿದನು.

Verse 3

विश्वकर्म्माणमाहूय सहितं परिचारकैः । आदिदेश स्वयं सोमस्त्वष्टारं देवशिल्पिनम्

ಪರಿಚಾರಕರೊಡನೆ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಕರೆಸಿ, ಸೋಮನು ಸ್ವತಃ ದೇವಶಿಲ್ಪಿ ತ್ವಷ್ಟಾರಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದನು.

Verse 4

चंद्र उवाच । विश्वकर्मन्निदं लिंगं मम दत्तं तु शंभुना । गृहाण त्वं महाबाहो युक्तस्थाने निवेशय

ಚಂದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನೇ, ಈ ಲಿಂಗವು ಶಂಭುವಿನಿಂದ ನನಗೆ ದತ್ತವಾಗಿದೆ. ಹೇ ಮಹಾಬಾಹೋ, ಇದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಯೋಗ್ಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿಸು.

Verse 5

रक्षस्व तावद्गन्तास्मि स्वकीयं भवनं विभो । यज्ञार्थमानयिष्यामि यज्ञोपकरणानि च

ಹೇ ವಿಭೋ, ಅಷ್ಟರವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ನಾನು ನನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಯಜ್ಞಾರ್ಥವಾಗಿ ಯಜ್ಞೋಪಕರಣಗಳನ್ನೂ ಇತರ ಸಾಮಗ್ರಿಯನ್ನೂ ತಂದುಕೊಡುತ್ತೇನೆ.

Verse 6

ईश्वर उवाच । इत्युक्त्वा च तदा चंद्रश्चंद्र लोकं जगाम ह । गत्वा तत्र महादेवि चंद्रलोकंमहाप्रभम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದನು—ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಚಂದ್ರನು ಆಗ ಚಂದ್ರಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿ ತಲುಪಿ, ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ, ಆ ಮಹಾಪ್ರಭ ಚಂದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ…

Verse 7

कोटियोजनविस्तीर्णं सदामृतमयं शुभम् । तत्राहूय महादेवि प्रतीहारं सुमेधसम्

ಅದು ಕೋಟಿ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವಾಗಿ, ಸದಾ ಅಮೃತಮಯವೂ ಶುಭಕರವೂ ಆಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ, ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ, ಸుమೇಧಸನಾದ ಪ್ರತೀಹಾರ (ದ್ವಾರಪಾಲಕ)ನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದನು.

Verse 8

मंत्रिणं हेमगर्भांगं बृहस्पतिसमं धिया । यज्ञोपस्करसंभारं सर्वमादाय सत्वराः

ಅವನು ಹಿಮಗರ್ಭಾಂಗನಾದ, ಬೃಹಸ್ಪತಿಸಮಾನ ಧಿಯುಳ್ಳ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನೂ ಕರೆಯಿಸಿದನು; ಮತ್ತು ಯಜ್ಞೋಪಸ್ಕರಗಳ ಸಮಸ್ತ ಸಂಭಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವರು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೊರಟರು.

Verse 9

प्रभासक्षेत्रं गच्छंतु ममादेशपरायणाः । साग्निभिर्ब्राह्मणैः सार्द्धं गच्छंतु क्षेत्रमुत्तमम्

ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಗೆ ಪರಾಯಣರಾಗಿ ಅವರು ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಿ. ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಗಳೊಡನೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಆ ಉತ್ತಮ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಗಮಿಸಲಿ.

Verse 10

शीघ्रं संपाद्यतां सर्वं यथा यज्ञः प्रवर्तते । सर्वेषामेव विप्राणां चंद्रलोकनिवासिनाम्

ಯಜ್ಞವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವಂತೆ ಎಲ್ಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಿ—ಪವಿತ್ರಾಚರಣೆಯಿಂದ ಚಂದ್ರಲೋಕ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯರಾದ ಎಲ್ಲ ವಿಪ್ರರಿಗಾಗಿ।

Verse 11

पृथक्पृथग्विमानं तु देयं तेषां महाधनम् । गवां च दशलक्षाणां सवत्सानां पयोमुचाम्

ಅವರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನವನ್ನೂ ಮಹಾಧನವನ್ನೂ ನೀಡಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಕರುಗಳೊಡನೆ ಹಾಲು ಕೊಡುವ ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ ಹಸುಗಳನ್ನೂ ದಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 12

हेमभारैर्भूषितानां कामधेनूपमत्विषाम् । अश्वानां श्यामकर्णानां सपादं लक्षमेव च

ಚಿನ್ನದ ಭಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಕಾಮಧೇನುವಿನಂತೆ ಕಾಂತಿಯುತವಾದ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ಯಾಮಕರ್ಣ ಕುದುರೆಗಳು ಸವ್ವಾ ಲಕ್ಷವೂ ನೀಡಲಿ.

Verse 13

दंतिनामयुतं चैव घंटाभरणशोभितम् । सहस्राणि च चत्वारि रथानां वातरंहसाम्

ಘಂಟಾಭರಣಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಆನೆಗಳನ್ನೂ ನೀಡಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಗಾಳಿಯಂತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಸಾಗುವ ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ರಥಗಳನ್ನೂ ನೀಡಲಿ.

Verse 14

लक्षं तु करभाणां च मणिमाणिक्यसंयुतम् । सैन्यानां कोटिरेका तु चतुरंगबलान्विता

ಮಣಿ-ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಒಂಟೆಗಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಗಜ-ರಥ-ಅಶ್ವ-ಪದಾತಿ ಚತುರಂಗಬಲದಿಂದ ಯುಕ್ತ, ಒಂದು ಕೋಟಿಗಿಂತ ಅಧಿಕ ಮಹಾಸೈನ್ಯ।

Verse 15

अग्निशौचानि वस्त्राणि ब्राह्मणार्थं तथैव च । विभूषणानि दिव्यानि ऋत्विगर्थं शुभानि च

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗಾಗಿ ಅಗ್ನಿಶುದ್ಧ (ಪವಿತ್ರ) ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ನೀಡಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಋತ್ವಿಜರಿಗಾಗಿ ಶುಭವಾದ, ದಿವ್ಯವಾದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 16

नानाभक्ष्याणि भोज्यानि पानानि विविधानि च । लक्षं कर्मकराणां तु दासीनां लक्षमेव च

ನಾನಾ ವಿಧದ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳು, ಭೋಜ್ಯಗಳು, ವಿವಿಧ ಪಾನೀಯಗಳು (ಒದಗಿಸಬೇಕು); ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಕೆಲಸಗಾರರು ಮತ್ತು ಅದೇ ರೀತಿ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ದಾಸಿಯರೂ।

Verse 17

दारुवंशावधि प्रोक्तं यत्किंचित्स्वं मदाज्ञया । अन्यद्यद्ब्राह्मणा ब्रूयुस्तत्सर्वं तत्र नीयताम्

ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಮರ ಮತ್ತು ಬಿದಿರು ತನಕ ಅಗತ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವದೇ ವಸ್ತುಗಳಿರಲಿ, ಹಾಗೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಇನ್ನೇನು ಹೇಳಿದರೂ—ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಬೇಕು।

Verse 18

देवानां दानवानां तु यक्षगंधर्वरक्ष साम् । सप्तद्वीपक्षितीशानां सप्तपातालवासिनाम्

ದೇವರದೂ, ದಾನವರದೂ; ಯಕ್ಷ-ಗಂಧರ್ವ-ರಾಕ್ಷಸರದೂ; ಸಪ್ತದ್ವೀಪಗಳ ರಾಜರದೂ, ಸಪ್ತಪಾತಾಳವಾಸಿಗಳದೂ—

Verse 19

नानानृपसहस्राणां घोषणा क्रियतां मुहुः । सर्वेषां घोषणा कार्या प्रभासागमनं प्रति

ನಾನಾವಿಧ ಸಹಸ್ರ ರಾಜರ ನಡುವೆ ಮರುಮರು ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಲಿ. ಪ್ರಭಾಸಾಗಮನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 20

इत्युक्त्वा मंत्रिणं तत्र चंद्रमास्त्वरयाऽन्वितः । ब्रह्मलोकं स गतवान्यज्ञार्थं ब्रह्मणोंतिकम्

ಇಂತೆಂದು ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮಂತ್ರಿಗೆ ಹೇಳಿ, ಚಂದ್ರಮಾ ತ್ವರೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ಯಜ್ಞಾರ್ಥವಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು.

Verse 21

सोऽपि चंद्रमसो मंत्री हेमगर्भो महाप्रभः । सोमाज्ञां शिरसा कृत्वा यज्ञसंभारसंभृतः

ಆಮೇಲೆ ಚಂದ್ರಮಸನ ಆ ಮಂತ್ರಿ—ಮಹಾಪ್ರಭ ಹಿಮಗರ್ಭ—ಸೋಮನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಶಿರಸಾ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಯಜ್ಞಸಂಭಾರವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ತೊಡಗಿದನು.

Verse 22

प्रभासं क्षेत्रमागत्य यज्ञार्थं यत्नवानभूत् । तथैव चाह्वयांचक्रे भूर्भुवःस्वर्निवासिनः

ಪ್ರಭಾಸದ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದು ಅವನು ಯಜ್ಞಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಯತ್ನವಂತನಾದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಭೂಃ, ಭುವಃ, ಸ್ವಃ ಲೋಕನಿವಾಸಿಗಳನ್ನೂ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದನು.

Verse 23

श्रुत्वा तु घोषणां सर्वे शीघ्रं तत्र समाययुः । रवियोजनपर्यंतं क्षेत्रमालोक्य तत्र तत्

ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಎಲ್ಲರೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿದರು; ಸೂರ್ಯ-ಯೋಜನಪರ್ಯಂತ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಆ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ನೋಡಿ ಅವರು ವಿಸ್ಮಿತರಾದರು.

Verse 24

ब्राह्मणांश्च समाहूय सोमाध्यक्षं उवाच तान् । यज्ञांगं सर्वमानीतं मया सोमाज्ञया द्विजाः । अनंतरं तु यत्कृत्यं भवद्भिस्तद्विधीयताम्

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ ಸೋಮಾಧ್ಯಕ್ಷನು ಹೇಳಿದರು— “ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ಸೋಮನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಯಜ್ಞದ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳನ್ನು ನಾನು ತಂದಿದ್ದೇನೆ. ಈಗ ಮುಂದಿನ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನೀವು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿರಿ।”

Verse 25

इत्युक्ता ब्राह्मणाः सर्वे तपोनिर्धूतकल्मषाः । तत्रैव ददृशुः सर्वे त्वष्टारं देवशिल्पिनम्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪಾಪಗಳು ತೊಲಗಿದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ದೇವಶಿಲ್ಪಿ ತ್ವಷ್ಟಾರನನ್ನು ಕಂಡರು।

Verse 26

तं दृष्ट्वा तु द्विजाः सर्वे लिंगं दृष्ट्वा समीपतः । कथमेतदिति प्रोचुर्विश्वकर्मन्ब्रवीहि नः । कस्मादत्र स्थितस्त्वं वै शिल्पिकोटिसमन्वितः

ಅವನನ್ನೂ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಲಿಂಗವನ್ನೂ ನೋಡಿ ಎಲ್ಲ ದ್ವಿಜರು ಕೇಳಿದರು— “ಹೇ ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾ, ನಮಗೆ ಹೇಳು; ಇದು ಹೇಗೆ? ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಶಿಲ್ಪಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಏಕೆ ನಿಂತಿದ್ದೀಯ?”

Verse 27

विश्वकर्म्मोवाच । अहं सोमनियुक्तस्तु युक्तोऽस्मि लिंगरक्षणे । तदाज्ञापालने यत्नः क्रियतेऽतो मया द्विजाः

ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಹೇಳಿದರು— “ನಾನು ಸೋಮನಿಂದ ನಿಯುಕ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಲಿಂಗರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಆ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಲು ನಾನು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ।”

Verse 28

ईश्वर उवाच । एवं श्रुत्वा यदा विप्रा ज्ञात्वा सर्वं तु कारणम् । चरिता यज्ञकार्यार्थं ततश्चक्रुरुप क्रमम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು— ಹೀಗೆ ಕೇಳಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಯಜ್ಞಕಾರ್ಯ ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅಗತ್ಯ ಕ್ರಮವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು।

Verse 29

तत्र योजनपर्यंतं देवानां यजनं शुभम् । तद्देवयजनं कृत्वा पत्नीशालां च चक्रिरे

ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯೋಜನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯವರೆಗೆ ದೇವತೆಗಳ ಶುಭ ಯಜನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ಆ ದಿವ್ಯ ಯಜನ ಮುಗಿಸಿ ಪತ್ನೀಶಾಲೆಯನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

Verse 30

हविर्द्धानं सदश्चैव उत्तरा वेदिरेव च । ब्रह्मणः सदनाग्नीध्रीत्येवं स्थानानि चक्रिरे

ಹವಿರ್ಧಾನ, ಸದಸ್‌ ಮಂಟಪ, ಉತ್ತರ ವೇದಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮನ ಸದನ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೀಧ್ರನ ಸ್ಥಾನ—ಇಂತೆಲ್ಲ ಯಜ್ಞಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದರು.

Verse 31

तत्र योजनपर्यंतं यज्ञयूपांश्च मंडपान् । विश्वकर्मा चकाराशु कुंडानि विविधानि च

ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯೋಜನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯವರೆಗೆ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಯಜ್ಞಯೂಪಗಳನ್ನೂ ಮಂಟಪಗಳನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ವಿಧವಿಧವಾದ ಕುಂಡಗಳನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿದನು.

Verse 32

सहस्रसंख्यया तत्र कुण्डानां मंडपावधि । तत्र ते ब्राह्मणाः सर्वे प्रतिष्ठायज्ञकोविदाः

ಅಲ್ಲಿ ಮಂಟಪಗಳವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸುವಂತೆ ಸಾವಿರಾರು ಕುಂಡಗಳು ಇದ್ದವು; ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿಯಾದ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂ ಸಮಾವೇಶರಾದರು.

Verse 33

नानाभरणरत्नैश्च ब्राह्मणाः समलंकृताः । चक्रुः सर्वे यथन्यायं शास्त्रं दृष्ट्वा पुनःपुनः

ನಾನಾ ಆಭರಣ-ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪುನಃಪುನಃ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಯಥಾನ್ಯಾಯವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿದರು.

Verse 34

वृक्षांस्तथौषधीर्दिव्या समित्पुष्पकुशादिकान् । होमद्रव्यादिकं सर्व माज्यं प्राज्यं नवं पयः

ಅವರು ಪವಿತ್ರ ವೃಕ್ಷಗಳು, ದಿವ್ಯ ಔಷಧಿಗಳು, ಸಮಿಧೆಗಳು, ಪುಷ್ಪಗಳು, ಕುಶಾದಿಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಹೋಮದ್ರವ್ಯಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಬಹಳ ಪ್ರಮಾಣದ ನವಘೃತ ಮತ್ತು ಹೊಸದಾಗಿ ದೋಹಿಸಿದ ಹಾಲನ್ನೂ ತಂದರು।

Verse 35

तथान्यदपि यत्किंचिद्यज्ञोपकरणं स्मृतम् । वर्द्धनीकलशाद्यं च सर्वं हेममयं शुभम्

ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾದ ಇನ್ನಿತರೆ ಯಾವ ಉಪಕರಣಗಳಾದರೂ—ವರ್ಧನೀ ಪಾತ್ರ, ಕಲಶ ಮೊದಲಾದವುಗಳೊಂದಿಗೆ—ಎಲ್ಲವೂ ಶುಭಕರವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಣಮಯವಾಗಿದ್ದವು।

Verse 36

चक्रुः सर्वं यथान्यायं प्रतिष्ठामखमादृताः । तत्र विप्रगणो हृष्टो भक्ष्यभोज्यादितर्पितः

ಅವರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಮಖವನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಆಚರಿಸಿ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಧಿಪ್ರಕಾರ ನೆರವೇರಿಸಿದರು। ಅಲ್ಲಿ ವಿಪ್ರಗಣವು ಭಕ್ಷ್ಯ-ಭೋಜ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತನಾಗಿ ಹರ್ಷಗೊಂಡನು।

Verse 37

वेदध्वनितनिर्घोषैर्दिवं भूमिं च संस्पृशन् । सुशुभे मंडपस्तत्र पताकाभिरलंकृतः

ವೇದಮಂತ್ರಗಳ ಧ್ವನಿತ ನಿರ್ಘೋಷಗಳು ಆಕಾಶಭೂಮಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವಂತೆ ಕೇಳಿಬಂದವು. ಅಲ್ಲಿ ಮಂಟಪವು ಪತಾಕೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಶೋಭಿಸಿತು।

Verse 38

दिव्यसिंहासनोपेतो मुक्तादामपरिष्कृतः । दिव्यचन्दनमालाभिः कल्पपल्लवतोरणैः

ಅದು ದಿವ್ಯ ಸಿಂಹಾಸನದಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಮುತ್ತಿನ ದಾಮಗಳಿಂದ ಸುವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು; ದಿವ್ಯ ಚಂದನಮಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಪಲತೆಯಂತೆ ಪಲ್ಲವತೋರಣಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾಗಿತ್ತು।

Verse 39

दिव्यगन्ध सुगन्धाद्यैः स्वर्गस्थानमिवाभवत् । चतुर्दशविधस्तत्र भूतग्रामः समागतः

ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧಗಳೂ ಮಧುರ ಪರಿಮಳಗಳೂ ತುಂಬಿ, ಆ ಸ್ಥಳವು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಂತೆ ಆಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ಭೂತಸಮೂಹವೆಲ್ಲ ಸೇರಿಬಂದಿತು.

Verse 40

स्थावरः सर्पजातिश्च पक्षिजातिस्तथैव च । मृगसंज्ञश्चतुर्थश्च पश्वाख्यः पञ्चमः स्मृतः

ಮೊದಲ ವರ್ಗ ಸ್ಥಾವರ; ಎರಡನೆಯದು ಸರ್ಪಜಾತಿ; ಮೂರನೆಯದು ಪಕ್ಷಿಜಾತಿ. ನಾಲ್ಕನೆಯದು ‘ಮೃಗ’ (ಅರಣ್ಯಮೃಗಗಳು), ಐದನೆಯದು ‘ಪಶು’ (ಗೋಧಾನಾದಿ) ಎಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ.

Verse 41

षष्ठश्च मानुषः प्रोक्तः पैशाचः सप्तमः स्मृतः । अष्टमो राक्षसः प्रोक्तो नवमो यज्ञ एव च

ಆರವದು ಮಾನವ ವರ್ಗವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಏಳನೆಯದು ಪೈಶಾಚ ವರ್ಗವೆಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ. ಎಂಟನೆಯದು ರಾಕ್ಷಸ ವರ್ಗ, ಒಂಬತ್ತನೆಯದು ಯಜ್ಞಸಂಬಂಧಿಯಾದ ಯಜ್ಞೀಯ ವರ್ಗವೇ.

Verse 42

गांधर्वशाक्रसौम्याश्च प्राजापत्यस्तथैव च । ब्राह्मश्चेति समाख्यातश्चतुर्दशविधो गणः

ಹಾಗೆಯೇ ಗಾಂಧರ್ವ, ಶಾಕ್ರ, ಸೌಮ್ಯ, ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ; ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮ—ಇಂತೆ ಈ ಗಣವು ಹದಿನಾಲ್ಕು ವಿಧವೆಂದು ಸಮಾಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ.

Verse 43

विश्वेदेवास्तथा साध्या मरुतो वसवस्तथा । लोकपालास्तथाष्टौ च नक्षत्राणि ग्रहैः सह

ವಿಶ್ವೇದೇವರು, ಸಾಧ್ಯರು, ಮರುತರು, ವಸುಗಳೂ; ಹಾಗೆಯೇ ಎಂಟು ಲೋಕಪಾಲಕರು, ಮತ್ತು ಗ್ರಹಗಳೊಡನೆ ನಕ್ಷತ್ರಗಣವೂ (ಅಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು).

Verse 44

ब्रह्माण्डे देवता याश्च ताः सर्वास्तत्र चागताः । हृष्टाः प्रभासके क्षेत्रे प्रारब्धे यज्ञकर्म्मणि

ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳೂ ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದರು. ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಕರ್ಮ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಅವರು ಹರ್ಷದಿಂದ ಸಮವಾಯರಾದರು॥

Verse 45

घृतक्षीरवहा नद्यो दधिपायसकर्दमाः । पक्वान्नानां फलानां च राशयः पर्वतोपमाः

ನದಿಗಳು ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹಾಲನ್ನು ಹೊತ್ತು ಹರಿದವು; ಅವುಗಳ ಕೆಸರು ಮೊಸರು ಮತ್ತು ಪಾಯಸಮಯವಾಗಿತ್ತು. ಬೇಯಿಸಿದ ಅನ್ನ ಹಾಗೂ ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಶಿಗಳು ಪರ್ವತಗಳಂತೆ ಎತ್ತರವಾಗಿದ್ದವು॥

Verse 46

दृश्यन्ते विविधाकारास्तस्मिन्यज्ञमहोत्सवे । जगु स्तत्रैव गन्धर्वा ननृतुश्चाप्सरोगणाः

ಆ ಮಹಾಯಜ್ಞೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ನಾನಾವಿಧ ಅದ್ಭುತ ರೂಪಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಅಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಡಿದರು, ಅಪ್ಸರೆಯರ ಗುಂಪುಗಳು ನೃತ್ಯಮಾಡಿದವು॥

Verse 47

भक्ष्यभोज्यैश्च विविधैः कामपानादिभिस्तथा । तृप्ता देवाश्च मुनयो भूतग्रामाश्चतुर्दश

ವಿವಿಧ ಭಕ್ಷ್ಯಭೋಜ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಇಷ್ಟಪಾನಾದಿಗಳಿಂದ ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ಮುನಿಗಳು ತೃಪ್ತರಾದರು; ಹದಿನಾಲ್ಕು ಭೂತಗಣಗಳೂ ತೃಪ್ತಿಗೊಂಡವು॥

Verse 48

एवं संभारसहितं यज्ञांगं सर्वमेव हि । प्रगुणीकृत्य सचिवो मुक्त्वा तत्रैव रक्षकान् । सोमस्याह्वाननार्थं च ब्रह्मलोकं जगाम ह

ಈ ರೀತಿ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಭಾರಗಳೊಡನೆ ಯಜ್ಞದ ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಸಚಿವನು ಅಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಕರನ್ನು ನೇಮಿಸಿದನು; ಸೋಮನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಲು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು॥

Verse 49

ईश्वर उवाच । स दृष्ट्वा ब्रह्मणः पार्श्वे स्थितं सोममहाप्रभम् । प्रणम्य दण्डवद्भूमौ सोमं ब्रह्माणमेव च

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಬ್ರಹ್ಮನ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಮಹಾಪ್ರಭಾವಂತ ಸೋಮನನ್ನು ಕಂಡು, ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ, ಸೋಮ ಹಾಗೂ ಬ್ರಹ್ಮ—ಇಬ್ಬರಿಗೂ ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು।

Verse 50

कृतांजलिपुटो भूत्वा उवाच नतकंधरः । हेमगर्भ उवाच । भगवन्भवदादेशाद्यज्ञांगं सर्वमेव हि

ಕೈಜೋಡಿಸಿ ತಲೆ ಬಾಗಿಸಿ ಅವನು ಮಾತಾಡಿದನು। ಹೇಮಗರ್ಭನು ಹೇಳಿದರು—ಭಗವನ್, ನಿಮ್ಮ ಆದೇಶದಿಂದ ಯಜ್ಞದ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳೂ ಹಾಗೂ ಸಾಮಗ್ರಿಯೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಯಥಾವಿಧಿ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ।

Verse 51

तत्र प्राभासिके क्षेत्रे मया ते प्रगुणीकृतम् । तत्र ब्रह्मर्षयः सर्वे तथा राजर्षयोऽपरे

ಆ ಪ್ರಭಾಸ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮಿಗಾಗಿ ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ್ದೇನೆ। ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ ಇತರ ರಾಜರ್ಷಿಗಳೂ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ।

Verse 52

त्वन्मार्गप्रेक्षकाः सर्वे सन्तिष्ठन्ते समाकुलाः । अनन्तरं तु यत्कृत्यं तद्भवान्कर्तुमर्हति

ನಿಮ್ಮ ಆಗಮನಮಾರ್ಗವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲರೂ ಉತ್ಸುಕತೆಯಿಂದ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ। ಇನ್ನು ಮುಂದಿನ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನೀವು ದಯವಿಟ್ಟು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 53

ईश्वर उवाच । इत्युक्तस्तु तदा चन्द्रः समुद्रस्य सुतेन वै । प्रहस्योवाच ब्रह्माणं चन्द्रमा लोकसाक्षिणम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಸಮುದ್ರಪುತ್ರನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಚಂದ್ರನು ನಗುತ್ತಾ ಲೋಕಸಾಕ್ಷಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 54

भगवन्सर्वदेवेश ममानुग्रहकाम्यया । प्रतिष्ठायज्ञकामस्य ममातिथ्यं कुरु प्रभो

ಹೇ ಭಗವನ್, ಸರ್ವದೇವೇಶ್ವರ! ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸಿ, ಹೇ ಪ್ರಭೋ, ನನ್ನ ಆತಿಥ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು।

Verse 55

अद्य मे सफलं जन्म सफलं च तपः प्रभो । देवत्वमद्य मे ब्रह्मंस्त्वत्प्रसादाद्भविष्यति

ಹೇ ಪ್ರಭೋ, ಇಂದು ನನ್ನ ಜನ್ಮ ಸಫಲವಾಯಿತು, ನನ್ನ ತಪಸ್ಸೂ ಸಫಲವಾಯಿತು। ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಇಂದು ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನನಗೆ ದೇವತ್ವಪ್ರಾಪ್ತಿ ಸಂಭವಿಸುವುದು।

Verse 56

मया च तपसोग्रेण प्राप्तं लिंगमुमापतेः । तत्प्रतिष्ठाविधिं सर्वं तद्भवान्कर्त्तुमर्हति

ಮತ್ತು ನಾನು ಘೋರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಉಮಾಪತಿ (ಶಿವ) ಯ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ। ಅದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾವಿಧಿಯನ್ನೆಲ್ಲ, ಹೇ ಭಗವನ್, ನೀವೇ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 57

ब्रह्मोवाच । अवश्यं तव कर्त्तास्मि प्रतिष्ठां शंकरात्मिकाम् । त्वदाराधनलिंगे तु सोमेशेऽतिविशेषतः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಿನ್ನ ಶಂಕರಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ನಾನು ನೆರವೇರಿಸುವೆನು। ನಿನ್ನ ಆರಾಧ್ಯ ಲಿಂಗವಾದ ಸೋಮೇಶನಲ್ಲಿ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದು।

Verse 58

ये केचिद्भवितारो वा अतीता ये निशाकराः । तेषां सोमान्वयानां च सर्वेषामाद्यदैवतम्

ಮುಂದೆ ಆಗುವ ಚಂದ್ರರು ಆಗಲಿ, ಹಿಂದೆ ಕಳೆದ ಚಂದ್ರರು ಆಗಲಿ—ಸೋಮವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಈ (ಸೋಮೇಶ್ವರ) ಆದ್ಯ ದೇವತೆ.

Verse 59

योऽसौ सोमेश्वरो देव आदौ भैरवनामभृत् । मन्वन्तरान्तरेऽतीते प्रतिष्ठेऽहं पुनःपुनः

ಆದಿಯಲ್ಲಿ ‘ಭೈರವ’ ಎಂಬ ನಾಮವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದ ಆ ದೇವ ಸೋಮೇಶ್ವರನೇ; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮನ್ವಂತರ ಕಳೆದಾಗ ನಾನು ಅವನನ್ನು ಮರುಮರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 60

यदा प्राभासिकं क्षेत्रे गतोऽहं चाष्टवार्षिकः । आहूतः पूर्वमिन्द्रेण भैरवस्य प्रतिष्ठिते

ನಾನು ಕೇವಲ ಎಂಟು ವರ್ಷದವನಾಗಿದ್ದಾಗ ಪ್ರಾಭಾಸಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋದೆ; ಭೈರವನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ನನಗೆ ಮುಂಚೆಯೇ ಅಲ್ಲಿ ಆಹ್ವಾನ ನೀಡಿದ್ದನು।

Verse 61

तत्प्रभृत्येव मे नाम बालरूपी निगद्यते । अन्येषु सर्वतीर्थेषु वृद्धरूपी वसाम्यहम्

ಆ ಸಮಯದಿಂದ ನನ್ನ ನಾಮ ‘ಬಾಲರೂಪಿ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ವೃದ್ಧರೂಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 62

प्रभासे तु पुनश्चंद्र बाल्याप्रभृति संवसे । ब्रह्माण्डे यानि तीर्थानि ब्राह्मणास्तेषु ये स्मृताः

ಆದರೆ ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲಿ, ಓ ಚಂದ್ರಾ, ನಾನು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವ ತೀರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು—

Verse 63

तेषामाद्यो निशानाथ प्रभासेऽहं व्यवस्थितः । कल्पेकल्पे निशानाथ मम नामांतरं भवेत्

ಆ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ, ಓ ನಿಶಾನಾಥ, ನಾನು ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲಿ ಮೊದಲಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಮತ್ತು ಓ ನಿಶಾನಾಥ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಲ್ಪದಲ್ಲೂ ನನ್ನ ನಾಮ ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 64

स्वयंभूः प्रथमे नाम द्वितीये पद्मभूः स्मृतः । तृतीये विश्वकर्त्तेति बालरूपी तुरीयके

ಪ್ರಥಮ ಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ನಾಮ ‘ಸ್ವಯಂಭೂ’; ದ್ವಿತೀಯದಲ್ಲಿ ‘ಪದ್ಮಭೂ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತೇನೆ. ತೃತೀಯದಲ್ಲಿ ‘ವಿಶ್ವಕರ್ತೃ’, ಚತುರ್ಥದಲ್ಲಿ ‘ಬಾಲರೂಪಿ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

Verse 65

एषामेव परीवर्तो नाम्नां भावि पुनःपुनः । परार्द्धद्वयपर्यंतं प्रभासे संस्थितस्य मे

ಈ ನಾಮಗಳ ಇದೇ ಪರಿವರ್ತನಕ್ರಮವು ಪುನಃಪುನಃ ಸಂಭವಿಸುವುದು—ಎರಡು ಪರಾರ್ಧಗಳವರೆಗೆ—ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲಿ ನಾನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವವರೆಗೆ.

Verse 66

आदिसोमेन तत्रैव शंभोर्नेत्रोद्भवेन वै । प्रभासे तु तपस्तप्त्वा प्रत्यक्षीकृतईश्वरः

ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಶಂಭುವಿನ ನೇತ್ರದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಆದಿ-ಸೋಮನು ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡನು.

Verse 67

ततो ददौ वरं तुष्टः पूर्वचन्द्रस्य शूलधृक् । यस्मादाराधितोऽहं ते सोम भक्त्या चिरन्तनम्

ಆಗ ಶೂಲಧಾರಿ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ ಪೂರ್ವ ಚಂದ್ರನಿಗೆ ವರ ನೀಡಿದನು—‘ಓ ಸೋಮಾ! ನೀನು ಪ್ರಾಚೀನವಾದ ಸ್ಥಿರಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದ್ದೀಯೆ,’

Verse 68

तस्मात्सोमेशनामैवमस्मिंल्लिंगे भविष्यति । यावद्ब्रह्मा शतानन्दः प्रकृतौ न प्रलीयते

ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಲಿಂಗದಲ್ಲೇ ‘ಸೋಮೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ನಾಮ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ—ಶತಾನಂದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗದವರೆಗೆ.

Verse 69

ये केचिद्भवितारो वै रात्रिनाथा निशाकराः । ते मदाराधनं चात्र करिष्यंति पुनःपुनः

ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಯ ಅಧಿಪತಿಗಳಾಗಿ, ಚಂದ್ರಧಾರಿಗಳಾದ ನಿಶಾಕರರು ಯಾರು ಇದ್ದರೂ, ಅವರೂ ಇಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ನನ್ನ ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಮಾಡುವರು.

Verse 71

तदाप्रभृति सोमानां लक्षाणां द्वितयं गतम् । सहस्रद्वितयं चैव शतं चैकं षडुत्तरम्

ಆ ಸಮಯದಿಂದ, ಹೇ ಸೋಮ, ಎರಡು ಲಕ್ಷಗಳು ಕಳೆದಿವೆ—ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಎರಡು ಸಾವಿರ, ಒಂದು ನೂರು, ಇನ್ನೂ ಆರು.

Verse 72

सप्तमस्त्वं महावाहो वर्त्तसे सोम सांप्रतम् । एतावन्त्येव लिंगानि प्रतिष्ठां प्रापितानि मे

ಹೇ ಮಹಾಬಾಹೋ ಸೋಮ, ನೀನು ಈಗ ಏಳನೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿರುವೆ; ಅಷ್ಟೇ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ನಾನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 73

एष एवाधुना सोऽहं तदाराधनजं फलम् । प्रतिष्ठातास्मि भद्रं ते सोम कृत्य ममैव तत्

ನಾನು ಈಗಲೂ ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ—ಆ ಆರಾಧನೆಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಫಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವನು. ಹೇ ಸೋಮ, ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ಈ ಸಾಧನೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ನನ್ನದೇ ಕೃತ್ಯ.

Verse 74

ईश्वर उवाच । इत्युक्त्वा भगवान्ब्रह्मा वेदविद्यासमन्वितः । सर्वदेवमयो देवैः सहितस्तीर्थसंयुतः

ಈಶ್ವರನು ಉವಾಚ: ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ವೇದವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಸಮನ್ವಿತನಾಗಿ, ಸರ್ವದೇವಮಯನಾದ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮನು ದೇವಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ತೀರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯುಕ್ತನಾಗಿ (ಪ್ರಕಟ/ಪ್ರಸ್ಥಾನ) ಆದನು.

Verse 75

सनत्कुमारप्रमुखै र्योगीन्द्रैरृषिभिः सह । बृहस्पतिं समाहूय पुरस्कृत्य पुरोधसम्

ಸನತ್ಕುಮಾರ-ಪ್ರಮುಖ ಯೋಗೀಂದ್ರ ಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರು ಬೃಹಸ್ಪತಿಯನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ, ಆ ಪ್ರಧಾನ ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು।

Verse 76

हंसयानं समारुह्य कोटिब्रह्मर्षिभिः सह । आगतः सोमराजेन तदा ब्रह्मा जगत्पतिः

ಹಂಸಯಾನವನ್ನು ಏರಿ, ಕೋಟಿ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ಜಗತ್ಪತಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಆಗ ಸೋಮರಾಜನೊಡನೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದನು।

Verse 77

प्राभासिके महातीर्थे यत्र दारुवनं स्मृतम् । ऋषितोया नदी यत्र महापातकनाशिनी

ಪ್ರಾಭಾಸಿಕ ಮಹಾತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ—ದಾರುವನ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ—ಅಲ್ಲಿ ಋಷಿತೋಯಾ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ; ಅದು ಮಹಾಪಾತಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವದು।

Verse 78

अस्मिंस्तीर्थे प्रभासे तु ब्रह्मभागः स उच्यते । त्रिदैवतमिदं क्षेत्रं मया ते कथितं प्रिये

ಈ ಪ್ರಭಾಸ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಆ ಭಾಗವನ್ನು ‘ಬ್ರಹ್ಮಭಾಗ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ತ್ರಿದೇವತಾಮಯ ಕ್ಷೇತ್ರ—ಪ್ರಿಯೆ, ನಿನಗೆ ನಾನು ತಿಳಿಸಿದೆ।

Verse 79

तत्रागत्व चतुर्वक्त्रो ब्राह्मभागेऽतिनिर्मले । मुनीनाकारयामास उन्नत स्थानवासिनः

ಅಲ್ಲಿ ಬಂದು ಚತುರ್ಮುಖ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಮಲ ಬ್ರಹ್ಮಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಉನ್ನತ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮುನಿಗಳನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದನು।

Verse 80

आयांतं वेधसं दृष्ट्वा देवर्षिगुरुसंयुतम् । ते सर्वे पूजयामासुः संस्तवैर्वेदसंमितैः

ದೇವರ್ಷಿಗಳೂ ಅವರ ಗುರುವರ್ಯನೂ ಸಹಿತವಾಗಿ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೇಧಸ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ವೇದಸಮ್ಮತ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರು.

Verse 81

अथोवाच द्विजान्सर्वान्ब्रह्मा लोकपितामहः । चिरमाराध्य सोमेन सोमेशं पापनाशनम्

ಆಮೇಲೆ ಲೋಕಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ಎಲ್ಲಾ ದ್ವಿಜರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— ‘ಸೋಮನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಪಾಪನಾಶಕ ಸೋಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದಾಗ, ಆ ಪ್ರಭು ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು.’

Verse 82

तस्मिन्प्रसन्ने सोमेन लब्धं लिङ्गमनुत्तमम् । प्रतिष्ठार्थं तु देवस्य आयाता द्विजसत्तमाः

ಆ ಪ್ರಭು ಪ್ರಸನ್ನನಾದಾಗ ಸೋಮನು ಅನುತ್ತಮ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪಡೆದನು. ದೇವರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾರ್ಥವಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಅಲ್ಲಿ ಬಂದರು.

Verse 83

यथा मया सदा कार्या प्रतिष्ठा शंकरात्मिका । भवद्भिः परिकार्या सा मम भागसमाश्रयैः

‘ಶಂಕರಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ನಾನು ಸದಾ ಮಾಡಬೇಕಾದಂತೆ, ನನ್ನ ಭಾಗ (ಯಜ್ಞಾಧಿಕಾರ)ವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ನೀವೂ ಅದನ್ನು ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.’

Verse 84

यतः कोपेन भवतां लिंगं प्रपतितं भुवि । प्रतिष्ठा तस्य कर्तव्या युष्माभिर्वै न संशयः

‘ನಿಮ್ಮ ಕೋಪದಿಂದ ಲಿಂಗವು ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ನೀವೇ ಮಾಡಬೇಕು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.’

Verse 85

ईश्वर उवाच । गृहीत्वाऽथ मुनीन्सर्वान्ब्रह्मा लोकपिता महः । आनीतः सोमराजेन तदा ब्रह्मा जगत्पतिः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದನು—ಆಮೇಲೆ ಲೋಕಪಿತ ಮಹಾಬ್ರಹ್ಮನು ಎಲ್ಲಾ ಮುನಿಗಳನ್ನು ಜೊತೆಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಸೋಮರಾಜನಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ತರಲ್ಪಟ್ಟನು; ಹೀಗೆ ಜಗತ್ಪತಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಆಗಮಿಸಿದನು.

Verse 86

प्राभासिके महातीर्थे सावित्र्या सहितः प्रभुः । कारयामास कुण्डानां मण्डपानां शतंशतम्

ಪ್ರಭಾಸದ ಮಹಾತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುವು ಸಾವಿತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ, ನೂರಾರು ನೂರಾರು ಯಜ್ಞಕುಂಡಗಳನ್ನೂ ಮಂಟಪಗಳನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಿಸಿದನು.

Verse 87

एकैके मण्डपे तत्र चक्रे सप्तदशर्त्विजः । गुरुणा प्रेरितो ब्रह्मा तत्र देवपुरोधसा

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಂಟಪದಲ್ಲೂ, ಗುರು—ದೇವಪುರೋಹಿತನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ—ಬ್ರಹ್ಮನು ಹದಿನೇಳು ಋತ್ವಿಜರನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿದನು.

Verse 88

पार्श्वे स्थितस्तदा ब्रह्मा विधानैर्वेद भाषितैः । दीक्षयामास सोमं तु रोहिण्या सहितं विभुम्

ಆಗ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಬ್ರಹ್ಮನು ವೇದೋಕ್ತ ವಿಧಾನಗಳಂತೆ, ರೋಹಿಣಿಯೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ವಿಭು ಸೋಮನಿಗೆ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 89

पत्नीं च रोहिणीं कृत्वा सर्वलक्षणसंयुताम् । मृगचर्मधरां देवीं क्षौमवस्त्रावगुंठिता म्

ಮತ್ತು ಅವನು ರೋಹಿಣಿಯನ್ನು ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು—ಸರ್ವ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾದ ದೇವಿ, ಮೃಗಚರ್ಮಧಾರಿಣಿ, ಕ್ಷೌಮವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಆವೃತಳಾದವಳು.

Verse 90

पत्नीशालां समानीता ऋत्विग्भिर्वेदपारगैः । चंद्रमा दीक्षया युक्त ऋषिगंधर्वसंस्तुतः

ವೇದಪಾರಗ ಋತ್ವಿಜರಿಂದ ಪತ್ನೀಶಾಲೆಗೆ ಕರೆತರಲ್ಪಟ್ಟ ಚಂದ್ರಮಾ (ಸೋಮ) ದೀಕ್ಷಾಯುಕ್ತನಾಗಿ ಋಷಿ-ಗಂಧರ್ವರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು।

Verse 91

औदुंबरेण दंडेन संवृतो मृगचर्मणा । अतीव तेजसा युक्तः शुशुभे सदसि स्थितः

ಔದುಂಬರದ ದಂಡವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಮೃಗಚರ್ಮದಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿ, ಅತೀವ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಪವಿತ್ರ ಸದಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು।

Verse 92

ततो ब्रह्मा महादेवि सर्वलोकपितामहः । ऋत्विजां वरणं चक्रे वेदोक्तविधिना तदा

ನಂತರ, ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ, ಸರ್ವಲೋಕಪಿತಾಮಹನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ವೇದೋಕ್ತ ವಿಧಾನದಂತೆ ಋತ್ವಿಜರನ್ನು ವರಿಸಿಕೊಂಡನು।

Verse 93

गुरुर्होता वृतस्तत्र वसिष्ठोऽध्वर्युरेव च । तत्रोद्गाता मरीचिस्तु ब्रह्मत्वे नारदः कृतः

ಅಲ್ಲಿ ಗುರು ಹೋತೃನಾಗಿ ವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು; ವಸಿಷ್ಠನು ಅಧ್ವರ್ಯುವಾಗಿ ನೇಮಕವಾಯಿತು; ಮરીಚಿ ಉದ್ಗಾತನಾಗಿ, ನಾರದನು ಬ್ರಹ್ಮ ಋತ್ವಿಜಪದಕ್ಕೆ ನಿಯುಕ್ತನಾದನು।

Verse 94

सनत्कुमारसंयुक्ताः सदस्यास्तत्र वै कृताः । वस्त्रैराभरणैर्युक्ता मुकुटैरंगुलीयकैः

ಅಲ್ಲಿ ಸನತ್ಕುಮಾರನೊಂದಿಗೆ ಸದಸ್ಯರು ನೇಮಕಗೊಂಡರು; ಅವರು ವಸ್ತ್ರಾಭರಣಗಳಿಂದ, ಮುಕುಟಗಳು ಮತ್ತು ಉಂಗುರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿದ್ದರು।

Verse 95

भूषिता भूषणौघेन तस्मिन्यज्ञे तदर्त्विजः । चतुर्षु तज्ज्ञाश्चत्वार एवं ते षोडशर्त्विजः

ಆ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಆ ಋತ್ವಿಜರು ಅನೇಕ ಆಭರಣಗಳ ಸಮೂಹದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿದ್ದರು. ನಾಲ್ಕು ವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ತಲಾ ನಾಲ್ವರು ತಜ್ಞರು ನಿಯೋಜಿತರಾಗಿ, ಹೀಗೆ ಒಟ್ಟು ಹದಿನಾರು ಋತ್ವಿಜರು ಇದ್ದರು.

Verse 96

प्रस्तोता कश्यपस्तत्र प्रतिहर्ता तु गालवः । सुब्रह्मण्यस्तथा गर्गः सदस्यः पुलहः कृतः

ಅಲ್ಲಿ ಕಶ್ಯಪನು ಪ್ರಸ್ತೋತೃನಾಗಿ, ಗಾಲವನು ಪ್ರತಿಹರ್ತೃನಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡನು. ಹಾಗೆಯೇ ಗರ್ಗನು ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನಾಗಿ, ಪುಲಹನು ಸಭಾಸದನಾಗಿ ನೇಮಕವಾಯಿತು.

Verse 97

होता शुक्रः समाख्यातो नेष्टा क्रथ उदाहृतः । मैत्रावरुणो दुर्वासा ब्राह्मणाच्छंसी कौशिकः

ಶುಕ್ರನು ಹೋತೃ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು; ಕ್ರಥನು ನೇಷ್ಟೃ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು. ದುರ್ವಾಸನು ಮೈತ್ರಾವರುಣನಾಗಿ, ಕೌಶಿಕನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಚ್ಛಂಸಿಯಾಗಿ ನೇಮಕವಾಯಿತು.

Verse 98

अच्छावाकश्च शाकल्यो ग्रावस्थः क्रतुरेव च । प्रस्थाता प्रतिपूर्वो यः शालंकायन एव च

ಶಾಕಲ್ಯನು ಅಚ್ಛಾವಾಕನಾಗಿ, ಕ್ರತು ಗ್ರಾವಸ್ಥನಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡನು. ಪ್ರತಿಪೂರ್ವನು ಪ್ರಸ್ಥಾತೃನಾಗಿ, ಶಾಲಂಕಾಯನನೂ ತನ್ನ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ನೇಮಕವಾಯಿತು.

Verse 99

अग्नीध्रश्च मनुस्तत्र उन्नेता त्वंगिराः कृतः । एवमाद्यान्मण्डपेषु कृत्वा तानृत्विजः प्रभुः

ಅಲ್ಲಿ ಮನು ಅগ্নೀಧ್ರನಾಗಿ, ಅಂಗಿರಾ ಉನ್ನೇತೃನಾಗಿ ನೇಮಕವಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಪ್ರಭುವು ಮಂಟಪಗಳಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನೂ ಇತರ ಋತ್ವಿಜರನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು.

Verse 100

अन्येषु मण्डपेष्वेव प्रत्येकमृत्विजः कृताः । मण्डपानां शतेष्वेव कृत्वा कुण्डान्यकल्पयत्

ಇತರ ಮಂಟಪಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಋತ್ವಿಜರು (ಪುರೋಹಿತರು) ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಹಾಗೆಯೇ ನೂರಾರು ಮಂಟಪಗಳಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಕುಂಡಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಯಿತು.

Verse 101

एकैको मण्डपस्तत्र विंशहस्तप्रमाणतः । अस्त्रेणाशोध्य भूमिं तु पंचगव्येन प्रोक्ष्य च

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಂಟಪವೂ ಇಪ್ಪತ್ತು ಹಸ್ತ ಪ್ರಮಾಣದಾಗಿರಬೇಕು. ಅಸ್ತ್ರಮಂತ್ರದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಪಂಚಗವ್ಯದಿಂದಲೂ ಪ್ರೋಕ್ಷಣ (ಛಿಂಟಣೆ) ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 102

चर्मणा चावगुंठ्यैव आलिख्यास्त्रेण पार्वति । उल्लिख्य प्रोक्षणं कृत्वा खातं कृत्वा विधानतः

ಓ ಪಾರ್ವತಿ! ಚರ್ಮದಿಂದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ, ಅಸ್ತ್ರವಿಧಿಯಿಂದ ಗುರುತು ಹಾಕಿ, ನಂತರ ಅದನ್ನು ಸವರಿ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು; ಪ್ರೋಕ್ಷಣ ಮಾಡಿ, ವಿಧಾನದಂತೆ ಗುಂಡಿಯನ್ನು ತೋಡಬೇಕು.

Verse 103

अष्टौ कुंडानि संकल्प्य तथैकमण्डपे प्रिये । लेपनं मण्डपे कृत्वा वज्राकरणमेव च

ಪ್ರಿಯೆ! ಒಂದೇ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಕುಂಡಗಳನ್ನು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಲೇಪನ (ಪ್ಲಾಸ್ಟರ್) ಮಾಡಿ, ವಜ್ರಾಕರಣವನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿ—ಅದನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಬೇಕು.

Verse 104

चतुरस्रकार्मुकं च वर्तुलं कमलाकृति । पूर्वां दिशं समा रभ्य कृत्वा तानि प्रयत्नतः

ಕುಂಡಗಳನ್ನು ಚತುರಸ್ರ, ಕಾರ್ಮುಕ (ಧನುಷಾಕೃತಿ), ವೃತ್ತಾಕಾರ ಮತ್ತು ಕಮಲಾಕೃತಿ—ಈ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಅವನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು.

Verse 105

चतुःकोणसमायुक्तं पूर्वे कुण्डं निवेश्य तु । भगाकृति तथाऽग्नेय्यां दक्षिणे धनुराकृति

ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಚತುಃಕೋಣ (ಚೌಕ) ರೂಪದ ಕುಂಡವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಆಗ್ನೇಯದಲ್ಲಿ ಭಗಾಕೃತಿ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಧನುರ್ವಾಕೃತಿ ಕುಂಡವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು.

Verse 106

नैरृत्ये तु त्रिकोणं वै वर्तुलं पश्चिमेन तु । षट्कोणं चैव वायव्ये पद्माकारं तथोत्तरे

ನೈಋತ್ಯ (ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ತ್ರಿಕೋಣ ಕುಂಡ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಾಕಾರ ಕುಂಡ ಮಾಡಬೇಕು. ವಾಯವ್ಯ (ಉತ್ತರ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಷಟ್ಕೋಣ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾಕಾರ ಕುಂಡವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 107

ऐशान्यामष्टकोणं तु मध्ये चैकं विधा नतः । प्रत्येकं मण्डपं शुभ्रं स्तम्भैः षोडशभिर्युतम्

ಈಶಾನ್ಯ (ಉತ್ತರ-ಪೂರ್ವ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಕೋಣ ಕುಂಡವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯಂತೆ ಇನ್ನೊಂದು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಂಡಪವೂ ಶುಭ್ರವೂ ಮಂಗಳಕರವೂ ಆಗಿ, ಹದಿನಾರು ಸ್ತಂಭಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿರಲಿ.

Verse 108

ध्वजैः सतोरणैर्युक्तं चक्रे ब्रह्मा विधानतः । न्यग्रोधं पूर्वतो न्यस्य दक्षे चोदुंबरं तथा

ಬ್ರಹ್ಮನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಧ್ವಜಗಳೂ ತೋರಣಗಳೂ ಇಟ್ಟು ಅದನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದನು. ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ನ್ಯಗ್ರೋಧ (ವಟ) ವೃಕ್ಷವನ್ನು, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಉದುಂಬರ ವೃಕ್ಷವನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.

Verse 109

अश्वत्थं पश्चिमे चैव पलाशं चोत्तरे क्रमात् । बाहुदंडप्रमाणेन ध्वजांस्तत्र निवेश्य वै

ಅವನು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಅಶ್ವತ್ಥ (ಅರಳಿ) ವೃಕ್ಷವನ್ನು, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಪಲಾಶ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಬಾಹುದಂಡದ ಪ್ರಮಾಣದಂತೆ ಧ್ವಜಗಳನ್ನೂ ನೆಟ್ಟನು.

Verse 110

ऐन्द्र्यादौ पीतवर्णादि पताका परिकल्पिताः । ततो ब्रह्मा ह्यग्निकुंडे चाग्निस्थापनमारभत्

ಐಂದ್ರ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಪೀತವರ್ಣಾದಿ ಧ್ವಜಪತಾಕೆಗಳು ಸಮ್ಯಕ್‌ವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಅನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅಗ್ನಿಕುಂಡದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರಾಗ್ನಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು.

Verse 111

स्वस्थाने ब्राह्मणांश्चैव जाप्ये चैव न्ययोजयत् । श्रीसूक्तं पावमानं च सदा चैव च वाजिनम्

ಅವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಜಪಕರ್ಮಕ್ಕೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದರು—ಶ್ರೀಸೂಕ್ತ, ಪಾವಮಾನ ಮಂತ್ರಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ‘ಸದಾ’ ಮತ್ತು ‘ವಾಜಿನ’ ಎಂಬ ಸಾಮಗಾನಗಳು।

Verse 112

वृषाकपिं तथैन्द्रं च बह्वृचः पूर्वतोऽजपन् । रुद्रान्पुरुषसूक्तं च क्रोकाध्यायं च वैक्रियम्

ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಋಗ್ವೇದೀಯ ಬಹ್ವೃಚರು ವೃಷಾಕಪಿ ಮತ್ತು ಐಂದ್ರ ಸೂಕ್ತಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದರು. ಅವರು ರುದ್ರಸೂಕ್ತ, ಪುರುಷಸೂಕ್ತ, ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ರೋಕಾಧ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ವೈಕ್ರಿಯವನ್ನೂ ಪಠಿಸಿದರು।

Verse 113

ब्राह्मणं पैत्र्यमैंद्रं च जपेरन्यजुषो यमे । देवव्रतं वामदेव्यं ज्येष्ठं साम रथंतरम्

ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ಪಾಠಕರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಭಾಗಗಳು, ಪೈತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಐಂದ್ರ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದರು. ಹಾಗೆಯೇ ದೇವವ್ರತ, ವಾಮದೇವ್ಯ, ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಸಾಮ ಮತ್ತು ರಥಂತರವನ್ನೂ ಗಾಯಿಸಿದರು।

Verse 114

भेरुंडानि च सामानि च्छंदोगः पश्चिमेऽजपत् । अथर्वाथर्वशिरसं स्कम्भस्तंभमथर्वणम्

ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಛಾಂದೋಗನು ‘ಭೇರುಂಡ’ ಎಂಬ ಸಾಮಗಾನಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಅಥರ್ವಣ ಪರಂಪರೆಯ ಅಥರ್ವಶಿರಸ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕಂಭ-ಸ್ತಂಭ ಸೂಕ್ತಗಳನ್ನೂ ಪಠಿಸಲಾಯಿತು।

Verse 115

नीलरुद्रमथर्वाणमथर्वा चोत्तरेऽजपत् । गर्भाधानादिकं सर्वं ततोऽग्नेरकरोद्विभुः

ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಅಥರ್ವಣ ಯಾಜಕನು ನೀಲರುದ್ರ ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಥರ್ವಣ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದನು. ಅನಂತರ ಆ ವಿಭುವು ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಯ ಮೂಲಕ ಗರ್ಭಾಧಾನಾದಿ ಸಮಸ್ತ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿದನು।

Verse 116

पूर्णाहुतिं ततो दत्त्वा स्नानकर्म तथाऽरभत् । पंचपल्लवसंयुक्तं मृत्तिकाभिः समन्वितम्

ನಂತರ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಅವನು ಸ್ನಾನಕರ್ಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಅದು ಪಂಚಪಲ್ಲವಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಪವಿತ್ರ ಮೃತ್ತಿಕೆಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತವಾಗಿತ್ತು।

Verse 117

कषायैः पंचगव्यैश्च पंचामृतफलैस्तथा । तीर्थोदकैः समेतं तु मंत्रैः स्नानमथारभत्

ಮುಂದೆ ಅವನು ಕಷಾಯಗಳು, ಪಂಚಗವ್ಯ, ಫಲಸಹಿತ ಪಂಚಾಮೃತ ಮತ್ತು ತೀರ್ಥೋದಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆಯಾಗಿ ಸ್ನಾನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 118

नेत्राण्युत्पाद्य देवस्य कृत्वा च तिलकक्रियाम् । पृथिव्यां यानि तीर्थानि पाताले च विशेषतः

ದೇವನ ನೇತ್ರೋನ್ಮೀಲನ ವಿಧಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ತಿಲಕಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪಾತಾಳದ ತೀರ್ಥಗಳು ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಾದವು।

Verse 119

स्वर्ग लोके च यान्येव तत्र तान्याययुस्तदा । एतस्मिन्नन्तरे ब्रह्मा देवानां पश्यतां तदा

ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ತೀರ್ಥಗಳೂ ಸಹ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡವು. ಇದೇ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ದೇವರುಗಳು ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಬ್ರಹ್ಮನು (ಮುಂದಿನ) ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 120

भूमिं भित्त्वा विवेशाथ तत्र लिंगमपश्यत । स्पर्शाख्यं तं तु संछाद्य मधुना दर्भमूलकैः

ಅವನು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲಿಂಗವನ್ನು ಕಂಡನು. ‘ಸ್ಪರ್ಶ’ ಎಂಬ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಜೇನು ಮತ್ತು ದರ್ಭಮೂಲಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸಿದನು.

Verse 121

तत्र ब्रह्मशिलां न्यस्य तस्या ऊर्ध्वं महाप्रभम् । लिंगं प्रतिष्ठयामास कृत्वा निश्चलमा त्मवान्

ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಶಿಲೆಯನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಅದರ ಮೇಲೆಗೆ ಮಹಾಪ್ರಭವಾದ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಲಿಂಗವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು—ಮನಸ್ಸು ನಿಶ್ಚಲ, ಸಂಕಲ್ಪ ಅಚಲವಾಗಿ.

Verse 122

स्थित्वा च परमे तत्त्वे मंत्रन्यासमथाकरोत् । एवं लिंगं प्रतिष्ठाप्य तत्र ब्रह्मा जगद्गुरुः । पूजयामास विधिना वेदोक्तैर्मंत्र विस्तरैः

ಪರಮ ತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ ಅವನು ಮಂತ್ರನ್ಯಾಸವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಹೀಗೆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಜಗದ್ಗುರು ಬ್ರಹ್ಮನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವೇದೋಕ್ತ ವಿಶದ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದನು.

Verse 123

मन्त्रन्यासे कृते तत्र ब्रह्मणा लोककर्तॄणा । तत्र विप्रगणो हृष्टो जयशब्दादिमंगलैः । निर्धूमश्चाभवद्वह्निः सूर्यकोटिसमप्रभः

ಲೋಕಕರ್ತೃ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರನ್ಯಾಸವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ವಿಪ್ರಗಣ ‘ಜಯ’ ಮೊದಲಾದ ಮಂಗಳಘೋಷಗಳಿಂದ ಹರ್ಷಗೊಂಡರು. ಅಗ್ನಿಯು ಧೂಮರಹಿತವಾಗಿ ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು.

Verse 124

देवदुन्दुभयो नेदुः प्रसन्नाश्च दिगीश्वराः । पुष्पवृष्टिः पपातोच्चैस्तस्मिन्यज्ञमहोत्सवे

ಆ ಮಹಾಯಜ್ಞಮಹೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ದೇವದುಂದುಭಿಗಳು ಮೊಳಗಿದವು, ದಿಗೀಶ್ವರರು ಪ್ರಸನ್ನರಾದರು, ಮತ್ತು ಮೇಲಿಂದ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿ ಸುರಿಯಿತು.

Verse 125

प्रतिष्ठाप्य ततो लिंगं श्रीसोमेशं पितामहः । दापयामास विप्रेभ्यो भूरिशो यज्ञदक्षिणाम्

ಅನಂತರ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಶ್ರೀ ಸೋಮೇಶ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಅಪಾರ ಯಜ್ಞದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ನೀಡುವಂತೆ ಮಾಡಿಸಿದನು।

Verse 126

सनत्कुमारप्रमुखैराद्यैर्ब्रह्मर्षिभिर्वृतः । दक्षिणामददात्सोमस्त्रींल्लोकान्ब्रह्मणे पुरा

ಸನತ್ಕುಮಾರ ಮುಂತಾದ ಆದ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸೋಮನು ಒಮ್ಮೆ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಯಜ್ಞದಕ್ಷಿಣೆಯಾಗಿ ತ್ರಿಲೋಕಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿದನು।

Verse 127

तेभ्यो ब्रह्मर्षिमुख्येभ्यः सदस्येभ्यस्तथैव च । ददौ हिरण्यं रत्नानि कोटिशो भूरिदक्षिणाः

ಆ ಮುಖ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಯಜ್ಞದ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಅವನು ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳನ್ನು—ಕೋಟಿಗಳಷ್ಟು—ಅಪಾರ ಯಜ್ಞದಕ್ಷಿಣೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದನು।

Verse 128

सोभिषिक्तो महातेजाः सर्वैर्ब्रह्मर्षिभिस्ततः । त्रींल्लोकान्भावयामास स्वभासा भासतां वरः

ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳಿಂದ ಅಭಿಷೇಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ತನ್ನ ಸ್ವಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ಪೋಷಿಸಿದನು।

Verse 129

तं सिनी च कुहूश्चैव द्युतिः पुष्टिः प्रभा वसुः । कीर्त्तिर्धृतिश्च लक्ष्मीश्च नव देव्यः सिषेविरे

ಸೀನಿ ಮತ್ತು ಕುಹೂ, ಹಾಗೆಯೇ ದ್ಯುತಿ, ಪುಷ್ಟಿ, ಪ್ರಭಾ, ವಸು, ಕೀರ್ತಿ, ಧೃತಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮೀ—ಈ ಒಂಬತ್ತು ದೇವಿಯರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದರು।

Verse 130

प्राप्यावभृथमव्यग्रः कृत्वा माहेश्वरं मखम् । कृतार्थः परिपूर्णश्च संबभूव निशापतिः

ಅವ್ಯಗ್ರನಾಗಿ ಅವಭೃಥಸ್ನಾನವನ್ನು ಪಡೆದು, ಮಾಹೇಶ್ವರ ಯಾಗವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಿಶಾಪತಿ ಸೋಮನು ಕೃತಾರ್ಥನಾಗಿ ಪರಿಪೂರ್ಣನಾದನು.

Verse 131

ततस्तस्मै ददौ राज्यं प्राज्यं ब्रह्मा पितामहः । बीजौषधीनां विप्राणामवन्नानां च वरानने

ನಂತರ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವನಿಗೆ ವಿಶಾಲವಾದ ಸಮೃದ್ಧ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ದಾನಮಾಡಿದನು; ಬೀಜ-ಔಷಧಿಗಳ ಪ್ರಾಚುರ್ಯ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಕ್ಷೇಮ ಮತ್ತು ಅನ್ನಹೀನರಿಗೂ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡಿದನು, ಓ ವರಾನನೆ.

Verse 132

तस्मिन्यज्ञे समाजग्मुर्ये केचित्पृथिवीश्वराः । तेषां राज्यं धनं भोगान्ददौ स्वर्गं तथाऽक्षयम्

ಆ ಯಾಗದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಯಾವ ಭೂಪತಿಗಳು ಬಂದು ಸೇರಿದ್ದರೋ, ಅವರಿಗೆ ಅವನು ರಾಜ್ಯ, ಧನ, ಭೋಗಗಳು ಹಾಗೂ ಅಕ್ಷಯ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನೂ ನೀಡಿದನು.

Verse 133

ब्राह्मणान्भोजयामास स्वयमेवौषधीपतिः । ददौ सर्वं तदा तेषां प्रभासक्षेत्रवासिनाम्

ಆಗ ಔಷಧಿಪತಿಯೇ ಸ್ವತಃ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ದಾನಮಾಡಿದನು.

Verse 134

हिरण्यादीन्यदाच्चैव महादानानि षोडश । यो यदर्थयते तत्र सामान्यः प्राकृतो जनः । निजकर्मानुसारेण स लेभे च तदेव हि

ಅವನು ಚಿನ್ನಾದಿ ದಾನಗಳನ್ನೂ, ಷೋಡಶ ಮಹಾದಾನಗಳನ್ನೂ ನೀಡಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯನು ಏನನ್ನು ಬೇಡಿದರೂ, ತನ್ನ ಕರ್ಮಾನುಸಾರವಾಗಿ ಅದನ್ನೇ ಪಡೆದನು.

Verse 136

एवं समर्थिते यज्ञे सर्वे देवाः सवासवाः । स्थापयित्वा तु लिंगानि जग्मुः सर्वे यथागतम्

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಯಜ್ಞವು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಸಂಪನ್ನವಾದ ಬಳಿಕ, ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಶಿವಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಬಂದಂತೆಲ್ಲಾ ಮರಳಿ ತೆರಳಿದರು।

Verse 137

त्रिकालं पूजयामास धूपमाल्यानुलेपनैः । तं प्रणम्य च देवेशि स्तौति नित्यं निशापतिः

ಅವನು ಧೂಪ, ಮಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಅನುಲೇಪನಗಳಿಂದ ತ್ರಿಕಾಲವೂ ಆ (ಲಿಂಗದ) ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು। ಹೇ ದೇವೇಶಿ! ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ನಿಶಾಪತಿ (ಚಂದ್ರ) ನಿತ್ಯವೂ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾನೆ।