Adhyaya 89

Verse 1

सूत उवाच । एवं तत्र स्थिते नित्यं तस्मिन्मातृगणे द्विजाः । बालकानां क्षयो जज्ञे ब्राह्मणानां गृहेगृहे

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ! ಆ ಮಾತೃಗಣವು ಅಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದಾಗ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮನೆಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಲಕರ ನಾಶವು ಸಂಭವಿಸತೊಡಗಿತು।

Verse 2

तरुणानां विशेषेण चमत्कारपुरोत्तरे । छिद्रमन्वेषमाणास्ता भ्रमंत्यखिलदेवताः

ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯುವಕರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ‘ಚಮತ್ಕಾರ’ ಎಂಬ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರದಲ್ಲಿ, ಆ ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳು ಒಂದು ಛಿದ್ರ (ಅವಕಾಶ)ವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 3

ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे ज्ञात्वा छिद्रसमुद्भवम् । विघातं बालकानां च देवताभिर्विनिर्मितम्

ಆಗ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ‘ಛಿದ್ರ’ದಿಂದಲೇ ಈ ವಿಪತ್ತು ಉಂಟಾಯಿತು ಎಂದು ತಿಳಿದು, ಮಕ್ಕಳ ನಾಶವು ದೇವತೆಗಳ ಮೂಲಕವೇ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದರು।

Verse 4

अम्बावृद्धे समासाद्य पूजयित्वा प्रयत्नतः । प्रोचुश्च दुःखसन्तप्ता विनयावनताः स्थिताः

ಅಂಬಾವೃದ್ಧೆಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ, ದುಃಖದಿಂದ ದಹಿಸಿದವರು ವಿನಯದಿಂದ ತಲೆಬಾಗಿಕೊಂಡು ನಿಂತು ಅವರು ಮಾತನಾಡಿದರು।

Verse 6

ह्रियंते बालका रात्रौ छिद्रं प्राप्य सहस्रशः । युष्मदीयाभिरेताभिर्देवताभिः समन्ततः

ರಾತ್ರಿ ಛಿದ್ರ ಸಿಕ್ಕಾಗ ಸಹಸ್ರಶಃ ಮಕ್ಕಳು ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ; ನಿಮ್ಮದೇ ಈ ದೇವತೆಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಹಾಗೆ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ।

Verse 7

प्रसादः क्रियतां तस्माद्ब्राह्मणानां महात्मनाम् । नो चेत्पुरं परित्यज्य यास्यामोऽन्यत्र भूतले

ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಮಹಾತ್ಮ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿರಿ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಗರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆಡೆಗೆ ಹೋಗುವೆವು।

Verse 8

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा ततोंऽबा कृपयान्विता । हत्वा पादप्रहारेण भूमिं चक्रे गुहां ततः

ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅಂಬೆಯು ಪಾದಪ್ರಹಾರದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದು, ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗುಹೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದಳು।

Verse 9

रक्षार्थं सर्वविप्राणां चमत्कारेण भूभुजा । भवद्भ्यां निर्मितः श्रेष्ठः प्रासादोऽयं मनोहरः

ಸರ್ವ ವಿಪ್ರರ ರಕ್ಷಣಾರ್ಥ ರಾಜನು ಅద్భುತ ಕಾರ್ಯದಿಂದ, ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಕೈಯಿಂದ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಹಾಗೂ ಮನೋಹರ ಪ್ರಾಸಾದ-ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾನೆ।

Verse 10

इमे मत्पादुके दिव्ये गुहामध्यगते सदा । सर्वाभिः सेवनीये च न गन्तव्यं बहिः क्वचित्

ನನ್ನ ಈ ದಿವ್ಯ ಪಾದುಕಗಳು ಸದಾ ಗುಹಾಮಧ್ಯದ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿವೆ। ಎಲ್ಲರೂ ಇವುಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಇಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಗೆ ಎಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗಬಾರದು।

Verse 11

या काचिल्लौल्यमास्थाय निष्क्रमिष्यति मोहतः । सा दिव्यभावनिर्मुक्ता शृगाली संभविष्यति

ಯಾವ ಮಹಿಳೆಯಾದರೂ ಚಂಚಲತೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಮೋಹದಿಂದ ಹೊರಗೆ ಹೊರಟರೆ, ಅವಳು ದಿವ್ಯಭಾವದಿಂದ ವಿಮುಕ್ತಳಾಗಿ ಶೃಗಾಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುವಳು।

Verse 12

देवता ऊचुः । अत्र स्थाने महादेवि कोऽस्माकं प्रकरिष्यति । पूजां को वात्र चाहारस्तस्माद्ब्रूहि सुरेश्वरि

ದೇವತೆಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಓ ಮಹಾದೇವಿ! ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಯಾರು ನೆರವೇರಿಸುವರು? ಇಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಯಾರು ಒದಗಿಸುವರು? ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಸುರೇಶ್ವರಿ, ತಿಳಿಸು।

Verse 13

अम्बोवाच । अत्रागत्य विनिर्मुक्ता योगिनो ध्यानचिन्तकाः । पूजां सम्यक्करिष्यंति सर्वासां भक्तिसंयुताः

ಅಂಬೆ ಹೇಳಿದರು—ಇಲ್ಲಿ ಬಂದು ವಿಮುಕ್ತರಾದ ಯೋಗಿಗಳು, ಧ್ಯಾನಚಿಂತನೆಗೆ ತೊಡಗಿದ ಸಾಧಕರು, ಎಲ್ಲ ಮಾತೃಕೆಯರ प्रति ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳವರಾಗಿ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವರು।

Verse 14

पादुके मे प्रपूज्यादौ मांस मद्यादिभिः क्रमात् । अवाप्स्यंति च संसिद्धिं दुर्लभाममरैरपि

ಮೊದಲು ನನ್ನ ಪಾದುಕಗಳನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮಾಂಸ, ಮದ್ಯಾದಿ ಉಪಹಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ, ಅವರು ಅಮರರಿಗೂ ದುರ್ಲಭವಾದ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 15

ततस्तथेति ताः प्रोच्य गुहामध्ये व्यवस्थिताः । परिवार्य शुभे तस्याः पादुके मोक्षदायिके

ನಂತರ ‘ತಥಾಸ್ತು’ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅವರು ಗುಹಾಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತರು; ಆಕೆಯ ಶುಭಕರವಾದ, ಮೋಕ್ಷದಾಯಕ ಪಾದುಕಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಇದ್ದರು।

Verse 16

ततस्तत्र समागत्य पुरुषा अपि दूरतः । प्रपूज्य पादुके सम्यङ्मातॄस्ताश्च ततः परम् । प्रयांति च परां सिद्धिं जन्म मृत्युविवर्जिताम्

ನಂತರ ದೂರದಿಂದ ಬಂದ ಪುರುಷರೂ ಪಾದುಕಗಳನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ, ಬಳಿಕ ಆ ಮಾತೃಕೆಯರನ್ನೂ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ; ನಂತರ ಅವರು ಜನನ-ಮರಣವರ್ಜಿತ ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 17

एतस्मिन्नंतरे नष्टा अग्निष्टोमादिकाः क्रियाः । तीर्थयात्राव्रतान्येव संयमा नियमाश्च ये

ಈ ನಡುವೆ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮಾದಿ ಯಜ್ಞಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಾಶವಾದವು; ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ವ್ರತಾಚರಣೆಗಳೇ ಉಳಿದವು, ಜೊತೆಗೆ ಸಂಯಮ-ನಿಯಮಗಳೂ ಇದ್ದವು।

Verse 18

ये चापि ब्राह्मणाः शांताः सदा मद्यस्य दूषणम् । प्रकुर्वंति स्वहस्तेन तेऽपि मद्यैः पृथग्विधैः

ಯಾವ ಶಾಂತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸದಾ ಮದ್ಯವನ್ನು ದೂಷಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರೂ ಸಹ ತಮ್ಮ ಕೈಗಳಿಂದಲೇ ವಿಭಿನ್ನ ವಿಧದ ಮದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೃತ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 19

तर्पयंति तथा मांसैस्त्यक्ताशेषमखक्रियाः । पादुके मातृभिर्जुष्टे तथा धूपानुलेपनैः

ಅವರು ಸಮಸ್ತ ಯಜ್ಞಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಮಾಂಸದಿಂದಲೂ ತರ್ಪಣ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಮಾತೃಗಣಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಪಾದುಕைகளை ಧೂಪ ಮತ್ತು ಅನುಲೇಪನಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 20

एतस्मिन्नंतरे भीताः सर्वे देवाः सवासवाः । दृष्ट्वा यज्ञक्रियोच्छेदं क्षुत्पिपासा समाकुलाः

ಆ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ಭೀತರಾದರು; ಯಜ್ಞಕ್ರಿಯೆಗಳ ಉಚ್ಛೇದವನ್ನು ನೋಡಿ ಅವರು ಹಸಿವು ಮತ್ತು ದಾಹದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾದರು।

Verse 21

प्रोचुर्महेश्वरं गत्वा विनयावनताः स्थिताः । स्तुत्वा पृथग्विधैः सूक्तैर्वेदोक्तैः शतरुद्रियैः

ಅವರು ಮಹೇಶ್ವರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ವಿನಯದಿಂದ ತಲೆಬಾಗಿ ನಿಂತರು; ವೇದೋಕ್ತ ಶತರುದ್ರೀಯಾದಿ ವಿಭಿನ್ನ ಸೂಕ್ತಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದರು।

Verse 22

देवा ऊचुः । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे पादुके तत्र संस्थिते । अंबाया मातृभिः सार्धं गुहामध्ये सुगुप्तके

ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಹಾಟಕೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಆ ಪಾದುಕೆಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ; ಅಲ್ಲಿ ಅಂಬಾ ಮಾತೃಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗುಪ್ತವಾದ ಗುಹೆಯೊಳಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ।

Verse 23

ब्राह्मणा अपिदेवेश मद्यमांसेन भक्तितः । ताभ्यां पूजां प्रकुर्वंति प्रयांति परमां गतिम्

ಹೇ ದೇವೇಶ! ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂ ಸಹ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮದ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾಂಸದಿಂದ ಆ ಪಾದುಕಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 24

नष्टा धर्मक्रिया सर्वा मर्त्यलोकेत्र सांप्रतम् । अस्माकं संक्षयो जातो यज्ञभागं विना प्रभो

ಇದೀಗ ಈ ಮರ್ಥ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಾಶವಾಗಿವೆ. ಪ್ರಭುವೇ, ಯಜ್ಞಭಾಗವಿಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಕ್ಷಯವು ಆರಂಭವಾಗಿದೆ.

Verse 25

तस्मात्त्वं कुरु देवेश यथा स्यात्पादुकाक्षयः । प्रभवंति मखा भूमावस्माकं स्युः परा मुदः

ಆದುದರಿಂದ ದೇವೇಶನೇ, ‘ಪಾದುಕಾಕ್ಷಯ’ ಸಂಭವಿಸುವಂತೆ ಮಾಡು; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಗಳು ಮತ್ತೆ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಲಿ—ನಮಗೆ ಪರಮಾನಂದ ದೊರಕಲಿ.

Verse 26

श्रीभगवानुवाच । या सा अंबेति विख्याता शक्तिः सा परमेश्वरी । जगन्माताऽक्षया साक्षान्ममा पि जननी च सा

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—‘ಅಂಬಾ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತಿಯಾದ ಆ ಶಕ್ತಿಯೇ ಪರಮೇಶ್ವರಿ. ಅವಳೇ ಜಗನ್ಮಾತೆ, ಸాక్షಾತ್ ಅಕ್ಷಯ; ಅವಳೇ ನನ್ನ ಜನನಿಯೂ ಹೌದು.

Verse 27

तत्कथं संक्षयस्तस्याः कर्तुं केनापि शक्यते । मनसापि महाभागाः पादुकानां विशेषतः

ಹಾಗಾದರೆ ಅವಳ ಕ್ಷಯವನ್ನು ಯಾರಾದರೂ ಹೇಗೆ ಮಾಡಬಲ್ಲರು? ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆ ಪಾದುಕಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮನಸಿನಿಂದಲೂ ಕ್ಷಯ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

Verse 28

परं तत्र करिष्यामि सुखोपायं सुरेश्वराः । युष्मभ्यं पादुकायां च महत्त्वं येन जायते

ಆದರೂ ಸುರೇಶ್ವರರೇ, ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಒಂದು ಸುಲಭೋಪಾಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ—ಅದರಿಂದ ನಿಮಗೂ ಪಾದುಕೆಯಿಗೂ ಮಹತ್ವವು ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 29

एवमुक्त्वा ततो ध्यानं चक्रे देवो महेश्वरः । व्यावृत्यकमलं हृत्स्थमष्टपत्रं सकर्णिकम्

ಇಂತೆ ಹೇಳಿ ದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನು ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾದನು. ಹೃದಯಸ್ಥ ಕಮಲವನ್ನು ವಿಕಸಿಸಿ, ಕರ್ಣಿಕಾಸಹಿತ ಅಷ್ಟದಳ ಕಮಲವನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿದನು।

Verse 30

तस्यांतर्गतमासीनमंगुष्ठाग्रमितं शुभम् । द्वादशार्कप्रभं सूक्ष्मं स्वमात्मानं व्यलोकयत्

ತನ್ನೊಳಗೆ ಆಸೀನನಾಗಿ ಅವನು ತನ್ನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸ್ವಾತ್ಮವನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿದನು—ಶುಭ, ಅಂಗುಷ್ಠಾಗ್ರಪ್ರಮಾಣ, ಮತ್ತು ದ್ವಾದಶ ಸೂರ್ಯರ ಪ್ರಭೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ।

Verse 31

तस्यैवं ध्यायमानस्य तृतीयनयनात्ततः । श्वेतांबरधरा शुभ्रा निर्गता कन्यका शुभा

ಅವನು ಹೀಗೆ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಅವನ ತೃತೀಯ ನೇತ್ರದಿಂದ ಶ್ವೇತಾಂಬರಧಾರಿಣಿ, ಶುಭ್ರಪ್ರಕಾಶಮಯವಾದ ಒಂದು ಮಂಗಳ ಕನ್ಯೆ ಹೊರಬಂದಳು।

Verse 32

अथ सा प्राह तं देवं प्रणिपत्य महेश्वरम् । किमर्थं देव सृष्टास्मि ममादेशः प्रदीयताम्

ನಂತರ ಆಕೆ ಮಹೇಶ್ವರ ದೇವರಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಹೇಳಿದಳು—“ದೇವಾ! ನನ್ನನ್ನು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದೀರಿ? ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ।”

Verse 33

श्रीभगवानुवाच । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे पादुके संस्थिते शुभे । श्रीमातुर्जगतां मुख्ये ताभ्यां पूजां त्वमाचर

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—“ಹಾಟಕೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಆ ಶುಭ ಪಾದುಕಗಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ, ಜಗನ್ಮಾತೆ ಶ್ರೀಮಾತೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಪಾದುಕಗಳಿಗೆ ನೀನು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸು।”

Verse 34

कन्यकां संपरित्यज्य तवान्वयविवर्द्धिताम् । यः करिष्यति तत्पूजामाहारः स्यात्स मातृषु

ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ವಸ್ತುವೆಂದು ಬಿಟ್ಟು, ನಿನ್ನ ವಂಶವರ್ಧಿನಿಯೆಂದು ತಿಳಿದು ಯಾರು ಅವಳ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುವನೋ—ಅವನು ಮಾತೃಗಣಗಳ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರನಾಗಿ, ಅವನ ಆಹಾರ-ಜೀವಿಕೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗುವುದು।

Verse 35

कौमारब्रह्मचर्य्येण त्वयापि च सुभक्तितः । ताभ्यां पूजा प्रकर्तव्या नो चेन्नाशमवाप्स्यसि

ನೀನು ಕೂಡ ಕೌಮಾರ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ, ಶುದ್ಧ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಪೂಜೆ ಮಾಡಲೇಬೇಕು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಾಶವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ।

Verse 36

तव पूजा करिष्यन्ति ये नरा भक्तितत्पराः । मातॄणां संमतास्ते स्युः सर्वदैव सुखान्विताः

ಭಕ್ತಿಯನ್ನೇ ಏಕೈಕ ಗುರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಿನ್ನ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುವವರು ಮಾತೃಗಣಗಳಿಗೆ ಸಂಮತರು; ಅವರು ಸದಾ ಸುಖಸಂಪನ್ನರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 37

एवमुक्त्वा ततस्तस्या मंत्रमार्गं यथोचितम् । पूजामार्गं विशेषेण कथयामास विस्तरात्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ನಂತರ ಅವಳಿಗೆ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಮಂತ್ರಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬೋಧಿಸಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೂಜಾವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದನು।

Verse 38

ततो विसर्जयामास दत्त्वा छत्रादिभूषणम् । प्रतिपत्तिं महादेवस्तांश्च सर्वान्सुरेश्वरान्

ನಂತರ ಮಹಾದೇವನು ಆ ಎಲ್ಲಾ ಸುರೇಶ್ವರರಿಗೆ ಯಥೋಚಿತ ಗೌರವ-ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಛತ್ರಾದಿ ಭೂಷಣಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಅವರನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಿದನು।

Verse 39

कुमार्युवाच । त्वयेतत्कथितं देव त्वदन्वयसमुद्भवाः । कन्यकाः पूजयिष्यंति पादुके ते सुशोभने

ಕನ್ಯೆ ಹೇಳಿದಳು—ಹೇ ದೇವಾ! ನೀನು ಹೇಳಿದಂತೆ, ನಿನ್ನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಕನ್ಯೆಗಳು ನಿನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ಶೋಭಾಮಯ ಪಾದುಕைகளை ಪೂಜಿಸುವರು।

Verse 40

कौमारब्रह्मचर्य्येण भविष्यत्यन्वयः कथम् । एतन्मे विस्तरात्सर्वं यथावद्वक्तुमर्हसि

ಕೌಮಾರದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ ಪಾಲಿಸಿದರೆ ವಂಶಪರಂಪರೆ ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ದಯವಿಟ್ಟು ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನನಗೆ ವಿವರವಾಗಿ, ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ।

Verse 41

श्रीभगवानुवाच । यस्यायस्याः प्रसन्ना त्वं कन्यकाया वदिष्यसि । मंत्रग्राममिमं सम्यक्त्वद्भावा सा भविष्यति

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ನೀನು ಯಾವ ಯಾವ ಕನ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನಳಾಗಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಂತ್ರಸಮೂಹವನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಉಪದೇಶಿಸುವೆಯೋ, ಆಕೆ ನಿನ್ನ ಭಾವಸ್ವರೂಪಳಾಗಿ—ನಿನ್ನ ಸಮಾನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗೆ—ಬರುವಳು।

Verse 42

एवं चान्या महाभागे पारंपर्येण कन्यकाः । तव वंशोद्भवाः सर्वाः प्रभविष्यंति मंत्रतः

ಹೀಗೆ, ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತೀ! ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಇತರ ಕನ್ಯೆಯರೂ—ಮಂತ್ರಬಲದಿಂದ—ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನ ವಂಶೋದ್ಭವರಾಗಿ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸುವರು।

Verse 43

ततः सा तां समासाद्य पादुकासंभवां गुहाम् । पूजां चक्रे यथान्यायं यथोक्तं त्रिपुरारिणा

ನಂತರ ಅವಳು ಪಾದುಕಗಳ ಪ್ರಾಕಟ್ಯದಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ಆ ಗುಹೆಯನ್ನು ಸೇರಿ, ತ್ರಿಪುರಾರಿ (ಶಿವ) ಹೇಳಿದಂತೆ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದಳು।

Verse 44

सूत उवाच । तदन्वयसमुत्थायाः कन्यकायाः करेण यः । पादुकाभ्यां नरः पूजां प्रकरोति समाहितः । इह लोके सुखं प्राप्य स स्यात्प्रेत्य सुखान्वितः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ವಂಶಸಂಭವಿಯಾದ ಕನ್ಯೆಯ ಕೈಯಿಂದ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ, ಪವಿತ್ರ ಪಾದುಕೆಯ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುವ ಮನುಷ್ಯನು ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಮರಣಾನಂತರ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಸುಖಸಂಪನ್ನನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 45

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन कन्याहस्तेन पादुके । पूजनीये विशेषेण पूज्या सा चापि कन्यका

ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕನ್ಯೆಯ ಕೈಯಿಂದ, ಪವಿತ್ರ ಪಾದುಕೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನೂ ವಿಶೇಷ ಗೌರವದಿಂದ ಪೂಜ್ಯಳಾಗಿ ಮಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 46

वांछद्भिः शाश्वतं सौख्यमिह लोके परत्र च । मानवैर्भक्तिसंयुक्तैरित्युवाच महेश्वरः

ಮಹೇಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಮಾನವರು ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಶಾಶ್ವತ ಸುಖವನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ, ಇದನ್ನೇ ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 47

एतद्वः सर्वमाख्यातं माहात्म्यं पादुकोद्भवम् । श्रीमातुरनुषंगेण अंबादेव्या द्विजोत्तमाः

ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ! ಶ್ರೀಮಾತೆ ಅಂಬಾದೇವಿಯ ಅನುಸಂಗದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಪವಿತ್ರ ಪಾದುಕೆಯ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮಗೆ ನಾನು ತಿಳಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 48

यश्चैतच्छृणुयाद्भक्त्या चतुर्दश्यां समाहितः । तथाष्टम्यां विशेषेण स प्राप्नोति परं पदम्

ಯಾರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ, ಚತುರ್ದಶಿಯಂದು—ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಷ್ಟಮಿಯಂದು—ಈ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಶ್ರವಣಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 89

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्रीमातुः पादुकामाहात्मवर्णनंनामैकोननवतितमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿ-ಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಷಷ್ಠ ನಾಗರಖಂಡದ ಹಾಟಕೇಶ್ವರ-ಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಶ್ರೀಮಾತೆಯ ಪಾದುಕಾ-ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯ ವರ್ಣನೆ’ ಎಂಬ ಏಕೋನನವತಿತಮ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು।