Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 80

Devanagari script

आयांतं वेधसं दृष्ट्वा देवर्षिगुरुसंयुतम् । ते सर्वे पूजयामासुः संस्तवैर्वेदसंमितैः

Transliteration

āyāṃtaṃ vedhasaṃ dṛṣṭvā devarṣigurusaṃyutam | te sarve pūjayāmāsuḥ saṃstavairvedasaṃmitaiḥ

Translation

ದೇವರ್ಷಿಗಳೂ ಅವರ ಗುರುವರ್ಯನೂ ಸಹಿತವಾಗಿ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೇಧಸ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ವೇದಸಮ್ಮತ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರು.

Word by Word

• आयान्तम्: coming/approaching
• आयान्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: आ + या (धातु) → आयान्त (शतृ/वर्तमान कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: वर्तमानकृदन्त (present participle); पुल्लिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; (वेधसम् इत्यस्य विशेषणम्)

• वेधसम्: Brahmā (Vedhas)
• वेधसम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वेधस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु) → दृष्ट्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive); पूर्वक्रिया

• देवर्षिगुरुसंयुतम्: accompanied by divine sages and gurus
• देवर्षिगुरुसंयुतम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: देवर्षि (प्रातिपदिक) + गुरु (प्रातिपदिक) + संयुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (देवर्षिगुरुभिः संयुतः); पुल्लिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; (वेधसम् इत्यस्य विशेषणम्)

• ते: they
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुल्लिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; (ते इत्यस्य विशेषणम्)

• पूजयामासुः: worshipped/honoured
• पूजयामासुः: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु) (णिच्) → पूजयामासुः
• Form: लिट् (परिप्रास/आम-प्रयोग; periphrastic perfect); प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• संस्तवैः: with hymns/praises
• संस्तवैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: संस्तव (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन

• वेदसंमितैः: measured by/like the Vedas (Veda-worthy)
• वेदसंमितैः: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वेद (प्रातिपदिक) + संमित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (वेदेन संमिताः = वेदतुल्याः); पुल्लिङ्ग; तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; (संस्तवैः इत्यस्य विशेषणम्)

Speaker

Īśvara (Śiva) (continuing narration)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A radiant Brahmā (Vedhas) approaches the Prabhāsa assembly, accompanied by devarṣis and their guru; the gathered brāhmaṇas and attendants rise and offer Veda-measured hymns, hands folded, with ritual vessels and incense visible.

Characters & Entities

• Brahmā (Vedhas)
• Devarṣis
• Guru (Bṛhaspati, by prior context)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True honor in a sacred place is expressed through Veda-aligned praise—devotion harmonized with scriptural order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra (specifically the Brahmabhāga context from the preceding verses).

What ritualistic prescription is mentioned?

Vedic-style stuti (hymnic praise) as a mode of pūjā is indicated, though no full ritual sequence is detailed.